Archives

2025 – viti më i suksesshëm ndonjëherë për kasollet alpine në Zvicër

Posted on by BR

Viti 2025 është regjistruar si më i suksesshmi në historinë e Swiss Alpine Club, me një numër rekord të qëndrimeve në kasollet alpine në të gjithë vendin.

Sipas të dhënave zyrtare, gjatë vitit janë regjistruar rreth 409 mijë qëndrime gjatë natës, që përfaqëson një rritje prej 12.7% krahasuar me vitin paraprak.

Pjesa më e madhe e këtyre qëndrimeve ka qenë gjatë verës (319 mijë), ndërsa dimri ka kontribuar me rreth 90 mijë qëndrime. Veçanërisht sezoni dimëror ka shënuar rritje të fortë prej mbi 25%, duke qenë faktor kyç në këtë rekord historik, transmeton albinfo.ch.

Rajonet më të frekuentuara kanë qenë Alpet e Valais, të ndjekura nga ato të Graubünden dhe Bernës. Ndërkohë, kasollja më e vizituar ka qenë Lämmerenhütte në Valais, me mbi 10 mijë qëndrime gjatë vitit.

Megjithatë, pavarësisht këtij suksesi, ekspertët paralajmërojnë për sfida serioze në të ardhmen. Ndryshimet klimatike, shkrirja e përmafrostit dhe kushtet ekstreme të motit po rrisin kostot dhe po kërkojnë investime të mëdha për mirëmbajtjen dhe ndërtimin e infrastrukturës alpine.

Sipas parashikimeve, deri në vitin 2040 mund të nevojiten deri në 20–25 milionë franga në vit për projekte të lidhura me kasollet alpine, një pjesë e konsiderueshme e të cilave lidhet drejtpërdrejt me ndikimet e klimës.

Pothuajse gjysma e popullsisë në Zvicër përdor inteligjencën artificiale

Posted on by BR

Pothuajse gjysma e popullsisë në Zvicër përdor rregullisht inteligjencën artificiale gjenerative, duke treguar një rritje të shpejtë të përdorimit të teknologjive si ChatGPT dhe mjete të tjera digjitale.

Sipas një studimi të fundit, përdorimi i kësaj teknologjie është rritur ndjeshëm në vitet e fundit, duke kaluar nga përdorim sporadik në një pjesë të përditshme të jetës për shumë qytetarë.

Aktualisht, një pjesë e konsiderueshme e popullsisë e përdor AI gjenerative të paktën një herë në muaj, ndërsa një numër në rritje e përdor edhe çdo ditë, transmeton albinfo.ch.

Përdorimi është veçanërisht i lartë tek të rinjtë, ku përqindja arrin nivele shumë të larta krahasuar me grupmoshat më të vjetra.

Në të njëjtën kohë, faktorë si niveli i arsimit dhe të ardhurat ndikojnë ndjeshëm në adoptimin e kësaj teknologjie.

Megjithatë, pavarësisht përhapjes së shpejtë, ekzistojnë edhe shqetësime. Shumë qytetarë shprehin frikë për ndikimin e AI-së në privatësi, në tregun e punës dhe në përhapjen e dezinformatave. Një pjesë e madhe kërkon gjithashtu rregulla më të forta për përdorimin e inteligjencës artificiale.

Ekspertët theksojnë se inteligjenca artificiale gjenerative po ndryshon mënyrën se si njerëzit punojnë, mësojnë dhe komunikojnë, por paralajmërojnë se është e nevojshme një qasje e balancuar mes inovacionit dhe mbrojtjes së shoqërisë.

Evropë: Rezervat e karburantit për avionë më të ulëta se sa pritej

Posted on by BR

Rezervat e karburantit për avionë në Evropë rezultojnë më të ulëta se sa ishte parashikuar, duke rritur shqetësimet për furnizimin në sektorin e aviacionit në javët dhe muajt në vijim.

Sipas raportimeve, situata lidhet drejtpërdrejt me tensionet gjeopolitike dhe ndërprerjet në furnizimin global, veçanërisht për shkak të krizës në Lindjen e Mesme dhe ndikimit në rrugët kryesore të transportit të naftës.

Këto zhvillime kanë ushtruar presion të madh mbi tregun e energjisë dhe mbi industrinë ajrore, transmeton albinfo.ch.

Ekspertët paralajmërojnë se rezervat aktuale mund të jenë të kufizuara dhe, nëse situata nuk stabilizohet, disa vende mund të përballen me mungesa reale. Në disa vlerësime ndërkombëtare thuhet se Evropa mund të ketë vetëm disa javë furnizim të sigurt me karburant për avionë në rast të përkeqësimit të krizës.

Megjithatë, autoritetet evropiane theksojnë se aktualisht nuk ka mungesa të menjëhershme, por pranojnë se tregu mbetet i tensionuar dhe situata po monitorohet nga afër.

Industria e aviacionit është ndër më të prekurat nga kjo krizë, pasi varet në masë të madhe nga importet e karburantit. Nëse furnizimi vazhdon të jetë i kufizuar, mund të ketë ndikime direkte si rritje çmimesh, reduktim fluturimesh apo edhe anulime në disa destinacione.

Situata mbetet e paqartë dhe shumë do të varet nga zhvillimet në tregun global të energjisë dhe stabiliteti në rajonet kyçe të furnizimit.

Trump: Zvicra duhet të paguajë më shumë

Posted on by BR

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka rikthyer kritikat ndaj Zvicrës, duke deklaruar se vendi duhet të paguajë më shumë dhe se përfiton në mënyrë të padrejtë nga marrëdhëniet ekonomike me SHBA-në.

Në deklaratat e tij të fundit, Trump theksoi se vende si Zvicra janë ndër më të pasurat në botë sepse, sipas tij, Shtetet e Bashkuara “i lejojnë” të përfitojnë nga sistemi ekonomik global. Ai ka përdorur këtë argument për të justifikuar politikat e tij tregtare dhe tarifat e larta ndaj produkteve zvicerane, shkruan 20min.ch, transmeton albinfo.ch.

Trump ka përmendur gjithashtu deficitin tregtar mes SHBA-së dhe Zvicrës, i cili arrin në dhjetëra miliarda dollarë, duke e konsideruar këtë si një disbalancë që duhet korrigjuar përmes tarifave dhe presionit ekonomik.

Këto deklarata lidhen me politikat e tij të mëparshme, ku ai vendosi tarifa deri në 39% ndaj importeve zvicerane, një nga nivelet më të larta në Evropë. Më vonë, pas negociatave dhe presionit nga bizneset, këto tarifa u ulën në rreth 15%, por mbeten një çështje e hapur në marrëdhëniet mes dy vendeve.

Nga ana tjetër, autoritetet zvicerane kanë reaguar me maturi ndaj deklaratave të Trump, duke theksuar se marrëdhëniet ekonomike mes dy vendeve janë të ndërlidhura dhe se investimet zvicerane në SHBA janë shumë të mëdha.

Deklaratat e Trump vijnë në një moment të tensioneve të vazhdueshme tregtare globale, ku politikat proteksioniste dhe tarifat po ndikojnë ndjeshëm në ekonomitë ndërkombëtare.

 

 

 

Kosova përballë zgjedhjeve të reja

Posted on by BR

Telashet e proceseve zgjedhore të vitit të shkuar në Kosovë nuk do të mund të gjejnë zgjidhje sivjet, nëse vendi shkon në zgjedhje parlamentare brenda pak javësh, për herë të tretë në pak më shumë se një vit.

Deputetët e Kuvendit të Kosovës kanë kohë deri më 28 prill që ta zgjedhin presidentin e ri të shtetit – në rast të kundërt zgjedhjet e reja të parakohshme duhet të mbahen brenda 45 ditësh, raporton Evropa e Lirë, transmeton albinfo.ch.

Numërimi i votave të kandidatëve për deputetë, votimi jashtë Kosovës dhe angazhimi e trajnimi i stafit që merret me mbarëvajtjen e zgjedhjeve janë vetëm disa nga telashet e identifikuara nga Komisioni Qendror i Zgjedhjeve (KQZ), që shoqëruan dy palë zgjedhje të përgjithshme (të mbajtura më 9 shkurt dhe 28 dhjetor 2025), si dhe dy runde të zgjedhjeve lokale (më 12 tetor dhe 9 nëntor 2025).

Për t’i adresuar ato, KQZ-ja ka rekomanduar që të ndryshohen Ligji për Zgjedhjet e Përgjithshme dhe Rregullat Zgjedhore, por një gjë të tillë do ta pamundësonte mbajtja eventuale e zgjedhjeve të parakohshme këtë vit, ndërmjet 31 majit dhe 7 qershorit.

Alban Krasniqi, anëtar i KQZ-së nga radhët e partisë në pushtet, Lëvizjes Vetëvendosje (LVV), thotë se ndryshimet ligjore kërkojnë kohë për t’u testuar e për t’u zbatuar, pa rrezikuar integritetin e procesit zgjedhor. Kësisoj, sipas tij, pamundësia për adresimin e mangësive nga proceset e kaluara rrezikon përsëritjen e tyre.

“Në rrethana të tilla, fokusi i KQZ-së pashmangshmërisht zhvendoset nga reforma afatgjatë, te menaxhimi emergjent i aktiviteteve të domosdoshme. Kjo do të thotë se shumë nga problematikat e zgjedhjeve të kaluara mund të përsëriten, pasi koha e pamjaftueshme kufizon mundësinë për ndryshime thelbësore dhe zbatimin e tyre”, shprehet Krasniqi për Radion Evropa e Lirë (REL).

Edhe përfaqësuesi i Partisë Demokratike të Kosovës (PDK) në KQZ, Ilir Gashi, ndan të njëjtin qëndrim.

“Zgjedhjet e shpejta nuk lejojnë ndërhyrje apo përmirësim të dukshëm të defekteve që kanë përcjellë zgjedhjet e kaluara”, thotë ai për REL-in.

Sipas hulumtuesit të Institutit Demokratik të Kosovës (KDI), Eugen Cakolli, është joreale të pritet adresimi i problemeve në thelb, kur vendi mund të shkojë në zgjedhje prapë brenda një kohe të shkurtër.

Cakolli thotë se ndryshimet në legjislacionin zgjedhor “kërkojnë kohë dhe stabilitet politik”, dhe se praktikat ndërkombëtare sugjerojnë që ato të bëhen të paktën 6-12 muaj para një procesi zgjedhor.

“Çfarë mund të bëhet në një afat kaq të shkurtër lidhet më shumë me menaxhimin e procesit – për shembull, përzgjedhja më e kujdesshme e stafit zgjedhor, rritja e standardeve të trajnimit dhe shmangia e përsëritjes së problemeve të evidentuara nga stafi i njëjtë”, pohon ai për REL-in.

Cakolli thotë se duhet angazhim serioz për reformë. “Përndryshe, rrezikojmë që i njëjti model të prodhojë të njëjtat probleme në vazhdimësi, ndërsa besimi në proces gradualisht të dobësohet”, vlerëson ai.

Çfarë ndryshimesh duhet bërë?

Ndryshimi i Ligjit për Zgjedhjet, i bërë më 2023, ndër të tjera, u ka mundësuar votuesve që për deputetë të mund të votojnë deri në dhjetë kandidatë. Në mesin e rekomandimeve të KQZ-së është edhe kthimi në praktikën e mëparshme: atë të votimit për deri në pesë kandidatë për deputetë.

Sipas Krasniqit të LVV-së, përvoja në terren ka treguar se numri i lartë i kandidatëve ngadalëson procesin, dhe rrit rrezikun për manipulime e gabime teknike gjatë numërimit. “Për më tepër, përzgjedhja e 10 kandidatëve krijon një ngarkesë të panevojshme për votuesit, duke e ndërlikuar vendimmarrjen e tyre, dhe duke zbehur qëllimin e vërtetë të demokratizimit të votës. Thjeshtimi i këtij procesi do të garantonte më shumë saktësi, shpejtësi dhe transparencë në administrimin e zgjedhjeve”, vlerëson anëtari i KQZ-së.

E, sipas Cakollit, ndryshimet e para tre vjetëve krijuan më shumë hapësirë për gabime në zgjedhjet e vitit të kaluar.

“Kryesorja ishte mënyra e numërimit të votave preferenciale – mbi 240 mijë ndryshime gjatë rinumërimit tregojnë se kemi një problem në vetë modelin, jo thjesht në zbatim”, thotë ai për REL-in.

Me ndryshimin e ligjit më 2023, për herë të parë u mundësua votimi fizik në ambasada e konsullata për qytetarët me të drejtë vote që jetojnë jashtë Kosovës. Në këtë aspekt, sipas Krasniqit, i nevojshëm është lehtësimi i procedurave për regjistrim dhe votim jashtë vendit.

“Konkretisht, nevoja për rritjen e numrit të qendrave të votimit jashtë vendit, që do të ndikonte në lehtësimin e pjesëmarrjes së mërgatës në zgjedhje, dhe njëkohësisht do të ulte kostot financiare të këtij operacioni”, thotë ai.

Ndërkaq, Gashi i PDK-së vlerëson se ligji ka nevojë për ndryshime që përcaktojnë përdorimin e teknologjisë, “veçanërisht skanimin dhe leximin optik të fletëvotimeve”.

Çka shkoi keq në zgjedhjet e kaluara?

Krasniqi thotë se manipulimi i votave të kandidatëve për deputetë ka qenë ndër problemet kryesore që është evidentuar nga zgjedhjet e 28 dhjetorit.

Fillimisht procesi i rinumërimit nisi vetëm në disa komuna, më pas u mor vendimi për të gjitha.

Ai shprehet se ka qenë shqetësues mosraportimi i parregullsive nga vëzhguesit dhe ekipet e numërimit, teksa devijimet në rezultat, “që shkaktuan kosto shtesë financiare dhe vonesa në certifikimin e rezultateve”, u konfirmuan vetëm pas rinumërimit të votave.

“Për KQZ-në, ky është një mësim i qartë se organizimi i mirë administrativ nuk mjafton nëse nuk ka saktësi në numërim. Prandaj, prioriteti ynë tani është ndërmarrja e masave të rrepta parandaluese që garantojnë mbrojtjen e vullnetit të qytetarëve dhe eliminojnë çdo mundësi për manipulim në të ardhmen”, thotë Krasniqi.

Kurse në zgjedhjet lokale, Krasniqi e ka parë problematik numrin e madh të votimit me asistencë, që nuk ka plotësuar kriteret që parasheh ligji. “Pastaj, në disa raste, mosmbërritja me kohë e pakove me fletëvotime tek votuesit e regjistruar për votim jashtë Kosovës në raundin e dytë për kryetar të komunave ishte problematikë shumë serioze”, thotë ai.

Gashi konsideron se “sfidë serioze” gjatë vitit të shkuar kanë qenë “përpjekjet e pushtetit për të ndërhyrë në vendimmarrje, si dhe tentimet për të votuar jashtë kornizës ligjore”.

Sipas tij, vështirësi ka paraqitur edhe shpallja e zgjedhjeve të parakohshme në fundvit. “Sfida të tjera kanë qenë votimi deri në 10 kandidatë – që ka vështirësuar administrimin e votës, mungesa e skanimit dhe leximit optik të fletëvotimeve, votimi me asistencë, rekrutimi i stafit… Mungesa e një drejtori të zgjedhur nga neglizhenca e pajustifikuar nën drejtimin e kryetarit, si dhe ndikimi i pushtetit kanë sjellë vështirësi. Po ashtu, edhe menaxhimi joadekuat i operacioneve zgjedhore”, thotë Gashi.

Por, sipas Cakollit të KDI-së, problemet me të cilat janë karakterizuar zgjedhjet e fundit në Kosovë nuk janë të reja. “Kësaj here dolën shumë më qartë në sipërfaqe”, thotë ai.

KQZ-ja përballë zgjedhjeve të parakohshme

Organizimin e zgjedhjeve, kurdo që mund të shpallen ato, anëtarët e KQZ-së e shohin si obligim kushtetues, por edhe sfidues.

Krasniqi i LVV-së thotë se përmbushja e qindra aktiviteteve operacionale, planifikimi dhe prokurimi i materialeve e shërbimeve brenda afateve të shkurtra kohore bartin rreziqe, dhe e vështirësojnë menaxhimin efektiv të procesit zgjedhor.

Ai përmend materialet e paasgjësuara të proceseve të kaluara, digjitalizimin e shërbimeve, aspektet logjistike, rekrutimin dhe trajnimin e zyrtarëve të sekretariatit, të Komisioneve Komunale Zgjedhore, si dhe të anëtarëve të këshillave të vendvotimeve dhe ekipeve të numërimit. “Në një rrethanë të tillë, organizimi i zgjedhjeve mbetet sfidë serioze edhe për KQZ-në, si nga aspekti teknik-administrativ, ashtu edhe ai i kapaciteteve njerëzore, që do të duhej të merret seriozisht në konsideratë para çfarëdo vendimmarrje politike apo institucionale, përfshirë edhe vetë aktgjykimet e Gjykatës Kushtetuese”, shprehet Krasniqi.

Për Gashin e PDK-së, sfidë është edhe përbërja e plotë e KQZ-së, “përkatësisht mungesa e edhe një anëtari nga opozita”. “Gjithashtu, përpjekjet për ndërhyrje nga pushteti dhe mbajtja e anës nga kryesuesi, në mënyrë të verbër në favor të kërkesave të pushtetit, përbëjnë shqetësim. Për fat të keq, edhe disa anëtarë të tjerë, në pamundësi për të ushtruar rolin për të cilin janë deleguar, veprojnë në shërbim të pushtetit, me ose pa vetëdije”, thotë ai.

Nëntë anëtarë të KQZ-së u betuan para tani ish-presidentes, Vjosa Osmani, më 27 mars. Për emërimin e anëtarit të dhjetë, ajo iu drejtua Gjykatës Kushtetuese, pasi LVV-ja pretendoi se i takonin tre anëtarë, në bazë të rezultatit zgjedhor. Edhe pas vendimit të Kushtetueses, që e shpalli të papranueshme kërkesën e Osmanit, boshllëku në KQZ nuk u mbyll.

Pas përfundimit të mandatit presidencial të Osmanit, çështja ka mbetur në duart e ushtrueses së detyrës së presidentes, Albulena Haxhiu.

Fjalimet frymëzuese të Granit Xhakës, zbulohet ndikimi i tij te Sunderland

Posted on by Drin Reçica

Sunderland pësoi humbje dramatike me rezultat 4:3 ndaj Aston Villës të dielën, në një ndeshje ku goli vendimtar u shënua në minutën e 93-të. Megjithatë, ajo që ra në sy ishte reagimi i skuadrës, e cila arriti ta rikthejë rezultatin nga 3:1 në 3:3, duke treguar mentalitet të fortë në fushë.

Mesfushori Noah Sadiki ka zbuluar se një rol kyç në këtë rikthim kishte kapiteni Granit Xhaka, i cili mbajti një fjalim motivues në momentet më të vështira të ndeshjes.

“Te rezultati 3:1, Graniti bëri një bisedë në mes të fushës”, ka thënë Sadiki, duke folur për mediat angleze.

Sipas tij, Xhaka u dha shpresë bashkëlojtarëve duke i motivuar që të mos dorëzohen:

“Ai më tha, nëse shënojmë një herë, ka shpresë për të fituar ndeshjen. Shënuam një herë, pastaj barazuam. Është 3:3 dhe pastaj ke një shans të fundit. Kur nuk shënon të ndëshkojnë përsëri”, ka treguar Sadiki.

Sadiki ka shtuar se Sunderland ishte shumë pranë një rezultati të madh ndaj një kundërshtari të fortë si Aston Villa, e cila po lufton për zonën e Ligës së Kampionëve dhe është në gjysmëfinale të Ligës së Evropës.

“Ishim shumë afër një disfate të madhe, por ishim gjithashtu shumë afër fitores. Kjo është ndjesia e përzier që kemi pas ndeshjes. Mendoj se treguam mentalitet dhe treguam se mund t’i bëjmë ballë edhe klubeve që janë më lart se ne”, është shprehur Sadiki.

Ndërkohë, ndikimi i Xhakës nuk është vërejtur vetëm në fushë. Të martën, anëtari i bordit të drejtorëve të Sunderlandit, Leo Pearlman, ka zbuluar një mesazh të fuqishëm të kapitenit drejtuar tifozëve gjatë një ndeshjeje ndaj Liverpoolit në “Stadium of Light”.

Pearlman ka treguar se gjatë një momenti kritikash nga tribunat, Xhaka reagoi me qetësi dhe vendosmëri:

“Mbani mend nga kemi ardhur. Qëndroni të përulur”, kishte thënë Xhaka, sipas Pearlmanit, duke i dhënë një mesazh të qartë tifozëve dhe skuadrës.

Sipas drejtuesit të klubit, kjo ndërhyrje e Xhakës tregoi karakterin e tij si lider dhe ndikimin e madh që ai ka brenda ekipit, jo vetëm si futbollist, por edhe si figurë motivuese dhe udhëheqëse./Albinfo.ch 

BBC me artikull për bregdetin e Shqipërisë

Posted on by Drin Reçica

Bregdeti i Shqipërisë çdo ditë e më shumë është duke marrë jehonë nga turistë e huaj, përcjell albinfo.ch.

Dhe kjo dëshmon cilësinë e komoditetin, si dhe bukuritë e rralla natyrore që ka shteti shqiptar.

Në një artikull të publikuar nga BBC, blogerja Amber Robertson ka treguar se ka kaluar në qytete të ndryshme shqiptare.

Ajo theksoi se ishte pak a shumë e njëjtë si Greqia, por edhe më lirë.

“Thjesht mund të fluturosh në Korfuz [në Greqi], pastaj mund të kapësh një traget që kalon për në Sarandë, e cila është një lloj hyrjeje në ‘Rivierën Shqiptare’,” shpjegon blogerja e udhëtimit Amber Robertson. Keni plazhe vërtet të bukura, klube të mira plazhi, duke marrë atë ndjesinë e Greqisë – por me një çmim më të ulët. Dhe pastaj ka histori shumë interesante. Berati dhe Gjirokastra, këto qytete të vjetra dhe të bukura me gur që kanë shumë kulturë.” ka thënë ajo.

Jepson vlerëson se një paketë all-inclusive për shtatë netë për një çift në atë që ajo ka dëgjuar të quhet “Maldivet e Evropës” do të kushtojë rreth 1,400 funte. Një familje prej katër personash do të shpenzonte rreth 2,300 funte.

Rënie rekord e kërkesave për azil në Gjermani, sipas raportit të fundit të BE-s

Posted on by Drin Reçica

Numri i kërkesave për azil në Gjermani ka rënë në nivelin më të ulët në vitet e fundit në tre muajt e parë të vitit 2026, sipas një raporti të brendshëm të Komisionit Evropian të përmendur nga mediat gjermane, përcjell albinfo.de.


Në këtë periudhë, nga 1 janari deri më 31 mars 2026, në Gjermani janë regjistruar vetëm 28 922 kërkesa për azil, një rënie prej rreth 23 % krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar (2025), shkruan Bild.

Kjo shifër e ulët e ka ulur Gjermaninë në vendin e katërt në renditjen evropiane për kërkesat e azilit, për herë të parë që nga viti 2015, pasi vendi kishte qenë për vite me radhë destinacioni kryesor për azilkërkuesit në Bashkimin Evropian.

Rënia e numrit të kërkesave lidhet kryesisht me uljen e aplikimeve nga shtetasit e disa vendeve që më parë përbënin grupe të mëdha të azilkërkuesve. Sipas raporteve, kërkesat nga sirianët ranë ndjeshëm, ndërsa edhe numri i kërkesave nga ukrainasit ishte dukshëm më i ulët – rreth 57 % më pak se vitin e kaluar.

Në renditjen e vendeve që morën më shumë kërkesa për azil në këtë periudhë të vitit, Franca renditet e para me 34 643, e ndjekur nga Spanja me 32 630 dhe Italia me 32 602 kërkesa.

Ekspertët e migracionit vlerësojnë se kombinimi i rënies së aplikimeve nga grupe të mëdha tradicionale të azilkërkuesve dhe zbatimi i politikave më të ashpra të kontrollit kufitar dhe procedurave të azilit në Gjermani dhe BE mund të jenë faktorë që ndikojnë në këtë trend.

Rënia e kërkesave në Gjermani pasqyron një ndryshim të dukshëm në dinamikën e migracionit në Evropë, edhe pse niveli i azilkërkuesve mbetet i lartë në vendet e tjera anëtare të BE-s./Albinfo.de

Kompanitë kosovare prezantohen në panairin ndërkombëtar “Hannover Messe 2026” në Gjermani

Posted on by Drin Reçica

Kompanitë nga Kosova po marrin pjesë në panairin ndërkombëtar “Hannover Messe 2026”, një nga ngjarjet më të rëndësishme globale në fushën e industrisë, teknologjisë dhe inovacionit, i cili po mbahet nga 20 deri më 24 prill 2026 në qytetin Hanover të Gjermanisë, transmeton albinfo.ch.

Pjesëmarrja e kompanive kosovare është mundësuar me mbështetjen e Ministrisë së Industrisë, Ndërmarrësisë, Tregtisë dhe Inovacionit (MINTI), përmes Agjencisë për Investime dhe Përkrahjen e Ndërmarrjeve në Kosovë (KIESA), e cila ka organizuar prezencën e tyre dhe ka siguruar hapësirën ekspozuese për promovimin e produkteve dhe shërbimeve.

Në këtë panair, kompanitë kosovare “Elektrostublla Sh.p.k.”, “Kosbit L.L.C.”, “Proton Cable L.L.C.”dhe “Sentry L.L.C.” po prezantojnë zgjidhjet dhe produktet e tyre përpara partnerëve potencialë, investitorëve, distributorëve dhe profesionistëve të industrisë nga e gjithë bota.

“Hannover Messe” konsiderohet një ndër panairet më të mëdha dhe më të rëndësishme ndërkombëtare në sektorin e industrisë, teknologjisë dhe automatizimit, duke ofruar një platformë të rëndësishme për promovimin e inovacionit, krijimin e kontakteve të reja dhe zgjerimin e bashkëpunimit ndërkombëtar.

Pjesëmarrja e Kosovës në këtë ngjarje synon promovimin e kapaciteteve vendore në sektorin industrial dhe teknologjik, si dhe forcimin e pranisë së kompanive kosovare në tregjet ndërkombëtare.

Panairi do të jetë i hapur për vizitorë profesionalë deri më 24 prill 2026./Albinfo.ch

Ambasadori Ermal Dredha dorëzon Letrat Kredenciale te Guy Parmelin

Posted on by Drin Reçica

Ambasadori i Republikës së Shqipërisë në Konfederatën Zvicerane, Ermal Dredha, ka zhvilluar ceremoninë zyrtare të dorëzimit të Letrave Kredenciale pranë Presidentit të Konfederatës së Zvicrës, Guy Parmelin, transmeton albinfo.ch.

Gjatë takimit, u vlerësuan marrëdhëniet shumë të mira dhe bashkëpunimi i qëndrueshëm mes Shqipërisë dhe Zvicrës, si dhe u diskutuan mundësitë për thellimin e mëtejshëm të tyre në disa fusha me rëndësi të veçantë.

Në fokus të bisedës ishte intensifikimi i vizitave të nivelit të lartë, zhvillimi i forumeve ekonomike, si dhe forcimi i bashkëpunimit në sektorë të interesit të përbashkët, përfshirë arsimin, turizmin, investimet në energjinë e pastër, si dhe rolin e rëndësishëm të diasporës shqiptare në Zvicër.

Presidenti Parmelin vlerësoi pozitivisht punën e qeverisë shqiptare në kuadër të reformave për procesin e integrimit evropian, duke theksuar gjithashtu kontributin e Zvicrës në këtë drejtim përmes projekteve që lidhen me mirëqeverisjen, të drejtat e njeriut, arsimin, shëndetësinë dhe zhvillimin e qëndrueshëm.

Nga ana e tij, ambasadori Dredha shprehu angazhimin për avancimin e marrëdhënieve dypalëshe dhe për zgjerimin e bashkëpunimit konkret mes dy vendeve mike./Albinfo.ch

 

Rromir Imami: Kur portreti kthehet në narrativë në Festivalin Ndërkombëtar të Filmit në Fribourg

Posted on by albinfo.ch

Në Festival Ndërkombëtar i Filmit në Fribourg, imazhi ka fituar një rol të ri në rrëfimin e festivalit. Në këtë hapësirë që këtë vit shënon 40 vjet, fotografia nuk mbetet vetëm dëshmi e pranisë së të ftuarve. Ajo hyn në dialog me temën, me atmosferën dhe me energjinë që përshkon çdo edicion. Brenda këtij procesi krijues, portreti merr kuptim të thelluar dhe bëhet pjesë e një gjuhe vizuale që artikulon ide dhe ndjesi. Rromir Imami, prej katër vitesh i përfshirë në këtë rrugëtim, e sheh fotografinë si një formë rrëfimi ku çdo imazh bart një mendim dhe një lidhje të drejtpërdrejtë me frymën e festivalit.

Prej katër vitesh, Rromir Imami është një nga zërat që formësojnë identitetin vizual të Festival Ndërkombëtar i Filmit në Fribourg. Puna e tij shtrihet përtej aktit të fotografimit dhe hyn në një proces të vetëdijshëm krijues, ku portreti merr funksionin e një gjuhe që artikulon frymën e festivalit. Brenda kësaj ngjarjeje kinematografike, imazhet e tij ndërtohen në lidhje të drejtpërdrejtë me atmosferën dhe drejtimin artistik të çdo edicioni, duke u bërë pjesë e identitetit të tij vizual.

“Kur nisa, portretet kishin një qasje më klasike,” kujton ai, “por ndjeva nevojën për një formë që lidhet drejtpërdrejt me temën e festivalit.” Ky orientim u zhvillua gradualisht dhe u kthye në një linjë të qëndrueshme pune, ku çdo portret bart një ide dhe një kontekst të qartë.

Duke iu rikthyer edicionit të vitit 2023, ai kujton: “Tema ishte ushqimi. Përveç portreteve klasike që kërkoheshin, realizuam edhe fotografi ku të ftuarit ndërvepronin me elementë ushqimorë.” Në këto imazhe, prania njerëzore hyn në një raport të drejtpërdrejtë me konceptin dhe e bën atë të prekshëm. Sipas tij, rezultati ishin fotografi të gjalla dhe ekspresive, ku reflektohet njëkohësisht individualiteti i të ftuarve dhe atmosfera e festivalit.

Portrete te realizuara gjate edicionit te 37 te Festivalit. Per te pare tere serine e fotografive, klikoni këtu.

Ai ndalet te një moment vendimtar gjatë edicionit të vitit 2023, kur vendosi të çlirojë portretin nga kufijtë e zakonshëm të tij. “Kisha realizuar disa fotografi të lidhura me temën e ushqimit, por mbetesha në pasiguri nëse kjo ishte ajo që kërkonte festivali,” kujton ai. Mes ritmit të ngjeshur të ditëve të festivalit, ai ia paraqiti punët e tij drejtorit artistik, Thierry Jobin, në ekranin e telefonit.

Ai moment mori një peshë të veçantë. “U ndal, i pa me kujdes… dhe më tha: ‘Kjo është ajo që kam pritur prej 10 vitesh.’” Kjo fjali hapi një drejtim të ri pune. Qasja konceptuale mori vend të qëndrueshëm dhe portreti u vendos në një marrëdhënie të drejtpërdrejtë me idenë dhe strukturën e festivalit.

Në vijimësi, procesi krijues është zgjeruar dhe është thelluar me çdo edicion. “Çdo vit bëhet më sfiduese,” shprehet ai, duke e lidhur këtë rritje me kërkesën për qartësi artistike dhe përkushtim ndaj detajit. Puna zhvillohet në bashkëpunim të ngushtë me ekipin e komunikimit të Festival Ndërkombëtar i Filmit në Fribourg, ku idetë marrin formë përmes diskutimit dhe kërkimit të përbashkët. Në këtë proces, fotografia nuk qëndron e izoluar, por ndërtohet si pjesë e një strukture kolektive.

“Ndjehem i privilegjuar që jam pjesë e këtij procesi,” thotë ai, “dhe e shoh si përgjegjësi për të qenë në përputhje me misionin e festivalit.” Për të, portreti nuk është një akt i vetëm. Ai është rezultat i një pune të përbashkët, i një ndërtimi që mbështetet mbi shumë duar dhe mbi një vizion të përbashkët që i jep kuptim çdo imazhi.

Portrete te realizuara gjate edicionit te 38 te Festivalit. Per te pare tere serine e fotografive, klikoni këtu.

Duke folur për edicionin e 39-të të festivalit, ai ndalet te tema e krimit, e cila u reflektua drejtpërdrejt edhe në portretet e realizuara. “Vendosëm t’i qasemi në mënyrë konceptuale, duke i paraqitur të ftuarit si ‘fajtorë për kreativitetin e tyre’,” shpjegon ai. Kjo ide, sipas tij, krijoi një lidhje të drejtpërdrejtë mes identitetit vizual dhe temës së festivalit, duke i dhënë portreteve një dimension narrativ dhe simbolik.

Portrete te realizuara gjate edicionit te 39 te Festivalit. Per te pare tere serine e fotografive, klikoni këtu.

Në edicionin jubilar, të 40-të të Festival Ndërkombëtar i Filmit në Fribourg, drejtimi vizual mori një formë të artikuluar rreth motivit të luleve. Ky orientim u materializua në një hapësirë të ndërtuar me kujdes, ku ngjyra dhe struktura krijonin një prani të gjallë dhe një ndjesi festimi të përvjetorit. “Kjo na shtyu të ndërtojmë një set-up të pasur me ngjyra dhe jetë,” shprehet Rromir Imami, duke e lidhur këtë zgjedhje me karakterin simbolik të edicionit.

Koncepti u zhvillua në dialog me një instalacion të  Jérôme Berbier artist lokal nga Fribourgu, çka i dha hapësirës një dimension të shtresëzuar dhe një ritëm vizual të qëndrueshëm. Në këtë strukturë, portreti u vendos brenda një ambienti që bart kuptim dhe krijon lidhje të drejtpërdrejtë me frymën e festivalit.

“Donim që të ftuarit të hynin në këtë proces si pjesëmarrës aktivë,” shton ai, “duke e sjellë edhe kreativitetin e tyre në realizimin e imazhit.” Në këtë mënyrë, portreti nuk mbetet një akt i izoluar, por shndërrohet në një hapësirë ndërveprimi. Rezultati artikulohet në një seri fotografish që mbartin qartësi vizuale dhe energjinë e përbashkët të edicionit jubilar.

Portrete te realizuara gjate edicionit te 40 te Festivalit. Per te pare tere serine e fotografive, klikoni këtu.

Në përmbyllje, Rromir Imami e vendos këtë përvojë në një plan më të thellë krijues, si një proces që ndërtohet në kontakt të drejtpërdrejtë me njerëzit, idetë dhe ritmin e vetë festivalit. “Takimi me artistë dhe të ftuar që sjellin botë të ndryshme është pjesë e brendshme e këtij procesi,” shprehet ai. Çdo edicion hap një hapësirë të re kërkimi, ku kërkohet përqendrim, qartësi dhe një ndjeshmëri e mprehtë ndaj asaj që duhet të përkthehet në imazh.

Ky proces kërkon një strukturë të saktë dhe një koordinim të vazhdueshëm. Vizioni i festivalit artikulohet në bashkëpunim me ekipin e komunikimit, merr formë përmes dialogut dhe konkretizohet në momentin e realizimit. Çdo portret kërkon kohën e vet, një prani të vëmendshme dhe një qasje që ruan individualitetin e secilit. “Nuk është gjithmonë e lehtë,” thotë ai, “sidomos kur mendon se vetëm në edicionin e fundit realizuam mbi 40 portrete gjatë ditëve të festivalit.”

Në këtë intensitet pune, fotografia shndërrohet në një akt të përqendruar dhe të vetëdijshëm, ku çdo imazh mbart gjurmën e një përvoje dhe një momenti të papërsëritur.

 

Rita Ora në filmin e ri të Amazon MGM

Posted on by Drin Reçica

Këngëtarja dhe aktorja me prejardhje shqiptare, Rita Ora, i është bashkuar kastit të filmit më të ri të Amazon MGM Studios, me titull “Honeymoon With Harry”, transmeton albinfo.ch.

Ajo do të luajë përkrah disa prej emrave më të njohur të Hollywood-it, përfshirë Kevin Costner, Jake Gyllenhaal dhe Sarah Pidgeon, duke shënuar një tjetër hap të rëndësishëm në karrierën e saj në industrinë e filmit.

Ky angazhim i ri vjen në një periudhë kur Rita Ora po vazhdon të zgjerojë aktivitetin e saj artistik, duke forcuar prezencën jo vetëm në muzikë, por edhe në botën e aktrimit.

Me këtë rol, ajo konfirmon edhe një herë se është ndër emrat shqiptarë më të suksesshëm në arenën ndërkombëtare të showbiz-it./Albinfo.ch

Gjykata Evropiane rrëzon ligjin hungarez për kufizimin e përmbajtjes LGBTQ+

Posted on by Alb

Gjykata e Drejtësisë e Bashkimit Evropian ka vendosur se Hungaria ka shkelur ligjet e BE-së duke kufizuar qasjen e fëmijëve në përmbajtje me tematikë LGBTQ+. Si rezultat, gjykata ka urdhëruar Budapestin që ta shfuqizojë ligjin e kontestuar.

Ky vendim konsiderohet një goditje e rëndësishme politike për kryeministrin në largim Viktor Orbán, ndërsa në skenën politike po përgatitet të marrë drejtimin rivali i tij Péter Magyar, i cili pritet të marrë detyrën muajin e ardhshëm, sipas raportimeve të Politico.

Shkelje e të drejtave themelore

Gjykata theksoi se ligji hungarez bie ndesh me disa rregulla të BE-së dhe përbën ndërhyrje serioze në të drejtat themelore të qytetarëve. Vendimi mbështet padinë e ngritur nga Komisioni Evropian.

Çështja lidhet me një ligj të vitit 2021, i cili ndalon ose kufizon “promovimin” e homoseksualitetit dhe tranzicionit gjinor në mediat që mund të shihen nga të miturit. Ligji u miratua në kuadër të Kodit Audiovizual të BE-së, por u kundërshtua nga Komisioni Evropian dhe disa shtete anëtare, të cilët e dërguan rastin në gjykatë.

Reagimi i BE-së

Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, e kishte quajtur ligjin “një turp” dhe kishte paralajmëruar përdorimin e të gjitha mjeteve ligjore për të mbrojtur të drejtat e qytetarëve të BE-së.

Pavarësisht kritikave, qeveria hungareze e ka zbatuar ligjin dhe madje ka ashpërsuar masat, duke ndaluar edhe disa parada të krenarisë dhe duke përdorur teknologji identifikimi për pjesëmarrësit.

Reagime dhe zhvillime të mëtejshme

Gjykata e BE-së konfirmoi qëndrime të mëparshme ligjore se Hungaria është larguar nga standardet demokratike evropiane. Sipas opinionit të një avokati të përgjithshëm, ligji bazohet në vlerësime që ulin barazinë e personave LGBTQ+ krahasuar me të tjerët.

Nga ana tjetër, përfaqësues politikë në Hungari kanë deklaruar se qytetarët duhet të kenë lirinë të jetojnë sipas zgjedhjeve të tyre, për sa kohë respektojnë ligjin dhe të tjerët.

Gjermania kthen mbeturina elektronike në Zvicër, mbi një ton mbetje të sekuestruara

Posted on by Alb

Dogana gjermane ka bllokuar dhe kthyer në Zvicër dy ngarkesa të dyshimta me mbeturina elektronike, të cilat ishin deklaruar në mënyrë të pasaktë gjatë transportit ndërkufitar.

Në fillim të prillit, zyrtarët doganorë në pikën kufitare të Konstanzit në autostradë kanë ndaluar dy dërgesa që vinin nga Zvicra. Sipas deklarimeve zyrtare, ngarkesat ishin deklaruar si “mbetje të përziera”, por gjatë kontrollit u konstatua se ato përmbanin pajisje elektronike të ngjitura me pjesë plastike – pra mbeturina elektronike që kërkojnë trajtim të veçantë.

Ngarkesat ishin të destinuara për një kompani riciklimi në Bavari, Gjermani, por autoritetet doganore dyshuan për shkelje të rregullave mbi eksportin e mbetjeve. Pas verifikimeve, u konfirmua se për këtë lloj transporti kërkohej një njoftim dhe leje e posaçme për menaxhimin e mbetjeve, e cila mungonte.

Për këtë arsye, dërgesat u konsideruan si transport i paligjshëm i mbetjeve dhe u kthyen në Zvicër.

Sipas autoriteteve doganore gjermane, ngarkesat peshonin rreth 660 kilogramë dhe 425 kilogramë, me një vlerë të përllogaritur që tejkalon 400,000 euro (rreth 366,000 franga zvicerane).

Ky nuk është rasti i parë i tillë. Në shkurt, dogana gjermane kishte kthyer gjithashtu rreth 99 ton mbetje të transportuara me tren, të cilat po ashtu ishin deklaruar në mënyrë të parregullt.

Futbollisti kuqezi në formacionin e javës në Itali

Posted on by BR

Mesfushori i kombëtares shqiptare, Ylber Ramadani luajti 90 minuta në barazimin 1-1 të Lecces ndaj Fiorentinës, në sfidën e vlefshme për javën e 33-të të Serie A.

Ramadani zhvilloi një paraqitje mjaft të mirë dhe falë kësaj përformance, ai është përfshirë në formacionin e javës, transmeton albinfo.ch.

Futbollisti kuqezi kishte një saktësi pasimesh prej 91%, ndërsa numri i  topave të prekur (79), e bën atë si lojtarin kyç në manovrat e skuadrës.

Kujtojmë që në këtë sezon, Ramadani ka luajtur 32 ndeshje. Për të, është edicioni i tretë me Leccen.

Një mbrëmje me Florian Vlashin në Londër – Arti si kujtesë, udhëtim dhe shërbim

Posted on by albinfo.ch

Shoqata British-Albanian Culture and Arts (BACA) organisoi në ambientet e Ambasadës Shqiptare në Londër një mbrëmje të veçantë artistike me violinistin me famë ndërkombëtare Florian Vlashi, një takim i rrallë që bashkoi një audiencë të larmishme – artistë, profesionistë, dashamirës të kulturës dhe përfaqësues të komunitetit shqiptar dhe ndërkombëtar.

Mbrëmja u ndërtua si një dialog i ngrohtë dhe i thellë mes Tomorr Kokonës dhe Florian Vlashit, ku publiku pati mundësinë të udhëtonte nëpër faza të ndryshme të jetës dhe karrierës së artistit. Biseda nisi me fëmijërinë e tij në Shqipëri, një periudhë e formuar nga një mjedis i pasur intelektual dhe artistik.

Florian Vlashi është djali i Gjergj Vlashit, një figurë e njohur e kulturës shqiptare. “Nderi i Kombit” aktor, regjisor i teatrit dhe filmit, shkrimtar dhe perkthyes i pare që ndër te tjera solli Kafkën në shqip.

Rritja në një familje të tillë, e rrethuar nga libra dhe art, i dha Florianit një themel të fortë dashurie për kulturën dhe muzikën.

Programi artistik nuk ishte thjesht një rend interpretimesh, por një rrëfim i menduar me kujdes. Çdo pjesë muzikore përfaqësonte një etapë të jetës dhe të identitetit artistik të Vlashit. Nga tingujt e muzikës shqiptare, te ndikimet spanjolle dhe repertori ndërkombëtar, publiku përjetoi një udhëtim që ndërthuri kultura, kohë dhe emocione.

Interpretimi i veprës “Alla shqiptarçe” nga Vaso Tole solli një lidhje të drejtpërdrejtë me rrënjët shqiptare, ndërsa Tre miniatura spanjolle reflektuan periudhën e tij krijuese dhe profesionale në Spanjë. Kulmi i mbrëmjes erdhi me interpretimin e veprës “A Paganini” nga Schnittke, një kompozim i thellë dhe sfidues që përmbylli ciklin artistik të mbrëmjes.

Floriani luajti me nje violine franceze nga Jacques Boquay, Paris 1700.

Në një tjetër shtresë më të thellë, programi pasqyroi filozofinë e jetës së artistit: kërkimin e ekuilibrit dhe artin si formë shërbimi. Nga fëmijëria te pjekuria, nga Shqipëria në botë dhe përsëri te rrënjët, mbrëmja u ndërtua si një cikël – një rikthim simbolik tek rrenjet, tek familja, tek identiteti.

Një fakt domethënës i ndarë gjatë bisedës ishte se Florian Vlashi ka realizuar mbi 200 premiera botërore me Grupo Instrumental Siglo XX, një dëshmi e kontributit të tij të jashtëzakonshëm në muzikën bashkëkohore ndërkombëtare.

Mbrëmja nuk ishte vetëm një koncert apo një bisedë – ishte një reflektim mbi jetën, artin dhe përgjegjësinë që mbart një artist. Një kujtesë se arti i vërtetë nuk është vetëm interpretim, por një urë mes brezave, popujve, kulturave dhe përvojave njerëzore.

Në fund, ajo që mbeti ishte ndjesia e një takimi të sinqertë, ku muzika dhe fjala u bashkuan për të krijuar një përvojë të rrallë – një mbrëmje që do të kujtohet jo vetëm për tingujt, por për thellësinë dhe autenticitetin që solli.

(www.bacaa.co.uk : Për me shume informacion rreth aktiviteteve te BACA (British Albanian Culture and Arts)

Tomorr Kokona, Ambasador i Kombit – Konsulent Biznesi – Koreograf – Autor

 

Konsumi i verës zvicerane rritet, pavarësisht rënies së tregut

Posted on by BR

Sipas të dhënave më të fundit, tregu i verës në Zvicër është në rënie, me konsum total që ka rënë ndjeshëm vitet e fundit, përfshirë një ulje prej rreth 8% në vitin 2024, shkruan swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Megjithatë, në këtë kontekst sfidues, vera zvicerane po fiton terren, pasi konsumatorët po orientohen më shumë drejt prodhimeve vendore. Ky trend lidhet edhe me rritjen e ndërgjegjësimit për mbështetjen e prodhuesve lokalë dhe preferencën për cilësi më të lartë.

Industria e verës në Zvicër përballet ende me sfida serioze, përfshirë konkurrencën nga importet më të lira dhe ndryshimet në zakonet e konsumit, sidomos te gjeneratat më të reja.

Ekspertët theksojnë se, edhe pse kërkesa totale është në rënie, një zhvendosje drejt produkteve vendore mund të ndihmojë në stabilizimin e sektorit në vitet e ardhshme.

Prezantohet në Lozanë libri “Për ata që s’u kthyen”

Posted on by albinfo.ch

Një ngjarje kulturore me rëndësi për komunitetin shqiptar në Zvicër do të mbahet më 7 maj 2026, në ora 19:00, në Universitetin e Lozanës (UNIL), Géopolis, salla 1612, në Chavannes-près-Renens.

Bëhet fjalë për prezantimin e librit “Për ata që s’u kthyen”, nga autorja Edona B. Kelmendi, një vepër që sjell një dëshmi të fortë mbi luftën në Kosovë. Libri trajton: përjetimet e një fëmije gjatë luftës (masakrën e Qyshkut (Pejë), më 14 maj 1999) kujtesën, dhimbjen dhe mungesën.

Autorja ishte vetëm 10 vjeçe kur i përjetoi këto ngjarje, duke i dhënë rrëfimit një dimension të thellë dhe autentik Organizimi Ngjarja organizohet nga: LAPSH “Naim Frashëri” – Lozanë,  Shoqata e Studentëve të Lozanës (AEAUL) në bashkëpunim me albinfo.ch.

E hapur për publikun

Aktiviteti është i hapur për të gjithë dhe synon të forcojë kujtesën kolektive, dialogun ndërbrezor dhe ruajtjen e identitetit në diasporë.

Klubi zviceran refuzon koncertin e Kanye West

Posted on by Drin Reçica

Klubi i futbollit FC Basel ka refuzuar një kërkesë për organizimin e një koncerti të reperit amerikan Kanye West në stadiumin St. Jakob-Park.
Artistit amerikan, i njohur edhe me emrin Ye, i ishin planifikuar disa koncerte në Evropë gjatë muajve të ardhshëm. Megjithatë, disa prej tyre janë anuluar ose shtyrë gjatë dy javëve të fundit, përcjell albinfo.ch.

48-vjeçari është kritikuar gjerësisht për deklarata antisemitike dhe për shprehje admirimi ndaj Adolf Hitler, gjë që ka nxitur reagime të forta në opinionin publik.

Klubi kampion i Zvicrës tha se është i interesuar ta përdorë më shumë stadiumin për aktivitete të ndryshme dhe se shqyrton me kujdes çdo kërkesë për evente të tilla.
“Në këtë rast, FC Basel mori një kërkesë dhe e shqyrtoi atë”, tha një zëdhënës i klubit.
“Megjithatë, pas një vlerësimi të detajuar, vendosëm të mos e vazhdojmë projektin, pasi në përputhje me vlerat tona nuk mund t’i ofrojmë një platformë artistit në fjalë.” (AFP)/Albinfo.ch

Zvicra kryeson botën për numrin e ekspertëve të Inteligjencës Artificiale për banor

Posted on by Drin Reçica

Zvicra është renditur në vendin e parë në botë për numrin e studiuesve dhe zhvilluesve të Inteligjencës Artificiale për frymë të popullsisë. Të dhënat vijnë nga raporti i vitit 2026 i AI Index Report, i publikuar nga Stanford Institute for Human-Centered Artificial Intelligence në kuadër të Stanford University, përcjell albinfo.ch.

Sipas raportit, në vitin 2025 Zvicra kishte 110.5 studiues dhe zhvillues të AI për çdo 100 mijë banorë, duke u renditur kështu në vendin e parë në nivel global. Pas saj vjen Singapore me 109.5 ekspertë për 100 mijë banorë.

Ky rezultat konfirmon reputacionin e Zvicrës si një nga qendrat më të rëndësishme në botë për kërkime në fushën e Inteligjencës Artificiale, përqendrimin e talenteve dhe zhvillimin e inovacionit teknologjik.

Në fakt, vendi njihet prej kohësh për performancën e lartë në inovacion. Zvicra është shpallur për 15 vite radhazi si vendi më inovativ në botë, duke ruajtur një pozicion dominues në fusha të ndryshme të kërkimit shkencor dhe teknologjik. /Albinfo.ch

Studim: Pse trajtimet kundër kancerit nuk japin të njëjtin efekt te të gjithë pacientët?

Posted on by Alb

Një studim i ri shkencor mund të ndihmojë në shpjegimin e një prej pyetjeve më të rëndësishme të mjekësisë moderne: pse i njëjti trajtim kundër kancerit funksionon te disa pacientë, por jo te të tjerë. Studimi është publikuar në revistën “Nature Communications”.

Kërkimi u realizua nga një ekip ndërkombëtar shkencëtarësh nga Laboratori i Shkencave Mjekësore i Këshillit të Kërkimeve Mjekësore në Londër, në bashkëpunim me Kolegjin Imperial të Londrës dhe institucione të tjera në SHBA dhe Evropë.

Çfarë u zbulua?

Studiuesit, të udhëhequr nga Louise Fets, analizuan mënyrën se si ilaçet e njohura si PARP inhibitorë shpërndahen brenda tumoreve. Këto barna përdoren shpesh për trajtimin e kancerit të vezoreve, gjirit dhe prostatës.

Duke përdorur teknologji shumë të avancuar dhe mostra reale të tumoreve njerëzore, ata arritën të shohin se ku shkojnë saktësisht barnat brenda qelizave kancerogjene.

Rezultatet treguan se:

ilaçet nuk shpërndahen në mënyrë të njëtrajtshme në tumor

disa qeliza marrin shumë më shumë ilaç se të tjerat

disa qeliza pothuajse nuk preken fare nga trajtimi

“Kurthi” brenda qelizave

Shkencëtarët zbuluan se disa ilaçe bllokohen brenda strukturave të quajtura lizozome, të cilat zakonisht shërbejnë për përpunimin e mbetjeve qelizore.

Këto struktura mund të veprojnë si një lloj “ruajtjeje” e ilaçit, duke e mbajtur dhe çliruar ngadalë, gjë që bën që shpërndarja në tumor të mos jetë e barabartë.

U vu re gjithashtu se jo të gjitha barnat e kësaj klase sillen njësoj. Për shembull, “olaparib” nuk u ndikua në të njëjtën mënyrë si disa të tjerë, duke treguar se përbërja kimike e ilaçit ndikon në efektin e tij.

Pse është i rëndësishëm ky zbulim?

Ky mekanizëm mund të shpjegojë pse disa tumore bëhen rezistente ndaj trajtimit dhe pse pacientë me të njëjtin lloj kanceri reagojnë ndryshe ndaj të njëjtit ilaç.

Sipas studiuesve, këto gjetje mund të ndihmojnë në:

zgjedhjen më të saktë të terapisë për çdo pacient

zhvillimin e barnave më efektive

rritjen e suksesit të trajtimeve kundër kancerit

Ky zbulim shihet si një hap i rëndësishëm drejt mjekësisë së personalizuar, ku trajtimi përshtatet sipas mënyrës se si trupi i secilit pacient reagon ndaj ilaçeve.

Në të ardhmen, kjo mund të çojë në trajtime më individuale, ku pacientët me të njëjtën diagnozë mund të marrin terapi të ndryshme, varësisht se cila funksionon më mirë për ta.

Rregulla të reja për automjetet me targa të huaja dhe zhdoganimin në Shqipëri

Posted on by Alb

Administrata doganore shqiptare ka bërë të ditur edhe një herë procedurat që duhet të ndjekin qytetarët për zhdoganimin e automjeteve, si dhe rregullat për përdorimin e mjeteve me targa të huaja në territorin e vendit.

Sipas Drejtorisë së Përgjithshme të Doganave, personat që duan të zhdoganojnë një automjet duhet fillimisht të regjistrojnë të dhënat e tyre në sistemin elektronik ASYCUDA World. Ky regjistrim kryhet pranë autoriteteve doganore duke paraqitur një dokument identifikimi.

Autoritetet theksojnë se automjetet me targa të huaja lejohen të qarkullojnë në Shqipëri përkohësisht deri në 6 muaj brenda një viti. Gjatë kësaj periudhe, këto mjete nuk mund të përdoren për qëllime tregtare dhe nuk lejohet kalimi i pronësisë së tyre.

Sa i përket detyrimeve financiare, kryesorja mbetet Tatimi mbi Vlerën e Shtuar (TVSH), i cili llogaritet mbi vlerën doganore të automjetit. Kjo vlerë përfshin çmimin e blerjes së mjetit, si dhe çdo element tjetër të përcaktuar nga legjislacioni në fuqi.

Në rast mosrespektimi të afateve dhe rregullave doganore, parashikohen masa ndëshkuese të rënda, përfshirë gjoba që mund të arrijnë deri në 75% të detyrimeve të papaguara.

Administrata doganore u bën thirrje qytetarëve që të informohen dhe të respektojnë rregullat ekzistuese, në mënyrë që të shmangin penalitetet dhe të sigurojnë një proces të rregullt zhdoganimi.