Numri i personave mbipeshë në Zvicër është dyfishuar

43 për qind e të rriturve në Zvicër janë mbipeshë, shkruan SRF, përcjell albinfo.ch.

Sipas statistikave, në mënyrë të konsiderueshme më shumë meshkuj se femra janë të prekur nga mbipesha.

Obeziteti është bërë një sëmundje e përhapur, dhe këtë e ndjen edhe Anne Katrin Borm, mjeke e vjetër në Qendrën e Obezitetit të Spitalit Kantonal të Aarau. Sipas saj, numri i regjistrimeve të reja ka arritur nivelin më të lartë ndonjëherë.

Për më shumë intervista –https://www.srf.ch/radio-srf-1/adipositas-die-zahl-der-uebergewichtigen-in-der-schweiz-hat-sich-verdoppelt

Gazeta zvicerane shkruan për përdorimin e “armëve zanore” në Serbi

Një video nga demonstrata e së shtunës në Beograd tregon njerëzit duke ikur në panik gjatë një minutë heshtje, shkruan srf, përcjell albinfo.ch.
Për të shpjeguar panikun e papritur mes njerëzve, supozohej se ishte përdorur një lloj i ri i armës zanore.

Policia serbe dhe Ministria e Mbrojtjes mohojnë përdorimin e një arme të tillë. Ekspertët dyshojnë se kjo është e vërtetë.

Transmetuesi i SRF Adrian Lemmenmeier, i cili ishte në vend, intervistoi dëshmitarët okularë pas incidentit. “Askush nuk e dinte saktësisht se çfarë ndodhi,” tha gazetari. “Ishte një panik që pushtoi të gjithë turmën nga një sekondë në tjetrën. Njerëz të shpërndarë si zinxhirë. Masa u nda para meje si deti para Moisiut”, thotë Lemmenmeier. Ishte shumë e frikshme, tha dëshmitari okular. “Unë kurrë nuk kam përjetuar diçka të tillë më parë.”

Video: x.com

srf.ch

Rita Ora, ylli i ballinës së revistës “Hunger”

Këngëtarja shqiptare me famë botërore, Rita Ora, këtë muaj është përzgjedhur në ballinën e revistës Hunger për edicionin “Fight Back”, përcjell albinfo.ch.

“Njerëzit gjithmonë duan të të vendosin në një kornizë: ‘Je këngëtare’ apo ‘Je aktore’. Por unë kurrë nuk jam ndier rehat me këtë ide. Jeta ime në Portobello ka qenë gjithmonë një përzierje e gjithçkaje – kulturave, stileve, ideve. Pse duhet të ndalem tani, vetëm sepse jam në qendër të vëmendjes?” ka thënë Rita Ora.

Për më shumë – https://hungermag.com/art-culture/rita-ora-has-no-limits

ETH Zürich mbetet një lider global në Shkencat e Tokës dhe Gjeofizikën

Për të pestin vit radhazi, ETH Zurich është renditur në vend të parë në mbarë botën në Shkencat e Tokës dhe Detit, Gjeologjisë dhe Gjeofizikës, përcjell albinfo.ch.

Ky vlerësim vjen sipas renditjes së universiteteve botërore sipas lëndëve, publikuar nga kompania analitike britanike Quacquarelli Symonds (QS).

Në total, universiteti është ndër 10 më të mirët globalisht në 16 lëndë.

Renditja e QS merr parasysh disa tregues, duke përfshirë reputacionin akademik, njohjen nga punëdhënësit, studimet e publikuara nga shkencëtarët në fushën përkatëse dhe rrjetin e tyre ndërkombëtar të kërkimit.

Për më shumë – https://ethz.ch/en/news-and-events/eth-news/news/2025/03/eth-zurich-still-the-worlds-best-university-in-earth-sciences-and-geophysics.html?fbclid=IwZXh0bgNhZW0CMTEAAR2bY1O4glOKf9YJibooslhsGcaXb8IXtCGKnZQfPj_6ItHAaNveLoEzKl0_aem_Guvg9-YxSEgi66VSE-GA2g

Gazeta zvicerane për koncertin e Filharmonisë në Bernë: Një mrekulli e pazëvendësueshme

Gazeta zvicerane journal-b.ch i ka kushtuar një artikull të gjatë koncertit të Filharmonisë së Kosovës në Bernë, duke e nisur me titullin “Një mrekulli e pazëvendësueshme”, përcjell albinfo.ch.

Disa ditë më parë, Orkestra e Filharmonisë së Kosovës, me një ekip prej 80 anëtarësh, mbajti një koncert në Casino Bern, ku dhuroi një spektakël të vërtetë muzikor.

Ky koncert ka tërhequr vëmendjen e mediave zvicerane, ku journal-b.ch e përshkruan si një nga performancat më profesionale dhe me shumë “class”.

Për më shumë – https://journal-b.ch/artikel/ein-unersetzliches-wunder/?fbclid=IwZXh0bgNhZW0CMTEAAR13HFViGt3uSTtSHw_2dky3SJyRzUDG-Gs4rM83nF9SnnsA0NNBlpU5drk_aem_LGj5wS6gzw2fSyRDdY8TLA

Pak para Pashkëve: Edhe Migros paralajmëron për krizën e vezëve

Migros dhe dyqanet e tjera ushqimore në Zvicër po paralajmërojnë për një mungesë të shpejtë të vezëve, përcjell albinfo.ch.

Arsyeja kryesore është rritja e kërkesës me dhjetë për qind në vitin 2024, veçanërisht për vezët e freskëta dhe ato të prodhuara nga pulat e lira në natyrë. “Furnizimi thjesht nuk po arrin të përmbushë kërkesën,” shkruhet në buletinin e Migros.

Sipas Zyrës Federale të Statistikave, çmimet e vezëve u rritën me dhjetë për qind nga shkurti i vitit 2022 deri në shkurt të 2023. Që prej asaj kohe, ato janë rritur edhe me pesë për qind të tjera.

Megjithatë, konsumatorët ende nuk po përballen me një tronditje të madhe në çmim në arkë. Arsyeja për këtë është se çmimet për prodhuesit e vezëve zvicerane caktohen çdo vjeshtë për vitin pasardhës.

Vezë, vezë, vezë: Pse ky bum i papritur i vezëve?

Shitjet e vezëve zakonisht pësojnë një rritje të madhe gjatë Pashkëve, por këtë vit rritja është e habitshme. Pse konsumi është rritur kaq papritur, mbetet e paqartë. Një gjë është e sigurt: vezët mbeten të kërkuara sepse janë të lira dhe të pasura me proteina.

Migros premton në buletinin e saj se raftet do të mbeten të mbushura. Megjithatë, klientët duhet të jenë më fleksibël: ata që nuk gjejnë vezë të bardha, mund të zgjedhin vezë të kafta. Po ashtu, vezët e fermës mund të jenë një alternativë ndaj vezëve organike.

 

 

Ambasada e Maqedonisë së Veriut në Zvicër hap librin e zisë për viktimat e tragjedisë së Koçanit

Ambasada e Republikës së Maqedonisë së Veriut në Bern ka njoftuar se ka hapur librin e ngushëllimeve për viktimat e tragjedisë në Koçan, përcjell albinfo.ch.

Ambasada është e hapur në këto termine:

  • E hënë: 13:30 – 15:30
  • E martë – e premte: 09:30 – 12:00 dhe 13:30 – 15:30

 

Bolton: Djali i Trump nuk përfaqëson politikat e SHBA-së

Ish-Këshilltari i Donald Trump për Sigurinë Kombëtare, John Bolton, ka folur pas deklarimeve të djalit të Donald Trump, i cili ditë më parë tha se ish-presidenti amerikan Bill Clinton kishte udhëzuar ndërhyrjen humanitare në Kosovë për të zhvendosur vëmendjen nga afera me Lewinskyn, përcjell albinfo.ch.

Karshi këtij deklarimi, Bolton theksoi se Donald Trump Jr. nuk është zgjedhur asnjëherë nga askush për të përfaqësuar SHBA-në, ndërsa deklaratat e tij mund të lidhen edhe me investimet e Trump në Serbi.

“Ne nuk kemi një lloj forme presidenciale që trashëgohet, është një shprehje që mund të mos e gjejmë të rëndësishme, por është diçka që mund të ketë të bëjë me investimet organizative të Trumpit në Serbi. Megjithatë, duhet të kujtojmë se Donald Trump Jr. nuk është zgjedhur asnjëherë nga askush për të përfaqësuar Shtetet e Bashkuara të Amerikës,” tha Bolton për Euronews Albania.

I pyetur se sa do të jetë në vëmendjen e Donald Trump-it çështja e dialogut Kosovë-Serbi dhe sa ndikim do të ketë Amerika në këtë proces, ai u shpreh:

“Mund të jetë shumë e rëndësishme, nëse do të ketë vëmendjen për këtë. Kam qenë i përfshirë edhe unë personalisht kur shërbeja në sigurinë kombëtare. Serbia dhe Kosova mund të jenë pranë një marrëveshjeje dhe kjo është në interesin e të gjithëve në Ballkan. Nuk do të ketë investime ekonomike derisa të zgjidhen këto çështje politike. Unë e kuptoj historinë e gjatë, por të dy udhëheqësit duhet të ulen së bashku dhe ta zgjidhin këtë. Ne të tjerët mund të krijojmë kushte që ata të arrijnë një marrëveshje.”

Trump Jr., gjatë qëndrimit të tij në Serbi, tha se “NATO e bombardoi Serbinë në vitin 1999, çka çoi në tërheqjen e forcave serbe nga Kosova. Kjo ndodhi në kulmin e skandalit Bill Clinton – Monica Lewinsky. Shumëkush, sidomos tani, në retrospektivë, e shohin këtë bombardim si një shpërqendrim nga ai dështim i Bill Clinton-it.”

 

 

 

 

 

Franca goditet nga tërmeti

Një tërmet me magnitudë 4.1 goditi zonën pranë qytetit francez të Nisë sonte, përcjell albinfo.ch. Lajmi vjen nga Qendra Sizmologjike Mesdhetare Evropiane (EMSC).

Sipas të dhënave, tërmeti ndodhi 16 kilometra në veri të Nicës, ku jetojnë rreth 340,000 banorë.

Deri më tani, nuk raportohet për dëme materiale.

Pse qiratë në Austri po rriten më shpejt se kudo tjetër në Europë?

Pas një ngadalësimi të shkurtër, qiratë në të gjithë Austrinë po rriten përsëri ndjeshëm. Pas një viti kur austriakët përballen me presione të mëdha të kostos së jetesës, qiratë u rritën me 4.5 për qind në vitin 2024, sipas shifrave të fundit të publikuara nga Statistikë Austria dhe të raportuara nga Die Presse, përcjell albinfo.ch.

Por çfarë është pas këtij rritjeje të fundit dhe pse Austria duket të jetë veçanërisht e goditur nga rritja e kostove të strehimit?

Një nga faktorët kryesorë që ka çuar në rritjen e fundit të qirasë janë kostot operative (ose Betriebskosten në gjermanisht). Këto kosto përfshijnë gjithçka, nga mirëmbajtja e ndërtesave dhe mbledhja e mbeturinave deri te shërbimet e pastrimit dhe ngrohja në ndërtesat e përbashkëta.

Në vitin 2024, kostot operative ishin mesatarisht 164 € për apartament në muaj, ose 2.50 € për metër katror.

Statistikë Austria ka zbuluar se, duke përjashtuar këto kosto operative, qiraja mesatare mujore në vitin 2024 ishte 492.50 € për apartament (rreth 7.40 € për metër katror). Megjithatë, pasi të përfshihen kostot operative, qiramarrësit paguanin mesatarisht 653.60 € në muaj, duke e çuar çmimin deri në 9.80 € për metër katror.

Por pse po rriten këto kosto operative?

Rritja e çmimeve të energjisë, inflacioni dhe rritja e shpenzimeve për mirëmbajtjen, pjesërisht për shkak të rritjes së pagave dhe materialeve, i kanë shtyrë këto kosto në rritje, duke ndikuar drejtpërdrejt tek qiramarrësit.

Zvicra po shqyrton ndalimin e mediave sociale për fëmijët 

Senati zviceran dëshiron të mbrojë fëmijët dhe të rinjtë nga efektet e dëmshme të mediave sociale, si TikTok dhe Instagram, përcjell albinfo.ch.

Ligjvënësit po shqyrtojnë nëse një ndalim i aksesit në platforma si TikTok dhe Instagram për fëmijët nën 16 vjeç mund të ketë ndikim në mbrojtjen e të miturve.

Pse ndikimi i TikTok-ut shqetëson Zvicrën

Pa kundërshtime, Këshilli i Shteteve miratoi të martën dy postulate, me të cilat ra dakord edhe Këshilli Federal.

Ndër të tjera, qeveria federale do të shqyrtojë se çfarë efekti mund të ketë ndalimi i përdorimit të smartfonëve në shkolla për të mbrojtur të miturit.

Së fundmi, qeveria australiane u bë vendi i parë që ndaloi aksesin në platforma si TikTok dhe Instagram për fëmijët nën 16 vjeç.

Në disa vende të tjera ekzistojnë gjithashtu ndalime ose kufizime për përdorimin e smartfonëve në shkolla, si për shembull në Itali, Francë, Greqi dhe Holandë.

 

TikTok vazhdon të jetë kërcënim për fëmijët, një 7-vjeçare në koma pas një sfide

Një vajzë 7-vjeçare nga Misuri, e quajtur Scarlett Selby, mbeti në koma pasi një lodër shpërtheu, ndërsa ajo po përpiqej të provonte një sfidë virale në TikTok, sipas New York Post, përcjell albinfo.ch.

“Gjithçka ndodhi kaq shpejt”, tha babai i viktimës, Josh Selby, 44 vjeç, për Kennedy News, ndërsa rrëfente përvojën e tmerrshme.

E vogla, e cila banon në Festus, po kopjonte një sfidë që ajo pa në TikTok dhe YouTube, ku njerëzit vendosin NeeDoh – një kub stresues i bërë prej gome me një mbushje me polivinil alkooli – në frigorifer dhe më pas e vendosin në mikrovalë për disa sekonda për ta bërë më të lakueshëm.

”Ajo e ngriu kubin NeeDoh një natë më parë dhe të nesërmen më tregoi se ishte i fortë dhe po luante me të”, tha Selby.

”Ajo e futi në mikrovalë, unë po e shikoja dhe e pashë që e preku për të parë se nuk ishte shumë i nxehtë kur e nxori. Ky eksperiment, në dukje i padëmshëm, shkoi keq pasi lodra xhelatinoze shpërtheu, duke mbuluar fytyrën dhe gjoksin e Scarlettit me gomë të shkrirë”, shtoi ai.

Thuhet se Selby dëgjoi të bijën të bërtiste në agoni, pas së cilës ai vrapoi dhe u përpoq të hiqte gomën e djegur nga trupi dhe rrobat e saj, gjë që ishte e vështirë duke pasur parasysh se sa “e trashë dhe ngjitëse” ishte substanca e ngjashme me napalmin.

“Sa herë që e prekja, dora ime mbërthehej tek ajo”, ankohej babai i mërzitur, i cili tha se “ia hoqi këmishën” sepse goma i ishte ngjitur gjithashtu.

“Ishte e tmerrshme se sa e frikësuar ishte dhe sa shumë e lëndoi”, tha nëna e saj, Amanda.

Pas mbërritjes në spital, mjekët e vendosën Scarlettin në një koma të induktuar – ku ajo qëndroi për tre ditë – sepse ata ishin të shqetësuar se djegiet në gojën e saj do të shkaktonin fryrjen dhe mbylljen e rrugëve të frymëmarrjes.

Babai i saj po paralajmëron prindërit e tjerë që ta hedhin produktet e tyre NeeDoh.

“Unë u kam thënë absolutisht të gjithëve që t’i hedhin nëse i kanë. Produkti që është në të është si ngjitës, kështu që ju në thelb keni ngjitës të nxehtë që shpërthen mbi ju, nuk ka asnjë mënyrë për ta hequr atë”, tha ai.

Prodhuesi Schylling Toys nuk është përgjigjur ende, por ata kanë një paralajmërim në faqen e tyre të internetit që thotë: MOS ngrohni, ngrini ose vendosni mikrovalë, mund të shkaktojë dëmtim personal”.

Ndërkohë, TikTok paralajmëron në faqen e tij se platforma nuk lejon shfaqjen ose promovimin e aktiviteteve dhe sfidave të rrezikshme apo dhunës.

 

Pasojat ekonomike të divorcit në Zvicër prekin kryesisht gratë 

Sipas një studimi të kryer nga Universiteti i Shkencave të Aplikuara dhe Arteve në Bern, të ardhurat e grave bien me 28% për ato pa fëmijë dhe me 38% për gratë me fëmijë pas divorcit, krahasuar me një ulje prej vetëm 3 deri në 5% për burrat. Gratë që kanë jetuar në martesa me një ndarje tradicionale të roleve kanë më shumë gjasa të varen nga ndihma sociale, përcjell albinfo.ch.

Të ardhurat e grave bien ndjeshëm në vitin pas divorcit: me 38% për gratë me fëmijë të mitur dhe me 28% për ato pa fëmijë, raportoi revista Social Change in Switzerland në një njoftim për shtyp të martën.

Nga ana tjetër, edhe kur merret parasysh pagesa e alimentacionit, të ardhurat e burrave bien shumë pak, vetëm me 3 deri në 5%. Ndërkohë që në vitin 1970, 20% e martesave përfundonin në divorc, sot kjo shifër është rreth 40%, sipas revistës.

Studimi gjithashtu shqyrtoi vlerësimin subjektiv të situatës financiare pas divorcit. Përkeqësimi perceptohet si i ngjashëm si për gratë, ashtu edhe për burrat—ndoshta sepse burrat i perceptojnë pagesat e alimentacionit si shumë kufizuese, shkruajnë autorët, Robert Fluder dhe Dorian Kessler, nga Universiteti i Shkencave të Aplikuara në Bern.

Më pak alimentacion

Nga mesi i viteve 1990 deri në fillim të viteve 2000, pagesat për mbështetje financiare (alimentacioni) janë dhënë gjithnjë e më rrallë. Sot, vetëm 20% e grave të divorcuara pa fëmijë dhe dy të tretat e grave me fëmijë përfitojnë nga këto pagesa.

Për gratë me fëmijë, shuma mesatare e alimentacionit është rreth 1,900 franga në muaj. Megjithatë, 7 deri në 8% e grave me fëmijë mbështeten në ndihmën sociale gjatë dy viteve të para pas divorcit. Rreziku për të pasur nevojë për ndihmë sociale rritet veçanërisht për gratë që kanë jetuar në martesa me ndarje tradicionale të roleve, sipas studimit.

Në të kundërt, çiftet që kanë ndarë më barabartë detyrat dhe përgjegjësitë kishin shumë më pak gjasa të kishin nevojë për ndihmë sociale pas ndarjes. Prandaj, autorët bëjnë thirrje për masa që të ndihmojnë më mirë në balancimin e jetës familjare me atë profesionale.

 

 

Express’: Shqipëria, vendi i vogël ballkanik që po shndërrohet në destinacion popullor për britanikët

Vendi i vogël ballkanik, Shqipëria, po shndërrohet shumë shpejt në një destinacion popullor për vizitorët britanikë, pasi vendet kryesore si Spanja po bëhen më pak mikpritëse për turistët, shkruan Brian Dillon në një artikull të botuar në të përditshmen britanike “Express”, përcjell albinfo.ch.

Shqipëria, në Evropën Juglindore, po fiton popullaritet në mesin e turistëve britanikë që planifikojnë pushimet e tyre verore – pasi të dhënat e kërkimit në internet kanë treguar një rritje të madhe të interesit.

Për vite me radhë, një numër i madh vizitorësh nga Britania e Madhe kanë vizituar Spanjën dhe Portugalinë për një ose dy javë në të njëjtën kohë, por tani po kërkojnë një destinacion tjetër, pasi opsionet tradicionale po bëhen më pak mikpritëse për turistët.

Në një raport të botuar nga “Sail Croatia” renditen vendet që turistët britanikë po marrin në konsideratë për të kaluar pushimet, bazuar në kërkimet në internet, mes tyre edhe Shqipëria.

Shqipëria ndodhet në jugperëndim të Evropës, në kufi me Greqinë, Maqedoninë e Veriut, Kosovën dhe Malin e Zi.

Vendi krenohet me peizazhet e mrekullueshme bregdetare në detet Adriatik dhe Jon brenda Detit Mesdhe.

E konsideruar si ‘Maldivet e Evropës’ vitet e fundit, nuk është çudi që britanikët tani po e zgjedhin Shqipërinë për arratisjet e tyre verore.

Shqipëria është destinacioni i katërt më i kërkuar për britanikët, duke marrë parasysh opsionet e tyre të udhëtimit.

Kërkimet online për pushime në Shqipëri shënuan rritje të shpejtë në vitin 2024 krahasuar me vitin 2023, duke marrë 182,000 kërkime më shumë.

Në total, në vitin 2024 u regjistruan 504,000 kërkime për termin “Pushime në Shqipëri”.

Shqipëria po bëhet shpejt destinacioni i preferuar për shumë evropianë, falë vendpushimeve të saj buzë plazhit që gjenden në Rivierën Shqiptare, peizazhit piktoresk dhe motit të ngrohtë me diell.

Pika të tjera të njohura në vend përfshijnë destinacionet bregdetare si Berati, Saranda dhe Ishujt e Ksamilit.

Ekziston edhe kryeqyteti emocionues shqiptar, Tirana, që njihet për atraksionet e saj kulturore si Xhamia e Et’hem Beut e shekullit XVIII, Muzeu Historik Kombëtar dhe Sheshi Skënderbeu.

Ndërsa Shqipëria kryesoi në vendin e parë si destinacioni më i preferuar i pushimeve për turistët britanikë, ajo u pasua nga Malta në vendin e dytë dhe Mali i Zi në vendin e tretë.

Fluturimet nga aeroportet e Londrës drejt Shqipërisë ofrohen nga dy kompanitë ajrore “British Airways” dhe “Wizz Air”.

 

 

Deputetët gjermanë miratojnë planin masiv të investimeve për ushtrinë dhe ekonominë

Ligjvënësit gjermanë miratuan të martën planin e madh të investimeve të kancelarit të ardhshëm, Friedrich Merz, për të riarmatosur dhe modernizuar Gjermaninë përballë tronditjeve gjeopolitike globale. Ky projektligj duhet ende të miratohet nga Bundesrat-i, dhoma që përfaqëson rajonet, të premten, transmeton albinfo.ch.

Paketa, me vlerë disa qindra miliardë euro për mbrojtjen dhe ekonominë, e cila kërkon zbutjen e rregullave të borxhit të përcaktuara në kushtetutën gjermane, u miratua nga 513 deputetë, ndërsa 207 abstenuan.

Plani përfshin lehtësimin e të ashtuquajturit “frenë borxhi,” i cili kufizon kapacitetin e huamarrjes, si për shpenzimet ushtarake ashtu edhe për rajonet. Përveç kësaj, do të krijohet një fond i veçantë, jashtë buxhetit, prej 500 miliardë eurosh për një periudhë 12-vjeçare, për të modernizuar infrastrukturën dhe për të nxitur rimëkëmbjen e ekonomisë më të madhe të Europës, e cila prej dy vitesh ndodhet në recesion. Nën presionin e ambientalistëve, 100 miliardë euro do të destinohen për mbrojtjen e klimës. Plani gjithashtu do të mundësojë çlirimin e 3 miliardë eurove në mbështetje ushtarake të vonuar për Ukrainën.

Kundër “luftës ndaj Europës”

Duke folur përpara Bundestagut, dhomës së ulët të parlamentit, Friedrich Merz i bëri thirrje deputetëve që të miratojnë këtë paketë të paprecedentë investimesh për të kundërshtuar “luftën e Rusisë ndaj Europës.” Kjo është “një luftë kundër Europës, jo vetëm kundër integritetit territorial të Ukrainës,” deklaroi udhëheqësi i kampit konservator CDU/CSU, duke përmendur sulmet kibernetike dhe sabotimet e infrastrukturës që i atribuohen Rusisë.

Kancelari i ardhshëm e përshkroi gjithashtu këtë plan si “hapin e parë të madh drejt një bashkësie të re evropiane të mbrojtjes,” që do të përfshijë edhe “vendet që nuk janë anëtare të Bashkimit Evropian,” si Mbretëria e Bashkuar dhe Norvegjia.

“Bëhet fjalë për t’i dhënë një drejtim të ri historisë së vendit tonë, një rilindje pozitive për Gjermaninë, një rilindje pozitive për Europën,” u shpreh përpara deputetëve edhe kryetari i SPD-së, Lars Klingbeil.

Hapi i radhës të premten

Për të hyrë në fuqi, teksti duhet të marrë miratimin edhe nga Bundesrat-i të premten. Komisioni i buxhetit i Bundestagut pritet të aprovojë zyrtarisht alokimin e këtyre fondeve menjëherë pas votës së Bundesrat-it, sipas burimeve parlamentare.

Shpenzimet e mëdha të investimeve do të shoqërohen me kursime në të gjitha nivelet dhe reforma të mëdha, që pritet të vënë në provë koalicionin e madh të ardhshëm.

 

 

Putin kërkon nga Trump ndërprerjen e ndihmës ushtarake për Kievin

Presidenti amerikan Donald Trump dhe ai rus Vladimir Putin biseduan në telefon të martën pasdite. Pas këtij shkëmbimi të shumëpritur, Shtëpia e Bardhë njoftoi se janë zhvilluar diskutime për konfliktin në Lindjen e Mesme. Nga ana e tij, presidenti rus kërkon ndërprerjen e menjëhershme të ndihmës ushtarake perëndimore për Ukrainën si parakusht për çdo armëpushim, transmeton albinfo.ch.

Kremlini gjithashtu bëri të ditur se ka rënë dakord të ndalojë goditjet ndaj infrastrukturës energjetike në Ukrainë për 30 ditë.

Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky, ka zëvendësuar shefin e shtabit të forcave të armatosura kombëtare, në një moment kur trupat ukrainase po përballen me vështirësi në vijën e frontit.

 

Finalizohen tekstet mësimore të gjuhës shqipe dhe kulturës shqiptare për diasporën

Tekstet mësimore për diasporën “Gjuha shqipe dhe kultura shqiptare” tashmë janë finalizuar për fëmijët shqiptarë në Kosovë, Shqipëri, Maqedoninë e Veriut e Diasporë. Bëhet fjalë për tekstet për mësimin e gjuhës dhe kulturës shqipe nga klasa e 1-rë deri në klasën e 9-të.

Kjo u konfirmua pas një takimi që patën minister e Arsimit të Shqipërisë dhe Kosovës, Ogerta Manastirliu dhe Arbërie Nagavci.

Ky proces u vlerësua si një hap i madh për ruajtjen dhe forcimin e gjuhës shqipe për fëmijët në mërgatë, duke i pajisur ata me materiale të standardizuara, të unifikuara dhe të mbështetura nga ekspertiza më e mirë profesionale, transmeton albinfo.ch.

“Sapo kemi miratuar një vendim të përbashkët, për nivelin e III të tekstit plotësues të mësimit të gjuhës shqipe dhe kulturës shqiptare. Këto tekste janë baza për mësimin e gjuhës dhe kulturës shqiptare, për fëmijët në diasporë. Pasi kemi përfunduar tekstet plotësuese të nivelit të parë, dytë vjen edhe teksti për nivelin e tretë për klasat e gjashta deri në të nëntën, duke përmbyllur kështu ciklin e arsimit fillor. Ky është një tjetër hap drejt mësimit të standardizuar të gjuhës shqipe, përmes këtyre teksteve të cilat janë të unifikuara dhe të standardizuara”, tha ministrja shqiptare e arsimit, Ogerta Manastirliu.

Ndërsa ministrja kosovare e arsimit, Arbërie Nagavci tha se ky hap vjen pas finalizimit të abetares së përbashkët.

“Pas finalizimit të abetares së përbashkët, teksteve me të cilat mësojnë vogëlushët tanë në të gjitha trojet shqiptare, në Kosovë, Shqipëri në disa komuna të Maqedonisë së Veriut dhe fëmijët tanë në diasporë, tashmë finalizuam edhe tekstin e tretë “Gjuha shqipe dhe kultura shqiptare”, tekste më të cilat do të mësojnë fëmijët tanë gjithandej nga klasa e parë deri në të nëntën duke kompletuar të gjithë kurrikulën për mësimin e gjuhës dhe kulturës shqiptare”, theksoi Nagavci.

Ministret e Arsimit të Kosovës e Shqipërisë poashtu njoftuan edhe për vendimin për të organizuar olimpiadën e Gjuhës Shqipe mes Shqipërisë dhe Kosovës së shpejti.

Buxheti federal në presion nga borxhi, tepricat dhe Pensioni i 13-të i AHV-së

 

Perspektiva financiare e Zvicrës deri në vitin 2028 mbetet e pasigurt, me ndikime të mëdha nga zbatimi i programit të lehtësimit buxhetor dhe çështjet e pazgjidhura të financimit të pensionit të 13-të të AHV-së. Sipas parashikimeve të reja të Administratës Federale të Financave (FFA), mbajtja e tepricave buxhetore në vitet 2027 dhe 2028 do të varet nga miratimi i këtij programi, shkruan RTS.

Në nivel federal, konfederata pritet të ruajë një rezultat të balancuar, ndërsa kantonet do të vazhdojnë të shënojnë teprica. Bashkitë, nga ana tjetër, pritet të përballen me deficite të lehta strukturore nga viti 2026, përcjell albinfo.ch.

Sipas statistikave të fundit të publikuara nga FFA, viti 2024 ka shënuar një suficit prej 7 miliardë frangash në të gjitha nivelet e administratës publike, pavarësisht mungesës së fitimeve të shpërndara nga Banka Kombëtare e Zvicrës (SNB). Megjithatë, për vitin 2025, pritet një rënie prej gati 1 miliard frangash në suficitin e financimit të administratave publike.

Një nga faktorët kryesorë të pasigurisë financiare mbetet sigurimi shoqëror, veçanërisht për shkak të rritjes së shpenzimeve për pensionin e 13-të të AHV-së. Sipas parashikimeve të FFA-së, shpenzimet për këtë masë pritet të rriten me 4.3 miliardë franga deri në vitin 2026, pa pasur një plan të qartë kundërfinancimi.

Në nivel lokal, kantonet do të përfitojnë nga fitimet e shpërndara nga SNB, duke regjistruar një suficit prej 2.4 miliardë frangash. Ndërkohë, bashkitë pritet të kenë një rezultat të balancuar këtë vit, por me një deficit të parashikuar prej 380 milionë frangash në vitin 2026, kryesisht si pasojë e dobësimit të të ardhurave tatimore.

Ekspertët paralajmërojnë se ngadalësimi i rritjes ekonomike dhe pasojat në tregun e punës do të ndikojnë ndjeshëm në financat publike, duke e bërë të nevojshme rishikimin e politikave fiskale në vitet e ardhshme.

Tragjedia në Koçan: Protestohet në Shkup

Me 16 minuta heshtje dhe drita telefonash të ndezura, qindra qytetarë u mblodhën sot në sheshin e Shkupit për të nderuar viktimat e tragjedisë së Koçanit. Protesta u zhvillua në mënyrë paqësore dhe pa fjalime, duke shërbyer si një mesazh solidariteti dhe reflektimi për ngjarjen tragjike, përcjell albinfo.ch.

Në mesin e protestuesve u dëgjuan thirrje që tragjedi të tilla të mos përsëriten kurrë më. Organizatorët theksuan se, edhe pse ky tubim ishte simbolik, shumë shpejt mund të ketë protesta më të mëdha, përfshirë edhe bllokime rrugësh, por jo në këto ditë kritike.

Shumica e zvicranëve mbështesin marrëdhëniet me BE-në

Sipas një sondazhi të realizuar nga instituti kërkimor gfs.bern, pothuajse tetë nga dhjetë zviceranë besojnë se Zvicra ka nevojë për marrëdhënie të forta me Bashkimin Evropian (BE) për të mbajtur konkurrencën globale, përcjell albinfo.ch.

Raporti tregon se 69% e të anketuarve mendojnë se marrëveshjet dypalëshe do të lehtësojnë aksesin në punëtorët e kualifikuar, ndërsa 64% besojnë se këto marrëveshje do të forcojnë Zvicrën si një destinacion tërheqës për biznesin. Megjithatë, rreth gjysma e popullsisë shpreh dyshime nëse këto marrëveshje do të sjellin prosperitet më të madh për vendin, shkruan srf.

Interpharma, shoqata që ka mbështetur studimin, theksoi nevojën për më shumë informim dhe edukim nga Këshilli Federal mbi ndikimin e marrëveshjeve. Vlerësimi pozitiv i marrëveshjeve dypalëshe ka rënë për herë të parë në dimrin e vitit 2025, duke rënë nga 64% në 58% krahasuar me vitin e kaluar.

Rreth 20% e të anketuarve i shohin këto marrëveshje si të pafavorshme, një rritje në krahasim me vitin e kaluar, duke treguar një qasje gjithnjë e më ambivalente të popullatës ndaj marrëdhënieve me BE-në.

Rritja e antisemitizmit në Zvicër: Raporti i 2024 zbulon një situatë alarmante

Antisemitizmi në Zvicër ka përshkallëzuar në vitin 2024, sipas raportit të fundit nga Federata Zvicerane e Komuniteteve Izraelite (SIG) dhe Fondacioni GRA. Incidentet e raportuara tregojnë një rritje të konsiderueshme të armiqësisë ndaj hebrenjve, duke reflektuar ndikimin e luftës midis Izraelit dhe Hamasit, përcjell albinfo.ch.

221 incidente antisemite, përfshirë 11 sulme fizike, janë regjistruar në vitin 2024, duke shënuar një rritje të madhe krahasuar me vitin e kaluar.
Një sulm i rëndë në Cyrih rezultoi me lëndime të rënda për një hebre.
Më shumë hebrenj ndihen të pasigurt dhe shumë janë të detyruar të fshehin simbolet e tyre fetare, shkruan 20minuten.
Një sondazh tregon se hebrenjtë ndihen më pak të sigurt dhe disa po mendojnë të emigrojnë.
1596 mesazhe urrejtjeje janë regjistruar në platforma si Telegram, me 42% që përhapin teori konspirative.
Antisemitizmi vjen nga të gjitha segmentet e shoqërisë, duke përfshirë ekstremistët e krahut të djathtë, të majtë dhe grupet islamike.

Zvicra po planifikon një strategji për të luftuar antisemitizmin, përfshirë ndalimin e simboleve naziste dhe rritjen e financimeve për sigurinë e institucioneve hebraike. Raporti sugjeron që qeveria të ofrojë mbështetje më të madhe për regjistrimin e incidenteve dhe edukimin mediatik në shkolla.

Sipas autorëve të raportit, është thelbësore që viktimat e antisemitizmit të raportojnë incidentet për të ndihmuar në krijimin e një pamjeje më të plotë të situatës. Antisemitizmi vazhdon të jetë një problem shqetësues në Zvicër, duke kërkuar një reagim të koordinuar nga shoqëria dhe autoritetet.

Zvicër: Aksidentohet vetura e ushtrisë, disa të lënduar

Një aksident i rëndë ka ndodhur në Uttigen, kantoni i Bernës, ku u përfshi një automjet luftarak këmbësorie. Zyra për Media e Forcave të Armatosura të Zvicrës konfirmoi incidentin dhe raportoi se ka pasur lëndime, por fatmirësisht asnjë viktimë, përcjell albinfo.ch.

Sipas informacioneve të ofruara nga një lexues, transportuesi i blinduar i personelit, që kishte ardhur nga Jaberg, ka rënë në lumin Aare, duke u futur me makinë përpara një shtëpie të vogël. Dëshmitarët përshkruan se automjeti ra pothuajse vertikalisht.

Policia kantonale e Bernës e ka referuar çështjen Departamentit Federal të Brendshëm për hetime të mëtejshme. Një helikopter Rega ishte gjithashtu i pranishëm në vendngjarje për të ndihmuar në rastin e emergjencës.

Forcat e Armatosura Zvicerane po monitorojnë situatën dhe po ofrojnë mbështetjen e nevojshme.