Shoqata zvicerane e qiramarrësve jep alarmin për çmimet e qirave

(KEYSTONE/Martial Trezzini)

Qiratë në Zvicër janë rritur me rreth 32% gjatë 20 viteve të fundit, sipas Shoqatës Zvicerane të Qiramarrësve (ASI).

Sot, me rastin e Ditës Ndërkombëtare të Qiramarrësve, organizata po tërheq vëmendjen ndaj barrës financiare në rritje për qiramarrësit në Zvicër dhe po bën thirrje për marrjen e masave.

Në asnjë vend tjetër evropian përqindja e njerëzve që jetojnë në banesa me qira nuk është aq e lartë sa në Zvicër. Sipas ASI-t, dy të tretat e familjeve janë qiramarrës.

Indeksi i qirave u rrit me 32,1% midis viteve 2005 dhe 2025, sipas ASI-t. Gjatë së njëjtës periudhë, normat e interesit për kreditë hipotekare arritën nivelet më të ulëta historike. Norma referuese aktualisht qëndron në 1,25%. Meqenëse qiratë lidhen ligjërisht me këtë normë, shumë prej tyre do të duhej të kishin rënë. Megjithatë, në realitet ato kanë vazhduar të rriten, shprehet me keqardhje shoqata.

Janë kryesisht familjet me të ardhura të ulëta dhe të mesme ato që po e mbajnë peshën kryesore të kësaj barre të rëndë, vazhdon ASI. Njerëzit, të ardhurat bruto të të cilëve nuk i kalojnë 4.000 franga zvicerane (4.822 dollarë), shpenzojnë 37,8% të të ardhurave të tyre për qira. Sipas të dhënave nga Organizata për Bashkëpunim dhe

Zhvillim Ekonomik (OECD) që përfshijnë tetë vende, përfshirë Zvicrën, një në dy familje me të ardhura të ulëta që jetojnë me qira shpenzon më shumë se 40% të të ardhurave të disponueshme për qira. Në të njëjtën kohë, banesat me çmime të përballueshme po bëhen gjithnjë e më të rralla, raporton swissinfo, transmeton albinfo.ch.

Ka ndryshuar gjithashtu struktura e pronësisë së banesave me qira. Ndërsa në vitin 2000, 57,3% e banesave me qira zotëroheshin ende nga individë privatë, deri në vitin 2024 kjo shifër kishte rënë në 43,2%. Gjatë së njëjtës periudhë, pjesa në pronësi të kompanive të investimeve u rrit nga 28,7% në 44,4%. Sipas analizës së ASI-t, këto kompani kanë arritur fitime të larta falë sektorit të pasurive të paluajtshme.

Prandaj, Shoqata Zvicerane e Qiramarrësve po u bën thirrje politikëbërësve për një ndryshim kursi. Sipas shoqatës, duhet të zbatohet edhe parimi i “qirasë së bazuar te kostot”. Aty thuhet gjithashtu se ekziston nevoja për të forcuar ligjin “Lex Koller” me qëllim frenimin e hyrjes së kapitalit financiar në tregun e pronave rezidenciale.

“Lex Koller” është një ligj federal zviceran që kufizon blerjen e pasurive të paluajtshme rezidenciale në Zvicër nga shtetas të huaj jorezidentë dhe individë pa leje qëndrimi.

Shoqata bën thirrje gjithashtu për një numër më të madh banesash “me interes publik” dhe kritikon kundërpropozimin indirekt të paraqitur nga qeveria federale si përgjigje ndaj “Iniciativës për Qiratë” që ajo kishte propozuar. Ky kundërpropozim do të çonte në një “rritje edhe më të theksuar të qirave”, pohon organizata për të drejtat e qiramarrësve.