“RiverWatch” kundër ndërtimit të digave në Shqipëri

Dy organizatat evropiane, “RiverWatch” dhe “EuroNatur” kërkojnë që të mos lejohet ndërtimi i digave nëpër lumenjtë e Shqipërisë. Ato alarmojnë opinionin, “Sossss”

Organizata “RiverWatch me seli në Vjenë dhe organizata gjermane “EuroNatur” me seli në Rheinbach pranë Bonnit, kërkojnë që mos lejohet ndërtimi i digave në lumenjtë e Ballkanit. Këto dy organizata kanë lëshuar alarmin SOS për të ndaluar shkatërrimin, sidomos të lumenjve në Shqipëri.

 

Ulrich Eichelmann është drejtor Ekzekutiv i Organizatës ndërkombëtare për mbrojtjen e lumenjve, “RiverWatch”. Ai flet për “DW” në lidhje me dëmin e madh që sjell ndërtimi i digave për ekosistemet.

 

“Digat e shkatërrojnë lumin krejtësisht. Është një lloj si të bllokosh arterien e qarkullimit të gjakut. Kjo shkakton infarkt. Digat nuk bllokojnë vetëm ujin, ato bllokojnë migrimin e peshqve dhe më e rëndësishmja transportin e zallit, zhavorrit të lumi”, tha  lrich Eichelmann.

 

Lumenjtë, sipas tij, prodhojnë rërën për plazhet, ndërsa nëse ngritët diga, lumi nuk çon në det zall dhe rërë.

 

Drejtor i “RiverWatch” thotë se në vende si Shqipëria dhe Mali i Zi ka lumenj që 60 për qind të ujërave të tyre janë krejt të pastër dhe të pandotura. Kjo përqindje pastërtie, siç deklaroi më tej ai, është e lartë nëse krahasohet me atë të lumenjve në Gjermani apo Austri.

 

“Në Gjermani lumenjtë janë 10 për qind të pandotur, kurse në Austri vetëm 6 për qind”, thotë Ulrich Eichelmann. Pikërisht të qenit të pandotur i bën lumenjtë e Ballkanit një pasuri të jashtëzakonshme të biodiversitetit dhe ekosistemeve të Europës.

 

Xhemal Mato, drejtor Ekzekutiv i shoqatës ambientaliste “Eko Lëvizja“ thotë se në Shqipëri, që nga 2010 janë dhënë koncesione për ndërtimin e 418 hidrocentraleve të vogla dhe në të gjithë vendin po planifikohet edhe ngritja e 11 digave të reja me fuqi më të madhe se 1 MW.

 

Ndër gjithë lumenjtë e Shqipërisë, që duhen mbetur të paprekur, si pasuri e Evropës, shoqatat “RiverWatch” dhe “EuroNatur” veçojnë lumin Vjosa.

 

“Vjosa është një lum i jashtëzakonshëm. Për mendimin tim është lumi i fundit, i madh, i egër, i gjallë në gjithë Evropën. Gjatësia e tij është 270 km. Ai buron nga malet e Pindit në Greqi dhe rrugëton në shtratin e vet drejt Adriatikut duke përshkruar 270 kilometra mes enklavash të paprekura malore, kataraktesh, grykash dhe liqenesh.

 

Ka kanione, zgjerime në disa pjesë që shkojnë deri në 2 km dhe në deltën e tij të paprekur ngrejë folenë pelikanët.

 

“Gjithë lumi është diçka e gjallë. Dhe kjo është e jashtëzakonshme, unikale në Europë. Dhe çudia më e madhe është se shumë pak dihet për bio- diversitetin e lumit Vjosa. Askush nuk di për llojet e zogjve, insektet, lakuriqët e natës .. ka të dhëna shumë të pakta. Lumi Vjosa është më pak i njohur se shumë pjesë të lumit Amazon në Brazil”, thotë Ulrich Eichelmann.

---