Archives

Shqiptarët drejt unifikimit politik në Mal të Zi, Forumi Shqiptar synon fuqizim historik

Posted on by Alb

Partitë shqiptare në Mal të Zi janë shumë pranë arritjes së një marrëveshjeje për bashkim në një subjekt të vetëm politik, që do të funksionojë me emrin Forumi Shqiptar. Sipas raportimeve të Radio Televizionit të Malit të Zi, ky do të ishte organizimi i parë i përbashkët politik i shqiptarëve në nivel shtetëror.

Burime jozyrtare bëjnë të ditur se pjesë e këtij unifikimi pritet të jenë Alternativa Shqiptare, Aleanca Demokratike e Shqiptarëve dhe Bashkimi Kombëtar Shqiptar.

Ky bashkim po konsiderohet rezultat i suksesit të bashkëpunimit të deritanishëm politik, i cili ka sjellë fitore të rëndësishme si drejtimi i Tuzit, dy mandate në Kuvend dhe përfaqësim në Qeverinë e Malit të Zi. Gjithashtu, përfaqësuesit e Forumit janë vlerësuar pozitivisht për punën e tyre në institucionet shtetërore.

Sondazhet e fundit thuhet se kanë ndikuar në përshpejtimin e negociatave, pasi ato tregojnë rritje të mbështetjes për Forumin Shqiptar edhe në Ulqin, ku synohet marrja e udhëheqjes politike pas zgjedhjeve të ardhshme.

Sipas burimeve të afërta me procesin, Nik Đeljošaj pritet të jetë lider i subjektit të bashkuar, ndërsa rol të rëndësishëm në këtë proces kanë pasur edhe Ivan Ivanaj dhe Ferhat Dinoša.

Njohës të zhvillimeve politike e cilësojnë këtë si një nga konsolidimet më të mëdha të faktorit politik shqiptar në Mal të Zi që nga pavarësia e vendit.

Ndërprerje të pritshme të trafikut hekurudhor në Zvicrën frëngjishtfolëse gjatë verës

Posted on by Alb

Gjatë kësaj vere janë planifikuar disa projekte të mëdha ndërtimi në rrjetin hekurudhor të Zvicrës frëngjishtfolëse, njoftoi të mërkurën Hekurudhat Federale Zvicerane (SBB).

Si pasojë, në disa segmente do të ketë ndërprerje të qarkullimit, ndërsa do të organizohen edhe linja alternative transporti për udhëtarët.

Ndërprerjet e para të mëdha

Faza e parë e punimeve intensive është planifikuar nga e premtja, 12 qershor në ora 23:00 deri të hënën, 15 qershor në ora 05:00.

Gjatë kësaj periudhe:

Do të pezullohet plotësisht qarkullimi i trenave midis Palézieux dhe Romont, si dhe midis Aigle dhe St-Maurice.

Do të ketë ulje të shërbimeve në linjat Aeroporti i Gjenevës – Lozanë, Lozanë – Aigle, Lozanë – Yverdon-les-Bains dhe Lozanë – Palézieux.

Stacioni i Lozanës do të funksionojë me kapacitet të reduktuar për shkak të zëvendësimit të disa ndërruesve të binarëve.

SBB thekson se “të gjitha udhëtimet do të jenë ende të mundshme gjatë fundjavës, por duhet pritur kohë më të gjata udhëtimi”.

Ndërprerje të tjera gjatë verës

Mbi 19 ndërprerje afatgjata janë planifikuar në rrjet gjatë periudhës korrik–shtator. Ato do të prekin këto segmente:

Le Day – Le Brassus (6 korrik – 1 gusht)

Monthey – St-Gingolph (2 – 31 gusht)

Satigny – La Plaine (27 korrik – 17 gusht)

Sonceboz – Moutier (nga 8 shtator 2026 deri më 4 shtator 2027)

Në këto linja do të vendosen autobusë zëvendësues.

Ndikim edhe në trafikun ndërkombëtar

Edhe trafiku ndërkombëtar do të preket. Për shkak të punimeve në tunelin e Simplonit:

Trenat EuroCity midis Gjenevës, Lozanës dhe Milanos nuk do të qarkullojnë ose do të qarkullojnë pjesërisht nga 7 qershori deri më 26 korrik 2026.

Nga 26 qershori deri më 27 korrik, trenat RE midis Iselle di Trasquera dhe Domodossola do të anulohen.

Do të sigurohen autobusë zëvendësues midis Gjenevës, Martigny dhe Milanos.

SBB u rekomandon udhëtarëve që të kontrollojnë oraret online para çdo udhëtimi.

Shkallë e gjerë punimesh çdo vit

Çdo vit, SBB realizon rreth 6,000 projekte ndërtimi në Zvicrën frëngjishtfolëse, që përbëjnë rreth 30% të të gjitha punimeve në rrjetin kombëtar. Aktualisht janë në zhvillim rreth 200 projekte të tjera, ndërsa rreth 2,500 trena qarkullojnë çdo ditë në këtë rajon.

Zvicra shkurton mbi 60 vende pune në komunikim shtetëror

Posted on by Alb

Qeveria federale e Zvicrës ka vendosur një paketë të re kursimesh që prek sektorin e komunikimit, duke eliminuar më shumë se 60 vende pune dhe duke ulur ndjeshëm shpenzimet për vitet 2027–2029.

Sipas vendimit, buxheti i komunikimit në nivel federal do të ulet me rreth 9 milionë franga, duke zbritur nga 107.2 në 82.2 milionë franga. Shkurtimet vijnë pas një vendimi të mëparshëm të Parlamentit për reduktim të shpenzimeve dhe vazhdojnë me masa shtesë të Qeverisë.

Më i prekur nga këto reduktime është Departamenti i Mbrojtjes, i ndjekur nga Departamenti i Brendshëm, ai i Ekonomisë dhe i Financave. Në total, shpenzimet në këtë sektor do të ulen mesatarisht me rreth 22%.

Qeveria thekson se do të ruhet misioni i informimit publik, ndërsa reduktimet do të realizohen kryesisht përmes largimeve natyrore, megjithëse nuk përjashtohen edhe shkarkime.

Si po e transformon inteligjenca artificiale kërkimin online të pushimeve

Posted on by Alb

Inteligjenca artificiale po ndryshon në mënyrë të thellë mënyrën se si njerëzit kërkojnë dhe rezervojnë pushime në internet. Kjo temë u diskutua së fundmi në një tryezë të rrumbullakët të organizuar nga Valais Wallis Promotion, ku ekspertët theksuan se industria turistike duhet të përshtatet me sjelljet e reja të përdoruesve.

Nga fjalët kyçe te kërkesat e personalizuara

Deri tani, kërkimet në internet bëheshin kryesisht me fjalë të thjeshta si: “hotel”, “familje”, “Nendaz”. Këto terma i ndihmonin përdoruesit të gjenin akomodim në destinacionin e dëshiruar.

Sot, me mjete si ChatGPT dhe platforma të tjera të inteligjencës artificiale, mënyra e kërkimit ka ndryshuar rrënjësisht. Përdoruesit formulojnë kërkesa të plota dhe specifike, për shembull: “Gjej një hotel të përshtatshëm për një çift në të tridhjetat me një foshnje, për javën e parë të korrikut, me buxhet maksimal 200 franga për natë.”

Ky ndryshim e transformon mënyrën se si përpunohen dhe renditen rezultatet.

Rënia e rëndësisë së renditjes tradicionale

Pa inteligjencë artificiale, faqet më të vizituara shfaqen zakonisht të parat në rezultatet e kërkimit. Por me AI, përparësi marrin ofertat më të përshtatshme dhe më të personalizuara, përfshirë edhe ato të segmenteve më të ngushta të tregut.

Kjo do të thotë se operatorët turistikë duhet të sigurohen që ofertat e tyre të jenë të “lexueshme” nga algoritmet, jo vetëm në tekst, por edhe në formate të tjera.

Roli në rritje i videove dhe përmbajtjes dinamike

Sipas Delphine Seitiée, Sekretare e Përgjithshme e Alp ICT, përmbajtja e përditshme dhe dinamike po bëhet gjithnjë e më e rëndësishme.

Ajo thekson se aplikacionet mobile me video të shkurtra dhe informacione të freskëta lokale mund të kenë një vlerë të madhe, pasi inteligjenca artificiale i përdor këto të dhëna për të ofruar rezultate më të sakta dhe më “autentike”.

“E rëndësishme sot është qasja në informacion të përditësuar, për shembull përmes mini-videove të shkurtra të publikuara në rrjete sociale,” u shpreh ajo.

Ndryshime në tregun e platformave të rezervimit

Ekspertët vlerësojnë se inteligjenca artificiale mund të zvogëlojë dominimin e platformave të mëdha si Booking.com. Nëse faqet e hoteleve janë të përditësuara, të besueshme dhe ofrojnë sisteme direkte rezervimi, AI mund t’i favorizojë ato në mënyrë të drejtpërdrejtë.

Kjo mund të ndikojë edhe në uljen e rolit të ndërmjetësve dhe komisioneve, pasi përdoruesit mund të rezervojnë direkt përmes rekomandimeve të gjeneruara nga inteligjenca artificiale.

Megjithatë, ekspertët nuk përjashtojnë mundësinë që platforma të mëdha të investojnë për të ruajtur ndikimin e tyre në këtë ekosistem të ri digjital.

Zvicra mund të miratojë një partneritet civil për të gjitha çiftet

Posted on by Alb

Në Zvicër po shqyrtohet një reformë e re ligjore që do t’u lejonte çifteve të krijojnë një partneritet civil (PACS) pa u martuar. Kjo nismë është e bazuar në modelin francez dhe synon t’u japë mbrojtje ligjore çifteve që nuk dëshirojnë martesë, por duan të kenë të drejta dhe detyrime të qarta ndaj njëri-tjetrit.

Komisioni për Çështje Ligjore i Këshillit të Shteteve ka hapur projektligjin për konsultim publik të mërkurën, dhe procesi do të zgjasë deri më 17 shtator. Projektligji bazohet në një iniciativë të senatorit Andrea Caroni (FDP/AR).

Çfarë është PACS?

PACS (Pakti i Solidaritetit Civil) u mundëson çifteve të krijojnë një bashkëjetesë të formalizuar jashtë martesës. Ky model nuk e zëvendëson martesën dhe as bashkëjetesën e zakonshme, por ofron një formë të ndërmjetme mbrojtjeje ligjore.

Ai u drejtohet kryesisht personave që nuk janë të martuar, nuk duan të martohen ose nuk janë më të martuar, por dëshirojnë të mbrojnë njëri-tjetrin ligjërisht. Në disa raste, mund të shërbejë edhe si hap paraprak drejt martesës.

Të drejtat dhe detyrimet

Sipas propozimit, partnerët në PACS do të kenë në parim të drejta dhe detyrime të ngjashme me bashkëjetuesit. Statusi civil i personave nuk do të ndryshojë nga ky regjistrim.

Personat e martuar, si dhe të miturit ose ata pa aftësi juridike, nuk do të kenë të drejtë të hyjnë në një PACS. Pasuria e partnerëve do të mbetet e ndarë, dhe secili do të përgjigjet për borxhet e veta.

Si regjistrohet partneriteti

Komisioni propozon dy mënyra për regjistrim:

Te noteri, ku kontrata vërtetohet dhe çiftet këshillohen ligjërisht;

Në zyrën e gjendjes civile, si një procedurë më e thjeshtë dhe me kosto më të ulëta.

Në të dy rastet, PACS duhet të regjistrohet zyrtarisht në regjistrin civil.

Zgjidhja e partneritetit

Shkëputja e PACS duhet të jetë e thjeshtë dhe pa procedura gjyqësore. Ajo mund të bëhet me marrëveshje të përbashkët ose edhe në mënyrë të njëanshme përmes një deklarate në zyrën e gjendjes civile.

Megjithatë, kur ka fëmijë, parashikohen masa më të forta mbrojtëse, veçanërisht për banesën familjare dhe kujdestarinë. Në rast mosmarrëveshjeje, kompetente do të jetë gjykata civile.

Zbatimi në kantone

Partneritete të tilla ekzistojnë tashmë në kantonet Gjenevë dhe Neuchâtel, ndërsa Franca e ka këtë sistem prej vitesh. Sipas propozimit, këto forma kantonale mund të shndërrohen në PACS federal ose të mbahen siç janë, ndërsa në të ardhmen nuk do të lejohen forma të reja kantonale.

Partneritetet e lidhura jashtë vendit, në parim, do të njihen në Zvicër.

Mes sulmeve ajrore dhe diplomacisë, Trump synon t’i japë fund luftës me Teheranin

Posted on by Alb

Presidenti amerikan Donald Trump po përpiqet të balancojë ndërmjet presionit ushtarak dhe negociatave diplomatike për t’i dhënë fund konfliktit me Iranin, ndërsa sulmet e reja amerikane ndaj objektivave iraniane kanë shtuar tensionet në rajon.

Gjatë natës mes të hënës dhe të martës, Shtetet e Bashkuara goditën instalime ushtarake në jug të Iranit. Sipas zyrtarëve amerikanë të cituar nga “The New York Times”, sulmet erdhën pasi shërbimet e inteligjencës zbuluan “një seri veprimesh potencialisht kërcënuese ushtarake iraniane” në 24 orët para bombardimeve.

Burimet amerikane pretendojnë se Teherani kishte lëshuar dronë kamikazë pranë anijeve amerikane që marrin pjesë në bllokadën e porteve iraniane në Gjirin e Omanit. Gjithashtu, SHBA-ja ka vërejtur aktivitet në sistemet iraniane të mbrojtjes ajrore pranë Ngushticës së Hormuzit, çka mund të përbënte kërcënim për avionët luftarakë amerikanë dhe aeroplanmbajtëset në rajon.

Megjithatë, vetëm pak ditë më parë, Donald Trump deklaronte në rrjetin e tij social “Truth Social” se një marrëveshje me Teheranin ishte afër finalizimit.

“Detajet përfundimtare të marrëveshjes po diskutohen dhe do të shpallen së shpejti”, shkroi ai, duke shtuar se në kuadër të marrëveshjes pritet të rihapet edhe Ngushtica e Hormuzit.

Deklarata kontradiktore

Sipas analizës së “The New York Times”, presidenti amerikan ka ndjekur prej javësh një linjë të paqartë ndaj Iranit, duke kaluar vazhdimisht nga retorika e negociatave te kërcënimet për bombardime dhe bllokada ushtarake — ndonjëherë edhe brenda të njëjtës ditë.

Kritikët e Trumpit vlerësojnë se deklaratat e tij synojnë kryesisht qetësimin e tregjeve financiare dhe uljen e tensioneve politike në SHBA.

Analistët bien dakord se objektivi kryesor i Shtëpisë së Bardhë është përfundimi sa më i shpejtë i luftës dhe rihapja e Ngushticës së Hormuzit, e cila konsiderohet jetike për tregtinë globale të naftës.

Kjo vjen në një moment delikat politik për Trumpin. Vetëm pak muaj para zgjedhjeve afatmesme në SHBA, çmimi i karburanteve është në rritje, ndërsa ndërhyrja ushtarake në Iran po humb mbështetjen e opinionit publik. Sipas një sondazhi të “Fox News”, 60% e amerikanëve janë kundër operacionit ushtarak, krahasuar me 55% një muaj më parë.

Çështja bërthamore shtyhet për më vonë

Sipas portalit “Axios”, marrëveshja që po diskutohet aktualisht është më e kufizuar sesa objektivat fillestare të shpallura nga administrata amerikane.

Faza e parë e saj do të përfshinte zgjatjen e armëpushimit dhe rihapjen e Ngushticës së Hormuzit. Në këmbim, Irani do të pranonte të largojë minat detare të vendosura në rajon, ndërsa SHBA-ja do të lehtësonte pjesërisht sanksionet dhe bllokadën ndaj porteve iraniane, duke i mundësuar Teheranit eksportimin e naftës.

Megjithatë, programi bërthamor iranian nuk do të trajtohej menjëherë. Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, deklaroi se “nuk mund të nënshkruhet një marrëveshje bërthamore për 72 orë”.

Sipas planit aktual, negociatat për çështjen bërthamore do të zhvilloheshin më vonë dhe do të synonin që Irani të heqë dorë nga zhvillimi i armëve bërthamore, të pezullojë pasurimin e uraniumit dhe të eliminojë rezervat e uraniumit të pasuruar në nivele të larta.

Ndërkohë, çështja e raketave balistike iraniane — e konsideruar më parë prioritet nga zyrtarët amerikanë — duket se është lënë në plan të dytë.

Kritika nga republikanët dhe shqetësim në Izrael

Mundësia e një marrëveshjeje pa koncesione të mëdha nga Irani ka shkaktuar reagime të forta brenda Partisë Republikane. Disa senatorë republikanë e krahasojnë situatën me marrëveshjen bërthamore të vitit 2015 të nënshkruar nga administrata Obama.

Senatori Lindsey Graham paralajmëroi se një marrëveshje e tillë do ta paraqiste Iranin si forcë dominuese në rajon, ndërsa senatori Roger Wicker e quajti të papranueshme një armëpushim 60-ditor që, sipas tij, do të zhbënte rezultatet ushtarake të arritura nga SHBA-ja.

Edhe ish-sekretari amerikan i Shtetit, Mike Pompeo, ka sulmuar negociatat aktuale, duke kërkuar qasje më të ashpër ndaj Teheranit, përfshirë presion ekonomik dhe veprime ushtarake më të forta.

Shqetësimi më i madh, megjithatë, mbetet në Izrael. Autoritetet izraelite druhen se një marrëveshje e shpejtë mund t’i japë fund përkohësisht luftës pa eliminuar kërcënimin që, sipas tyre, paraqesin programi bërthamor iranian, raketat balistike dhe rrjeti rajonal i aleatëve të Teheranit.

Për kryeministrin izraelit Benjamin Netanyahu, një marrëveshje e pjesshme do të përbënte gjithashtu një goditje politike personale. Për dekada, Netanyahu e ka vendosur kërcënimin iranian në qendër të doktrinës së tij të sigurisë dhe ka mbrojtur vazhdimisht opsionin ushtarak si zgjidhjen e vetme ndaj Teheranit.

Megjithatë, gati tre muaj pas nisjes së konfliktit, objektivat e shpallura nga Izraeli dhe SHBA-ja duken ende larg realizimit, ndërsa Izraeli po ndihet gjithnjë e më shumë i përjashtuar nga negociatat diplomatike.

Paralajmërim në Zvicër: “Jo ndaj 10 milionëve” mund të sjellë bllokim masiv trafiku

Posted on by BR

Ekspertët paralajmërojnë se miratimi i referendumit “Jo ndaj Zvicrës me 10 milionë banorë” mund të shkaktojë kaos në trafik dhe bllokime të mëdha në kufijtë zviceranë.

Sipas një studimi të publikuar së fundmi, nëse iniciativa kundër emigracionit miratohet në referendumin e 14 qershorit, Zvicra mund të detyrohet të largohet nga zona Schengen dhe të kufizojë lëvizjen e lirë me Bashkimin Evropian. Kjo do të sillte kontrolle më të forta kufitare dhe pritje të gjata në pikat hyrëse, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Ekspertët paralajmërojnë se rajonet kufitare, sidomos Gjeneva, mund të preken më rëndë, pasi mijëra punëtorë nga Franca kalojnë çdo ditë kufirin për të punuar në Zvicër. Vetëm në Gjenevë, mbi 114 mijë punëtorë ndërkufitarë udhëtojnë çdo ditë drejt kantonit.

Mbështetësit e iniciativës argumentojnë se emigracioni i lartë po shkakton krizë banesash, mbingarkesë të transportit publik dhe presion mbi shërbimet publike. Ndërsa kundërshtarët paralajmërojnë se kufizimi i emigracionit mund të dëmtojë ekonominë dhe të krijojë mungesë të fuqisë punëtore.

Referendumi i 14 qershorit konsiderohet një nga votimet më të rëndësishme politike në Zvicër vitet e fundit, ndërsa shumë analistë po e krahasojnë atë me Brexit-in britanik për shkak të ndikimit të mundshëm në marrëdhëniet me BE-në.

“Brexit-i zviceran”? Referendumi që mund të ndryshojë Zvicrën

Posted on by BR

Zvicra po përballet me një debat të madh politik përpara referendumit mbi kufizimin e popullsisë në maksimum 10 milionë banorë deri në vitin 2050 – një votim që shumë analistë po e krahasojnë me Brexit-in britanik.

Iniciativa e promovuar nga partia e djathtë Partia Popullore Zvicerane synon të frenojë imigracionin dhe të detyrojë qeverinë të ndërmarrë masa të ashpra nëse popullsia kalon pragun prej 9.5 milionë banorësh.

Nëse kufiri prej 10 milionësh tejkalohet, Zvicra mund të detyrohet edhe të rishikojë marrëveshjen e lëvizjes së lirë me Bashkimin Evropian, transmeton albinfo.ch.

Mbështetësit e iniciativës argumentojnë se rritja e shpejtë e popullsisë po shkakton krizë banesash, presion mbi transportin publik dhe mbingarkesë të infrastrukturës. Në disa rajone, çmimet e banesave janë rritur ndjeshëm dhe qytetarët ankohen për cilësinë e jetesës.

Nga ana tjetër, qeveria zvicerane dhe bizneset paralajmërojnë se kufizimi i emigracionit mund të dëmtojë ekonominë, të krijojë mungesë fuqie punëtore dhe të rrezikojë marrëdhëniet ekonomike me BE-në.

Sektorë si shëndetësia, ndërtimtaria dhe hoteleria varen shumë nga punëtorët e huaj.

Sondazhet tregojnë se opinioni publik është pothuajse i ndarë në mes, duke e bërë referendumin një nga votimet më të rëndësishme politike në Zvicër vitet e fundit.

 

 

Zviceranët duan ushtri të fortë, por jo të paguajnë më shumë

Posted on by BR

Shumica e qytetarëve në Zvicër mbështesin forcimin e ushtrisë, por shumë pak prej tyre janë të gatshëm të paguajnë më shumë taksa për financimin e saj.

Sipas një sondazhi të fundit të realizuar nga ETH Zurich, 83 për qind e të anketuarve e konsiderojnë ushtrinë të domosdoshme për sigurinë e vendit.

Megjithatë, vetëm 31 për qind mbështesin rritjen e TVSH-së për të financuar shpenzimet ushtarake, transmeton albinfo.ch.

Debati për mbrojtjen është intensifikuar në Zvicër për shkak të luftës në Evropë, kërcënimeve kibernetike dhe tensioneve ndërkombëtare. Autoritetet po kërkojnë më shumë investime në mbrojtje, por qytetarët mbeten skeptikë ndaj kostove shtesë.

Ekspertët thonë se mosbesimi ndaj projekteve ushtarake dhe skandalet me tejkalime të kostove kanë ndikuar në hezitimin e publikut për të mbështetur financime të reja për ushtrinë.

Megjithatë, siguria kombëtare vazhdon të mbetet prioritet për shumicën e zviceranëve, sidomos në një periudhë pasigurie globale dhe tensionesh në rritje në Evropë.

Gjeneva kryeson rritjen e papunësisë në Zvicër

Posted on by BR

Kantoni i Gjenevës ka regjistruar rritjen më të madhe të papunësisë në Zvicër, sipas të dhënave më të fundit të publikuara nga autoritetet zvicerane.

Numri i personave të papunë është rritur ndjeshëm gjatë muajve të fundit, ndërsa ekspertët lidhin situatën me ngadalësimin ekonomik dhe presionin mbi tregun e punës. Gjeneva mbetet një nga rajonet më të prekura, për shkak të varësisë së madhe nga sektori ndërkombëtar dhe shërbimet financiare.

Sipas raportit, shumë kompani po tregohen më të kujdesshme në punësime, ndërsa disa sektorë po përballen me ulje aktiviteti. Rritja e kostove të jetesës dhe pasiguria ekonomike po ndikojnë gjithashtu në tregun e punës në të gjithë vendin, transmeton albinfo.ch.

Megjithatë, ekonomia zvicerane vazhdon të ketë një nga normat më të ulëta të papunësisë në Evropë, edhe pse tendenca e fundit ka ngritur shqetësime tek autoritetet dhe ekspertët ekonomikë.

Primet e sigurimit të veturave po rriten ndjeshëm në Zvicër

Posted on by Drin Reçica

Ndërsa rritja e primeve të sigurimit shëndetësor zë çdo vit vend në lajme, edhe kostot e sigurimit të veturave në Zvicër po rriten ndjeshëm, por më pak në sy të publikut, përcjell albinfo.ch.

Sipas kompanive të sigurimeve, një nga arsyet kryesore është i ashtuquajturi “inflacion i dëmeve”. Çmimet më të larta të pjesëve rezervë dhe rritja e pagave në servisime po e bëjnë riparimin e automjeteve gjithnjë e më të kushtueshëm.

Përveç kësaj, veturat moderne pajisen me teknologji dhe sensorë më kompleksë, çka në rast aksidenti kërkon riparime më të ndërlikuara dhe më të shtrenjta. Në rritjen e kostove po ndikojnë gjithashtu inflacioni i përgjithshëm dhe shtimi i dëmeve të shkaktuara nga moti i keq.

Ekspertët këshillojnë që sigurimet e veturave të kontrollohen dhe krahasohen rregullisht, ngjashëm me kontrollin vjetor të sigurimit shëndetësor. Sipas tyre, potenciali për kursim është shpesh shumë i madh dhe ndërrimi i sigurimit është relativisht i thjeshtë.

Ndryshe nga sigurimi bazë shëndetësor, sigurimi i veturës mund të personalizohet sipas nevojave të klientit. Kjo do të thotë se një ofertë e re mund të sjellë jo vetëm çmim më të ulët, por edhe mbulim më të mirë të shërbimeve.

Një nga platformat e përmendura për krahasimin e ofertave është FinanceScout24, e cila ofron një pasqyrë të shpejtë të sigurimeve të veturave në Zvicër. Përmes numrit të targës, sistemi identifikon automatikisht modelin e veturës dhe paraqet ofertat përkatëse.

Sipas ekspertëve, diferenca mes sigurimit më të lirë dhe atij më të shtrenjtë për të njëjtin shërbim mund të arrijë në disa qindra franga në vit, e në disa raste edhe mbi 1000 franga.

Po ashtu, drejtuesit e automjeteve duhet të kenë parasysh afatet e anulimit të kontratave. Në shumicën e rasteve, data e vlefshme lidhet me datën e nënshkrimit të kontratës dhe jo me fundin e vitit kalendarik. Megjithatë, klientët kanë të drejtë për ndërprerje të jashtëzakonshme të kontratës sapo kompania e sigurimit njofton rritjen e primit. /Albinfo.ch

Valët e të nxehtit po bëhen sfidë serioze për qytetet zvicerane

Posted on by Drin Reçica

Vera ka mbërritur dhe bashkë me të po rriten edhe temperaturat. Sidomos në qytete, nxehtësia bëhet shpejt e rëndë dhe mbytëse, ndërsa temperaturat janë shpesh dukshëm më të larta sesa në zonat përreth, përcjell albinfo.ch.

Sipas redaktorit të shkencës në SRF, Christian von Burg, materialet si betoni, xhami dhe metali ruajnë nxehtësinë, ndërsa sipërfaqet e asfaltuara nxehen shumë shpejt. Ky fenomen është i njohur prej kohësh, por ndryshimet klimatike po e përkeqësojnë edhe më shumë situatën. Për këtë arsye, edhe qytetet zvicerane po përballen me nevojën për masa konkrete.

Një nga konceptet kryesore që po përdoret është ai i “qytetit sfungjer”. Ideja është që toka nën qytet të funksionojë si një sfungjer që thith ujin e shiut dhe e lëshon atë gradualisht kur temperaturat rriten. Lagështia e tokës avullon, ndërsa pemët, shkurret dhe bari kontribuojnë në freskimin e ambientit.

Për ta bërë këtë sistem funksional, qytetet duhet të krijojnë më shumë sipërfaqe ku uji mund të depërtojë në tokë, të mbjellin më shumë pemë dhe të gjelbërojnë çatitë dhe fasadat e ndërtesave. Sipas ekspertëve, vendet fqinje kanë avancuar më shumë në këtë drejtim, por edhe qytetet zvicerane po shtojnë projektet e tyre.

Përveç gjelbërimit, ekspertët rekomandojnë krijimin e korridoreve që mundësojnë qarkullimin e ajrit në qytet, si dhe hapësira të freskëta për periudhat e vapës ekstreme. Gjithashtu kërkohen plane të posaçme për shtëpitë e të moshuarve dhe spitalet.

Studimet tregojnë se hijet e pemëve kanë efekt shumë të madh në uljen e temperaturave. Po ashtu, sipërfaqet me ujë, gjelbërimi i çative dhe fasadave, si dhe sistemet për depërtimin e ujit në tokë sjellin përfitime jo vetëm për klimën urbane, por edhe për natyrën dhe sistemet e kanalizimit.

Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë se nuk duhet të priten mrekulli. Nëse temperatura në Bazel arrin 33 gradë Celsius, qyteti nuk mund të ftohet në 28 gradë vetëm me pemë dhe gjelbërim. Qëllimi kryesor është të parandalohet nxehja edhe më e madhe e qyteteve dhe të mundësohet freskimi gjatë natës.

Sipas shkencëtarëve të klimës, temperaturat ekstreme pritet të rriten edhe më shumë në të ardhmen. Rekordet aktuale të vapës në Zvicër arrijnë deri në 39.7 gradë në Gjenevë dhe 36.5 gradë në Cyrih. Por studiuesit e ETH Zurich paralajmërojnë se, me rritjen globale të temperaturës prej 1.5 gradësh, qytetet zvicerane mund të përballen me temperatura deri në 43 gradë Celsius.

Ekspertët theksojnë se valët e të nxehtit që janë përjetuar vitet e fundit tashmë po bëhen “normaliteti i ri”, duke u shfaqur jo vetëm në kulmin e verës, por edhe në muajt maj dhe shtator. /Albinfo.ch

Gjeneva mund të nisë përshkrimin e kokainës për personat e varur

Posted on by Drin Reçica

Përhapja e crack-kokainës në Gjenevë gjatë vitit 2021 solli rritje të dhunës, sjelljeve antisociale dhe ndjenjë pasigurie, veçanërisht në lagjen Grottes. Sipas autoriteteve dhe ekspertëve, këto probleme vazhdojnë të jenë të pranishme edhe sot, përcjell albinfo.ch.

Për t’u përballur me situatën, Daniele Zullino, shef i Shërbimit të Varësive në Spitalet Universitare të Gjenevës (HUG), po propozon një projekt pilot të pazakontë: përshkrimin e kokainës për përdoruesit nën mbikëqyrje mjekësore.

Sipas tij, politika aktuale e ndalimit po tregon kufizimet e saj, prandaj duhet të shqyrtohen qasje të reja në trajtimin dhe kujdesin ndaj personave të varur.

Programi i propozuar do të bazohej në modelin e përshkrimit të heroinës, i cili sipas ekspertëve ka dhënë rezultate pozitive në Zvicër. /Albinfo.ch

Iniciativa “Jo 10 milionëve” mund të shkaktojë kolona të mëdha trafiku në Zvicër

Posted on by Drin Reçica

Një studim i realizuar nga instituti kërkimor Ecoplan ka paralajmëruar për pasoja të mëdha në trafikun rrugor në rast se Zvicra largohet nga zona Schengen dhe heq dorë nga marrëveshja për lëvizjen e lirë të personave, përcjell albinfo.ch.

Sipas raportit, ky skenar mund të ndodhë nëse miratohet iniciativa e së djathtës ekstreme “Jo 10 milionëve”, e cila synon kufizimin e imigracionit në Zvicër dhe do të hidhet në referendum më 14 qershor.

Si pasojë e mundshme, kontrollet kufitare me shtetet fqinje mund të rikthehen si praktikë e përditshme.

Aktualisht, më shumë se 400 mijë punëtorë ndërkufitarë udhëtojnë çdo ditë drejt dhe nga Zvicra, kryesisht në rajonet e Gjenevës, Ticinos dhe Bazelit.

Studimi thekson se edhe kontrollet e moderuara kufitare mund të krijojnë kolona trafiku që shtrihen për kilometra të tërë në këto zona. Gjatë orëve të pikut, pritjet në pikat kufitare mund të zgjasin më shumë se një orë, ndërsa bllokimet mund të ndikojnë edhe në zonat urbane përreth. /Albinfo.ch

Qeveria zvicerane synon të kufizojë reklamat për ushqimet e pashëndetshme

Posted on by Drin Reçica

Zyra Federale për Sigurinë Ushqimore dhe Veterinarinë (BLV) ka prezantuar të martën një propozim për përfaqësuesit e industrisë ushqimore, i cili synon kufizimin e reklamave për ushqimet që përmbajnë nivele të larta të kripës, sheqerit dhe yndyrës, përcjell albinfo.ch.

Sipas BLV-së, kjo masë është veçanërisht e nevojshme për reklamat që synojnë fëmijët e vegjël.

Autoriteti federal theksoi se “vetërregullimi duhet të zbatohet në të gjithë sektorin dhe të përfshijë të gjitha kanalet e reklamimit që mundësojnë reklamim të synuar për fëmijët nën moshën 13-vjeçare, qoftë online apo offline”.

Me këtë iniciativë, autoritetet synojnë të forcojnë mbrojtjen e fëmijëve nga ndikimi i reklamave të ushqimeve të pashëndetshme dhe të promovojnë zakone më të shëndetshme ushqimore./Albinfo.ch

Bogujevci priti ekipin e filmit “Dua” pas suksesit në Cannes

Posted on by Drin Reçica

Ministrja në detyrë e Kulturës, Rinisë dhe Sportit, Saranda Bogujevci, ka pritur ekipin e filmit “Dua” pas suksesit të arritur në Festivalin e Kanës, ku produksioni u nderua me çmimin “SACD” në kuadër të programit “Semaine de la Critique”, albinfo.ch. 

Gjatë takimit, Bogujevci ka përgëzuar regjisoren Blerta Basholli dhe ekipin realizues, duke e vlerësuar këtë arritje si një sukses të rëndësishëm për kinemanë e Kosovës dhe prezantimin e saj në skenën ndërkombëtare.

Në diskutim u trajtua edhe rrugëtimi i filmit, procesi i realizimit dhe përvoja në festival, me theks të veçantë në nevojën për mbështetje të vazhdueshme për industrinë e filmit në vend.

Sipas ministres, suksesi i “Dua” dëshmon nivelin e lartë artistik të filmbërësve kosovarë dhe rritjen e pranisë së kinemasë së Kosovës në festivalet më prestigjioze botërore./Albinfo.ch 

Xhaka vlerësohet si transferimi më i goditur i sezonit në Premier League

Posted on by Drin Reçica

Mes 189 transferimeve të realizuara në Ligën Premier për edicionin 2025/26, mediumi i njohur sportiv “The Athletic” e ka cilësuar kalimin e Granit Xhakës te Sunderlandi si lëvizjen më të suksesshme të sezonit, përcjell albinfo.ch.

Ky vlerësim është pasqyruar edhe nga televizioni zviceran SRF, i cili e ka konsideruar një arritje të rëndësishme për mesfushorin 33-vjeçar, duke e renditur transferimin e tij në krye të një votimi që përfshinte edhe emra si Rayan Cherki dhe Michael Kayode.

Sipas “The Athletic”, arsyeja kryesore e këtij vlerësimi nuk qëndron vetëm te profili i lojtarit, por te ndikimi i tij i menjëhershëm në skuadër dhe klub. Xhaka, sipas raportimit, ka sjellë ndryshim të dukshëm në kulturën e ekipit dhe stabilitetin brenda dhomës së zhveshjes.

Mesfushori zviceran u transferua nga Bayer Leverkusen dhe menjëherë u emërua kapiten i Sunderlandit, duke u bërë figurë qendrore në projektin e trajnerit Régis Le Bris.

Me kontributin e tij, Sunderlandi përfundoi sezonin në vendin e shtatë dhe siguroi kualifikimin në Ligën e Evropës, duke u rikthyer në garat evropiane pas më shumë se katër dekadash.

Pas një sezoni të suksesshëm në Angli, Xhaka pritet të fokusohet te Kampionati Botëror 2026, ku do të udhëheqë Zvicrën në paraqitjen e tij të katërt në një Botëror./Albinfo.ch 

Studentët shqiptarë në Frankfurt, diskutime për përfshirje në zhvillimin e Kosovës

Posted on by Drin Reçica

Në Konsullatën e Përgjithshme të Republikës së Kosovës në Frankfurt am Main është pritur një grup studentësh shqiptarë nga “Frankfurt School of Finance & Management”, ku është diskutuar për mundësitë e angazhimit të të rinjve në projekte që lidhen me zhvillimin e vendit, transmeton albinfo.ch.

Sipas njoftimit, gjatë takimit me Konsullin e Përgjithshëm është biseduar për krijimin e platformave të bashkëpunimit dhe rrjetëzimit të studentëve, me qëllim shfrytëzimin e njohurive dhe përvojave të tyre profesionale në nxitjen e ideve dhe projekteve konkrete për Kosovën.

Në fokus të diskutimeve ka qenë edhe roli i diasporës shqiptare, e cila po dëshmon gjithnjë e më shumë sukses në fusha të ndryshme akademike dhe profesionale në arenën ndërkombëtare.

Konsullata ka vlerësuar angazhimin e studentëve dhe ka theksuar rëndësinë e përfshirjes së tyre në iniciativa që kontribuojnë në zhvillimin e vendit./Albinfo.ch 

Kosova dhe Shqipëria ndër vendet me nivel të lartë të lodhjes emocionale në punë në Evropë

Posted on by Drin Reçica

Shqiptarët renditen ndër punonjësit më të lodhur emocionalisht në vendin e punës në Evropë, sipas një raporti të Komisionit Evropian mbi kushtet e punës dhe mirëqenien në punë, përcjell albinfo.ch. 

Sipas të dhënave, 17% e punonjësve në Shqipëri deklarojnë se ndihen “gjithmonë” ose “shumicën e kohës” të lodhur emocionalisht nga puna, një nivel mbi mesataren e Bashkimit Evropian prej 13%.

Ndërkohë, Kosova renditet edhe më lart në rajon, me 29% të punonjësve që raportojnë lodhje të vazhdueshme emocionale, duke u pozicionuar ndër vendet me nivelin më të lartë në Evropë. Pas saj renditen Qiproja, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut dhe Serbia, ndërsa Bosnja dhe Hercegovina shënon nivelin më të ulët në rajon.

Raporti thekson gjithashtu se në aspektin e lodhjes fizike, Shqipëria qëndron më afër mesatares evropiane, por sërish nën disa vende të rajonit si Mali i Zi, Maqedonia e Veriut dhe Kosova.

Anketa e BE-së mat përvojën e punëtorëve lidhur me lodhjen fizike dhe emocionale në fund të ditës së punës, të cilat lidhen ngushtë me fenomenin e “burnout”-it, si pasojë e stresit dhe ngarkesës së zgjatur në punë./Albinfo.ch 

Abdixhiku uron Kurban Bajramin: Thirrje për solidaritet dhe bashkim shoqëror

Posted on by Drin Reçica

Kryetari i Lidhjes Demokratike të Kosovës, Lumir Abdixhiku, ka uruar besimtarët myslimanë me rastin e festës së Kurban Bajramit, duke përcjellë mesazh paqeje, shëndeti dhe harmonie në familje, përcjell albinfo.ch.

Në urimin e tij, Abdixhiku ka theksuar rëndësinë e kësaj feste si kujtesë për vlerat e sakrificës, solidaritetit dhe kujdesit për ata që kanë nevojë.

Ai ka bërë thirrje që në këtë ditë të shenjtë qytetarët të jenë më pranë familjes, miqve dhe fqinjëve, si dhe të ofrojnë mbështetje për ata që kanë nevojë për shpresë dhe mirësi.

“Me fat Kurban Bajramin! Paçi gëzim, qetësi e mbarësi në çdo shtëpi tuajën”, ka shkruar Abdixhiku.

Kurti uron besimtarët për Kurban Bajramin

Posted on by Drin Reçica

Kryeministri në detyrë i Kosovës, Albin Kurti, ka uruar qytetarët me rastin e festës së Kurban Bajramit, duke iu drejtuar besimtarëve myslimanë dhe shqiptarëve kudo që jetojnë, përcjell albinfo.ch.

Në mesazhin e tij, Kurti ka theksuar rëndësinë e vlerave si dashamirësia, zemërgjerësia dhe solidariteti, duke bërë thirrje që ato të udhëheqin jetën e përditshme dhe marrëdhëniet shoqërore.

“Gëzuar festën e Kurban Bajramit besimtarëve myslimanë, qytetarëve tanë, shqiptarëve kudo! Le të udhëhiqemi çdo ditë nga dashamirësia dhe zemërgjerësia, solidariteti dhe respekti… Paçim gjithmonë mirësi, begati e mbarësi”, ka shkruar Kurti në urimin e tij./Albinfo.ch

Osmani uron Kurban Bajramin: Solidaritet, paqe dhe dashuri mes njerëzve

Posted on by Drin Reçica

Vjosa Osmani ka uruar festën e Kurban Bajrami, duke theksuar rëndësinë e besimit, solidaritetit dhe kujdesit ndaj njëri-tjetrit.

Përmes një postimi në Facebook, Osmani ka deklaruar se kjo festë kujton forcën e besimit në Zot dhe vlerën e solidaritetit njerëzor.

Ajo ka bërë thirrje që në këto ditë të bekuara të hapen zemrat për më shumë dashuri dhe kujdes, veçanërisht për ata që kanë nevojë për mbështetje dhe ngrohtësi.

“Uroj që Kurban Bajrami të sjellë paqe në zemrat tuaja, harmoni në familje, shëndet, begati dhe gëzim në çdo vatër. Qoftë kjo festë një moment bashkimi, faljeje dhe shprese për ditë më të mira për të gjithë. Me fat Kurban Bajrami!”, ka shkruar ajo.