Fletëvotimet e para të diasporës arrijnë në Tiranë

Procesi i votimit nga diaspora ka hyrë në një fazë të re logjistike, me mbërritjen e fletëve të para të votimit në territorin shqiptar. Komisioni Qendror i Zgjedhjeve (KQZ) njoftoi të mërkurën në mbrëmje se pjesë të dërgesave postare nga emigrantët shqiptarë janë tashmë në përpunim, ndërsa pjesa tjetër ndodhet në qendrën logjistike në Leipzig të Gjermanisë, transmeton TCH, përcjell albinfo.ch.

Sipas burimeve zyrtare, avioni që mbart dërgesat pritet të ulet në aeroportin e Rinasit më 17 prill, në orën 17:25. Pas përfundimit të procedurave doganore dhe transportit drejt kryeqytetit, fletët pritet të mbërrijnë në Parkun Olimpik rreth orës 19:00, ku do të administrohen nga autoritetet zgjedhore.

Në një komunikatë drejtuar partive politike, KQZ i ka ftuar ato të marrin pjesë në pritjen zyrtare të materialeve të para, si pjesë e transparencës së procesit dhe monitorimit të standardeve demokratike.

Ky është një hap i rëndësishëm në drejtim të përfshirjes së diasporës në procesin elektoral të zgjedhjeve parlamentare të vitit 2025, ndërkohë që vëmendja mbetet e përqendruar në garantimin e një procesi të drejtë dhe të besueshëm për të gjithë qytetarët jashtë vendit.

 

Shitja e një apartamenti është gjithnjë e më e vështirë, veçanërisht në Ticino

Koha e nevojshme për shitjen e një prone po rritet sërish në Zvicër dhe aq më tepër në Ticino: në shkallë vendi, kohëzgjatja mesatare e publikimit të një reklame në portalet kryesore është rritur me 23% në 2024 krahasuar me dymbëdhjetë muajt e mëparshëm, duke arritur në 92 ditë, krahasuar me 75 në 2023 dhe 727 në 2020. Kjo është vlera më e lartë në 2020. 2019-qershor 2020.

Të dhënat dalin nga një analizë periodike (Analiza e Tregut në internet në shtëpi, OHMA) e raportuar sot nga një prej platformave, ImmoScout24 (një ent i Grupit Swiss Marketplace SMG, i cili bashkon disa portale), Shoqata e Pronarëve të Tokave (APF-HEV) e themeluar nga Instituti i Shkencave të Realizuara, Zurich, Instituti i Studimeve të Shkencave, Swit. dhe Arts (HWZ) dhe Shoqata Zvicerane e Pasurive të Paluajtshme (SVIT), transmeton albinfo.ch.

Dallimet rajonale janë të rëndësishme. Në Zvicrën Lindore, listat qëndrojnë vetëm për 62 ditë (58 në 2023), në Cyrih për 67 ditë (56) dhe në Gjenevë për 69 (64). Kohët e pritjes janë tashmë më të gjata në Zvicrën Lindore, e cila përfshin Graubünden: 79 (66 vitin e kaluar). Pason Zvicra Veriperëndimore me 81 (69), Espace Mittelland me 85 (71), si dhe Vaud dhe Valais me 93 (75). Ticino, shumë prapa, mbyll renditjen, me 168 ditë (131 në sondazhin e mëparshëm): një rritje prej 28%.  “Në një mjedis të rënies së normave të interesit, do të ishte thjesht racionale të pritej një rikuperim i kërkesës për pronat e banimit dhe për rrjedhojë një ulje e kohës së blerjes”, komenton Martin Waeber, drejtor i SMG, cituar në një deklaratë për shtyp sot.

“Por përvoja tregon se rregullimet e tarifave ndikojnë vetëm në kërkesën për shtëpitë e banuara nga pronarët me një vonesë të caktuar.” Vitin e kaluar, numri i listimeve arriti në 100,000, duke konfirmuar një rritje të parë vitet e fundit. “Në anën e ofertës, tani ka më shumë konkurrencë: kjo e bën një prezantim tërheqës dhe gjithëpërfshirës në platformat përkatëse të pasurive të paluajtshme më të rëndësishme se kurrë”, përfundon eksperti.

 

 

 

 

 

A do të punojnë më gjatë punonjësit në Gjermani në të ardhmen?

Ndërsa Friedrich Merz përgatitet të marrë zyrtarisht postin e kancelarit në maj, ai ka vendosur një objektiv kryesor: të rikthejë në lëvizje ekonominë gjermane.

Përballë rritjes së ngadaltë dhe recesioneve të njëpasnjëshme, Gjermania po rifiton imazhin e saj si “i sëmuri i Evropës” – një reputacion që e kishte hequr në mes të viteve 2000. Për Merz-in, përgjigjja qëndron te reformat drastike.

Një nga problemet kryesore është mungesa kronike e fuqisë punëtore. Me daljen në pension të gjeneratës së “baby boomers”, nuk ka mjaftueshëm punonjës të rinj dhe të kualifikuar për të mbuluar boshllëkun në tregun e punës.

Qeveria e re ka dy zgjidhje: më shumë emigracion dhe më shumë punë nga ata që janë tashmë në vend. Sa i përket emigracionit, koalicioni CDU/CSU dhe SPD synon të lehtësojë dhe përshpejtojë procedurat për ardhjen dhe njohjen e kualifikimeve të punëtorëve të huaj. Ndërsa për të dytën, janë parashikuar lehtësira fiskale dhe ndryshime ligjore.

Si planifikon Merz të nxisë më shumë punë?

Në marrëveshjen e koalicionit të shpallur në fillim të prillit, Merz prezantoi dy masa kryesore: nxitje për orët shtesë dhe ndryshime në ligjin për kohën e punës.

Qeveria do të inkurajojë punonjësit të bëjnë më shumë orë përmes një rregulli të ri për “orët shtesë pa taksa”. Kjo nuk do të thotë se orët shtesë nuk do të tatohen fare – përjashtimi nga taksat do të vlejë vetëm për bonusin mbi orët shtesë, jo për pagën bazë, transmeton albinfo.ch.

Shembull: Nëse një punonjës paguhet 20 euro në orë për 40 orë javore dhe merr 30 euro për çdo orë shtesë, 10 euro nga çdo orë shtesë do të jenë pa taksa.

Sektoret që pritet të përfitojnë më shumë janë ata që përfshijnë turne nate dhe orare të pazakonta, si hoteleria, kujdesi shëndetësor dhe logjistika.

Çfarë parashikohet për pensionistët?

Qeveria ka propozuar një skemë edhe më bujare për pensionistët: ata që zgjedhin të vazhdojnë të punojnë mund të fitojnë deri në 2,000 euro në muaj pa taksa.

Ndryshimet në orarin e punës

Një nga propozimet më të debatueshme është ndryshimi i rregullit aktual të 8 orëve punë në ditë. CDU/CSU dhe SPD propozojnë një maksimum prej 48 orësh në javë, gjë që do t’u japë më shumë “fleksibilitet” punëdhënësve dhe punonjësve.

Reagimet

Shoqatat e punëdhënësve, sidomos në sektorin e hotelerisë dhe përkujdesjes, e kanë përshëndetur këtë ndryshim si një hap drejt më shumë fleksibiliteti.

Sandra Warden nga shoqata DEHOGA tha: “Kjo u jep më shumë mundësi hoteleve, restoranteve dhe punonjësve të tyre për të menaxhuar më mirë oraret.”

Nga ana tjetër, sindikatat janë shqetësuar. Ato paralajmërojnë se orët shtesë pa taksa mund të dëmtojnë kushtet e punës dhe të nxisin një kulturë pune ku orët e gjata janë më tepër një detyrim sesa një zgjedhje.

Drejtuesja e DGB, Yasmin Fahimi, deklaroi: “Punonjësit që nuk kanë një sindikatë të fortë pas tyre rrezikojnë të punojnë edhe 13 orë në ditë.”

Sindikatat kërkojnë që ligji të përfshijë masa mbrojtëse ndaj abuzimeve.

Cilat janë rregullat aktuale?

Ligji gjerman për orët e punës – ndër më të rreptët në Evropë – lejon një maksimum prej 8 orësh në ditë. Kjo mund të zgjatet në 10 orë në raste të veçanta, por vetëm nëse mesatarja për 6 muaj nuk e kalon kufirin prej 8 orësh në ditë.

Punonjësit kanë të drejtë për të paktën 11 orë pushim ndërmjet turneve dhe puna në të dielat apo festat publike është e ndaluar, me disa përjashtime.

Qeveria e re ka premtuar se do të konsultohet me punëtorët dhe punëdhënësit përpara çdo ndryshimi ligjor, për të siguruar që ndryshimet të jenë “socialisht të përgjegjshme”.

Trump zbut tonet ndaj emigrantëve, u ofron para e bileta avioni për largime vullnetare

Në një kthesë të papritur nga retorika e tij e ashpër ndaj emigracionit të paligjshëm, presidenti amerikan Donald Trump ka propozuar një program vetëdeportimi që përfshin ndihmë financiare dhe bileta ajrore për emigrantët ilegalë që zgjedhin të largohen vetë nga SHBA.

Në një intervistë për rrjetin “Fox Noticias”, Trump u shpreh se prioritet i administratës së tij mbetet largimi i “vrasësve” dhe kriminelëve nga territori amerikan. Por për pjesën tjetër të emigrantëve pa dokumente, presidenti deklaroi se do të zbatojë një qasje më të butë, transmeton albinfo.ch.

“Ne do t’u japim atyre disa para dhe një biletë avioni,” u shpreh Trump. “Nëse janë njerëz të mirë, do të punojmë që ata të kthehen përsëri në mënyrë të ligjshme.”

Trump theksoi gjithashtu nevojën për punëtorë në sektorë të caktuar si hotelet dhe fermat, duke nënvizuar se vendi ka nevojë për fuqi punëtore të besueshme.

“Po e bëjmë vetëdeportimin më njerëzor,” tha ai. “Dhe po ndërtojmë ura për ata që duan të kthehen ligjërisht.”

Ky propozim i ri vjen në një kohë kur debati për emigracionin në SHBA është gjithnjë e më i ashpër dhe mund të sinjalizojë një përpjekje për të zbutur imazhin e administratës përballë votuesve të moderuar.

BE-ja shënon rënie të emigracionit, por kujt po i cenohen të drejtat?

Një ulje me 30 për qind e emigrimeve të paligjshme drejt kufijve të Bashkimit Evropian është raportuar për tremujorin e parë të vitit 2025, krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar. Sipas të dhënave të publikuara nga Agjencia Evropiane për Mbrojtjen e Kufijve “Frontex”, rënia më e theksuar është shënuar në të ashtuquajturën “rruga ballkanike”, që përfshin Shqipërinë, Serbinë, Malin e Zi dhe Maqedoninë e Veriut – një ulje prej 64 për qind, raporton Guardian, përcjell albinfo.ch.

Por a janë këto shifra vërtet tregues të përmirësimit të situatës? Apo pas tyre fshihen politika gjithnjë e më agresive të ndalimit dhe kthimit të emigrantëve?

Organizatat për të drejtat e njeriut janë të qarta: ulja e numrave nuk përkthehet në një realitet më të sigurt apo më human për emigrantët. Përkundrazi, ato paralajmërojnë për pasojat e një politike kufizuese që shoqërohet me shkelje sistematike të të drejtave të njeriut në vendet me të cilat BE-ja bashkëpunon – si Libia apo Tunizia – pavarësisht dokumentimeve të shumta për dhunë, trafikim dhe keqtrajtime.

“Nuk ka të bëjë vetëm me statistika,” thotë Judith Sunderland nga Human Rights Watch. “Pas çdo numri që Frontex paraqet me krenari, fshihen histori të dhimbshme – jetë të humbura në Mesdhe, njerëz të zhdukur në kufijtë lindorë, të ngecur në pyje dhe këneta pa asnjë ndihmë.”

Sipas saj, Bashkimi Evropian nuk është thjesht spektator në këtë krizë humanitare, por bashkëfajtor në përkeqësimin e saj. Politikat parandaluese, të cilat synojnë të ndalin emigrantët para se të arrijnë në territorin evropian, po zbatohen shpesh me mjete brutale dhe jashtë çdo standardi të së drejtës ndërkombëtare.

Ndërsa BE-ja feston rënien e numrave, mbetet e paqartë nëse vërtet kemi të bëjmë me një sukses të politikave të sigurisë apo me një dështim moral në mbrojtjen e të drejtave themelore të njeriut.

Banorët e Brienzit lejohen të kthehen në shtëpi gjatë fundjavave

Kushtet e hyrjes janë shumë të rrepta.

Duke filluar nga Pashkët, njerëzit e zhvendosur të Brienz/Brinzauls (GR) duhet të jenë në gjendje të kthehen në shtëpitë e tyre çdo fundjavë, nëse moti e lejon. Vizitat do të jenë të mundshme nga e premtja deri të dielën, nga ora 8:00 deri në orën 18:00, sipas një njoftimi për shtyp të lëshuar në orët e vona të pasdites nga bashkia e Albulës/Alvra, ku fshati i kërcënuar nga rrëshqitja e dheut prej muajsh është një pjesë e vogël. Këtë fundjavë, vizitat do të lejohen edhe pak, deri të hënën e Pashkëve, më 21 prill, transmeton albinfo.ch.

Qëndrimet gjatë natës janë të ndaluara. Për më tepër, shënimi kujton se në fshat nuk ka ujë të pijshëm. Banorët dhe pronarët e shtëpive të dyta duhet të regjistrohen që të mund të hyjnë në fshat, i cili u evakuua për herë të dytë nëntorin e kaluar. Që vizita të kryhet, kërkohet një vlerësim pozitiv i rrezikut nga shërbimi i alarmit. Të gjithë celularët e regjistruar marrin SMS deri në orën 18:00 një mbrëmje më parë, për t’i informuar nëse vizita mund të bëhet të nesërmen ose nëse duhet anuluar për arsye sigurie. Që nga vjeshta e kaluar, kthimi është lejuar vetëm në fundjavë individuale. Kushtet, në fakt, nuk e kanë lejuar gjithmonë.

Një dritare e re për gjuhën shqipe në Zvicër, hapet klasa e re në Buchrain të Lucernit

Të hënën, më 14 prill 2025, në ambientet e shkollës HLB (Hinterleisbach) në Buchrain të kantonit të Lucernit, u hap zyrtarisht një klasë e re për mësimin e gjuhës shqipe, pjesë e rrjetit të “Shkollës Shqipe” në Zvicër. Në klasën e parë morën pjesë 12 nxënës, të shoqëruar nga prindërit e tyre dhe mësuesit, në një atmosferë të mbushur me emocione dhe krenari.

Kjo iniciativë, që po përhapet gjithnjë e më shumë nëpër kantonet zvicerane, vjen si rezultat i punës së palodhur të komunitetit shqiptar dhe përkushtimit të institucioneve që punojnë për ruajtjen e gjuhës dhe identitetit kombëtar në diasporë. Prindërit shprehën falënderime për organizatorët dhe veçanërisht për “Shkollën Shqipe në Zvicër”, e cila po bën të mundur që fëmijët shqiptarë të mësojnë gjuhën e nënës, edhe pse të lindur dhe rritur larg vendlindjes, transmeton albinfo.ch.

Klasa u përurua me aktivitete të ndryshme, ku fëmijët recituan vjersha, kënduan këngë dhe dhanë përgjigje në shqip, duke krijuar për disa çaste atmosferën e një klase të zakonshme në Shqipëri apo Kosovë. Emocione të forta përjetuan edhe prindërit, të cilët ndoqën nga afër orën mësimore dhe u informuan mbi detajet e organizimit të klasës.

Mësuesja Lumnije Klinaku-Neziri falënderoi në mënyrë të veçantë Vaxhid Sejdiun për mbështetjen në aspektin administrativ dhe theksoi rëndësinë e bashkëpunimit të mëtejshëm për zgjerimin e mësimit në gjuhën shqipe në kantonin e Lucernit.

Gjatë takimit u prezantua edhe mësuesja e re, Festina Bërdynaj, e cila do të mbajë orët e mësimit me këtë grup. Ajo u zotua se do të punojë me përkushtim për të ndihmuar nxënësit të ruajnë dhe zhvillojnë gjuhën e tyre amtare.

Mësimi në këtë klasë do të zhvillohet çdo të hënë, nga ora 17:30 deri në 19:15, deri në përfundim të vitit shkollor 2024/2025 në muajin korrik.

Kosovë: Paralajmërohen protesta të tjera kundër shtrenjtimit të rrymës

Iniciativa qytetare në Kosovë “Asnjë cent më shumë” ka paralajmëruar se protestat kundër vendimit të Zyrës së Rregullatorit për Energji (ZRrE) për rritjen e çmimit të energjisë elektrike do të vazhdojnë pa ndërprerje.

Përfaqësuesi i kësaj iniciative, Luan Hasanaj, në një deklaratë për mediat në Kosovë theksoi se qytetarët do të vazhdojnë me kundërshtimin e tyre deri në plotësimin e kërkesave kryesore, që përfshijnë shkarkimin e bordit aktual të ZRrE-së, pezullimin e vendimit për shtrenjtim të rrymës dhe hapjen e një dialogu gjithëpërfshirës me grupet e interesit.

“Protestat do të jenë të vazhdueshme. Ne nuk do të ndalemi dhe kundërshtimi ynë do të rritet. Kërkojmë shkarkimin e këtij bordi skandaloz dhe emërimin e një bordi që punon për interesat e qytetarëve. Gjithashtu kërkojmë pezullimin e vendimit për rritjen e çmimit të rrymës dhe nisjen e një dialogu me të gjitha grupet e interesit”, deklaroi Hasanaj, përcjell albinfo.ch

Protesta e radhës është paralajmëruar për ditën e shtunë, më 19 prill, nga ora 12:00, në Sheshin “Skënderbe” në Prishtinë.

Kjo do të jetë protesta e tretë kundër vendimit të ZRrE-së, pas atyre të mbajtura më 5 dhe 11 prill.

Qeveria zvicerane synon të zbusë standardet për shpërndarjen e postës

Këshilli Federal i Zvicrës ka propozuar ndryshime në standardet e cilësisë për shpërndarjen postare, duke i dhënë më shumë fleksibilitet Shërbimit Postar Zviceran në shpërndarjen e letrave, pakove dhe gazetave ditore.

Sipas njoftimit zyrtar, që tashmë është dërguar për konsultim publik, synimi është që shërbimi postar të ketë detyrimin të shpërndajë me përpikmëri 90 për qind të letrave, pakove dhe gazetave – një ulje nga objektivat aktuale që janë përkatësisht 97 për qind për letrat dhe 95 për qind për pakot dhe gazetat, transmeton albinfo.ch.

Më shumë fleksibilitet për periudhat e ngarkuara

Qeveria e justifikon këtë ndryshim kryesisht me rënien e madhe të sasisë së letrave të dërguara vitet e fundit. Sipas saj, ky rregullim do t’i mundësojë postës që të menaxhojë më mirë ngarkesat gjatë periudhave të pikut, siç është sezoni i festave të fundvitit.

Gjithashtu, është planifikuar që në të ardhmen, posta të ketë për detyrë të shërbejë vetëm zonat e banuara gjatë gjithë vitit, duke mos përfshirë më të gjitha ato që kanë pasur më parë këtë status.

Konsultimi publik për këtë propozim do të jetë i hapur deri më 6 gusht 2025.

Posta zvicerane në fokus

Këto ndryshime vijnë në një kohë kur Posta Zvicerane festoi 175-vjetorin e saj më 1 janar 2024 dhe raportoi një fitim prej 324 milionë frangash për vitin 2024. Pavarësisht suksesit financiar, shërbimi ka qenë shpesh në qendër të debatit për shkak të dixhitalizimit dhe reduktimeve në degët postare.

Kompanitë zvicerane gjithashtu mbështeten te “influencerët” për të shitur më shumë

Kompanitë zvicerane po mbështeten gjithashtu te ndikuesit për të rritur shitjet: Gjithnjë e më shumë kompani po besojnë në fuqinë e tendencave të mediave sociale dhe po rishpërndajnë buxhetet e tyre të reklamave te figurat e suksesshme me ndjekës të mëdhenj në internet.

Kjo është shpesh në kurriz të qasjeve më tradicionale, si posterat, reklamat televizive ose reklamat në gazeta. “Kërkesa për reklama me ndikim është rritur fuqishëm vitet e fundit, si në nivel ndërkombëtar ashtu edhe në Zvicër”, shpjegon për agjencinë AWP Anna Zakharova, profesore e marketingut në Universitetin e Shkencave të Aplikuara të Cyrihut (ZHAW), transmeton albinfo.ch.

Rekomandimet nga ndikuesit janë veçanërisht të përshtatshme për produktet që ndryshojnë me shpejtësi, si ushqimi. Vendimet e blerjeve këtu shpesh merren emocionalisht dhe në mënyrë impulsive, “të frymëzuara nga një rekomandim personal ose funksion modeli i një personi të besuar të mediave sociale”. Sipas portalit të të dhënave Statista, tregu ndërkombëtar i reklamave me ndikim pritet të ketë vlerë rreth 39 miliardë dollarë (32 miliardë franga) këtë vit, nga 2 miliardë në 2015. Zhvillimi ilustrohet mirë nga rasti i gjigantit të mallrave të konsumit Unilever, i cili dëshiron të rekrutojë 20 herë më shumë influencues për t’i dhënë një shtysë marketingut të tij.

Në Zvicër, tregu është ende i vogël: Statista e vlerëson atë në 121 milionë dollarë në vitin 2025 dhe pret një rritje vjetore prej 6 për qind deri në vitin 2030. Kjo është një pjesë e vogël e tregut të përgjithshëm të reklamave, i cili ka një xhiro prej më shumë se 4 miliardë frangash. Por shumica e kompanive zvicerane mbështeten edhe në bashkëpunimin e të ashtuquajturve “krijues”. Lindt & Sprüngli, për shembull, ka pasur përvoja të mira në këtë fushë: që nga viti i kaluar, kompania ka prodhuar një version të çokollatës së Dubait, një krijim i bërë me fëstëkë dhe kadayif (fije krokante pastiçerie që përdoren shpesh në ëmbëlsirat orientale), që është popullor nga influencuesit. Sipas CEO Adalbert Lechner, kjo duhet të sigurojë një rritje të shitjeve edhe në vitin aktual. Gjiganti i ushqimit Nestlé gjithashtu punon me influencues. Sipas një zëdhënësi, kjo e lejon atë të arrijë më mirë grupe të caktuara të synuara. Shitësit me pakicë Migros, Coop, Aldi dhe Lidl Switzerland, dhe prodhuesit e pijeve Rivella dhe Ramseier gjithashtu raportojnë të njëjtën gjë. Prodhuesi i produkteve të qumështit Emmi po merr një qasje të ndryshme. Për “coffee shakes”, kompania nuk po mbështetet në fushata influencuese të njëhershme, por në partneritete afatgjata: Emmi ka rekrutuar personazhe të famshëm sportivë, si skiatorja Wendy Holdener dhe futbollistja Lia Wälti, si ambasadorë. Qëllimi është të krijojë besnikëri afatgjatë të klientit ndaj markës.

Thellohen hetimet mbi tragjedinë në Maqedoni, 14 policë nën hetim për shpërdorim detyre

Një muaj pas tragjedisë që tronditi Koçanin, ku 61 persona, përfshirë gjashtë fëmijë, humbën jetën në një zjarr që përfshiu lokalin “Pulse”, hetimet po zbulojnë shtresa të reja të neglizhencës institucionale. Prokuroria për Krimin e Organizuar ka urdhëruar arrestimin e edhe shtatë zyrtarëve të tjerë të policisë dhe inspektoratit, duke e çuar në 14 numrin total të të hetuarve, përcjell albinfo.ch.

Sipas burimeve hetimore, të gjithë zyrtarët e përfshirë janë nga rajoni i Koçanit dhe Shtipit. Ata dyshohen se kanë dhënë miratim të paligjshëm që kabareja “Pulse” i përmbushte kushtet e sigurisë dhe funksionimit publik – një akt që rezultoi fatal për dhjetëra jetë. Dokumentacioni që i hapi rrugë aktivitetit të lokalit duket se ka qenë vetëm një fasadë ligjore, e mbështetur nga vulat dhe firmat e atyre që duhej të garantonin sigurinë.

Ky zhvillim ka ngritur pyetje serioze për rolin dhe funksionimin e mekanizmave mbikëqyrës të shtetit. A ka pasur presion politik? A janë këto raste të izoluara apo pjesë e një sistemi të gjerë korrupsioni dhe papërgjegjshmërie?

Ndërkohë që qytetarët e Koçanit vazhdojnë të mbajnë zi, përgjegjësit e kësaj tragjedie po dalin një nga një në dritë. Por mbetet të shihet nëse drejtësia do të shkojë deri në fund – jo vetëm me ekzekutorët e dokumenteve, por edhe me ata që kanë përfituar nga mosveprimi i tyre.

Puna në Zvicër nuk është aq e lehtë sa duket – ja pse

Nëse jeni duke kërkuar punë në Zvicër ose planifikoni ta bëni këtë në të ardhmen, ka disa rregulla që duhet të ndiqni dhe kushte që duhet të plotësoni për të pasur sukses në tregun zviceran të punës.

1. Merrni leja pune

Të gjithë të huajt, pavarësisht nga vendi i origjinës, kanë nevojë për leje pune. Procesi është më i lehtë për shtetasit e BE-së dhe EFTA-s (Norvegjia, Islanda dhe Lihtenshtajni), të cilët mund të punojnë pa leje për tre muajt e parë. Pas kësaj periudhe, ata duhet të aplikojnë për lejen B në komunën ku jetojnë. Nevojiten dokument identifikimi dhe një kontratë pune apo konfirmim nga punëdhënësi.

Për shtetasit nga vendet jashtë BE/EFTA-s, procedura është më e gjatë dhe me kritere më të rrepta.

2. Njohja e gjuhës është kyçe

Nëse nuk jeni punësuar në një pozicion ku kërkohet vetëm anglishtja, do t’ju kërkohet të zotëroni gjuhën e rajonit përkatës (gjermanisht, frëngjisht, italisht apo romanisht). Pa përmbushur këto kritere, nuk do të merrni leje pune.

3. Sigurimi shëndetësor – i detyrueshëm

Në Zvicër, sigurimi shëndetësor është i detyrueshëm. Punëdhënësit zakonisht nuk e mbulojnë këtë sigurim për punonjësit, ndaj duhet ta blini vetë brenda 90 ditëve nga mbërritja. Pa këtë, nuk mund të nisni punën.

4. CV sipas standardeve zvicerane

Punëdhënësit zviceranë kërkojnë një CV të rregullt, të strukturuar mirë dhe pa gabime. Dokumenti duhet të përgatitet në gjuhën e shpalljes së vendit të punës dhe të përputhet me stilin zviceran, i cili i kushton rëndësi profesionalizmit dhe qartësisë.

5. Orari i punës mund të jetë më i gjatë se zakonisht

Një javë pune e zakonshme në Zvicër është rreth 42 orë, por në disa sektorë mund të arrijë deri në 45 orë. Kjo duhet të përmendet në kontratën tuaj të punës. Shmangni kërkesat për më pak orë pune ose më shumë pushime, përveç rasteve kur punëdhënësi është i hapur për fleksibilitet.

6. Respektoni Marrëveshjen Kolektive të Punës

Në shumë kompani, kushtet e punës përcaktohen nga Marrëveshja Kolektive e Punës (CLA). Këto marrëveshje janë negociuar nga sindikatat dhe punëdhënësit dhe janë të detyrueshme. Nuk mund të ndryshohen individualisht, prandaj është e rëndësishme t’i pranoni siç janë. Nëse nuk pajtoheni me to, ndoshta ajo punë nuk është për ju.

 

90% e zviceranëve kanë frikë se do të preken personalisht nga tarifat amerikane

Një shumicë shumë e ngushtë (53%) e qytetarëve zviceranë besojnë në aftësinë e Këshillit Federal për të mbrojtur interesat e vendit, sipas një sondazhi të realizuar nga kompania Ipsos mes 9 dhe 11 prillit, me pjesëmarrjen e 785 personave. Megjithatë, dallimet midis brezave janë të qarta: 62% e të rinjve nga mosha 18 deri në 34 vjeç shprehin besim në qeveri, përkundër vetëm 46% të atyre mbi 55 vjeç, transmeton albinfo.ch.

Sondazhi, i publikuar nga gazeta Le Temps, tregon gjithashtu se 79% e të anketuarve mendojnë se tarifat e vendosura nga administrata amerikane do të kenë ndikim negativ në ekonominë zvicerane, ndërsa 90% e qytetarëve frikësohen se do të preken edhe në mënyrë personale – 23% në një masë të madhe, 42% në një masë mesatare dhe 25% deri në një masë të vogël.

Popullata është gjithashtu e ndarë për sa i përket mënyrës së reagimit të qeverisë ndaj këtyre masave proteksioniste. 28% sugjerojnë një qasje pritje-dhe-shih, duke pritur zhvillimin e situatës përpara marrjes së masave; 22% do të preferonin një marrëveshje të tregtisë së lirë me Shtetet e Bashkuara, edhe nëse kjo nënkupton lëshime për sektorin e bujqësisë; një tjetër 21% kërkojnë thellim të marrëdhënieve me Bashkimin Evropian si mënyrë për të zgjidhur sfidat tregtare; ndërsa 21% të tjerë përkrahin rritjen e tarifave për produktet amerikane si kundërpërgjigje.

“Ajo që bie në sy,” thekson Laura Paolino, drejtuese e sondazhit në Ipsos, “është përqindja e lartë e qytetarëve që përgjigjen me ‘nuk e di’, nga 5% deri në 10%, në varësi të pyetjes. Kjo pasqyron nivelin e lartë të pasigurisë që mbizotëron.” Sipas saj, veçanërisht gratë janë më të rezervuara në qëndrimet e tyre.

Ndërsa lidhjet më të ngushta me BE-në gjejnë më shumë mbështetje në rajonet frankofone, si Romandie, dallimet rajonale dhe ato në bazë të nivelit arsimor nuk rezultojnë të jenë veçanërisht të theksuara.

CFO-të zviceranë presin rënie ekonomike pas njoftimit të tarifave amerikane

Shumica e zyrtarëve kryesorë financiarë (CFO) të kompanive në Zvicër presin një rënie të afërt të ekonomisë, sipas sondazhit gjysmë-vjetor të Deloitte, të raportuar nga gazeta “Cash”. Ndërsa në mars ata mbanin ende një qëndrim relativisht pozitiv, njoftimi për vendosjen e tarifave masive nga SHBA ka ndryshuar ndjeshëm perceptimin e tyre.

Sipas rezultateve, 58 përqind e CFO-ve tani presin një zhvillim negativ ose shumë negativ të ekonomisë zvicerane, ndërkohë që vetëm 15 përqind mbeten optimistë për një përmirësim.

Pessimizmi është edhe më i theksuar kur bëhet fjalë për Gjermaninë – 81 përqind e CFO-ve parashikojnë një zhvillim negativ ekonomik për ekonominë më të madhe të Evropës. Edhe për dy fuqitë globale, SHBA-në dhe Kinën, perspektivat nuk janë shumë më të mira: 64 përqind e CFO-ve shohin zhvillim negativ në Kinë dhe 89 përqind në SHBA, transmeton albinfo.ch.

Situata financiare brenda kompanive gjithashtu po shihet me sy gjithnjë e më skeptik. Nga marsi në prill, optimizmi ra ndjeshëm: ndërsa 61 përqind e CFO-ve kishin një qasje pozitive në mars dhe vetëm 18 përqind ishin pesimistë, në prill pesimizmi u rrit në 43 përqind, ndërsa optimistët u reduktuan në vetëm 23 përqind,shkruan 20minuten.

Ky ndryshim i ndjeshëm reflektohet edhe në pritshmëritë për rritjen e të ardhurave, marzhet e fitimit dhe zhvillimin e stafit. Sipas Deloitte, kompanitë në Zvicër janë aktualisht më të kujdesshme në lidhje me investimet dhe punësimet sesa në çdo kohë që nga viti 2020,

Edhe pse një pjesë e tarifave është shtyrë përkohësisht, kjo nuk ka mjaftuar për të përmirësuar pritshmëritë – sipas sondazhit, kohët mbeten të karakterizuara nga një pasiguri e konsiderueshme.

Në këtë studim morën pjesë 120 CFO nga sektorët më të rëndësishëm ekonomikë të Zvicrës, ndërkohë që një sondazh i dytë, më i shkurtër, përfshiu edhe 65 CFO të tjerë, transmeton albinfo.ch.

 

Shaqiri shkëlqen në Basel, por a është i mundur rikthimi në kombëtaren e Zvicrës?

Me katër gola e dy asistime vetëm në katër ndeshjet e fundit të Superligës, Xherdan Shaqiri po përjeton një rikthim mbresëlënës në formë. Fitorja bindëse 4-0 e FC Basel ndaj FC Zurich këtë fundjavë e vendosi edhe një herë kapitenin 33-vjeçar në qendër të vëmendjes.

Mediumi zviceran Blick ngre pyetjen: A është koha që Shaqiri të rikthehet në përfaqësuesen e Zvicrës?

Përfaqësuesja ka fituar vetëm një nga tetë ndeshjet e fundit që nga largimi i Shaqirit pas Euro 2024. Edhe pse vetë ai kishte përjashtuar një rikthim në një intervistë për Blick në fund të vitit të kaluar, ai la një derë hapur me fjalët: “Kurrë mos thuaj kurrë”, transmeton albinfo.ch.

Aktualisht, trajneri i Zvicrës, Murat Yakin, nuk ka treguar ndonjë shenjë se po planifikon ta ftojë sërish Shaqirin, por me dy miqësore të rëndësishme në qershor kundër SHBA-së dhe Meksikës, dhe ndeshje vendimtare për kualifikimin në Botëror në vjeshtë kundër Kosovës, Suedisë dhe Sllovenisë, dilema vetëm sa po thellohet.

Ekspertët, të ndarë për rikthimin e Shaqirit

Blick konsultoi një sërë ekspertësh të futbollit zviceran dhe ish-lojtarësh të njohur, dhe opinionet janë të ndryshme.

Giorgio Contini, trajner dhe ish-asistent i kombëtares, thekson se “Shaq” mund të jetë vendimtar nëse është në formë dhe me mentalitetin e duhur.

“Shaq vendosi pas Kampionatit Evropian që donte të tërhiqej. Lojtarët si ai ia vlejnë peshën e artë, sepse ata gjithmonë mund të bëjnë një ndryshim, gjë që ai e demonstroi në Kampionatin Evropian, duke përfshirë golin e tij kundër Skocisë. Nëse ai ka mendësinë e duhur dhe paraqitjet e tij maten siç duhet, ai mund të jetë ende i vlefshëm për ekipin kombëtar”, tha i.

René Weiler, drejtor sportiv i Servette, është kundër rikthimit, duke argumentuar se intensiteti i Superligës nuk është krahasueshëm me nivelin ndërkombëtar dhe se Shaqiri duhet të gëzojë fundin e karrierës në nivel klubi.

“Unë i këshilloj të gjithë kundër kësaj. Shaqiri e di më mirë se kushdo që niveli në Zvicër është i menaxhueshëm. Intensiteti dhe cilësia e lojës këtu është më e ulët. Ai përfiton nga kjo, dhe liga përfiton prej saj. Xherdan është një pasuri e madhe për ta dhe për FC Basel, dhe ai duhet ta shijojë dhe të qëndrojë. Pas një karriere të shkëlqyer me kombëtaren, ai gjeti pensionin me kohën e duhur”, u shpreh Weiler.

Beni Huggel, ish-lojtar dhe ekspert televiziv, e sheh Shaqirin si një opsion të vlefshëm, por vetëm nëse ruan formën gjatë verës.

“Shaq mund të ndihmojë tani. Por nuk ka asgjë vendimtare që po ndodh me ekipin kombëtar tani. Nëse ai mund të ruajë formën e tij përtej pushimit veror, ai mund të jetë një opsion interesant sulmues për kualifikueset e Kupës së Botës”, tha Huggel.

Blerim Xhemaili, ish-shok skuadre i Shaqirit, paralajmëron se rikthimi mund të jetë fizikisht i rrezikshëm për një lojtar me histori lëndimesh në moshë më të madhe.

“Fakti që ai mund të përqendrohet vetëm te klubi për momentin është duke e frymëzuar atë. Barra e dyfishtë nuk ishte e lehtë për të në një moshë disi më të madhe; ai dëmtohej më shpesh. Në situatën e tij, tërheqja nga pensioni mund të ishte e rrezikshme, fizikisht. Por sigurisht, Shaq ishte një nga lojtarët më të mirë në ekipin kombëtar. Cilësia e tij ishte gjithmonë e mirë për të qenë lojtari që do të dëshironte të bënte kombëtaren. A do ta pranonte ai atë rol. Kjo është diçka që ai duhet ta vendosë vetë”, u shpreh Xhemaili.

Fabienne Humm, ish-lojtare e përfaqësueses, sugjeron se largimi nga kombëtarja i ka bërë mirë Shaqirit dhe i ka dhënë mundësinë të përqendrohet më mirë në vetvete.

“Një rikthim për Shaqirin në kombëtare? Ndoshta jo, sepse Shaq nuk ka nevojë për këtë. Fakti që ai nuk është më në ekipin kombëtar është ndoshta një nga arsyet pse ai është në formë kaq të mirë për momentin. Sepse tani ai ka mjaft kohë rikuperimi dhe mund të fokusohet në trupin e tij. Kjo është arsyeja pse ai është më pak i lënduar se më parë.”

Rolf Fringer, ish-trajner i Zvicrës, beson se liria që Shaqiri ka te Basel nuk ekziston në nivel ndërkombëtar dhe se kthimi nuk është i arsyeshëm.

“Kjo llogaritje e thjeshtë është shumë e thjeshtë për mua. Vetëm për shkak se Shaqiri luan mirë për FCB nuk do të thotë se ai do të arrijë edhe në ekipin kombëtar. Ai është një lojtar që ka nevojë për të gjithë lirinë që mund të marrë – dhe ai e merr atë në Basel. Por në nivel ndërkombëtar, ai rol praktikisht nuk ekziston më”, tha Fringer.

Uli Forte, trajner i Winterthur, mendon se nëse Shaqiri ruan nivelin aktual, kthimi mund të jetë i arsyeshëm për ndeshjet e rëndësishme në vjeshtë.

“Shaqiri ka lulëzuar me të vërtetë që nga kthimi në Zvicër dhe në FC Basel. Ai u mundua pak në fillim, sepse nuk kishte luajtur për një kohë të gjatë dhe kishte nevojë të gjente ritmin e tij. Tani ai po bëhet gjithnjë e më i mirë. Duke pasur parasysh formën e tij aktuale, Muri do ta ketë të vështirë të bëjë pa të. Por në fund, ata duhet ta shohin atë në një nivel të mirë në çdo ndeshje. Ata janë duke luajtur për titullin, unë mund ta imagjinoj atë duke u tërhequr nga pensioni”, u shpreh trajneri.

Carlos Varela, ish-lojtar i FCB, është kundër rikthimit, duke theksuar se kjo do të dërgonte një sinjal të gabuar dhe do të pengonte zhvillimin e brezit të ri.

“Pavarësisht nivelit të Shaqit, nuk mendoj se kjo është një ide e mirë dhe do të dërgonte mesazhin e gabuar. Ai ka statistika shumë të mira dhe është vendimtar në Basel, por ne po flasim për Superligën këtu. Nuk kemi nevojë të diskutojmë cilësitë e tij, por sot, në kombëtare, përgjegjësia duhet t’u jepet lojtarëve të rinj. Dan Ndoye, Ruben Vargas  e historisë së tyre, marrin përgjegjësi dhe gjithashtu përballen me kritika. Nëse Shaq do të kthehej, ai mund të këpuste krahët e këtij brezi të ri. Për më tepër, duhet të bëhet e qartë se Shaq ka 30 minuta lojë në një nivel shumë të lartë ndërkombëtar nën rripin e tij, jo më shumë”, tha ai.

Ndërsa forma e Shaqirit është më e mira në vite, dilema për rikthimin e tij në përfaqësuese mbetet e hapur. Vendimi i fundit i takon trajnerit Yakin – dhe vetë Shaqirit, transmeton albinfo.ch.

 

Zvicër: Dështojnë bisedimet ndërmjet siguruesve privatë zviceranë dhe mjekëve

Negociatat midis siguruesve shëndetësorë privatë të Zvicrës dhe shoqatave mjekësore janë prishur, duke përshkallëzuar tensionet në sistemin e kujdesit shëndetësor.

Bisedimet synonin të reformonin mënyrën se si faturohen shërbimet mjekësore të urgjencës – një pikë mosmarrëveshjeje prej kohësh. Megjithatë, disa grupe mjekësh u tërhoqën nga diskutimet, duke argumentuar se propozimet në tryezë nuk pasqyronin realitetet e praktikës mjekësore, transmeton albinfo.ch.

Mosmarrëveshjet po shfaqen edhe mes siguruesve dhe klinikave private. Në Gjenevë, për shembull, Hôpital de la Tour kohët e fundit iu anuluan disa nga kontratat e rimbursimit. Kjo do të thotë që pacientët me sigurim suplementar mund të mos kenë më mbulim për trajtim në klinikë.

Departamenti i Shëndetësisë në Gjenevë e ka pranuar këtë çështje dhe po shqyrton ndërhyrjen për të ndërmjetësuar konfliktin, me shpresën për të shmangur përçarje të mëtejshme.

SBB synon trenat super të shpejtë

Kompania kombëtare e hekurudhave SBB ka nisur përgatitjet për një hap të madh në modernizimin e shërbimeve ndërkombëtare. Ajo synon të blejë deri në 40 trena super të shpejtë për të ofruar lidhje të shpejta dhe konkurruese me qytete si Roma, Londra dhe Barcelona. Qëllimi është i qartë – të zvogëlohet ndjeshëm koha e udhëtimit në mënyrë që trenat të bëhen alternativë reale ndaj udhëtimit ajror, shkruan 20minuten.

Megjithëse drejtori i përgjithshëm i SBB-së, Vincent Ducrot, e kishte hedhur poshtë më parë idenë e trenave me shpejtësi të lartë, duke përmendur mungesën e kapaciteteve teknike dhe burimeve, situata tashmë ka ndryshuar. Sipas gazetës zvicerane Tages-Anzeiger, SBB është e vendosur të operojë vetë linjat drejt destinacioneve kyçe dhe planifikon një investim që pritet të kapë vlerën e rreth një miliard franga zvicerane, transmeton albinfo.ch.

Nga mesi i prillit deri në maj, prodhuesit e interesuar do të kenë mundësi të prezantojnë modelet e tyre më të avancuara para SBB-së. Kontrata pritet të hapet zyrtarisht për tender në vitin 2026, ndërsa vendimi nëse trenat do të blihen apo merren me qira mbetet ende i hapur. E sigurt është se trenat do të mirëmbahen nga prodhuesi për të paktën 15 vjet.

Kandidatët kryesorë për trenat e së ardhmes

Në garë për këtë kontratë janë disa nga emrat më të njohur të industrisë:

  • Alstom (Francë) me trenat TGV të serisë “M”, që arrijnë deri në 320 km/h. TGV tashmë operon edhe në Zvicër, gjë që e bën këtë opsion të natyrshëm. Megjithatë, Alstom është aktualisht i tejmbushur me porosi nga SNCF franceze, që planifikon të marrë 115 njësi të reja deri më 2031 – gjë që mund të vonojë dorëzimin për SBB.
  • Siemens (Gjermani) ka konfirmuar interesin dhe pritet të ofrojë modelin ICE 3neo, me një shpejtësi deri në 350 km/h. Ky tren, megjithatë, është certifikuar për përdorim vetëm në një linjë të vetme me shpejtësi të lartë në Francë, për shkak të kontrollit të fortë që SNCF dhe Alstom ruajnë mbi infrastrukturën franceze.
  • Frecciarossa 1000 (Itali), ndërtuar nga një bashkëpunim mes Hitachit dhe Alstom, shihet si kandidat shumë premtues. Me një shpejtësi prej 300 km/h dhe planet për të udhëtuar drejt Berlinit në të ardhmen, ky model tashmë po përshtatet për përdorim ndërkombëtar dhe mund të jetë zgjidhje ideale për Zvicrën.
  • Talgo Avril (Spanjë), që arrin shpejtësi 320 km/h, është një tjetër opsion, por përballet me kufizime për shkak të kapacitetit aktual të prodhuesit Talgo, i cili po kalon nëpër një proces blerjeje.
  • Stadler (Zvicër), prodhuesi i trenit Giruno, aktualisht ofron shpejtësi deri në 250 km/h. CEO Markus Bernsteiner ka deklaruar se kompania mund të zhvillojë një version më të shpejtë nëse kërkohet, megjithëse kjo do të kërkonte një proces të gjatë dhe të kushtueshëm certifikimi.

Sipas analizës së “Tages-Anzeiger”, përzgjedhja e trenit do të jetë një balancë mes kapaciteteve teknike, afateve të dorëzimit dhe qasjes në infrastrukturat e tjera evropiane të shpejtësisë së lartë. Ndërkohë, SBB është e vendosur që të mos mbetet prapa në garën për të ardhmen e transportit – një e ardhme që duket gjithnjë e më shumë në shina, transmeton albinfo.ch.

 

Abdixhiku mirëpret përgjigjen e Presidentes

Kryetari i Lidhjes Demokratike të Kosovës (LDK), Lumir Abdixhiku, ka reaguar pas deklarimit të Presidentes së Republikës lidhur me situatën politike në Kuvendin e Kosovës. Përmes një postimi në rrjetet sociale, ai ka mirëpritur përgjigjen e Presidentes ndaj, siç e quan ai, “pyetjes jologjike të partisë së parë”, duke nënvizuar se seanca plenare nuk do të mbahet peng nga, sipas tij, “teket bllokuese dhe intenca ofenduese”, shkruan albinfo.ch.

“Siç dhe paralajmëruam me komunikatë, seanca plenare nuk mbahet peng e tekeve bllokuese e intencës ofenduese të partisë së parë. Dramat eventualisht bien; me to dhe zhurma që provohet të bëhet propagandë”, shkruan Abdixhiku.

Ai thekson se LDK-ja ka qëndruar në përputhje me ligjin dhe Kushtetutën dhe se Kuvendi duhet të thirret brenda afatit prej 48 orësh, në përputhje me vendimin e Grupit Parlamentar të partisë.

“LDK do të vazhdojë të sillet në mbrojtje të ligjeve e Kushtetutës dhe sëkëndejmi të vet Republikës. Këtë punë kanë deputetët e vendit”, shtoi Abdixhiku, transmeton albinfo.ch.

Kreu i LDK-së gjithashtu paralajmëron se në seancën e radhës, deputetët e partisë do të kërkojnë dorëheqjen e atyre që, sipas tij, po përpiqen të mbajnë dy poste përjashtuese njëkohësisht.

“Nesër, sërish, përfaqësuesit tanë do të kërkojnë dorëheqjen e gjithë atyre që me zor duan t’i mbajnë dy poste përjashtuese në të njëjtën kohë. Do ta kërkojnë si obligim ligjor, si rrjedhë kushtetuese, si logjikë demokratike!”, përfundon Abdixhiku, shkruan albinfo.ch.

Konsumi i vezëve arrin rekord në Zvicër

Konsumi i vezëve në Zvicër arriti një maksimum historik vitin e kaluar, sipas shifrave të publikuara nga Zyra Federale për Bujqësi.

Në total, rreth 1.8 miliardë vezë u shitën në Zvicër në 2024 – një rritje prej 5.7% krahasuar me një vit më parë. Kjo është edhe më e lartë se gjatë kërkesës së pikut të parë në pandeminë e koronavirusit, tha të martën Zyra e Bujqësisë, transmeton albinfo.ch.

Rritja është nxitur si nga rritja e popullsisë ashtu edhe nga rritja e konsumit për frymë. Mesatarisht, çdo person në Zvicër ka ngrënë gati 198 vezë vitin e kaluar.

Pavarësisht sfidave të vazhdueshme të furnizimit, autoritetet thonë se duhet të ketë mjaft vezë për Pashkë – megjithëse blerësit mund të vërejnë një përzgjedhje më të kufizuar.

Lista Serbe mohon mbështetjen për një mandat të ri të Qeverisë Kurti

Lista Serbe ka mohuar kategorikisht zërat se mund të mbështesë një mandat të ri të Qeverisë Kurti, duke i quajtur këto pretendime “rrenë të pastër” dhe “lojëra të brendshme” të Vetëvendosjes.

Deklarata e kësaj partie vjen pas mesazheve që dolën në publik se deputetët e Listës Serbe mund të votonin në favor të Qeverisë Kurti, në një kohë kur vendi ndodhet në një bllokadë institucionale, pasi dështoi mbajtja e seancës konstituive të Kuvendit, shkruan albinfo.ch.

“Duke marrë në konsideratë deklaratat që vijnë nga aleatët më të afërt të Kurtit, duam të theksojmë publikisht se përkrahja e supozuar nga deputetët e Listës Serbe është rrenë e pastër. Ndoshta është dëshirë e tyre, insinuatë apo diçka tjetër, por ne e ritheksojmë qartë dhe publikisht se është e pavërtetë”, thuhet në reagimin e partisë.

Ata shtojnë se Vetëvendosje është e vetëdijshme për këtë, por sipas tyre, përhapja e këtyre lajmeve është pjesë e një strategjie të brendshme politike.

Kjo parti ka paralajmëruar se do të vazhdojë të “luftojë për interesat e popullit serb brenda Parlamentit në Prishtinë”, shkruan albinfo.ch.

 

Zvicër: Rekomandohet taksa e sheqerit

Asambleja Qytetare në Zvicër ka dalë në favor të vendosjes së një takse për pijet dhe ushqimet me sheqer, si pjesë e një sërë propozimesh për promovimin e shëndetit publik.

Paneli gjithashtu mbështet rritjen e taksave ekzistuese për alkoolin dhe duhanin.

Qëllimi është të reduktohet konsumi, duke i bërë këto produkte më pak të përballueshme, transmeton albinfo.ch.

Asambleja thotë se taksa të tilla stimuluese mund të luajnë një rol kyç në përmirësimin e shëndetit të përgjithshëm të popullsisë.

Asambleja Qytetare u lançua si pjesë e një projekti pilot federal që synon të përfshijë publikun më drejtpërdrejt në politikëbërje.

100 pjesëmarrësit u zgjodhën në mënyrë të rastësishme nga e gjithë Zvicra, për të pasqyruar diversitetin gjuhësor, rajonal dhe demografik të vendit.

Gjatë disa fundjavave, ata morën kontributin e ekspertëve dhe zhvilluan diskutime përpara se të votonin për një sërë rekomandimesh.

Raporti i tyre përfundimtar do t’i dorëzohet Ministres Federale të Shëndetësisë, Elisabeth Baume-Schneider, më 20 maj.

Sigurimi i veturave: 57% e zviceranëve, kundër diskriminimit të kosovarëve

Sipas një analize nga shërbimi i krahasimit Comparis, shoferët e rinj nga Kosova, Maqedonia e Veriut dhe Turqia detyrohen të paguajnë prime shumë më të larta për sigurimin plotësisht gjithëpërfshirës (Vollkasko) për një Mercedes-Benz GLC, sesa shoferët zviceranë – pothuajse 75 për qind më shumë.

Tani, edhe mes pensionisteve – grave që zakonisht nuk dyshohen për shpejtësi tej normave të lejuara – dallimet janë të konsiderueshme, transmeton albinfo.ch. Për shembull, të moshuarat me pasaportë kosovare duhet të paguajnë 738 franga më shumë sigurim për një makinë të re bazë VW Polo 1.0 TSI nga lideri i tregut Axa, sesa të moshuarat me pasaportë zvicerane (plus 49 për qind).

57 % e të anketuarve e konsiderojnë diskriminuese këtë praktikë

Siç kemi shkruar ditë më parë, deputeti federal nga PS e Lucernit, Hasan Candan, e konsideron strukturën tarifore të bazuar në origjinë si diskriminuese dhe pyet Këshillin Federal në një mocion nëse ka ndërmend të ndalojë këtë praktikë, shkruan gazeta Aargauer Zeitung. Tani Candan po merr mbështetje nga popullata.

Sipas një sondazhi përfaqësues nga Comparis, 57.3 për qind e popullsisë zvicerane po kërkon ndalimin e kritereve të tilla si kombësia ose gjinia për llogaritjen e primeve të sigurimit të makinave, transmeton albinfo.ch. “Megjithatë, Zvicra duhet të pyesë veten nëse dëshiron të vazhdojë të tolerojë një model sigurimi me një shije diskriminuese – apo nëse guxon të ndërmarrë hapin drejt drejtësisë dhe trajtimit të barabartë”, citohet të ketë thënë në një deklaratë për shtyp eksperti i mobilitetit në Comparis, Adi Kolecic. Pas leximit të sondazhit, Candan thotë se tani do të kërkojë në parlament ndalimin specifik të primeve të bazuara në origjinë.

BE, kombësia nuk mund të përdoret si kriter. Sipas shërbimit Comparis, primet për të siguruarit me pasaportë të kuqe do të rriteshin me rreth 5 për qind nëse Zvicra do të miratonte rregullat e BE-së. Për të huajt, kostot do të bien mesatarisht me 12.5 për qind.

Këshilli Federal mbron tarifat në bazë të origjinës

Llogaritjet e siguruesve marrin parasysh karakteristika të tilla si kombësia, mosha, gjinia, vendbanimi, lloji i makinës, eksperienca e drejtimit dhe madje heqjet e lejes së drejtimit. Tarifat e ndryshme lindin sepse siguruesit formojnë grupe rreziku me karakteristika të ngjashme. Ata që i përkasin një grupi që ka një rrezik statistikisht më të lartë dhe për këtë arsye ka gjasa të marrë më shumë përfitime, gjithashtu paguajnë prime më të larta, thotë Thilo Kleine, zëdhënës i Shoqatës Zvicerane të Sigurimeve. Dhe: “Është e rëndësishme që siguruesit e makinave të lejohen të përdorin kritere të tilla për të llogaritur primet vetëm nëse ato mund të vërtetohen statistikisht”.

Ndërkaq, Këshilli Federal e ka mbrojtur regjimin aktual të primeve disa herë në të kaluarën, përcjell albinfo.ch. “Doktrina dhe praktika mbizotëruese pranojnë se dallimet e bazuara në kombësi nuk përbëjnë diskriminim në vetvete, por janë arsyet objektive ato që lejojnë trajtim të ndryshëm të shtetasve vendës dhe të huaj”, kishte shkruar qeveria e vendit në vitin 2012, në përgjigjen ndaj një mocioni.

Gjashtë vjet më parë, po kjo qeveri kishte refuzuar të hiqte përkatësinë shtetërore nga llogaritja e rrezikut. Një argument për këtë ishte se tarifat e ndryshme nuk bazohen në paragjykime, por në të dhëna statistikore.