Archives

Vazhdon konflikti: Tajlanda bombardon zonën kufitare me Kamboxhian

Posted on by erezzaademi

Tajlanda ka kryer sulme ajrore në një zonë kufitare të diskutueshme me Kamboxhian, ndërsa zyrtarët nga të dyja palët vazhduan bisedimet për t’i dhënë fund luftimeve.

Sipas njoftimit, Forcat Ajrore Tajlandeze kishin goditur një “pozicion të fortifikuar ushtarak” kamboxhian pasi civilët ishin larguar nga zona. Ministria e mbrojtjes e Kamboxhias akuzoi Tajlandën për “sulme pa dallim” kundër shtëpive të civilëve dhe për plagosjen e disa personave.

Të paktën 41 persona janë vrarë dhe pothuajse një milion janë zhvendosur që kur rifilluan armiqësitë teksa të dyja vendet kanë fajësuar njëra-tjetrën për prishjen e armëpushimit, transmeton albinfo.ch.

Ministria e mbrojtjes e Kamboxhias tha se sulmet e së premtes ndodhën në provincën veriperëndimore Banteay Meanchey. Deri në 40 bomba u hodhën nga aeroplanët luftarakë F-16.

Kryeministri tajlandez Anutin Charnvirakul tha se sapo të dyja palët të bien dakord për kushtet e njëra-tjetrës, mund të nënshkruhet një marrëveshje armëpushimi.

Ndryshe, mosmarrëveshja midis Tajlandës dhe Kamboxhias daton më shumë se një shekull më parë dhe ka pasur përleshje sporadike, me ushtarë dhe civilë të vrarë nga të dyja palët gjatë viteve.

KQZ-ja shpreh shqetësimin, KEDS-i garanton furnizim me rrymë gjatë zgjedhjeve

Posted on by erezzaademi

Kompania për Distribuimin e Energjisë Elektrike në Kosovë ka njoftuar se ka finalizuar planin operativ për furnizim të pandërprerë me energji elektrike gjatë zgjedhjeve të jashtëzakonshme parlamentare, të cilat do të mbahen të dielën, më 28 dhjetor, në të gjitha vendvotimet në vend.

Pas një takimi me Komisionin Qendror të Zgjedhjeve, KEDS-i ka njoftuar se për ditën e zgjedhjeve do të angazhohen gjithsej 1,049 punëtorë, të organizuar në 140 ekipe në mbarë territorin e Kosovës.

Sipas njoftimit, në secilin nga 949 vendvotimet do të ketë ekipe në afërsi për intervenim të shpejtë në rast të ndonjë defekti, ndërsa do të funksionojë edhe një komision qendror teknik për monitorim dhe koordinim në kohë reale. Po ashtu, ekipet teknike do të jenë në gatishmëri të plotë gjatë gjithë ditës së votimit, me mbështetje të plotë logjistike dhe IT.

Megjithatë, gjatë diskutimeve në mbledhjen e KQZ-së sot janë ngritur shqetësime serioze lidhur me rrezikun e mungesës së energjisë elektrike në disa qendra votimi.

Ushtruesi i detyrës së kryeshefit të sekretariatit të KQZ-së, Besnik Buzhala, ka thënë se KEDS-i në ditën e zgjedhjeve do të operojë me rreth 1,050 zyrtarë në terren dhe se bashkë me KOSTT-in ekziston një plan veprimi për menaxhimin e situatave të mundshme. Sipas tij, institucionet përgjegjëse do të marrin masa për çdo problem që mund të shfaqet, transmeton albinfo.ch.

Buzhala pranoi se KEDS-i mund të aplikojë shkyçje të energjisë në bazë të ngarkesave në rrjet, por shprehu shpresën se nuk do të ketë ndërprerje gjatë procesit zgjedhor. Ai sqaroi se vlerësimi i rrezikut është bërë në mënyrë objektive, bazuar në gjendjen e rrjetit të shpërndarjes dhe konsumin, i cili zakonisht arrin pikun mes orës 19:00 dhe 20:00.

Rasti i parë me fruth në Shqipëri, fëmija kishte ardhur nga Anglia

Posted on by BR

Është diagnostikuar rasti i parë me fruth në Shqipëri.

Top Channel bën me dije se fëmija ka ardhur nga Anglia dhe ishte i pa vaksinuar ndaj fruthit.

Rasti është duke u trajtuar në shërbimin e pediatrisë infektive.

ISHP ka kryer hetimin epidemiologjik dhe nuk rezulton të ketë fëmijë të tjerë të infektuar.

Mjekë dhe ekspertë të ISHP bëjnë thirrje për vaksinimin e fëmijëve.

Zvicra Jugore më e prekura nga gripi

Posted on by BR

Të paktën 2,000 banorë zviceranë do t’i kalojnë festat e Krishtlindjeve në shtrat me gripin. Në rajon, shkalla më e lartë është në kantonin Ticino, me 66.59 raste të konfirmuara për 100,000 banorë.

Shifrat u njoftuan të mërkurën nga Zyra Federale e Shëndetit Publik (FOPH). Sipas të dhënave, 2,178 teste pozitive u zbuluan javën e kaluar në Zvicër dhe Lihtenshtajn, ose 24 raste për 100,000 banorë. Kjo është dyfishi i shifrës për të njëjtën periudhë të vitit të kaluar dhe 30% më e lartë se java e kaluar.

Shifra e dytë më e lartë pas Ticinos i përket Bazelit (42.21), ndërsa më pak të prekur janë Glarus (2.36) dhe Obwalden (2.52).

FOPH raporton se numri i konsultave mjekësore për shkak të simptomave të gripit, të tilla si ethe e lartë e vazhdueshme, kollë dhe dhimbje fyti, u rrit gjithashtu nga 7,000 (80 raste për 100,000 banorë) në 18,000 (200 për 100,000) krahasuar me të njëjtën periudhë në vitin 2024.

Përveç virusit të gripit, aktualisht qarkullojnë edhe virusi respirator sincicial (RSV) dhe koronavirusi. Ngarkesa virale e të parit po rritet në disa rajone, duke treguar fillimin e një vale rastesh. I dyti, nga ana tjetër, arriti kulmin në tetor dhe aktualisht po regjistron numra më të ulët se gripi.

Të shtunën do të votohen në 29 përfaqësi diplomatike

Posted on by BR

Një ditë para procesit zgjedhor që do të mbahet në Kosovë, më 28.12.2025, votat fillimisht do të hidhen në kutitë e votimit në misionet diplomatike të Kosovës nëpër botë, më 27.12.2025.

Kjo është hera e dytë për shtetasit kosovarë që jetojnë nëpër botë, që do të votojnë për udhëheqësinë në Kosovë, por duke votuar nga shteti ku jetojnë. Një gjë e tillë u mundësua nga Ligji i ri për Zgjedhjet e Përgjithshme.

Procesi zgjedhor jashtë Kosovës do të organizohet në 16 ambasada dhe 13 konsullata të Republikës së Kosovës që janë të vendosura në 18 shtete të ndryshme, sipas të dhënave të Komisionit Qendror të Zgjedhjeve (KQZ).

Të gjitha qendrat e votimit hapen në orën 07:00 dhe do të mbyllen në orën 19:00, sipas kohës lokale të çdo shteti, transmeton albinfo.ch.

Vetëm 19,187 votuesit e regjistruar në 29 përfaqësi diplomatike do të mund të votojnë më 27.12.2025, sipas KQZ-së, pasi në listën votuese, e cila do të përdoret në këto përfaqësi diplomatike, janë vetëm emrat e shtetasve që kanë përzgjedhur këtë mënyrë votimi kur janë regjistruar si votues jashtë Kosovës gjatë periudhës së regjistrimit (26.11.2025 – 06.12.2025).

Procesi i votimit më 27.12.2025 do të zhvillohet në këto përfaqësi diplomatike: 1. Gjermani (Berlin – ambasadë; Frankfurt – konsullatë; Hamburg – konsullatë;  Mynih – konsullatë; Shtutgart – konsullatë; Dyseldorf – konsullatë); 2. Zvicër (Bernë – ambasadë; Gjenevë – konsullatë; Cyrih – konsullatë); 3. Mbretëria e Bashkuar (Londër – ambasadë); 4. Francë (Paris – ambasadë; Strasburg – konsullatë); 5. Belgjikë (Bruksel – ambasadë); 6. Shtetet e Bashkuara të Amerikës (Uashington – ambasadë; Nju Jork – konsullatë); 7. Norvegji (Oslo – ambasadë); 8. Austri (Vjenë – ambasadë); 9. Kanada (Otavë – ambasadë; Toronto – konsullatë); 10. Suedi (Stokholm – ambasadë); 11. Slloveni (Lubjanë – ambasadë); 12. Danimarkë (Kopenhagë – konsullatë); 13. Itali (Romë – ambasadë; Milano – konsullatë); 14. Turqi (Stamboll – konsullatë); 15. Kroaci (Zagreb – ambasadë); 16. Holandë (Hagë – ambasadë); 17. Republika Çeke (Pragë – ambasadë) dhe 18. Hungari (Budapest – ambasadë).

Me qëllim të informimit për ecurinë e procesit të votimit në përfaqësitë diplomatike të Republikës së Kosovës, i cili do të organizohet më 27.12.2025, Komisioni Qendror i Zgjedhjeve ka planifikuar mbajtjen e disa konferencave.

Konferenca e parë do të mbahet në orën 09:00 dhe ka për qëllim të njoftojë qytetarët lidhur me hapjen e qendrave të votimit.

Konferenca e dytë do të mbahet në orën 14:00. Në këtë konferencë do të bëhet e ditur pjesëmarrja në votime deri në orën 13:00 si dhe ecuria e procesit zgjedhor.

Konferenca e tretë do të mbahet në orën 20:00, ku do të bëhet e ditur përfundimi i procesit të votimit, pjesëmarrja në votime në ato përfaqësi diplomatike ku është përmbyllur procesi i votimit.

Në orën 01:00, KQZ do të njoftojë vetëm përmes ueb faqes dhe rrjeteve sociale për përfundimin e votimit edhe në përfaqësitë diplomatike në ShBA dhe Kanada.

Sipas të dhënave nga Lista Votuese, numri i qytetarëve me të drejtë vote në vendvotime, në Republikën e Kosovës është 1,999,204 votues, ndërkaq numri i qytetarëve që janë regjistruar për të votuar jashtë Kosovës është 77,086 votues. Kjo listë përmban 7,192 votues më shumë se në Zgjedhjet Lokale të cilat u mbajtën më 12 tetor 2025.KQZ ka marr vendim që votimi të mos zhvillohet në 8 përfaqësitë diplomatike në vijim dhe të udhëzohen votuesit që të votojnë përmes postës: Ankara – Turqi (16 votues), Shkup – Maqedoni e Veriut (14 votues), Kanbera – Australi (10 votues), Abu Dhabi – Emiratat e Bashkuara Arabe (10 votues), Iowa – ShBA (8 votues), Podgoricë – Mali i Zi (6 votues), Tiranë – Shqipëri (4 votues) dhe Tokio – Japoni (2 votues).Për votuesit e regjistruar për votim me postë, janë funksionale kutitë postare në 23 shtete të ndryshme. Votimi për ta përfundon më 27.12.2025.Kutitë postare, sipas KQZ-së janë funksionale në këto shtete: Australi, Austri, Belgjikë, Çeki, Danimarkë, Francë, Gjermani, Holandë, Hungari, Itali, Kanada, Kosovë, Kroaci, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut, Mbretëria e Bashkuar, Norvegji, ShBA, Shqipëri, Slloveni, Suedi, Turqi dhe Zvicër.

Procesi zgjedhor brenda vendit do të zhvillohet në 948 qendra të votimit, me gjithsej 2,614 vendvotime, prej të cilave 910 qendra me 2,557 vendvotime për votimin e rregullt dhe 38 qendra nga një për çdo komunë, me 57 vendvotime për të mundësuar votimin me kusht.

Fletëvotimi përmban 24 subjekte politike pjesëmarrëse: 18 parti politike, 3 koalicione, 2 iniciativa qytetare dhe 1 kandidat i pavarur.

Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani e ka shpërndarë Kuvendin e Kosovës më 20.11.2025, pasi Kuvendi i Kosovës nuk ka arritur të zgjedhë qeverinë edhe pse zgjedhjet Parlamentare janë mbajtur më 09.02.2025. Presidentja e kishte shpallur 28.12.2025 si datë për mbajtjen e zgjedhjeve të parakohshme parlamentare.

Në zgjedhjet e 9 shkurtit, LVV doli e para me 396,787 vota apo 42.30%, PDK e dyta me 196,474 apo 20.95%, LDK e treta me 171,357 apo 18.27%, koalicioni që më pas u nda, AAK-Nisma me 66,256 vota apo 7.06%.Në zgjedhjet e shkurtit pjesëmarrja në zgjedhje ishte 46.5%.

Mbi 18 mijë votues nga Zvicra për zgjedhjet në Kosovë

Posted on by albinfo.ch

Mërgata kosovare në Zvicër po dëshmon edhe këtë herë interes të lartë për procesin zgjedhor në Kosovë. Sipas informatave të siguruara nga Ambasadori i Republikës së Kosovës në Zvicër, Mentor Latifi, procesi i votimit dhe përgatitjet për realizimin e tij, si për votimin fizik ashtu edhe për atë përmes postës, po zhvillohen me intensitet të shtuar.

Votimi fizik për qytetarët e Kosovës në Zvicër do të mbahet të shtunën, më 27 dhjetor 2025, në tre qendra votimi, në tri përfaqësitë diplomatike: Bernë, Cyrih dhe Gjenevë. Për këtë formë votimi janë regjistruar gjithsej 4’218 votues, prej të cilëve 2’114 në Cyrih, 1’053 në Bern dhe 1’051 në Gjenevë.

Pas përfundimit të votimit, kutitë e votimit do të bllombohen dhe do të ruhen në dhoma të sigurta, ndërsa transportimi i tyre për në Kosovë do të bëhet të hënën, më 29 dhjetor 2025.

Ndërkohë, interesimi më i madh është shënuar për votimin përmes postës. Në Zvicër për këtë formë janë regjistruar gjithsej 14’725 qytetarë.

«Deri dje në postfahun e krijuar nga Komisioni Qendror i Zgjedhjeve,  në Bern kanë arritur 8’680 zarfe me vota. Nga këto, 8’000 zarfe janë tërhequr dje nga diplomatët e Ambasadës së Kosovës në Bern, në prani të tre komisionerëve nga partitë VV, PDK dhe LDK, dhe janë nisur menjëherë për në Kosovë me transportin zyrtar të KQZ-së.», ka bërë të ditur për albinfo.ch ambasadori kosovar, Mentor Latifi.

Ambasadori Latifi thekson se për shkak të festave të fundvitit dhe orarit festiv të postës zvicerane pas zgjedhjeve, pritet që një pjesë e zarfeve të mbetura të arrijnë me vonesë. Në rastin maksimal, bëhet fjalë për rreth 6’725 zarfe të tjera, të cilat do të tërhiqen më 5 janar 2026.

“Këto janë vetëm votat e mbetura që kanë arritur pas ditës së djeshme, pasi pjesa dërmuese e zarfeve tashmë është dërguar për në Kosovë”, ka sqaruar Latifi.

Kjo mobilizim i madh i diasporës në Zvicër dëshmon edhe një herë lidhjen e fortë të mërgatës me proceset demokratike dhe rëndësinë që ajo i kushton të ardhmes politike të Kosovës.

Foto: Genti Mersinaj

Lexoni po ashtu:

Mërgata do të votojë më 27 dhjetor në përfaqësitë diplomatike, KQZ jep udhëzime për procesin

Festat publike: Si renditet Shqipëria në krahasim me vendet e rajonit

Posted on by BR

Festat zyrtare përfaqësojnë disa nga ditët më të rëndësishme për çdo popull, pasi pasqyrojnë traditat, besimet dhe historinë e tij.

Çdo vend ka kalendarin e vet të festimeve, ku përfshihen si festa me karakter botëror, ashtu edhe festa unike kombëtare. Por sa ditë festash zyrtare gëzon Shqipëria?

Sipas kalendarit zyrtar të publikuar nga Banka e Shqipërisë për vitin 2025, Shqipëria ka pasur gjithsej 15 ditë feste zyrtare, si edhe 2 ditë të veçanta pushimi. Ndërkohë, Këshilli i Ministrave ka vendosur që edhe dita e premte, 26 dhjetor, të shpallet ditë pushimi për administratën publike.

Ky vendim vjen si zgjatje e festimeve të Krishtlindjes, pasi administrata nuk do të punojë as ditën e enjte, më 25 dhjetor, e cila është festë zyrtare, shkruan Scan, transmeton albinfo.ch.

Si rrjedhojë, punonjësit e administratës përfitojnë dy ditë pushimi radhazi, ndërsa institucionet publike do t’i rikthehen normalisht aktivitetit ditën e hënë.

Po sa ditë pushimi priten në vitin 2026? Referuar kalendarit të festave të publikuar nga Banka e Shqipërisë, edhe për vitin e ardhshëm parashikohen po ashtu 15 ditë feste zyrtare. Një analizë e “Scan Intel”, referuar kalendarit të festave zyrtare për vitin 2026, tregon se nga totali i festave, 6 prej tyre i përkasin festave fetare, ndërsa 9 janë festa jo fetare.

Në krahasim me vendet e botës, Shqipëria klasifikohet si një vend me relativisht pak ditë festash apo pushimesh, me 15 të tilla në total. Megjithatë, nëse krahasimi bëhet në nivel evropian, Shqipëria renditet ndër vendet me më shumë festa publike. Në rajon, Kosova ka gjithsej 12 ditë pushimi, sipas kalendarit zyrtar të publikuar nga Ministria e Punëve të Brendshme. Ndërsa Shqipëria renditet pas vetëm dy vendeve të rajonit, Malit të Zi dhe Bosnje-Hercegovinës, të cilat kanë respektivisht 16 dhe 23 ditë pushimi zyrtare.

Festat janë momente të veçanta që bashkojnë njerëzit dhe pasqyrojnë identitetin kulturor, historik dhe fetar të një shoqërie. Ato shërbejnë jo vetëm si ditë pushimi, por edhe si mundësi për reflektim, bashkim dhe ruajtje të traditave brez pas brezi.

KQZ: ndalon votimin familjar, thotë se është vepër penale

Posted on by Alb

Komisioni Qendror i Zgjedhjeve në Kosovë ka bërë të ditur se votimi familjar nuk lejohet në zgjedhjet e parakohshme parlamentare.

Përmes një njoftimi në rrjetet sociale, KQZ ka theksuar se kjo praktikë është e ndaluar me Ligjin për Zgjedhjet e Përgjithshme, ndërsa sipas Kodit Penal konsiderohet vepër penale.

“Votimi është individual dhe i fshehtë. Zbatimi i ligjit është respekt për demokracinë”, thuhet në mesazhin e KQZ-së

Ticino është kantoni më i prekur nga gripi

Posted on by erezzaademi

Ticino është kantoni zviceran më i prekur nga gripi sezonal, me 66.59 raste të konfirmuara për 100,000 banorë. Kjo njoftohet nga Zyra Federale e Shëndetit Publik (FSP) në raportin e saj të fundit.

Në të gjithë vendin, javën e kaluar u regjistruan 2,178 teste pozitive në Zvicër dhe Lihtenshtajn, të barabarta me 24 raste për 100,000 banorë. Kjo shifër është dyfishi krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar dhe 30% më shumë se javën e kaluar.

Pas Ticinos, shkalla më e lartë u regjistrua në Qytetin e Bazelit me 42.21 raste për 100,000 banorë, shkruan RSI. Në ekstremin e kundërt gjejmë Glarona (2.36) dhe Obvaldo (2.52), transmeton albinfo.ch.

Në Graufis shkalla është 12.13 raste për 100,000 banorë.

FFSP raporton gjithashtu një rritje të konsiderueshme të konsultave mjekësore për simptomat e gripit. Krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit 2024, ato shkuan nga 7,000 (80 raste për 100,000 banorë) në 18,000 (200/100’000).

Gjithashtu viruse të tjera në qarkullim

Viruset e gripit shkaktojnë një epidemi pothuajse çdo dimër. Një përjashtim ishte sezoni i gripit 2020/2021: për shkak të masave të marra për të përmbajtur pandeminë Covid-19, në fakt, vala e gripit nuk ndodhi dhe rastet e gripit u shfaqën vetëm në mënyrë sporadike.

Përveç viruseve të gripit, të cilët janë përgjegjës për gripin, edhe viruse të tjera qarkullojnë në popullatën zvicerane. Këto janë virusi respirator sincicial (RSV), një patogjen i zakonshëm që mund të shkaktojë infeksione të traktit respirator. Në disa rajone, ngarkesa virale e RSV në ujërat e zeza po rritet, një shenjë që tregon fillimin e një vale RSV.

Edhe koronavirusi vazhdon të qarkullojë. Megjithatë, vala e Covid-19 ka tejkaluar tashmë një kulm të përkohshëm në tetor. Aktualisht numri i rasteve është i ndenjur dhe është më i ulët se ai i gripit.

Më shumë se gjysmë milioni njerëz marrin pjesë në tregun e Krishtlindjeve në Montreux

Posted on by erezzaademi

Rreth 652,000 njerëz vizituan tregun e Krishtlindjeve në Montreux të Zvicrës, brenda një muaji.

Organizatorët e Riviera Noël arritën një bilanc vazhdimisht pozitiv. Tregu tërhoqi gjithashtu më shumë vizitorë të rinj dhe të ftuar ndërkombëtarë këtë vit.

Në përgjithësi, u regjistrua një ripërtëritje e konsiderueshme e klientelës, sipas organizatorëve, transmeton albinfo.ch.

Besnikë ndaj ADN-së së qytetit të Montreux, edicioni i vitit 2025 e vendosi muzikën në qendër të përvojës, shkruan swissinfo. Rreth 51 koncerte e gjallëruan tregun gjatë gjithë periudhës me një program që kombinonte muzikën folk rajonale, shkollat ​​e muzikës, xhazin, pop-rokun, gospel dhe setet e DJ-ve.

I lançuar në vitin 2024, koncepti i Riviera Noël bashkon qytetet e Montreux, Vevey dhe Villeneuve, të cilat organizojnë së bashku tregun. Që nga 20 nëntori, më shumë se 200 vila janë ngritur në të tre komunat.

Vitin e kaluar, rreth 550,000 njerëz vizituan tregun. Montreux Noël ekziston që nga viti 1994 dhe është një nga tregjet më simbolike në Evropë.

KMDLNJ-ja kërkon hetim: Faturat e rrymës për dhjetor përbëjnë abuzim të rëndë ekonomik

Posted on by erezzaademi

Këshilli për Mbrojtjen e të Drejtave dhe Lirive të Njeriut në Kosovë, i ka cilësuar si abuzim të rëndë ekonomik ndaj qytetarëve të Kosovës faturat e energjisë elektrike për muajin dhjetor, ndërsa kanë kërkuar nga Prokuroria Speciale që të hetojë punën e Zyrës së Rregullatorit të Energjisë.

KMDLNJ-ja ka thënë se ka pranuar një numër të madh ankesash nga qytetarët, të cilët raportojnë se faturat e dhjetorit janë mbi 70 për qind më të larta krahasuar me muajin paraprak.

Sipas reagimit, një rritje e tillë është e pabesueshme, e pakuptueshme dhe e pajustifikueshme, sidomos duke marrë parasysh se temperaturat mes dy muajve nuk kanë pasur dallime të ndjeshme, çka përjashton rritjen e konsumit si arsye.

“KMDLNJ-ja vlerëson se kjo situatë përbën abuzim të drejtpërdrejtë ekonomik dhe rëndon në mënyrë disproporcionale mbi buxhetin e familjeve kosovare, duke thelluar varfërinë dhe pasigurinë sociale”, thuhet në reagim, përcjell albinfo.ch.

Tutje, organizata ka akuzuar ZRRE-në se, që nga themelimi i saj, ka vepruar vazhdimisht në dëm të qytetarëve dhe paguesve të rregullt të energjisë elektrike, duke fryrë faturat në kundërshtim me ligjin dhe sipas KMDLNJ-së, këtë e dëshmon edhe një vendim gjyqësor që ka konstatuar diskriminim të qytetarëve në baza etnike dhe politike, pa pasuar kompensim për dëmet e shkaktuara.

Ndër të tjera, KMDLNJ-ja vlerëson se mbështetja institucionale që Qeveria e Kosovës i ka dhënë ZRRE-së e bën atë bashkëpërgjegjëse për situatën aktuale, duke e identifikuar si pjesë të procesit të varfërimit të qytetarëve ndërsa shprehet shqetësim edhe për blerjen e energjisë elektrike me çmime të larta, kryesisht nga tregtarë serbë dhe grekë, si dhe për dyshime të bazuara për korrupsion që, sipas KMDLNJ-së, përfshijnë ambasadorin Martin Berishaj dhe ministren në detyrë të Ekonomisë, Artane Rizvanolli.

“Këto praktika ndikojnë drejtpërdrejt në rritjen e çmimit të energjisë për konsumatorët fundorë. Licencimi i operatorëve për tregti me energji elektrike në baza nepotiste dhe politike nxit dyshime serioze për korrupsion institucional të mirëplanifikuar”, thuhet në reagim, duke theksuar si alarmante dhënien e monopolit të tenderëve për shitblerje të energjisë një shtetasi serb, Vuk Hamoviç.

KMDLNJ-ja i ka bërë thirrje Prokurorisë që të hetojë punën e ZRRE-së që nga fillimi i veprimtarisë së saj, dhënien e licencave monopolizuese, proceset e licencimit me baza nepotiste e politike, vendosjet politike në pozita kyçe si dhe të gjitha kontratat për blerje dhe shitje të energjisë elektrike.

Po ashtu, organizata ka paralajmëruar se një rritje e re e çmimit të energjisë elektrike, e paraparë të shqyrtohet nga ZRRE-ja në mars 2026, do ta përkeqësonte edhe më tej gjendjen ekonomike të familjeve kosovare, duke ndikuar drejtpërdrejt në rritjen e çmimeve të të gjitha produkteve dhe shërbimeve. KMDLNJ-ja ka ftuar qytetarët që të kundërshtojnë çdo rritje të çmimit të rrymës, pavarësisht se cila qeveri është në pushtet.

Zvicër, sigurimi i veturave po bëhet më i shtrenjtë

Posted on by BR

Veturat moderne janë shumë më tepër sesa vetëm katër rrota, një karroceri dhe një motor.

Ato janë sisteme komplekse me sensorë, ndërfaqe dhe njësi kontrolli për motorin, frenat, airbag-ët e kështu me radhë.

Nëse prishet vetëm një pjesë, shpejt bëhet e kushtueshme. Axa, kompania më e madhe e sigurimeve të makinave në Zvicër, e ilustron këtë me shembullin e dritave të përparme, raporton SRF, transmeton albinfo.ch.

Brenda pesë viteve, kostoja mesatare e zëvendësimit të një feneri është rritur me 44 përqind, nga një mesatare prej 900 frangash zvicerane në më shumë se 1,300 franga zvicerane. Programi i çështjeve të konsumatorit “Kassensturz” është gjithashtu në dijeni të rasteve kur zëvendësimi i një feneri të vetëm ka kushtuar mbi 4,000 franga zvicerane.

Kostot e riparimit të makinave janë rritur ndjeshëm.

Jo vetëm që riparimi i fenerëve është bërë më i shtrenjtë kohët e fundit, por riparimet e dëmeve të makinave në përgjithësi po bëhen gjithnjë e më të kushtueshme. Një analizë nga sigurimi Axa tregon se kërkesa mesatare për dëmshpërblim nga përplasja në vitin 2024 arriti në pothuajse 3,400 franga zvicerane – më shumë se një e pesta më e lartë se në vitin 2019.

Sidomos në automjetet e reja, pjesët përbërëse po bëhen gjithnjë e më komplekse dhe për këtë arsye më të shtrenjta për t’u zëvendësuar dhe instaluar. Pjesët rezervë janë bërë një burim i rëndësishëm të ardhurash për industrinë e automobilave, thotë Martin Eling, Profesor i Ekonomisë së Sigurimeve në Universitetin e St. Gallen: “Aktualisht, shumica e marzheve të fitimit gjenerohen përmes riparimeve. Është mjaft e mundur që për një makinë të re që kushton 40,000 franga zvicerane, kostoja totale e të gjitha pjesëve rezervë të arrijë në 400,000 franga zvicerane.”

Biznes me marzh të lartë me pjesë rezervë

Kur u pyetën për biznesin në lulëzim të pjesëve rezervë, përfaqësuesit e industrisë automobilistike tregojnë përparimet teknologjike. Ata argumentojnë se teknologjia e automjeteve ka ndryshuar rrënjësisht vitet e fundit. Ka një ndryshim të madh midis modeleve të vjetra dhe atyre më të reja për sa i përket teknologjisë. Nicolas Roos, një pronar garazhi me shumë marka nga kantoni i Fribourg, përmend një arsye tjetër për rritjen e kostove të riparimit: “Klientët duan më shumë teknologji, më shumë rehati, më shumë hapësirë. Dhe e gjithë kjo për të njëjtin çmim? Kjo thjesht nuk është e realizueshme.”

Kësaj i shtohen edhe kostot e jetesës dhe të punës. Në përgjigje të një kërkese nga programi i çështjeve të konsumatorit “Kassensturz”, AMAG, importuesi i Skoda dhe VW, shpjegoi: “Kombinimi i kompleksitetit teknologjik, rregulloreve ligjore, kërkesave të klientëve dhe rritjes së përgjithshme të kostove shpjegon pse riparimet janë dukshëm më të shtrenjta sot.”

Kostot e larta të riparimit rrisin primet e sigurimit.

Rritja e kostove të riparimit prek pothuajse të gjithë shoferët: në formën e rritjes së primeve të sigurimit. Edhe ata që kanë drejtuar pa aksidente për vite me radhë duhet të presin prime më të larta. Kjo demonstrohet nga letrat e fundit drejtuar departamentit të çështjeve të konsumatorit të Kassensturz/Espresso: “Sigurimi im i makinës është dukshëm më i lartë se vitin e kaluar.” Ose: “Një rritje prej 32 përqind pa asnjë njoftim paraprak!”

Sipas Shoqatës Zvicerane të Sigurimeve (SVV), shumë kompani sigurimi aktualisht po rrisin primet për përgjegjësinë ndaj palëve të treta dhe sigurimin gjithëpërfshirës të makinave. Ndërsa teknologjia moderne mund të çojë në më pak aksidente, kjo nuk do të thotë domosdoshmërisht kosto më të ulëta, shpjegon Jean-Philippe Moser i SVV: “Kostot po rriten ndjeshëm në mënyrë më proporcionale. Merrni, për shembull, një pasqyrë të pasme me shumë elektronikë të integruar. Një pjesë zëvendësuese, përfshirë kalibrimin, kushton shumë herë më shumë sesa më parë.”

Çuditërisht, rritja e primeve të sigurimit ndikon edhe në automjetet e vjetra, të cilat janë bërë nga komponentë më të thjeshtë. Ekonomisti i sigurimeve Martin Eling ia atribuon këto rritje të primeve disa faktorëve të tjerë: “Kostot më të larta të riparimit janë gjithashtu një faktor. Kostot e punës janë rritur. Inflacioni gjithashtu luan një rol.”

Përveç kësaj, ekziston rreziku në rritje i dëmeve nga fatkeqësitë natyrore si breshëri ose përmbytjet. Mbulimi për dëme të tilla ndikon gjithashtu në shumën e primeve të sigurimit.

Këshilla për të kursyer para në primet e sigurimit

Primet më të larta të sigurimit të makinave nuk janë të përcaktuara në gur. Në një intervistë me programin e çështjeve të konsumatorit “Kassensturz”, Harry Büsser, një ekspert financiar në shërbimin e krahasimit Comparis, rekomandon marrjen e kuotave për polica të ndryshme: “Është e rëndësishme të krahasoni policat e sigurimit me të njëjtin mbulim. Pas një rritjeje të primit, mund ta anuloni policën tuaj të vjetër brenda 14 ditëve.” Vetë industria e sigurimeve po eksploron gjithashtu mënyra për të kursyer para në faktorin e kostos së “pjesëve rezervë”.

Qëllimi është të riparohen pjesët e dëmtuara të makinave në vend që t’i zëvendësohen ato sa herë që është e mundur. Sipas Axa-s, kjo është përgjithësisht zgjidhja më efikase dhe më ekonomike, dhe gjithashtu mbron mjedisin. Në rastet kur zëvendësimi i një pjese makine është i pashmangshëm, instalimi i pjesëve të përdorura mund të jetë një mënyrë për të kursyer para.

 

Parmelin synon të qëndrojë në qeverinë zvicerane deri në fund të vitit 2027

Posted on by BR

Ministri zviceran i qeverisë Guy Parmelin dëshiron të qëndrojë në detyrë të paktën deri në fund të mandatit aktual legjislativ, përveç rasteve kur ka probleme serioze shëndetësore, shkruan swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Kjo u zbulua nga 66-vjeçari në një intervistë të botuar nga e përditshmja në gjuhën frënge La Côte.

I pyetur për një largim të mundshëm nga ekzekutivi sapo të mbarojë viti i tij presidencial në vitin 2026, kreu i Departamentit Federal të Çështjeve Ekonomike, Arsimit dhe Kërkimit (EAER) u përgjigj se ai ishte “zgjedhur për një mandat legjislativ”, pra deri në fund të vitit 2027, duke shtuar se “është shëndeti që ka rëndësi”.

“Unë merrem me gjërat një nga një,” shpjegoi ai për gazetën ESH Group. “Kemi një vit presidencial jashtëzakonisht të ngjeshur përpara. Dhe jemi në fazën përgatitore për politikën bujqësore të vitit 2030.”

Gjithashtu në axhendë në janar do të jetë Forumi Ekonomik Botëror (WEF), në të cilin Presidenti i Shteteve të Bashkuara Donald Trump mund të marrë pjesë me një delegacion të madh.

Sa i përket finalizimit të marrëveshjeve doganore me Uashingtonin, “negociatat nuk do të zhvillohen drejtpërdrejt me Donald Trump”, tha Parmelin. “Por nëse do ta mirëprisja në WEF, mund t’i thoja se jemi gati dhe gjërat mund të ecin mjaft shpejt.”

Ende për çështjen e detyrimeve, presidenti federal theksoi se “amerikanët janë të njohur me procedurat tona parlamentare, përfshirë mundësinë e një referendumi. Për më tepër, ne tashmë kemi filluar të përmbushim angazhimet tona”.

Nëntori në Aeroportin e Tiranës: 4,490 fluturime, në 67 destinacione dhe 21 shtete

Posted on by BR

Gjatë muajit nëntor, 765,890 pasagjerë kanë përdorur Aeroportin Ndërkombëtar të Tiranës.

Sipas të dhënave zyrtare, në muajin e njëmbëdhjetë të vitit u realizuan 4,490 fluturime, në 67 destinacione dhe 21 shtete, ku 5 destinacionet kryesore ishin Milano, Londra, Roma, Bolonja dhe Piza.

Në këtë aeroport gjatë nëntorit operuan 20 linja ajrore. Edhe këtë muaj Aeroporti Ndërkombëtar i Tiranës vijoi të forconte rolin e tij si një nga pikat më të rëndësishme të udhëtimit në rajon.

TIA mbetet porta kryesore e udhëtimeve për shqiptarët dhe vizitorët që zgjedhin të fluturojnë nga dhe drejt Tiranës.

Sipas të dhënave nga INSTAT, gjatë nëntorit hynë në Shqipëri 1.282 milionë shtetas shqiptarë dhe të huaj.

Ky tregues ka pësuar një rritje me 1,4 %, krahasuar me nëntorin 2024. Nga ana tjetër, 1.322 milionë shtetas shqiptarë dhe të huaj kanë dalë nga Shqipëria, duke shënuar një rritje vjetore me 3,7%.

Pjesa më e madhe e këtyre lëvizjeve kanë qenë nga Aeroporti Ndërkombëtar i Tiranës.

Gjithashtu, TIA po investon në digjitalizim dhe përmirësim të përvojës së udhëtarëve, përmes portave elektronike për kontrolle kufitare më të shpejta; skanerëve të avancuar të sigurisë; zgjerimit të parkimit me mbi 1.900 vende dhe një strukturë shumëkatëshe; bordimit me karta digjitale, duke shmangur pritjet në sportele. Këto masa kanë rritur ndjeshëm efikasitetin dhe kanë krijuar një përvojë më të lehtë dhe më të shpejtë për pasagjerët.

Maqedoni: Rritja e çmimit të energjisë mund të ndikojë në çmimet e produkteve

Posted on by Alb

Ministri i Ekonomisë në Maqedoninë e Veriut Besar Durmishi, paralajmëroi se rritja e çmimit të energjisë elektrike mund të çojë në shtrenjtimin e disa produkteve. Ai theksoi se gjatë festave të fundvitit nuk priten masa të veçanta, pasi Inspektorati Shtetëror i Tregut nuk ka regjistruar rritje çmimesh nga tregtarët.

“Kur ka pasur sjellje të pazakonta nga tregtarët, kemi ndërhyrë me masa afatshkurtra. Aktualisht nuk kemi informacione për raste të tilla, as rritje çmimesh, veçanërisht për produktet festive,” deklaroi Durmishi.

Nga ana tjetër, kryetari i Konfederatës së Sindikatave të Lira, Bllagoja Ralovski, vlerëson se autoritetet nuk duhet të ndërhyjnë me masa për uljen e çmimeve, pasi kjo mund të rrisë më vonë inflacionin.

“Inflacioni i vitit të kaluar ishte 4%, ndërsa muajt tetor-nëntor tregojnë vetëm një rritje minimale prej 0,2%. Masa të reja do të rrisnin çmimet në fund të tyre, ndaj është më mirë të ruajmë stabilitetin e inflacionit,” tha Ralovski.

Një ditë më parë, Komisioni Rregullator i Energjetikës vendosi që nga 1 janari çmimi i energjisë elektrike të rritet varësisht nga blloku tarifor, duke shkuar nga 57 deri në 900 denarë.

Policia e Kosovës gjen veturën e kërkuar nga autoritetet suedeze, arrestohet një person

Posted on by Alb

Njësitet e Stacionit Policor Veriu në Prishtinë, në bashkëpunim me Sektorin e Hetimeve të Kryeqytetit, kanë realizuar sot një operacion që ka rezultuar me arrestimin e një personi të dyshuar.

Gjatë aksionit, policia ka lokalizuar dhe sekuestruar një veturë që ishte në kërkim ndërkombëtar nga autoritetet suedeze. Vetura dhe personi i dyshuar janë dorëzuar për trajtim nga njësitet kompetente të Policisë.

Po ashtu, gjatë kontrollit janë gjetur dhe sekuestruar dy armë zjarri dhe municion.

Në koordinim me Prokurorinë e Shtetit, ndaj personit të dyshuar është iniciuar rast penal për veprën “Mbajtje në pronësi, kontroll ose posedim të paautorizuar të armëve”.

Tesla pëson rënie të shitjeve në Evropë

Posted on by BR

Shitjet e gjigantit amerikan të automjeteve elektrike (EV) Tesla ranë me 34.2 për qind në Bashkimin Evropian në nëntor në bazë vjetore, bëri të ditur Shoqata Evropiane e Prodhuesve të Automobilave (ACEA).

Kompania e automjeteve elektrike Tesla e miliarderit Elon Musk shiti 12.130 njësi në BE muajin e kaluar, tregoi raporti i ACEA-s. Ndërkohë shifra ka qenë 18.430 në të njëjtin muaj të vitit 2024, shkruan ATSH, transmeton albinfo.ch.

Pjesa e tregut të kompanisë ra në 1.4 për qind nga 2.1 për qind në nëntor të vitit të kaluar. Në 11 muajt e parë të vitit, shitjet e Tesla ranë me 38.8 për qind në BE krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit 2024, duke zbritur në 129.024 njësi.

Në Evropë, përfshirë BE-në, Shoqatën Evropiane të Tregtisë së Lirë dhe Mbretërinë e Bashkuar, shitjet e Teslës ranë me 11.8 për qind nga viti në vit në 22.801 njësi.

Ndërkohë, shitjet e përgjithshme të automjeteve elektrike me bateri u rritën me 44.1 për qind duke arritur në 188.730 njësi në BE.

Ndërkohë BYD-i kinez, një nga konkurrentët kryesorë të Teslës, shënoi rritje në shitjet e tij në BE me 235.2 për qind nga viti në vit duke arritur në 16.158 njësi. Pjesa e tregut e BYD u rrit në 1.8 për qind në nëntor, nga 0.6 për qind në të njëjtin muaj të vitit të kaluar.

Shitjet e Teslës kanë rënë me shpejtësi në Evropë këtë vit pjesërisht për shkak të qëndrimeve politike kontroverse të Musk-ut, ndërhyrjes së tij në politikën evropiane dhe konkurrencës së shpejtë nga markat kineze.

Rritet turizmi dimëror në Shqipëri

Posted on by BR

Synimi i bizneseve për të kthyer sektorin e turizmit në gjithëvjetor duke shpalosur edhe oferta të leverdishme, i kanë nxitur mbi gjysmë milion turistë të vizitonin Shqipërinë në Nëntor rreth 4.2% krahasuar me një vit më parë.

Interesi sipas operatorëve turistik është rritur ndjeshëm nga të huajt për të vizituar në dimër destinacionet kryesore si Korça dhe Berati, shkruan TCH, transmeton albinfo.ch.

Janë turistët nga Evropa, Amerika dhe Lindja e Mesme që vijnë më së shumti. Të cilët kryesisht vijnë për pushime, biznes, transit dhe trajtime shëndetësore.

Të huaj vijnë por shqiptarët gjithnjë e më shumë po preferojnë të udhëtojnë jashtë. Sipas operatorëve rreth 25% më shumë kanë qenë kërkesat këtë fundvit kryesisht edhe për të kaluar natën e ndërrimit të viteve.

Vetëm në nëntor daljet e shtetasve të huaj nga territori i Shqipërisë gjatë muajit Nëntor 2025 janë 645 mijë e 434 turistë.

 

Zbulimet shkencore që ndryshuan botën

Posted on by BR

Në çerekshekullin e fundit, shkenca ka përjetuar një hov të jashtëzakonshëm, duke sjellë zbulime që deri pak vite më parë konsideroheshin të pamundura.

Nga deshifrimi i ADN-së njerëzore dhe revolucionet në mjekësinë gjenetike, te vëzhgimi i vrimave të zeza dhe zbulimi i planetëve të largët, kërkimi shkencor ka ndryshuar mënyrën si kuptojmë jetën, shëndetin dhe universin, shkruan NatGeo.

Këto përparime jo vetëm kanë shpëtuar miliona jetë dhe kanë përmirësuar cilësinë e tyre, por kanë hapur edhe horizonte të reja për dekadat që vijnë, duke treguar se investimi në shkencë mbetet një nga motorët kryesorë të përparimit njerëzor, shkruan shqip.al, transmeton albinfo.ch.

Pikërisht këto dhjetë zbulime përfaqësojnë arritjet më të rëndësishme dhe më të kuptueshme të kësaj periudhe, që kanë ndikuar drejtpërdrejt në jetën e përditshme dhe në mënyrën si e shohim botën.

Harta e ADN-së njerëzore (Human Genome Project)

Për herë të parë u deshifrua i gjithë kodi gjenetik i njeriut, duke hapur rrugën për diagnostikim më të saktë, mjekësi të personalizuar dhe trajtime gjenetike për sëmundje të rënda.

CRISPR – “gërshërët” e ADN-së

Teknologjia që lejon prerjen dhe rregullimin e gjeneve me saktësi të madhe, duke mundësuar shërime gjenetike, përmirësim të kulturave bujqësore dhe trajtime për sëmundje të rralla.

Vaksinat mRNA dhe revolucioni në shëndetësi

Vaksinat kundër Covid-19 shpëtuan miliona jetë dhe hapën një epokë të re për parandalimin e infeksioneve dhe trajtimin e disa formave të kancerit.

AlphaFold dhe inteligjenca artificiale në biologji

IA arriti të parashikojë formën e proteinave, një problem i pazgjidhur për dekada, duke përshpejtuar zhvillimin e barnave dhe kërkimin mjekësor.

Terapia CAR-T kundër kancerit

Qelizat imune të pacientit modifikohen gjenetikisht për të luftuar kancerin, me norma shumë të larta shërimi për disa forma të rënda të sëmundjes.

Zbulimi i grimcës Higgs

Konfirmoi një teori themelore të fizikës dhe shpjegoi pse grimcat kanë masë, duke forcuar modelin standard të universit.

Valët gravitacionale

Për herë të parë u “dëgjua” përplasja e vrimave të zeza, duke hapur një mënyrë krejt të re për të studiuar universin.

Teleskopi James Webb

Na ka dhënë pamjet më të hershme të universit, ka zbuluar galaktika shumë të vjetra dhe ka analizuar atmosferat e planetëve jashtë sistemit diellor.

Zbulimi i mijëra planetëve të tjerë (ekzoplanetë)

U vërtetua se planetët janë të zakonshëm në galaktikë dhe u rritën shanset për të gjetur botë potencialisht të banueshme.

Ndryshimet klimatike: nga teori në prova direkte

Shkenca tani mund të lidhë drejtpërdrejt valët e të nxehtit, përmbytjet dhe zjarret ekstreme me ngrohjen globale të shkaktuar nga njeriu.

Dogana e Kosovës mblodhi afër 2 miliardë euro në vitin 2025

Posted on by BR

Dogana e Kosovës gjatë vitit 2025 ka mbledhur 1 miliard e 968 milionë euro, tha drejtori i këtij institucioni, Agron Llugaliu.

Llugaliu, në konferencën për media të mërkurën tha se kjo shumë është 135 milionë euro më shumë sesa në vitin 2024 dhe 75 milionë euro më shumë sesa në projeksionin e bërë në fillim të vitit 2025, raporton KosovaPress, transmeton albinfo.ch.

“Deri në ditën e fundit të këtij viti ne do të arrijmë të mbledhim 1 miliard e 968 milionë euro. Kjo shumë përmban 135 milionë euro më shumë sesa viti paraprak dhe tejkalon projeksionin prej 75 milionë eurosh. Ne vlerësojmë se janë disa faktorë kryesorë që kanë ndikuar në suksesin në të hyra, duke përfshirë rritjen ekonomike të gjithmbarshme, mirëpo edhe gatishmërinë e bizneseve që të jenë të gatshme që t’iu përmbahen ligjeve sa i përket pagesës së tatimeve. Kjo është edhe më e theksuar kur kemi parasysh faktin se afër 98 për qind të hyrave deklarohen përmes deklarimit vullnetar”, tha ai.

Llugaliu tregoi edhe bilancet tregtare gjatë vitit 2025, ku Kosova gjatë këtij viti ka eksportuar mallra në vlerë 929 milionë euro.

Kosova ka eksportuar më së shumti në Shqipëri me 157 milionë euro, pasuar nga Maqedonia e Veriut me 136 milionë euro.

Kosova ka importuar më së shumti nga Gjermania në vitin 2025, plot 965 milionë euro. “Eksporti deri më 21 dhjetor është 929 milionë euro, krahas 942 sa ka qenë tërë viti i kaluar. Eksportet kryesore që kemi pasur janë Shqipëria me 157 milionë euro, Maqedonia e Veriut me 136 milionë, Gjermania 106 milionë, Zvicra 100 milionë, Serbia 60 milionë. Ndërkaq, sa i përket importeve e kemi Gjermaninë me 965 milionë, Turqinë me 903 milionë, Kinën 892 milionë, Italinë 359 milionë, ndërkaq Maqedonia e Veriut 344 milionë euro”, tha ai.

Ai shtoi se Dogana e Kosovës gjatë vitit 2025 ka pasur përmirësim të vazhdueshëm në luftimin e ekonomisë joformale. “Dogana ka pasur një përmirësim të vazhdueshëm në luftimin e ekonomisë joformale, duke qenë se kemi 18.6 milionë euro vlerë të mallrave që kanë qenë subjekt i zbulimit, ndalimit, sekuestrimit apo konfiskimit. Po ashtu, edhe me veprimet administrative kemi pasur një rritje të theksuar te impakti i drejtpërdrejtë i luftimit të ekonomisë joformale. Këtë vit arritëm në vlerën 42 milionë, krahas 32 sa ka qenë në vitin paraprak. Padyshim pjesa e veriut ka qenë problem i pazgjidhur një kohë të gjatë dhe është përdorur si strehë jo vetëm nga pjesa e kontrabandës, por edhe e formave të tjera të krimit. Ne kemi pasur rastin e hetimit për kontrabandë dhe kemi gjetur se ajo pjesë është përdorur edhe për trafikim të qenieve njerëzore”, shtoi ai.

Produktet që më së shumti po eksporton Kosova janë mobiliet, produktet e ndryshme të plastikës, mineralet, xehet, pijet dhe ushqimet e ndryshme.

Vazhdojnë pritjet e gjata në hyrje të Kosovës

Posted on by erezzaademi

Qendra Kombëtare për Menaxhim Kufitar në Kosovë, në përditësimin e fundit ka bërë të ditur se në disa prej pikave kufitare në hyrje të Kosovës po vazhdojnë pritjet e gjata.

Pritjet më të gjata janë regjistruar te Dheu i Bardhë, deri në 40 minuta.

Deri në gjysmë ore janë pritjet për të hyrë në vend përmes pikës në Bërnjak dhe Jarinje.

Ligjet që priten të ndryshojnë gjatë 2026-ës

Posted on by erezzaademi

Nga viti 2026, do të zbatohen ligje dhe rregullore të ndryshme të reja dhe të adaptuara.

1. Ndjekja bëhet vepër penale më vete

Kushdo që ngacmon sistematikisht dhe në mënyrë të përsëritur njerëz të tjerë, që i ngacmon ose i kërcënon ata, tani është drejtpërdrejt i dënueshëm. Nga viti 2026, do të zbatohet një krim i ri i ndjekjes. Ai vepron kur liria e viktimës për të formësuar jetën e tij është e kufizuar ndjeshëm. Megjithatë, ndjekja duhet të raportohet nga viktima. Dënohet në rast dënimi me deri në tre vjet burg ose gjobë.

2. Ndryshime në dispozitën e pensionit

Në vitin 2026, por vetëm në fund të vitit, u pagua pensioni i 13-të AHV. Kjo u vendos nga votuesit në vitin 2024. Ende nuk është e qartë se si do të financohet. Mosha e daljes në pension për gratë po rritet përsëri me tre muaj, tani është 64½ vjet. Zbritjet tatimore për kursimet në Shtyllën e 3-të mbeten të pandryshuara krahasuar me vitin e kaluar. Për herë të parë, megjithatë, për shtyllën e tretë do të paguhen nga ata që nuk e kanë shteruar shumën e plotë në vitin 2025, shkruan SRF, transmeton albinfo.ch.

3. Të dhënat e pasagjerëve për udhëtimet ajrore

Linjat ajrore duhet t’u japin autoriteteve të dhënat e pasagjerëve për të gjitha fluturimet për në ose nga Zvicra. Kjo duhet ta bëjë më të lehtë luftimin e terrorizmit dhe krimeve të rënda. Zvicra po zbaton kështu standardet ndërkombëtare.

4. Mbledhja e pajustifikuar e borxheve

Ata që operohen pa asnjë arsye kanë disavantazhe të mëdha – për shembull kur kërkojnë punë ose apartament. Ata që preken do të jenë në gjendje të mbrohen më lehtë në të ardhmen. Nëse kreditori dështon me kërkesën e tij, ekzekutimi mund të mos shpallet më. Përveç kësaj, periudha prej një viti, brenda së cilës duhet të mbrohet vetja, për të arritur fshirjen e hyrjes, lihet jashtë.

5. Kompanitë e sigurimeve shëndetësore paguajnë për vaksinimet

Kompanitë e sigurimeve shëndetësore tani marrin përsipër vaksinime të ndryshme, edhe nëse ekskluziviteti nuk është shteruar ende. Këto përfshijnë vaksinimet kundër difterisë, tetanosit dhe meningokokut. Qëllimi është të rritet shkalla e vaksinimit me masën. Ndërkohë, primet për kompanitë e sigurimeve shëndetësore do të rriten gjithashtu në vitin 2026, me një mesatare prej 4.4 përqind.

6. Më shumë të drejta për blerësit e shtëpive

Ata që blejnë një shtëpi tani përfitojnë nga një mbrojtje më e mirë ligjore. Nëse ndodhin defekte, ato duhet të korrigjohen nga shitësi brenda periudhave të caktuara kohore. Kjo e drejtë për korrigjim nuk mund të përjashtohet më në kontratën e blerjes. Përveç kësaj, afati për njoftimin e mangësive të tilla është vendosur të paktën 60 ditë.

7. Kufijtë po zhvendosen

Në natën e Vitit të Ri, kufijtë kantonalë ndryshojnë. Qyteti i mëparshëm bernas i Moutier me afërsisht 7000 banorët e tij i përket nga 1 janari kantonit të Jurës. Ndryshimi u vendos nga votuesit. Këshilltari Federal Beat Jans tha në pranverë se ndryshimi ishte politikisht dhe ligjërisht “akti përfundimtar” për të zgjidhur “konfliktin më të rëndësishëm ndërkantonal” në Zvicër.