1,000 fluturime shtesë në Aeroportin Zurich-Kloten

Gjatë Forumit Ekonomik Botëror në Davos, i planifikuar për 19 deri më 23 janar, priten rreth një mijë lëvizje shtesë avionësh në aeroportin Zurich-Kloten, siç ka qenë rasti në vitet e kaluara, transmeton albinfo.ch.

Operatori i Aeroportit të Zurichut, Flughafen Zürich, paralajmëron se ngritjet dhe uljet individuale janë të mundshme pas orës 23:30, pra gjatë ndalimit të fluturimeve të natës.

Ky ndalim, i cili zgjat deri në orën 6:00 të mëngjesit, në fakt fillon në orën 23:00.

Gjatë gjysmës së ardhshme, janë të mundshme vetëm ngritjet dhe uljet e vonuara. 1,000 lëvizjet e vlerësuara janë vetëm një vlerësim.

Shumë pjesëmarrës në konferencë në qytetin turistik Graubünden planifikojnë planet e tyre të udhëtimit në minutën e fundit, thekson Aeroporti i Zurichut në një njoftim për shtyp sot.

BE-ja pritet të lirojë 205 milionë euro për Kosovën në janar

Bashkimi Europian pritet që brenda muajit janar të lirojë edhe 205 milionë euro të mbështetjes financiare për Kosovën, pas heqjes së plotë të masave ndëshkuese që ishin në fuqi që nga vera e vitit 2023. Lajmi është konfirmuar nga Komisioni Europian, përcjell albinfo.ch. 

“Komisioni synon të lirojë shumën e mbetur prej 205 milionë eurosh në fillim të këtij viti, në përputhje me Konkluzionet e Presidencës për Zgjerimin”, thuhet në përgjigjen e KE-së.

Më herët, BE-ja ka zhbllokuar tashmë 216 milionë eurot e para, duke e çuar vlerën totale të fondeve që i rikthehen Kosovës në mbi 421 milionë euro. Këto mjete ishin pezulluar për më shumë se dy vjet si pasojë e masave kufizuese ndaj Kosovës.

Nga paketa e parë prej 216 milionë eurosh, 34.6 milionë euro do të përdoren menjëherë për nisjen e katër projekteve konkrete, përfshirë ngrohjen qendrore në Prishtinë, trajtimin e ujërave të zeza në TC Kosova B, skemën “Young Cell” dhe menaxhimin e deponive të mbeturinave. Ndërkohë, pjesa tjetër prej 181 milionë eurosh do të programohet dhe miratohet gjatë pranverës, me zbatimin e projekteve që pritet të nisë në gjysmën e dytë të vitit 2026.

Masat ndaj Kosovës u vendosën në vitin 2023 pas tensioneve në veri të vendit dhe u hoqën plotësisht në dhjetor të vitit 2025, gjë që u konfirmua nga presidentja Vjosa Osmani pas Samitit BE–Ballkani Perëndimor në Bruksel.

Presidentja e Komisionit Europian, Ursula von der Leyen, kishte bërë të ditur se lirimi i 205 milionë eurove do të ndodhte në fillim të vitit 2026, ndërsa kryeministri në detyrë, Albin Kurti, e kishte cilësuar vendosjen e masave si të padrejtë, duke theksuar se Kosova ka vazhduar rrugën e saj euro-atlantike.

Sipas Institutit GAP, deri në qershor të vitit 2025 Kosova ka humbur rreth 7.1 milionë euro fonde të pakthyeshme si pasojë e masave të BE-së, ndërsa sektorët më të prekur kanë qenë mjedisi, energjia dhe digjitalizimi.

Shaqiri sinjalizon largimin nga Baseli

Ylli kosovaro-zviceran flet hapur për planet e tij pas futbollit aktiv, përfshirjen si aksionar dhe mundësinë që një ditë të veshë fanellën e klubit ku është bashkëpronar, transmeton albinfo.ch.

E ardhmja e Xherdan Shaqirit mund të mos lidhet për shumë gjatë me Baselin. Futbollisti më i njohur kosovaro-zviceran ka lënë të hapur mundësinë që karrierën ta vazhdojë ose ta mbyllë te Rapperswil Jona, klubi zviceran ku ai tashmë zotëron një pjesë të aksioneve.

Në një intervistë të gjatë për gazetën zvicerane “Blick”, Shaqiri ka folur për angazhimin e tij në Rapperswil Jona, ekip që aktualisht garon në kategorinë e dytë të futbollit zviceran. Ai theksoi se përfshirja e tij në këtë klub nuk është e rastësishme dhe se synimet janë afatgjata.

“Përfshirja ime në Rapperswil nuk ka ndodhur pa arsye. Kemi plane të mëdha për klubin. Është një përvojë e vlefshme për të kuptuar nga afër menaxhimin e një klubi, edhe pse kërkon shumë angazhim. Kur kam mundësi, i ndjek të gjitha ndeshjet nga afër ose nga shtëpia”, u shpreh Shaqiri.

Futbollisti nga Zhegra konfirmoi se ende nuk e ka të qartë nëse në të ardhmen do të marrë drejtimin e ndonjë klubi, por bëri të ditur se tashmë ka nisur procesin për pajisje me licenca trajneri. Sidoqoftë, ai është i bindur se futbolli do të mbetet pjesë e jetës së tij edhe pas përfundimit të karrierës aktive.

“Nuk përjashtohet as mundësia që një ditë të luaj vetë për Rapperswilin. Kjo është realisht një opsion. Klubi feston 100-vjetorin në vitin 2028 dhe tani e dini se cilat janë synimet e mia”, tha Shaqiri me humor.

Përveç planeve sportive, Shaqiri zbuloi se gjatë verës së ardhshme planifikon të udhëtojë në Shtetet e Bashkuara të Amerikës për të ndjekur nga afër disa ndeshje të Kupës së Botës në futboll, me gjasë edhe finalen./A

Dy shqiptarë arrestohen pas ndjekjeje të rrezikshme në autostradën A15 në Itali

Dy shtetas shqiptarë janë arrestuar në zonën e Lunigianës, në Itali, pas një ndjekjeje të rrezikshme në autostradën A15, përcjell albinfo.ch.

Ata po udhëtonin me një BMW me targa zvicerane, duke kryer manovra ekstreme dhe duke rrezikuar seriozisht sigurinë rrugore.

Ndjekja përfundoi në Pianturcano, ku automjeti u përplas me hyrjen e një ferme. Dy të dyshuarit tentuan të arratiseshin në këmbë, por u arrestuan nga policia.

Në automjet u gjetën mjete profesionale të përdorura për vjedhje, ndërsa hetimet vijojnë për lidhje të mundshme me raste të tjera kriminale në zonë./Albinfo.ch

Projekti “Biblioteka shqip” pasuron bibliotekat në jug të Italisë me libra në gjuhën shqipe

Projekti “Biblioteka shqip”, i iniciuar nga Qendra e Botimeve për Diasporën në fund të vitit 2025, ka dhuruar libra në gjuhën shqipe dhe libra dygjuhësh italisht–shqip për disa biblioteka publike në jug të Italisë, duke krijuar kënde të reja leximi për fëmijë dhe të rinj, shkruan albinfo.ch.

Libra shqip janë dhuruar për Bibliotekën Provinciale “La Magna Capitana” në Foggia dhe për Bibliotekën Komunale të Casalvecchio di Puglia, me synimin për të mbështetur ruajtjen e gjuhës amtare dhe promovimin e kulturës shqiptare në diasporë.

Një aktivitet i veçantë u zhvillua edhe në Bibliotekën e Fëmijëve (Biblioteca dei Ragazzi) në Bari, ku u hap zyrtarisht një kënd i ri leximi në gjuhën shqipe. Në këtë ngjarje morën pjesë nxënës të shkollës shqipe pranë shoqatës “Shqiponjat e Mëndafshta”, të cilët tashmë janë të njohur me titujt e përfshirë në koleksion.

Përfaqësuesja e Qendrës së Botimeve për Diasporën, Eva Ismajlukaj, theksoi rëndësinë e krijimit të hapësirave të dedikuara për librin shqip në bibliotekat publike, duke i cilësuar ato si mjete konkrete për transmetimin e gjuhës shqipe te brezat e rinj në diasporë.

Projekti u realizua me mbështetjen e mësueseve të shkollës shqipe “Le Aquile di Seta” dhe në bashkëpunim me bibliotekat vendore, Konsullatën e Republikës së Shqipërisë në Bari dhe institucionet lokale, të cilat vlerësuan nismën si një kontribut të rëndësishëm për edukimin dhe ruajtjen e identitetit kulturor shqiptar./Albinfo.ch

Ekipi zviceran i kërkimit zbulon prova të oqeanit në Mars

Një ekip kërkimor nga Universiteti i Bernës ka zbuluar gjurmë lumenjsh në Mars. Kjo ofron prova se planeti dikur ishte i mbuluar nga një oqean i madh.

Ekipi ndërkombëtar i udhëhequr nga Universiteti i Bernës përdori imazhe nga sondat e Marsit për të zbuluar struktura gjeologjike që i ngjajnë deltave të lumenjve. Ata e raportojnë këtë në një studim të botuar në revistën shkencore npj space exploration.

“Strukturat që arritëm të identifikonim në imazhe janë qartë gryka e një lumi në një oqean”, tha udhëheqësi i studimit Fritz Schlunegger, shkruan swissinfo.

Sot, strukturat e mëparshme të deltës janë të mbuluara nga duna të skalitura nga era, por forma e tyre origjinale është ende qartësisht e dallueshme, sipas studiuesve.

Strukturat e deltës të zbuluara janë të gjitha në një lartësi të ngjashme. Kjo i mundësoi ekipit të rindërtonte nivelin e detit dhe një vijë bregdetare në atë kohë. Rezultatet tregojnë se oqeani ishte të paktën sa madhësia e Oqeanit Arktik në Tokë dhe shtrihej në të gjithë hemisferën veriore të planetit.

Studimet e mëparshme kishin treguar tashmë për një oqean, por bazoheshin në të dhëna më pak të sakta ose argumente indirekte, sipas studiuesve. Nga ana tjetër, rindërtimi i ri, sipas studiuesve, bazohet në prova të qarta, transmeton albinfo.ch.

Kushte të përshtatshme për jetë

Studimi e daton nivelin më të lartë të ujit në Mars rreth tre miliardë vjet më parë.

Sipas shkencëtarëve, zbulimi konfirmon se kushtet në Mars dikur mund të kenë favorizuar zhvillimin e jetës.

“Ne e njohim Marsin si një planet të thatë dhe të kuq. Megjithatë, rezultatet tona tregojnë se në të kaluarën ka qenë një planet blu”, tha Ignatius Argadestya, autori i parë i studimit, sipas universitetit. Kjo tregon gjithashtu se sa i çmuar është uji në një planet dhe se ai mund të zhduket.

Austri: Më shumë vende trajnimi, pak mësues të rinj kopshtesh

Vendet në kopshte në Austri janë zgjeruar ndjeshëm vitet e fundit. Për të rekrutuar staf shtesë të nevojshëm urgjentisht, Austria ka rritur për disa vite numrin e vendeve të trajnimit. Vetëm javën e kaluar, u lançua një fushatë për të promovuar rrugë të reja trajnimi në arsimin e hershëm të fëmijërisë. Megjithatë, zgjerimi deri më tani nuk ka çuar as në rritje të numrit të studentëve dhe as në diplomime, sipas shifrave nga Ministria e Arsimit.

Më shumë se vitin e kaluar

Duke filluar nga viti shkollor 2021/22, qeveria e mëparshme konservatore-e Gjelbër krijoi vende shtesë në kolegje për arsimin e hershëm të fëmijërisë (BAfEP), me 150 të shtuar vetëm në vitin e parë. Kjo ende nuk ka rezultuar në regjistrime më të larta. Sipas përgjigjes së Ministrisë së Arsimit ndaj një hetimi parlamentar nga Partia e Lirisë (FPÖ), rreth 10,400 persona u regjistruan në vitin shkollor 2024/25 në programin pesëvjeçar BAfEP, i cili kombinon trajnimin profesional me diplomën e shkollës së mesme, dhe në kolegje dy deri në trevjeçare për të rritur. Ndërsa kjo ishte më shumë se në vitin e kaluar shkollor (rreth 10,100), ishte ende më pak se në vitin 2020/21 (rreth 10,600).

Duke parë shifrat e detajuara për kolegjet për të rritur – ku janë krijuar shumica e vendeve të reja vitet e fundit – pati të paktën një rritje prej gati 10 përqind krahasuar me vitin 2020/21, në pak mbi 2,000 studentë.

Fokusi i politikës ka një arsyetim të qartë: të diplomuarit e kolegjeve për të rritur kanë shumë më tepër gjasa të punojnë në kopshte pas diplomimit – rreth 80 përqind, krahasuar me rreth gjysmën e të diplomuarve nga programi pesëvjeçar BAfEP. Megjithatë, vetëm rreth një e treta e të gjitha diplomave BAfEP vijnë aktualisht nga këto kolegje.

Zgjerimi i nisur në vitin 2021 gjithashtu nuk është reflektuar ende në numrat e diplomimeve. Në vitet shkollore 2022/23 dhe 2023/24 – grupet e para të diplomimit me vende shtesë – kishte rreth 2,000 të diplomuar çdo vit, sipas ministrisë, afërsisht e njëjtë me tre vitet e mëparshme. Midis të diplomuarve, ka pasur një zhvendosje të kohëve të fundit drejt rrugës së kolegjit: 640 diploma u dhanë në këtë format, gati 200 më shumë se në vitin 2020/21.

140 ndërrues karriere në kolegjet e trajnimit të mësuesve

Duke parë më tej, trendi duket më pak mbresëlënës. Në vitin 2017, të dhënat e ministrisë tregojnë rreth 600 të diplomuar në kolegje. Duke përfshirë programin pesëvjeçar, në atë kohë kishte 2,300 të diplomuar – më shumë mësues të rinj potencialë të kopshtit sesa para se të fillonte zgjerimi aktual i trajnimit.

Në përgjigje të mungesës së stafit, rrugë shtesë trajnimi janë krijuar së bashku me BAfEP-të në vitet e fundit, duke përfshirë programe për ndërrues karriere në kolegjet e trajnimit të mësuesve (PH). Megjithatë, krahasuar me më shumë se 10,000 studentët BAfEP, këto programe mbeten margjinale. Në vitin shkollor 2024/25, vetëm rreth 140 persona u regjistruan në programet e edukimit të hershëm të fëmijërisë në shkollat ​​e mesme, sipas Ministrisë së Arsimit, shkruan theinternational. Një program edukimi i vazhdueshëm në Universitetin e Grazit, që synonte kualifikimin e asistentëve për t’u bërë edukatorë udhëheqës të grupeve, u përfundua së fundmi nga rreth 100 pjesëmarrës, transmeton albinfo.at.

Sipas Ministrit të Arsimit Christoph Wiederkehr (NEOS), Austrisë i mungojnë ende disa mijëra mësues kopshtesh. Prandaj, qeveria ka caktuar 32 milionë euro për 4,000 vende shtesë trajnimi deri në vitin 2028/29. Strategjia përfshin zgjerimin e programeve universitare me kohë të pjesshme, me qëllim ofrimin e tyre në çdo distrikt politik. Përdorimi i shtuar i mësimit në distancë synon të arrijë më mirë njerëzit e moshës 20 deri në 45 vjeç në zonat rurale që kërkojnë një ndryshim karriere.

Në të njëjtën kohë, ministria planifikon të synojë gjithnjë e më shumë të diplomuarit e shkollave të mesme: së bashku me Kampusin e Universitetit të Shkencave të Aplikuara në Vjenë, një diplomë bachelor në edukimin e hershëm të fëmijërisë do të ofrohet në kolegje të zgjedhura të trajnimit të mësuesve duke filluar nga kjo vjeshtë.

Furnizuesit zviceranë të energjisë elektrike paralajmërojnë për probleme në furnizim deri në vitin 2050

Vonesat në zgjerimin e rrjetit dhe rritja e kërkesës kërcënojnë objektivat e deklaruara të furnizimit me energji elektrike të Zvicrës për vitin 2050, sipas Shoqatës së Kompanive Zvicerane të Energjisë Elektrike (AES).

Zvicra pritet të arrijë vetëm 69 nga 100 objektivat e saj të indeksuar, thotë AES. Deri në vitin 2035, kjo ka të ngjarë të zgjerohet në 82 objektiva dhe më pas të përkeqësohet ndjeshëm nga viti 2040. Situata është për shkak të rritjes së vazhdueshme të kërkesës për energji elektrike dhe braktisjes së energjisë bërthamore, shkruan Swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Indeksi do të matet çdo vit dhe shërben si një sistem paralajmërimi i hershëm për sigurinë e furnizimit. Ai tregon në veçanti nivelin e pritur të furnizimit në vitet e ardhshme dhe përqendrohet në gjysmën kritike të vitit dimëror.

Sipas AES, është e nevojshme të rritet prodhimi dimëror nga burimet e rinovueshme, të përmirësohet rrjeti dhe të lidhet një marrëveshje për energjinë elektrike.

Deficiti i furnizimit në vitin 2050 mund të kapërcehet duke ulur konsumin e energjisë elektrike në orët e pikut, duke rritur burimet e rinovueshme të energjisë, duke zgjeruar funksionimin e centraleve ekzistuese bërthamore, duke rritur fleksibilitetin, me sisteme magazinimi, duke rritur prodhimin e energjisë elektrike nga centralet me gaz dhe duke përmirësuar rrjetin.

Pa këto masa, qëllimi padyshim nuk do të arrihet dhe siguria e furnizimit në Zvicër do të mbetet kritike.

Një marrëveshje për energjinë elektrike me Bashkimin Evropian (BE) do të përmirësonte situatën, por nuk do të ishte e mjaftueshme për të arritur pikën 100. Sidoqoftë, do të ishte e këshillueshme, thotë AES, të sigurohej njëfarë pavarësie nga vendet fqinje.

Kapiteni i Shqipërisë pritet të mungojë 3 javë

Është publikuar raporti mjekësor për Berat Gjimshitin, mbrojtësin kuqezi i Atalantës, i cili pësoi një dëmtim gjatë ndeshjes kundër Torinos, të cilën Atalanta e fitoi të shtunën në mbrëmje në Bergamo.

“Këputje fasciale të gradës së parë në muskulin biceps femoris të djathtë” do të thotë se ka një dëmtim të lehtë të fibrave ose të fasciës (kapakut që mbulon muskujt) të këtij muskujt në pjesën e pasme të kofshës së djathtë. Grada e parë e parë për fat të mirë tregon që këto janë dëmtime të lehta, që zakonisht nuk përfshijnë çarje të plota të muskujve. Ka dhimbje të lehta dhe mund të ketë disa kufizime në lëvizje, por funksioni i muskulit mbetet kryesisht i ruajtur, transmeton albinfo.ch.

Për një futbollist, rikuperimi nga një këputje fasciale të gradës së parë mund të zgjasë zakonisht nga disa ditë deri në tre javë, në varësi të intensitetit të dëmtimit dhe trajtimit të ndjekur.

E rëndësishme është që futbollisti të ndihet mirë dhe të bëjë stërvitje dhe rehabilitim para se të kthehet. Kështu një mënyrë lehtësimi, por që gjithsesi situata mbetet delikate për të parë se si do të shkojë kjo periudhë rehabilitimi dhe sa kohë do të duhet që kapiteni i Shqipërisë të jetë në formën optimale.

Kujtojmë që Shqipëria do të luajë më 26 mars ndeshjen e parë të Play-off-it të Botërorit përballë Polonisë në Varshavë dhe sipas parashikimeve, Gjimshiti në afatin maksimal do të ketë rreth 20 ditë kohë për të rigjetur formën në ritëm të plotë stërvitor.

Studimi: 1 në 5 persona në Gjermani po mendon të emigrojë

Një studim i kryer nga Qendra Gjermane për Studime të Integrimit dhe Migracionit (DeZIM) tregon se rreth 21% e banorëve të Gjermanisë po shqyrtojnë mundësinë e largimit nga vendi.

Kjo përqindje është më e lartë tek personat me prejardhje migrante (34%) dhe fëmijët e tyre (37%).
Nga ata pa prejardhje migrante, 17% po mendojnë të largohen, ndërsa 31% e personave nga ish-Bashkimi Sovjetik dhe 28% nga vendet e tjera të BE-së raportuan të njëjtën gjë.

Arsyeja kryesore është kërkimi për një cilësi më të lartë jetese, ndërsa për personat me prejardhje migrante, përvojat e diskriminimit gjithashtu ndikojnë. Për shembull, 25% e pjesëmarrësve nga Turqia dhe rajonet e Lindjes së Mesme dhe Afrikës së Veriut përmendën diskriminimin si një faktor vendimtar.

Fabio Best nga DeZIM theksoi se dëshira për të lënë Gjermaninë mbetet e lartë, veçanërisht tek migrantët dhe fëmijët e tyre, duke ndikuar kërkesa për kushte më të mira jetese dhe perceptimet për diskriminim.

Media britanike: Trump kërkon përgatitjen e një plani për marrjen e Grenlandës

Një media britanike ka raportuar se presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, u ka dhënë udhëzim forcave speciale amerikane që të hartojnë një plan për një ndërhyrje të mundshme në Grenlandë.

Sipas gazetës Daily Mail, ky urdhër ka shkaktuar reagime dhe kundërshtime të forta brenda qarqeve të larta ushtarake të SHBA-së. Raportohet se disa nga këshilltarët më të ashpër politikë të Trumpit, të udhëhequr nga Stephen Miller, janë nxitur nga ajo që e konsiderojnë sukses të një operacioni të mëparshëm ushtarak në Venezuelë dhe po kërkojnë veprime të shpejta për të siguruar kontrollin mbi Grenlandën, përpara se Rusia ose Kina të veprojnë.

Në të kundërtën, Shefat e Përbashkët të Shtabit të Ushtrisë amerikane po e kundërshtojnë fuqishëm këtë ide, duke theksuar se një invazion i tillë do të ishte i paligjshëm pa miratimin e Kongresit dhe praktikisht i pamundur për t’u realizuar. Ata po përpiqen ta zhvendosin fokusin e presidentit drejt opsioneve më pak kontroverse, si ndërprerja e aktiviteteve të anijeve ruse të ashtuquajtura “fantazmë” ose veprime të tjera strategjike.

Ndërkohë, diplomatët britanikë vlerësojnë se Trump mund të synojë edhe të largojë vëmendjen e opinionit publik amerikan nga gjendja ekonomike, në prag të zgjedhjeve të mesmandatit, ku rrezikon humbjen e shumicës në Kongres.

Sipas Daily Mail, skenarët e diskutuar në qarqet diplomatike përfshijnë përdorimin e presionit politik apo forcës për të dobësuar marrëdhëniet ndërmjet Grenlandës dhe Danimarkës.

Fushat elektrike, një armë e re kundër kancerit të trurit

Në Zvicër, fushat elektrike po përdoren për të ngadalësuar zhvillimin e glioblastomës, një formë agresive të kancerit të trurit. Edhe pse ky trajtim nuk shëron sëmundjen, ai ofron shpresë për të zgjatur jetën e disa pacientëve.

Fushat elektrike janë tashmë pjesë e trajtimit standard për glioblastomën në Zvicër dhe ofrohen si një shtesë ndaj kimioterapisë dhe radioterapisë. Nëse pacienti pranon këtë trajtim, ai duhet të mbajë çdo ditë një pajisje me flasterë të vendosur mbi kokë, të lidhur me një aparat që gjeneron fushat elektrike.

Profesori Andreas Hottinger, drejtues i njësisë së neuro-onkologjisë në CHUV, shpjegon në programin CQFD se këto fusha elektrike ndërhyjnë në ndarjen e qelizave kancerogjene, duke çuar në vdekjen e tyre. Për më tepër, vdekja e këtyre qelizave liron molekula që sistemi imunitar mund t’i njohë, duke shkaktuar një “kaskadë reagimesh që ndihmojnë në luftën kundër kancerit”.

Rezultate të ndryshme dhe zgjedhje e vështirë për pacientët

Efektiviteti i terapive me fusha elektrike ndryshon nga pacienti në pacient. Provimet klinike kanë treguar se disa pacientë përjetojnë një rritje të konsiderueshme të jetës, ndërsa të tjerët nuk përfitojnë aspak.

Për Tiffany Braunwalder, 40 vjeç, vendimi për të nisur këtë trajtim ishte i vështirë, sidomos sepse kërkonte rruajtjen e kokës. Një ndryshim i tillë në pamjen fizike ishte i vështirë për t’u pranuar, veçanërisht pasi ajo kishte zgjedhur të jetonte një jetë normale pavarësisht sëmundjes. Mbajtja e pajisjes do të ndryshonte gjithçka: “Çdo ditë do të më kujtonte se jam sëmurë rëndë.”

Pavarësisht kufizimeve të përditshme, si mbajtja e pajisjes të paktën 18 orë në ditë dhe rruajtja e kokës rregullisht, Tiffany e ka integruar gradualisht në rutinën e saj. Sot, tumori i saj është stabil, gjë që i jep shpresë: “Thjesht kërkoj që të mos ndryshojë kurrë, ose të paktën sa më gjatë të jetë e mundur,” thotë ajo. Sfida më e madhe mbetet trauma psikologjike dhe pasiguria për të ardhmen.

Perspektiva e ardhshme dhe kërkimi në vazhdim

Kostoja e trajtimit, 14,000 franga në muaj, mbulohet nga sigurimi për glioblastomën. Studiuesit shpresojnë të përmirësojnë më tej efektivitetin e këtyre fushave elektrike duke i kombinuar me imuniterapinë, ose duke i futur më herët në trajtim, paralelisht me kimioterapinë.

Provimet gjithashtu kanë treguar efektivitetin e këtyre fushave elektrike në trajtimin e llojeve të tjera të kancerit. Miratimi i këtij trajtimi është në proces për të zgjeruar përdorimin e tij ndaj kancereve të tjera, si kanceri i pankreasit. Ky trajtim mund të miratohet në Zvicër në vitin 2026, ashtu siç tashmë është përdorur në vende të tjera.

Shitja e barnave online, një biznes i rrezikshëm

Çdo vit, doganat zvicerane konfiskojnë rreth 7–8 mijë pako me barna të porositura online, përfshirë Viagra, injeksione për humbje peshe dhe insulinë të etiketuar rrejshëm si Ozempic. Barnat e falsifikuara janë sot më fitimprurëse se droga dhe mund të jenë vdekjeprurëse për përdoruesit.

Sipas zyrtarëve, shumica e pakove vijnë nga India dhe Evropa Lindore, ndërsa falsifikatorët përdorin faqet online që duket se janë zvicerane, por në fakt janë të huaja. Pakot e dyshimta dërgohen për analizë në Swissmedic, dhe rishitja e barnave mund të sjellë gjoba ose burg.

Ekspertët paralajmërojnë se përdorimi i barnave të falsifikuara mund të shkaktojë probleme serioze shëndetësore, duke përfshirë tension të lartë, probleme të ritmit të zemrës, madje edhe sulme në zemër ose tru. Për atletët, importi i produkteve dopingu mund të sjellë deri në 4 vjet pezullim nga gara.

Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë, në vendet në zhvillim, 1 në 10 barna është e falsifikuar, ndërsa humbja globale e shkaktuar nga këto produkte arrin 25 miliardë franga në vit.

Agjencia e Menaxhimit Emergjent në Kosovë publikon raportin e fundit nga reshjet dhe intervenimet

Agjencia e Menaxhimit Emergjent në Kosovë ka publikuar raportin e fundit për situatën nga reshjet atmosferike gjatë orëve 22:00 – 08:00 të datës 11.01.2026, duke bërë të ditur gjendjen e rrugëve, lumenjve dhe ndërhyrjet emergjente në të gjithë territorin e Kosovës.

Sipas raportit, Prishtina ka pasur vërshime në rrugën e Çagllavicës dhe në nënkalimet për Obiliq, kryesisht si pasojë e kanalizimeve të bllokuara.

Në Fushë Kosovë, u raportuan vërshime në fshatrat Lismir, Kuzmin dhe Sllatinë e Madhe. Ndërkohë, rajoni i Mitrovicës kishte situatë kritike në lagjen “2 Korriku”, ku rreziku i daljes së lumit Sitnica nga shtrati ishte i mesëm.

Operacioni parandalues për këtë zonë përfundoi me sukses, duke vendosur rreth 200 metra mur mbrojtës me thasë zalli, me pjesëmarrjen e AME, NJPZSH Mitrovicë Jugore dhe Shoqatës së Kërkim-Shpëtimit të Kosovës, transmeton albinfo.ch.

Sa i përket rajonit të Ferizajt, u raportuan pesë raste vërshimesh në fshatrat Prelez, Mohoc, Tërrnë dhe Balaj, ku dy të moshuar u evakuuan nga zona e rrezikut. Pompat janë aktive për të parandaluar përhapjen e ujit. Në rajonet e tjera, si Lipjan, Podujevë, Shtime, Prizren, Suharekë, Malishevë, Rahovec dhe Dragash, situata mbetet stabile dhe rrugët janë të kalueshme.

Raporti nënvizon gjithashtu se reshjet e borës që kanë filluar në shumicën e komunave kanë zbutur rrezikun nga vërshimet, ndërsa kujdesi për të evakuarit vazhdon.

Autoritetet theksuan se Qendra Operative e AME-së mbetet në gatishmëri të plotë për ndërhyrje emergjente, duke përfshirë aktivizimin e Forcës së Sigurisë së Kosovës për mbështetje parandaluese.

AME apelon tek qytetarët që të respektojnë sinjalizimin dhe të tregojnë kujdes maksimal gjatë qarkullimit, sidomos në zonat e përmbytura dhe pranë lumenjve.

Shtyhet mësimi në disa shkolla në Kosovë

Komuna e Malishevës ka marrë vendim për shtyrjen e fillimit të gjysmëvjetorit të dytë në të gjitha shkollat e kësaj komune.

Përmes një njoftimi zyrtar bëhet e ditur se procesi mësimor do të shtyhet deri më 14 janar.“Njoftim për nxënës dhe mësimdhënës. Mësimi në shkollat e Komunës së Malishevës shtyhet deri më 14 janar 2026”, thuhet në njoftimin e kësaj Komune.

Përveç Malishevës, shtyrja e mësimit është bërë edhe në SHFMU-në “Mihal Grameno” në Fushë Kosovë, transmeton albinfo.ch.

Vendet më pak të vizituara

Por vendet më pak të vizituara në botë ofrojnë diçka krejt tjetër: natyrë të paprekur, kulturë të pasur dhe mundësinë për të eksploruar pa turma turistësh, shkruan shqip.al, transmeton albinfo.ch.

Ja disa nga vendet ku shkojnë shumë pak turistë:

  1. Tuvalu

Tuvalu, një shtet i vogël koralor në Paqësorin Jugor, pret rreth 3,700 vizitorë në vit dhe shpesh konsiderohet vendi më pak i vizituar në botë.

Aeroporti në Funafuti ka pak fluturime javore, por ata që arrijnë aty gjejnë jetë ishullore të pastër, zhvillim minimal dhe tradita të forta komunitare.

  1. Ishujt Marshall

Me më pak se 7,000 vizitorë në vit, ky shtet ishullor ofron plazhe të pacenuara, histori të Luftës së Dytë Botërore dhe jetë lokale larg turizmit masiv.

Infrastrukturë e kufizuar dhe rreziku nga rritja e nivelit të detit janë sfida reale, por natyra detare dhe mikpritja i bëjnë vizitat të paharrueshme.

  1. Ishujt Solomon

Të njohur për ishujt vullkanikë dhe historinë e luftës, Ishujt Solomon mbeten pak të vizituar.

Turizmi zhvillohet ngadalë për shkak të izolimit dhe ndryshimeve klimatike, por vendi ofron përvoja autentike dhe pasuri natyrore unike.

  1. Sudani i Jugut

Konfliktet dhe paqëndrueshmëria politike e rendisin Sudanin e Jugut ndër vendet më pak të vizituara.

Megjithatë, ai ka parqe kombëtare, kultura të larmishme dhe peizazhe të paprekura. Vizitat janë të rralla dhe zakonisht të organizuara në mënyrë të kontrolluar.

  1. Komoret

Të vendosur mes Madagaskarit dhe Mozambikut, Komoret janë një zinxhir ishujsh vullkanikë me plazhe të bukura dhe kulturë plot gjallëri.

Mungesa e infrastrukturës turistike dhe fatkeqësitë natyrore i mbajnë larg turistët, por ndikimet afrikane, arabe dhe franceze krijojnë një identitet të veçantë.

  1. Kiribati

Kiribati është ndër vendet më të rrezikuara nga ndryshimet klimatike.

Me pak turistë dhe infrastrukturë minimale, ai ofron një dritare të rrallë mbi qëndrueshmërinë dhe traditat e ishujve të Paqësorit.

Rama premton se dëmshpërblimi për familjet e prekur nga përmbytjet është prioritet

Dëmshpërblimi i familjeve të prekura nga përmbytjet dhe fatkeqësitë natyrore është prioritet i qeverisë, bëri të ditur sot Kryeministri shqiptar Edi Rama, duke theksuar se procesi do të vijojë pas përfundimit të verifikimeve në terren. Në podcast-in “Flasim” në rubrikën “Shënimet e javës”, Rama u ndal te situata e fundit e shkaktuar nga reshjet e dendura duke vënë në dukje se askush nuk do të mbetet pa përkujdesje.

Kryeministri u shpreh se motoja “Ti nuk do të jesh kurrë vetëm” është parim udhëheqës sa herë që vendi dhe njerëzit përballen me fatkeqësi, që nga tërmeti shkatërrues e deri te dëmet e shkaktuara nga përmbytjet, zjarret apo situata të tjera emergjente, transmeton albinfo.ch.

Ai siguroi familjet e dëmtuara nga përmbytjet e fundit se shteti qëndron pranë tyre me të njëjtin dinjitet njerëzor, shtetëror dhe politik, duke përmbushur çdo detyrim, si për banesat ashtu edhe për gjënë e gjallë.

Sipas Kryeministrit, puna e institucioneve nuk do të ndalet me përmirësimin e kushteve të motit, por do të vijojë me riparimin e dëmeve në infrastrukturë dhe dëmshpërblimin e familjeve të prekura.

“Ekipet e verifikimit janë në terren që nga dita e parë, ndërsa Ministria e Financave ka përgatitur paraprakisht planin me skenarët e dëmshpërblimit dhe po pret përfundimin e verifikimeve për të kaluar në fazën e kompensimit”, tha ai.

Duke iu referuar përvojave të mëparshme, Kryeministri nënvizoi se qeveria ka shlyer borxhet e trashëguara nga përmbytjet e mëparshme dhe nuk ka krijuar më detyrime të tilla ndaj qytetarëve, duke theksuar se kjo është një Shqipëri që nuk i lë më vetëm njerëzit e saj.

“E mos harroni, kur ne erdhëm në qeveri, në malin e borxheve që na lanë trashëgim aleatët e sotëm të fatkeqësive, ishin edhe dy kodra të larta borxhesh nga përmbytjet e zonës së Shkodrës. Ne i shlyem një më një ato borxhe për ata njerëz dhe nuk kemi hyrë më në asnjë borxh të kësaj natyre me njerëzit e këtij vendi, sepse erdhëm për të ndërtuar një Shqipëri tjetër dhe kjo është Shqipëria tjetër, që nuk i le vetëm njerëzit e saj. Kurrë më”, deklaroi Rama.

Si do të ulin supermarketet zvicerane çmimet e tyre në vitin 2026

Le të fillojmë me Migros-in

Në vitin 2025, Migros kishte ulur çmimet e 3,500 produkteve – 10 përqind të gamës së saj totale. Përveç kësaj, më shumë se 1,000 mallra konsumi shiten me çmime të zbritura.

“Çmimi do të mbetet një faktor kyç edhe në vitin 2026, pasi shumë familje duhet të mbajnë një sy të ngushtë në buxhetet e tyre”, tha drejtori ekzekutiv i Migros, Mario Irminger, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Në vitin 2026, janë planifikuar edhe “ulje të mëtejshme të konsiderueshme të çmimeve”, zbuloi zëdhënësi i kompanisë, megjithatë, pa specifikuar as shifrën e saktë dhe as produktet që preken nga ulja e çmimit.

Megjithatë, ka edhe lajme të këqija: për shkak të rritjes së kostove të lëndëve të para, “rritja e çmimeve mund të jetë e pashmangshme në disa raste”, megjithëse shkalla e tyre është aktualisht e vështirë të vlerësohet.

Coop

Rivalenti numër një i Migros ka ulur çmimet e 1,900 produkteve në vitin 2025.

Sa i përket planeve të supermarketit për vitin 2026, mesazhi mjaft i fshehtë dhe jo specifik i drejtorit ekzekutiv të tij, Philipp Wyss, është se “klientët mund të presin ulje të mëtejshme të çmimeve në muajt e ardhshëm, megjithëse numri i saktë mbetet konfidencial” në këtë pikë.

Por ndryshe nga Migros, Coop nuk planifikon “rritje të ndjeshme të çmimeve” këtë vit.

Lidl

Gjatë 12 muajve të fundit, një nga dy kompanitë gjermane të zbritjeve që operojnë në Zvicër ka ulur çmimet e më shumë se 700 artikujve nga një gamë totale prej 2,500 produktesh.

Pothuajse një në tre artikuj në raftet e dyqaneve zvicerane pa çmimin e tij të ulur me 7 deri në 31 përqind.

Duke parë përpara drejt vitit 2026: “çmimi mbetet faktori vendimtar për shumë familje”, tha drejtori ekzekutiv i rrjetit, Nicholas Pennanen.

Prandaj, shitësi me pakicë do të mbetet “i fokusuar në efikasitetin maksimal” në mënyrë që kursimet t’ua kalojë drejtpërdrejt klientëve.

“Të gjithë duhet të jenë në gjendje të përballojnë cilësinë zvicerane, pavarësisht buxhetit të tyre”, tha ai.

Aldi

Rrjeti tjetër gjerman i zbritjeve nuk i zbulon uljet e çmimeve.

Kjo sepse, “si një ofrues zbritjesh, nuk është numri i zbritjeve të vetme që është thelbësor për ne, por angazhimi për të ofruar vazhdimisht çmimin më të mirë”, shpjegoi CEO i Aldi-t, Jérôme Meyer.

Rrjeti synon të vazhdojë të njëjtën strategji në vitin 2026.

“Kudo që të jetë e mundur, ne do të ulim çmimet tona dhe do t’ua kalojmë kursimet e kostos klientëve tanë”, tha Meyer, duke shtuar se “qëllimi ynë është të lehtësojmë ndjeshëm barrën në portofolet e klientëve tanë”.

Denner

Në vitin 2025, kjo degë e Migros u ofroi klientëve të saj ulje çmimesh për pothuajse një në pesë produkte në raftet e saj: konkretisht, 670 artikuj nga një asortiment total prej 3,700.

Duke filluar që nga janari 2026, çmimet do të vazhdojnë të bien.

“Ulje të mëtejshme çmimesh do të pasojnë gjatë gjithë vitit, pasi shumë njerëz në Zvicër do të duhet të menaxhojnë me kujdes buxhetet e tyre edhe në vitin 2026”, sipas Drejtorit Ekzekutiv të Denner, Torsten Friedrich.

Një shembull konkret: Përballë rritjes së pritshme të çmimeve për drithërat, mishin dhe produktet e importuara si kafeja dhe kakaoja, Denner po përqendrohet në përmirësimin e efikasitetit të kostos dhe në eksplorimin e burimeve të reja të furnizimit.

 

Sa janë të vjetra veturat në Maqedoninë e Veriut

Të dhënat e Drejtorisë së Doganave tregojnë se në dhjetë vitet e fundit, mbi 80% e automjeteve të importuara në Maqedoninë e Veriut, janë të përdorura.

Në të njëjtën kohë, numri i automjeteve të regjistruara është dyfishuar, nga 350 mijë në vitin 2012 në gati 700 mijë në vitin 2024.

Ndërkohë, mosha mesatare e automjeteve ka shkuar në 19.4 vjet, që do të thotë se në rrugë lëvizin gjithnjë e më shumë automjete të vjetra, shkruan Scan, transmeton albinfo.ch.

Dominojnë automjetet me naftë me 63%, benzina ka rënë në 26%, ndërsa automjetet elektrike dhe hibride po shënojnë rritje të shpejtë, ku vetëm vitin e kaluar +169% për automjetet elektrike dhe +295% për ato hibride.

Për çdo automjet të ri të importuar, mesatarisht janë importuar 3.5 automjete të përdorura. Në 11 muajt e parë të vitit të kaluar u importuan gjithsej 12,025 automjete të reja dhe 41,842 të përdorura.

Importi i automjeteve të reja vetëm vitin e kaluar për herë të parë tejkaloi numrin e importit të automjeteve të reja në vitin 2009, kur ishin importuar 10,574 automjete të reja krahasuar me 2,944 të përdorura.

Nafta dominon automjetet e pasagjerëve me rritje vjetore mbi 12% gjatë dhjetë viteve të fundit, benzina ka rënë mesatarisht −2.32% në vit, ndërsa automjetet elektrike dhe hibride shënojnë rritje të lartë relative. Rritja e automjeteve elektrike ishte 169%, ndërsa e hibrideve 295%.

Ku renditet Shqipëria në nivel global për Inteligjencën Artificiale

Shqipëria renditet në vendin e 81 në nivel global në “Government AI Readiness Index” të publikuar nga “Oxford Insights”, duke u vlerësuar pozitivisht në disa nga shtyllat kryesore të gatishmërisë ndaj inteligjencës artificiale.

Sipas Agjencisë për Medie dhe Informim, vendi shënon rezultate të mira në adoptimin e inteligjencës artificiale (IA) në shërbimet publike (68.95 pikë), qeverisjen (51.67 pikë) dhe zhvillimin e infrastrukturës (48.44 pikë), transmeton albinfo.ch.

Në të njëjtën kohë, Shqipëria vlerësohet ndër vendet më aktive për sa i takon digjitalizimit, për emërimin e Diellës si ministrja e parë e Inteligjencën Artificiale.

Po ashtu vlerësohet edhe për miratimin e Strategjisë së parë Kombëtare për inteligjencën artificiale në muajin gusht, hapa që forcojnë më tej kornizën institucionale dhe strategjike të vendit në këtë fushë.

Crans-Montana: Tani zyra e prokurorit publik po heton edhe komunën

Pas katastrofës së zjarrit në Crans-Montana, zyra e prokurorit publik të Valisit ka zgjeruar hetimin e saj për të përfshirë administratën komunale, siç raportoi transmetuesi italian Sky TG24 të shtunën në mbrëmje.

Në veçanti do të të shqyrtohet roli i komunës, e cila, sipas kryetarit të bashkisë Nicolas Féraud, nuk arriti të kryejë inspektimet e kërkuara të sigurisë gjatë pesë viteve të fundit, transmeton albinfo.ch.

Për më tepër, sipas transmetuesit, hetuesit po shqyrtojnë më nga afër ndarjen e përgjegjësive midis komunës dhe Kantonit të Valisit, i cili është përgjegjës për legjislacionin e sigurisë nga zjarri.

Zëvendëskryetarja e bashkisë Nicole Bonvin Clivaz pranon mangësitë në inspektime. Më parë, kryetari i bashkisë Nicolas Féraud kishte pranuar se lokali Le Constellation nuk ishte inspektuar në pesë vitet e fundit.

Nicole Bonvin Clivaz konfirmoi se kishte pasur një shkëmbim intensiv dokumentesh dhe raportesh midis administratës komunale të Crans-Montana dhe zyrës së prokurorit publik në Sion në orët e fundit.

“Pati një dështim në inspektime,” tha ajo. “Ne nuk i kryem ato, e pranojmë këtë dhe marrim përgjegjësinë për të. Por hetimi duhet të tregojë saktësisht se çfarë ndodhi – për momentin nuk kemi përgjigje përfundimtare”.