A e dini se Zvicra mbajti konkursin e parë të këngës në Eurovizion

Eurovizion mbrëmë u kthye në shtëpi, pikërisht aty ku nisi për herë të parë, në Zvicër, shkruan albinfo.ch.

Shteti zviceran mbajti Konkursin e parë të Këngës në Eurovizion në Lugano në vitin 1956.

Që atëherë ka marrë pjesë në 65 edicione dhe ka fituar tri herë:

1956 – Lys Assia triumfoi në edicionin e parë në Lugano.
1988 – Një e re me emrin Céline Dion përfaqësoi Zvicrën dhe fitoi konkursin.
2024 – Nemo siguroi një fitore të tretë për Zvicrën.

Gjykimet që ndryshuan Zvicrën në historinë 150 vjeçare të Gjykatës Federale

Gjykata Federale feston përvjetorin – dhe duket të jetë befasueshëm jashtë kohës. Nga të drejtat e votës për gratë deri te kartelat e birrës: gjashtë gjykime që kaluan në histori.

Për 150 vjet, Gjykata Federale në Lozanë ka formësuar ngjarjet politike në Zvicër. Edhe pse koha në Mon-Repos të Lozanës ndonjëherë duket të ndalojë, Gjykata Federale e sotme funksionon si një makinë efikase. Rreth 7,500 vendime, përfshirë pothuajse 200 vendime të rëndësishme, shqyrtohen çdo vit nga 40 gjykatësit. Në mesatare, një rast kërkon rreth 200 ditë për t’u përfunduar, transmeton albinfo.ch.

Herë pas here, ndodhin vendime që ndryshojnë jetën politike në Zvicër përgjithmonë. Ja gjashtë prej këtyre gjykimeve.

1990: Një kthesë për burrat e Appenzell-it

Më 29 prill 1990, Landsgemeinde i Appenzell-it hodhi votën për të parë nëse gratë e kantonit mund të merrnin përfundimisht të drejtat e votës. Kjo ishte hera e tretë që kjo çështje vihej në votim, dhe për të tretën herë, burrat e Appenzell-it thanë “Jo”.

Por, gjykata Federale e rishikoi vendimin pas gjashtë muajsh dhe në 27 nëntor 1990, vendosi që gratë në Appenzell Innerrhoden duhet të kenë të drejtat politike të barabarta me burrat. Ky vendim u konsiderua një hap i madh për barazinë në Zvicër.

2019: Një referendum anulohet

Për herë të parë, në 10 prill 2019, Gjykata Federale shpalli një referendum të pavlefshëm. Ky ishte një akt i rëndësishëm që lidhej me një ankesë të paraqitur nga CVP lidhur me referendumin e vitit 2016 për iniciativën “Për martesën dhe familjen – kundër taksës së martesës”, ku ishin dhënë informacione të pasakta nga Këshilli Federal.

1988: Lufte për kantonin e Bernës

Më 12 nëntor 1989, populli i Laufen-it festoi kalimin në kantonin e Basel-Landschaft. Por pas një skandali të financave në Bernë, ku u zbuluan pagesa të fshehta për të ndikuar votimet, Gjykata Federale shpalli nul për referendumin e mëparshëm dhe urdhëroi një rivotim. Pas një vendimi të dytë, rezultati u miratua dhe Laufen-i u nda nga Bernë.

1986: Fundi i kartelit të birrës në Zvicër

Në vitin 1985, konflikti midis Discounter Denner dhe Shoqatës së Prodhuesve të Birrës në Zvicër u intensifikua. Ky debat për çmimet e birrës çoi në një vendim të Gjykatës Federale në 1986 që shpalli kundër kartelit të birrës, duke e bërë të mundur që Denner të konkurronte në tregun e birrës me çmime të ulëta.

1973: Praktika Schubert

Në vitin 1973, Gjykata Federale vendosi që një ligj i ri federal mund të anulojë një marrëveshje ndërkombëtare, edhe nëse ajo është në kundërshtim me të. Ky vendim ka pasur një ndikim të madh në ligjin ndërkombëtar dhe ka krijuar një praktikë që është përdorur për shumë vite.

2007: Ndikimi i Strasburgut

Rasti i Dou Perinek, një politikan turk, është një shembull për vendimet që janë rishikuar në Gjykatën Evropiane të të Drejtave të Njeriut. Ai u dënua për mohimin e gjenocidit të armenëve, por Strasburgu e shpalli Zvicrën në shkelje të të drejtave të njeriut, duke i detyruar autoritetet zvicerane të rishqyrtojnë vendimin.

Vendime të rëndësishme të fundit të Gjykatës Federale

Përveç këtyre vendimeve historike, Gjykata Federale ka vazhduar të japë vendime të rëndësishme që formësojnë politikën dhe shoqërinë zvicerane, si dhe të adresojë çështje të ndjeshme si reforma në pensione dhe rregullime në përdorimin e termave të mishit për produkte vegjetariane.

 

 

Bujqësia organike në Zvicër në ngërç: Stagnon për herë të parë që nga viti 2010

Për herë të parë që nga viti 2010, bujqësia organike në Zvicër nuk ka njohur rritje. Sipas raportit të fundit të publikuar nga Zyra Federale e Statistikave (BFS), sipërfaqja e tokës së punuar në mënyrë organike në vitin 2024 mbeti e pandryshuar në 190’950 hektarë, që përbën 18.4 për qind të gjithë tokës bujqësore në vend.

Gjithashtu, numri i fermave që operojnë sipas standardeve organike ka mbetur i njëjtë krahasuar me vitin e kaluar, duke treguar një ndalim të zgjerimit të sektorit. Kjo ndalesë është vlerësuar si një moment kyç për zhvillimin e mëtejshëm të bujqësisë së qëndrueshme në vend.

Në të njëjtën kohë, statistikat tregojnë se numri total i fermave në Zvicër ka rënë me 1.3 për qind, duke u ulur në rreth 47,000 njësi aktive. Ky trend i rënies është vazhdim i një ndryshimi strukturor që ka vite që ndodh në sektorin bujqësor zviceran, transmeton albinfo.ch.

Megjithatë, një zhvillim pozitiv është evidentuar në aspektin e barazisë gjinore: përqindja e grave që menaxhojnë ferma është rritur nga 5.2% në vitin 2014 në 7.7% në vitin 2024, duke reflektuar një përfshirje më të madhe të grave në sektorin rural.

Burimi i të dhënave: Zyra Federale e Statistikave e Zvicrës (BFS), publikimi vjetor 2025.

 

 

10 finalistët e parë për finalen e Eurovizionit

Eurovizion 2025 ka hyrë në fazën e saj më emocionuese, me 10 finalistët e parë që janë shpallur për natën finale. Ky vit është i mbushur me konkurencë të fortë dhe performanca të paharrueshme nga të gjithë pjesëmarrësit. Ja cilat janë 10 vendet që kanë siguruar vendin në natën finale të Eurovizionit:

1. Norvegjia

2. Shqipëria

3. Suedia

4. Islanda

5. Holanda

6. Polonia

7. San Marino

8. Estonia

9. Portugalia

10. Ukraina

Të gjithë këta finalistë kanë ofruar performanca të fuqishme dhe emocionuese, duke tërhequr vëmendjen e publikut

 

 

 

Shqipëria kualifikohet për finalen e Eurovizionit 2025

Pas një performance të fuqishme dhe të paharrueshme, Shkodra Elektronike ka siguruar vendin në finalen e Eurovizionit 2025, që do të mbahet më 17 maj në Bazel, Zvicër.

Kënga e tyre “Zjerm” u interpretua sonte së bashku me 14 shtete të tjera dhe Shqipëria arriti të kalonte në finale, duke e bërë këtë një arritje historike për muzikën shqiptare në këtë garë

Birra kudo që shkon: Si po i befason të huajt kultura e pirjes në Gjermani

Në Gjermani, pirja e alkoolit është pjesë e kulturës së përditshme, kudo dhe gjatë gjithë vitit. Nga birra në mëngjes deri te pirja e alkoolit në tren, zakonet e pirjes mund të jenë të pazakonta për ata që nuk janë mësuar me to.

Më shumë se 70% e të anketuarve në një sondazh thanë se e duan kulturën e pirjes në Gjermani. Ata që e kritikojnë këtë kulturë shpesh thonë se është e vështirë për ata që nuk pinë. Në Gjermani, pirja është e pranishme në shumë aktivitete sociale, qoftë në festa lokale, tregje Krishtlindjesh, apo edhe në parqe dhe trenat e qytetit.

Një nga surprizat më të mëdha për të huajt është se gjermanët pinë në shumë orë të ditës, përfshirë mëngjesin dhe drekën. Edhe pse alkooli është kudo dhe i lirë, shumica e gjermanëve nuk e teprojnë me pirjen, siç ndodh në disa vende të tjera, transmeton albinfo.ch.

Megjithatë, disa të huaj gjithashtu shprehin shqetësime për atë se si kultura e pirjes është shumë e pranishme dhe se nuk ka shumë mundësi për aktivitete sociale që nuk përfshijnë alkool. Për ata që nuk pinë, është më e vështirë të gjesh mundësi argëtimi.

Disa sugjerojnë që të rregullohen më shumë rregullat për reklamat e alkoolit dhe të krijohen më shumë mundësi për të kaluar kohë pa pirë, si kafenetë që mbeten hapur pas orës 8 të mbrëmjes.

 

Ushtria zvicerane po mendon të hapë përsëri disa bunkerë të vjetër

Zvicra po shqyrton mundësinë për të vënë përsëri në funksion disa bunkerë të vjetër ushtarakë që janë ndërtuar gjatë Luftës së Ftohtë. Këto fortifikime ishin shkatërruar në vitin 2018, por tani, për shkak të situatës së pasigurt në Europë, ushtria po mendon t’i përdorë përsëri, sipas kreut të ushtrisë, Thomas Sossli.

Pas nisjes së luftës në Ukrainë në vitin 2022, ushtria zvicerane ka ndryshuar mendim për këto vendndodhje. Ajo i ka rikthyer ato në listën e objekteve që mund të përdoren në të ardhmen. Sipas Sosslit, shumë prej tyre janë në gjendje të mirë dhe mund të riparohen shpejt, nëse parlamenti e miraton. Ai shton se në disa zona malore këto bunkerë janë të vetmet struktura ushtarake dhe janë shumë të mbrojtura, transmeton albinfo.ch.

Më parë, rreth 100 bunkerë të tillë ndodheshin në kufijtë veriorë, jugorë dhe në Alpe. Disa prej tyre janë shitur, dhe disa janë kthyer në muze. Një prej tyre, në zonën e Sapinhaut mbi Saxon, është mirëmbajtur nga vullnetarët dhe mund të vihet në përdorim brenda pak ditësh.

Megjithatë, ka një problem: ushtarët e sotëm nuk janë të trajnuar për të përdorur këto armë të vjetra. Një zgjidhje mund të jetë që trupat e trajnuara për armët moderne të mësojnë edhe përdorimin e këtyre fortifikimeve.

Këto struktura u ndërtuan për të mbrojtur Zvicrën nga pushtimi dhe ndodheshin zakonisht në zonat malore si Valais, Ticino, Grisons dhe Bernë. Vendndodhjet e sakta ishin të fshehta për arsye sigurie dhe ishin pjesë e strategjisë mbrojtëse të quajtur “Strategjia Kombëtare e Reduktuar”.

Sheqeri në ushqim: Zvicra vendos objektiva të reja për jogurtet dhe ëmbëlsirat

Popullsia e Zvicrës konsumon më shumë sheqer se sa rekomandohet, një problem që ka nxitur autoritetet federale të vendosin masa më të rrepta për uljen e niveleve të sheqerit dhe kripës në ushqime të përditshme si jogurti dhe ëmbëlsirat.

Sipas dokumenteve ekskluzive, qeveria zvicerane është në proces negociatash me industrinë ushqimore për të arritur objektiva të reja për uljen e sheqerit deri në vitin 2028. Ky vendim ka shkaktuar një reagim të fortë nga sektori industrial, i cili e sheh si një kërkesë të tepruar.

Për më shumë se një dekadë, konsumi i sheqerit ka qenë në qendër të debateve shëndetësore. Sipas të dhënave, shumë zviceranë konsumojnë sasi sheqeri që tejkalojnë normat e rekomanduara nga ekspertët e shëndetit, një praktikë që lidhet ngushtë me rritjen e rasteve të diabetit, problemeve me mëlçinë dhe sëmundjeve të zemrës.

Mjekët dhe ekspertët e shëndetit kanë paralajmëruar për rreziqet e konsumit të tepërt të sheqerit. Ata theksojnë se konsumimi i lartë i sheqerit, veçanërisht në pijet e ëmbëlsuara dhe ushqimet e procesuar, mund të kontribuoni në zhvillimin e sëmundjeve kronike. Kjo ka shtuar kërkesën për masa të reja nga qeveria, duke përfshirë edhe strategjitë për uljen e sheqerit dhe kripës në produkte të tilla si jogurti dhe pijet e gazuara, transmeton albinfo.ch.

Sipas dokumenteve të fundit, autoritetet federale synojnë të arrihen objektiva të reja për uljen e niveleve të sheqerit në këto produkte deri në vitin 2028. Këto objektiva janë të parashikuara të jenë të detyrueshme për prodhuesit, të cilët duhet të ndjekin udhëzimet për reduktimin gradual të përmbajtjes së sheqerit në produktet e tyre. Megjithatë, sektori i industrisë ka shprehur shqetësime në lidhje me këto objektiva, duke argumentuar se mund të ndikojnë në kostot e prodhimit dhe të vështirësojnë procesin e inovacionit.

Konsumi i sheqerit është lidhur ngushtë me shumë probleme shëndetësore, duke përfshirë rrezikun e zhvillimit të diabetit të tipit 2, sëmundjeve të zemrës, dhe problemeve të tjera metabolike. Një nga pasojat më të rënda është rritja e peshës trupore dhe ndërlikimet që lidhen me të, siç janë sëmundjet e mëlçisë dhe presioni i lartë i gjakut. Për këtë arsye, ekspertët e shëndetit kërkojnë që masa të tilla si ulja e sheqerit të bëhen një përparësi kombëtare.

Në një kohë kur diskutimet mbi shëndetin dhe ushqimin bëhen gjithnjë e më të nxehta në politikë, këto masa për uljen e sheqerit dhe kripës do të kenë një ndikim të drejtpërdrejtë në industrinë e ushqimit dhe jetën e përditshme të qytetarëve zviceranë. Pavarësisht nga kundërshtimet nga sektori industrial, shumë e shohin këtë si një hap të nevojshëm për të përmirësuar shëndetin e popullsisë dhe për të luftuar pasojat e konsumi të tepërt të sheqerit.

 

Zvicra interpreton në Eurovizion me këngën “Voyage”

Zvicra ka performuar sonte në Eurovizion në Basel me këngëtaren Zoë Më, e cila përfaqëson vendin me këngën “Voyage”.

Ajo interpretoi në gjuhën frënge një këngë që flet për mirëkuptim dhe respekt në marrëdhëniet mes njerëzve, duke dhënë një mesazh pozitiv për kohën që jetojmë, sidomos në epokën e mediave sociale, shkruan albinfo.ch.

Zoë Më, që vjen pikërisht nga Bazeli, u prit ngrohtësisht nga publiku. Performanca e saj ishte e thjeshtë, por prekëse dhe e sinqertë. Me zërin e saj të qetë dhe skenën elegante, ajo arriti të përcjellë emocionin e këngës te shikuesit.

 

Shqipëria ndez skenën e Eurovizionit me këngën “Zjerm”

Shqipëria u ngjit në skenën e gjysmëfinales së parë të Eurovizionit në Zvicër me një performancë mbresëlënëse nga dueti Shkodra Elektronike. Beatriçe Gjergji dhe Kolë Laca kënduan këngën “Zjerm”, një kombinim i muzikës elektronike me tinguj tradicionalë shqiptarë, shkruan albinfo.ch.

Kënga, e interpretuar në dialektin gegë, flet për forcën, pastrimin shpirtëror dhe rilindjen, duke përdorur simbolin e zjarrit.

Me zërin, energjinë dhe stilin unik, Shkodra Elektronike u prit mirë nga publiku dhe mediat, duke e mbajtur Shqipërinë në mesin e vendeve më të përfolura për të kaluar në finale.

Ndërsa nuk munguan as shqiptarët nga shumë vende që u mblodhën për të mbështetur përfaqësuesen e Shqipërisë në Eurovision. Ata valëvitën flamujt kuqezi dhe brohoritën me shumë entuziazëm. Me praninë e tyre të madhe dhe zërin e fortë, treguan sa krenarë janë për vendin e tyre dhe sa shumë e duan muzikën shqiptare.

 

Ekstradohet në SHBA kosovari që drejtonte tregun kriminal online

Një 33-vjeçar nga Gjilani, i njohur në qarqet e krimit kibernetik si “@blackdb”, ka kaluar kufijtë e drejtësisë së zakonshme jo në Kosovë, por në Shtetet e Bashkuara të Amerikës. Liridon Masurica, sipas autoriteteve amerikane, është njeriu që qëndron pas faqes famëkeqe BlackDB.cc, një treg i zi online ku identitetet vidhen dhe llogaritë digjitale shpërbëhen për përfitime të paligjshme.

Prej vitit 2018, ky treg i errët ka funksionuar si një supermarket për kriminelët kibernetikë: të dhëna personale, karta krediti, kredenciale të serverëve,  gjithçka shitej me çmimin e duhur. E tani, vetë drejtësia amerikane po e mban në fokus këtë njeri, i cili përballet me deri në 55 vjet burg nëse shpallet fajtor për akuzat që përfshijnë mashtrime të sofistikuara dhe përdorim të paautorizuar të pajisjeve të qasjes, transmeton albinfo.ch.

Ekstradimi i tij nuk ndodhi rastësisht. Ai u arrestua në Kosovë në dhjetor të vitit të kaluar dhe më pas, pas një procesi të koordinuar mes FBI-së dhe Policisë së Kosovës, u transferua më 9 maj drejt Floridës, ku tashmë është paraqitur në gjykatë federale. Prokurori amerikan Gregory W. Kehoe e përshkruan Masuricën si figurën kyçe të një rrjeti që ka dëmtuar mijëra qytetarë, kryesisht në SHBA.

Në aktakuzën zyrtare përmendet se të dhënat e shitura në BlackDB.cc janë përdorur për mashtrime financiare, vjedhje identiteti dhe aktivitete të tjera kriminale që kanë shkaktuar humbje të mëdha. Pavarësisht kësaj, sistemi gjyqësor amerikan i ruan të drejtat e tij si i pandehur,  ai konsiderohet i pafajshëm derisa të provohet fajësia në gjykatë.

Hetimi ndërkombëtar që çoi në arrestimin e Masuricës është konsideruar si një sukses i bashkëpunimit mes institucioneve ligjzbatuese të Kosovës dhe SHBA-së. Me ndihmën e FBI-së, Prokurorisë Speciale dhe organeve të tjera ndërkombëtare, u arrit të mbyllet një kapitull i errët për krimin kibernetik që për vite kishte vepruar nga prapaskena.

Sali Berisha nuk e pranon rezultatin zgjedhor, thërret protestë

Sali Berisha, lider i Partisë Demokratike të Shqipërisë, ka refuzuar të pranojë rezultatin e zgjedhjeve parlamentare të 2025-s dhe ka thirrur për protesta. Në një deklaratë të shpërndarë pas publikimit të rezultateve paraprake, ai ka theksuar se “nuk ka asnjë mundësi për t’u pajtuar me zgjedhje të tilla” dhe ka paralajmëruar se Partia Demokratike nuk do t’i njohë rezultatet.

Berisha ka akuzuar Partinë Socialiste të Edi Ramës për manipulim të votave, përfshirë përdorimin e grupeve kriminale dhe blerjen e votave, si dhe për abuzim me burimet publike dhe ndikim të paligjshëm në diasporë, transmeton albinfo.ch.

Bazuar me këto akuza, opozita ka planifikuar një protestë masive që do të zhvillohet të premten në Tiranë, në ditën kur mbahet Samiti i Komunitetit Politik Evropian. Berisha ka deklaruar se protestuesit do të kërkojnë një “votë të lirë” dhe do të kundërshtojnë atë që ai e quan një “diktaturë narkotike” që po përdor të gjitha mjetet për të grabitur votën e popullit .

Rezultatet paraprake të zgjedhjeve tregojnë një fitore të qartë për Partinë Socialiste, e cila ka marrë 52.09% të votave dhe ka siguruar 82 vende në Kuvendin me 140 deputetë, duke i mundësuar të qeverisë pa mbështetje koalicioni. Opozita, e udhëhequr nga koalicioni i Partisë Demokratike, ka marrë 34.43% të votave dhe 52 vende.

Megjithatë, opozita ka ngritur shqetësime për disa mijëra vota të ardhura nga diaspora, veçanërisht nga Greqia, të cilat ata i konsiderojnë të manipuluara .

Në përgjigje të këtyre akuzave, Komisioni Qendror i Zgjedhjeve ka njoftuar se rezultatet përfundimtare mund të shtyhen për shkak të kërkesave të opozitës për të rishikuar disa nga votat e diasporës. Megjithatë, Bashkimi Evropian ka vlerësuar zgjedhjet si të qeta dhe të organizuara mirë, duke theksuar rëndësinë e një dialogu politik konstruktiv për të avancuar procesin e integrimit të Shqipërisë në BE .

Eurovision 2025 hap dyert me spektakël në Bazel

Eurovision Song Contest 2025 ka nisur zyrtarisht sonte, më 13 maj, me gjysmëfinalen e parë të mbajtur në arenën St. Jakobshalle në Bazel, Zvicër. Kjo është hera e tretë që Zvicra pret këtë ngjarje, pas fitores së vitit të kaluar nga Nemo me këngën “The Code”.

Në këtë gjysmëfinale, 15 vende konkurrojnë për një vend në finalen e madhe që do të mbahet më 17 maj. Ndërsa Zvicra, si vend mikpritës, së bashku me vendet e “Big Five” (Franca, Gjermania, Italia, Spanja dhe Mbretëria e Bashkuar), kanë një vend të garantuar në finale.

Shqipëria përfaqësohet këtë vit nga dueti Shkodra Elektronike me këngën “Zjerm”. Ky grup, i përbërë nga Beatriçe Gjergji dhe Kolë Laca, fitoi edicionin e 63-të të Festivali i Këngës me këtë këngë që përzien muzikën elektronike me elemente tradicionale shqiptare, transmeton albinfo.ch.

“Zjerm” është një himn modern që trajton tema si fuqia, pastrimi shpirtëror dhe rilindja, duke përdorur simbolikën e zjarrit. Kënga është interpretuar në dialektin gegë dhe ka marrë vlerësime pozitive nga publiku dhe juria profesionale në Shqipëri, duke e renditur Shqipërinë në top-10 të parashikimeve për këtë vit.

Përfaqësuesja e Zvicrës këtë vit është Zoë Më, një këngëtare nga Bazeli, e cila do të interpretojë këngën “Voyage” në gjuhën frënge. Kënga trajton temat e mirëkuptimit dhe respektit në marrëdhëniet ndërpersonale, duke theksuar rëndësinë e pozitivitetit në epokën e mediave sociale .

 

Zyra Federale e Statistikave: Popullsia zvicerane po vë gjithnjë e më shumë në pikëpyetje rolet gjinore

Sipas një vlerësimi të fundit nga Zyra Federale e Statistikave, pranimi i çifteve të të njëjtit seks si prindër është rritur me 25 pikë përqindje gjatë dhjetë viteve të fundit.

Në vitin 2023, dy të tretat e personave të moshës 15 deri në 80 vjeç ishin të mendimit se fëmijët mund të rriten të lumtur edhe me çifte homoseksuale, transmeton albinfo.ch.

Ndryshime në perceptimin e roleve gjinore

Sa i përket ndarjes tradicionale të roleve, vetëm rreth një në katër të anketuar mendojnë se burrat duhet të jenë mbajtësit kryesorë të të ardhurave. Ndërkohë, një e treta besojnë se gratë kujdesen më mirë për fëmijët e vegjël. Në vitin 2013, këto përqindje ishin përkatësisht 39% dhe 51%, duke treguar një ndryshim të ndjeshëm në qëndrime.

Kur u pyetën për ndarjen ideale të punës me pagesë, më shumë se gjysma u shprehën se të dy prindërit duhet të punojnë me orar të pjesshëm. Megjithatë, në praktikë, dominon ende modeli ku në 46% të rasteve në çift, nëna punon me kohë të pjesshme, ndërsa babai me kohë të plotë.

Ndryshimi i roleve gjinore – një zhvillim në vazhdim

Të dhënat tregojnë se Zvicra po përjeton një transformim të qartë në kuptimin dhe përjetimin e roleve gjinore, me një tendencë të fortë drejt barazisë dhe diversitetit në jetën familjare dhe shoqërore.

 

Më shumë se 60,000 njerëz kërkojnë nga Migros ushqim pa organizma gjenetikisht të modifikuar

Më shumë se 60,000 konsumatorë i kanë kërkuar Migros-it të largohet nga shoqata “Varietetet e së Nesërmes”, e cila mbështet inxhinierinë gjenetike. Ata firmosën një letër proteste që iu dorëzua të martën drejtorit të Migros-it, Mario Irminger, në selinë e kompanisë në Cyrih.

Shoqata për Ushqime pa OMGJ denoncoi se, megjithë imazhin e saj si një kompani miqësore ndaj mjedisit, Migros po lobon për të lejuar përdorimin e inxhinierisë gjenetike në të ardhmen pa u bërë vlerësime të rrezikut dhe pa etiketim.

Një sinjal i fortë

Shoqata e sheh këtë protestë si një mesazh të fortë nga konsumatorët që nuk janë dakord me planet e Migros-it për inxhinierinë gjenetike.

Përgjigja nga zyra për shtyp e Migros-it ishte se ata do ta shqyrtojnë me kujdes kërkesën dhe ende nuk kanë marrë një qëndrim përfundimtar, transmeton albinfo.ch.

Një sinjal për politikanët

Shoqata gjithashtu thotë se firmat janë një mesazh për politikanët dhe Këshillin Federal, që po punojnë për një ligj që mund të lejojë përdorimin e inxhinierisë gjenetike pa pasur rregulla të qarta.

Në prill, Këshilli Federal hapi konsultimin për një ligj që mund të lejojë përdorimin e teknologjive të reja për krijimin e bimëve. Konsultimi do të mbyllet më 9 korrik.

Tirana, mes qyteteve me rritjen më të shpejtë në Evropë

Tirana renditet si një nga destinacionet urbane me rritjen më të shpejtë në kontinent, duke u përmendur mes qyteteve evropiane që po tërheqin gjithnjë e më shumë vëmendjen e udhëtarëve ndërkombëtarë.

Raporti vjetor i publikuar së fundi nga Mastercard Economics Institute për vitin 2025 mbi trendet globale të udhëtimeve thekson një zhvendosje të preferencave të udhëtarëve evropianë drejt përvojave më domethënëse të lidhura me mirëqenien, natyrën, aventurën, sportin dhe gastronominë, një tendencë ku Tirana po gjen vend të veçantë, shkruan ATSH, transmeton albinfo.ch.

Raporti vëren se ky vlerësim për Tiranën është nxitur kryesisht nga rritja e vizitorëve italianë, duke e bërë kryeqytetin shqiptar një nga vendet më tërheqëse për turistët e huaj.

Sipas raportit, kërkesa për udhëtime drejt Tiranës është rritur ndjeshëm në muajt e verës, duke e evidentuar kryeqytetin si një destinacion të spikatur për pushime verore urbane në Evropë.

Tendencat kryesore sipas këtij raporti përfshijnë sportin si nxitës të turizmit, destinacionet më të kërkuara gjatë 2025, udhëtime për mirëqenie, kryeqendrat kulinare, aventurat në natyrë dhe udhëtime biznesi më të rralla, por më të gjata.

Deputetë britanikë kërkojnë sanksione ndaj Vuçiqit: “Mjaft është mjaft”

Një grup prej 26 deputetësh britanikë i kanë dërguar një letër zyrtare Sekretarit të Jashtëm të Mbretërisë së Bashkuar, David Lammy, duke kërkuar një ndryshim rrënjësor në politikën e jashtme të vendit ndaj Serbisë. Letra është nënshkruar nga përfaqësues të të gjitha partive politike dhe është udhëhequr nga Emma Lewell-Buck, kryetare e grupit parlamentar “Labour Friends of Kosovo & the Western Balkans”, transmeton albinfo.ch.

Shkak për këtë reagim të fortë ka qenë pjesëmarrja e Presidentit të Serbisë, Aleksandar Vuçiq, në paradën ushtarake të mbajtur në Moskë më 9 maj,  një ngjarje që shihet gjerësisht si demonstrim force nga regjimi i Vladimir Putinit.

“Nën Presidentin Vuçiq, Serbia ka forcuar marrëdhëniet me Rusinë, duke qenë vendi i vetëm evropian që nuk ka vendosur sanksione ndaj saj që nga viti 2014,” thuhet në letër. Deputetët britanikë shprehin shqetësimin për përpjekjet e Vuçiqit për të destabilizuar rajonin e Ballkanit dhe për lidhjet e tij me strukturat paramilitare dhe kriminale në veri të Kosovës.

Letra veçon përfshirjen e drejtpërdrejtë të Milan Radoiçiqit në sulmin e 24 shtatorit 2023 në Banjskë,  një akt që autorët e letrës e cilësojnë si “terrorizëm i mbështetur nga shteti serb”. Deputetët theksojnë se Serbia ka përdorur një retorikë të rrezikshme nacionaliste dhe ka vazhduar të refuzojë realitetin e pavarësisë së Kosovës.

Në dokumentin zyrtar, ata i bëjnë thirrje Qeverisë britanike të ndërmarrë një sërë hapash:

1. Të dënojë publikisht retorikën përçarëse dhe veprimet e destabilizuese të Presidentit Vuçiq.

2. Të miratojë sanksione të synuara ndaj Vuçiqit dhe bashkëpunëtorëve të tij.

3. Të mbështesë më fuqishëm integrimin euroatlantik të Ballkanit dhe reformën demokratike në rajon.

Deputetët britanikë nënvizojnë se kjo letër nuk është një sulm ndaj popullit serb, por një përpjekje për të ndarë shpresat e qytetarëve për një të ardhme evropiane nga veprimet e një regjimi që “po rrëshqet drejt autokracisë”.

Burgim i përjetshëm për shqiptarin, ka vrarë bashkatdhetarin e tij

Gjykata e Landit e Darmstadtit ka dënuar një 41-vjeçar me burgim të përjetshëm për vrasje. Shqiptari ka pranuar se kishte qëlluar dhe plagosur për vdekje një bashkatdhetar 45-vjeçar në Rüsselsheim në prill të vitit 2024.

Krimi ishte paraprirë nga një debat i gjatë midis të dyve, transmeton albinfo.ch. Në shkurt të vitit 2024, personi tashmë i vrarë ia kishte kafshuar veshin e djathtë të të pandehurit.

Në prill të vitit 2024, i pandehuri, i cili e ka pranuar dhe rrëfyer krimin, kishte qëlluar me armë kundërshtarin e tij përpara një kafeneje në Rüsselsheim, e kishte ndjekur atë në një oborr dhe e kishte qëlluar përsëri. Viktima ndërroi jetë nga plagët e marra disa ditë më vonë.

“I gjithë incidenti zgjati 25 sekonda”, është shprehur kryetari i trupit gjykues në vendimin e tij, duke ju referuar imazheve nga kamerat e mbikëqyrjes dhe një dëshmitari. 45-vjeçari ishte i pambrojtur.

41-vjeçari, i cili shihej në video me doreza dhe maskë, kishte blerë një revolver dhe një makinë pak para krimit dhe kishte kërkuar në internet një rrugë udhëtimi për në Suedi, shkruan dpa.de. “Kështu sillet dikush që dëshiron të vrasë dhe e di se duhet të largohet nga vendi i krimit”, tha kryetari i trupit gjykues.

Gjykata ka deklaruar më tutje se nuk ishte e mundur të sqarohej gjatë gjyqit nëse debati midis dy burrave ishte bërë për një grua, një konflikt në skenën e drogës apo diçka tjetër, transmeton albinfo.ch. I dënuari konsumonte dhe shiste drogë. Gjykatësi tha se personi tahsmë i vrarë ishte gjykuar në Gjermani për vepra penale që lidhen me drogën dhe konsiderohej një “njeri i ashpër”.

Me vendimin që mori, gjykata ka vepruar në përputhje me akuzën nga Prokurori Publik. Mbrojtja, nga ana tjetër kishte deklaruar vrasjen si të paqëllimshme sepse nuk kanë parë në të ndonjë keqdashje. Vendimi nuk është ende i plotfuqishëm.

 

Zvicër: Mungesa e frymëzimit në punë i kushton kompanive deri në një muaj produktivitet në vit

Ndërsa kompanitë zvicerane përballen me sfida të mëdha ekonomike dhe gjeopolitike, një problem i brendshëm po bëhet gjithnjë e më i dukshëm: mungesa e frymëzimit në vendin e punës. Sipas studimit më të fundit “Index of Workplace Frymëzues 2025”, realizuar nga kompania e kërkimit të tregut Value Quest në Cyrih, dy të tretat e punonjësve në Zvicër dhe Lihtenshtajn ndihen të pafrymëzuar dhe jo të gatshëm për të kontribuar aktivisht në ndryshim, shkruan Blick, transmeton albinfo.ch.

Studimi, i cili përfshiu 500 të punësuar, zbulon kontraste të mëdha mes brezave. Punonjësit mbi 50 vjeç tregohen dukshëm më të motivuar: 75 për qind e tyre shprehen se janë të frymëzuar për të dhënë më të mirën çdo ditë dhe 68 për qind janë të gatshëm të përkrahin ndryshime brenda kompanive.

Në të kundërt, vetëm 46 për qind e punonjësve nën 30 vjeç ndihen të frymëzuar nga punëdhënësit e tyre, ndërsa vetëm 13 për qind shprehin gatishmëri për të ndihmuar në proceset e ndryshimit. Këto rezultate nuk konfirmojnë stereotipin e një brezi të ri dembel, thekson autorja e studimit, Kathrin Neumüller. Sipas saj, rezultatet flasin më shumë për mungesën e kushteve frymëzuese dhe kuptimplota të punës sesa për mungesë përkushtimi nga të rinjtë, transmeton albinfo.ch.

Kosto e uljes së frymëzimit? Rreth një muaj pune në vit për punonjës. Studimi tregon se, në një ditë tipike pune prej 8.5 orësh, punonjësit kalojnë rreth 2.5 orë në mënyrë joproduktive. Nëse mjedisi i punës nuk është frymëzues, humbja e produktivitetit llogaritet në 38 minuta në ditë, që përkthehet në 19 ditë pune në vit.

“Një pagë e drejtë apo një kafe falas nuk mjafton më,” thotë Neumüller. Ajo thekson se punonjësit, sidomos ata më të rinj, kërkojnë më shumë kuptim në punën e tyre, mundësi për zhvillim personal dhe angazhim real në proceset vendimmarrëse.

Mesazhi i studimit është i qartë: kompanitë që nuk investojnë në një kulturë pune frymëzuese, jo vetëm që rrezikojnë të humbasin talentet e reja, por edhe efikasitetin e tyre të përditshëm. Në një kohë sfiduese për ekonominë, kjo është një humbje që pak mund ta përballojnë, transmeton albinfo.ch.

Gjenevë: Mësuesit protestojnë kundër rregullores së re për orarin e punës

Një pjesë e stafit mësimdhënës në Gjenevë ka hyrë sot në grevë për të protestuar ndaj një rregulloreje të re të Departamentit të Arsimit Publik (DIP), e cila, sipas tyre, rrezikon të rrisë ngarkesën e punës pa konsultim të duhur me palët e prekura, shkruan RTS, transmeton albinfo.ch.

Sipas sindikatave, direktiva e re u jep autoriteteve më shumë fuqi për të ndryshuar mënyrën e llogaritjes së orëve të punës dhe përjashton aspekte thelbësore të punës mësimore, si detyrat edukative, nga koha e konsideruar si mësimdhënie. Kjo, thonë ata, çon në rritje reale të ngarkesës së punës dhe në shtrembërim të rolit të mësuesit.

“Bëhet fjalë për një logjikë kontabël që nuk pasqyron kompleksitetin e profesionit tonë,” u shpreh Waël Almoman, përfaqësues i Sindikatës së Mësuesve të Shkollave të Mesme të Gjenevës. Ai shtoi se greva po ndiqet nga 20 deri në 30 mësues për shkollë, me një pjesëmarrje të vlerësuar në 15 deri në 20 përqind, transmeton albinfo.ch.

Nga ana tjetër, DIP e hedh poshtë këtë interpretim, duke deklaruar se nuk do të ketë rritje të ngarkesës së punës dhe se numri i orëve mësimore dhe i orëve vjetore të punës mbetet i pandryshuar.

Ndërkohë, sindikatat paralajmërojnë se do të vazhdojnë aksionin sindikal nëse autoritetet nuk ulen në dialog serioz për të shqyrtuar ndikimin real të reformës mbi punën dhe mirëqenien e mësimdhënësve, transmeton albinfo.ch.

Eurovision në Bazel: Kosto e lartë, por përfitime të mëdha ekonomike dhe artistike

Organizimi i Festivalit Evropian të Këngës në Eurovision 2025 në Bazel pritet të kushtojë rreth 60 milionë franga zvicerane, duke e renditur këtë edicion ndër më të shtrenjtët në historinë e festivalit. Këto kosto do të ndahen midis qytetit të Bazelit, Korporatës Zvicerane të Transmetimeve (SRG) dhe Unionit Evropian të Transmetimeve (EBU), shkruan SRF, transmeton albinfo.ch.

Megjithëse shifra është e lartë, ekspertët theksojnë se përfitimet potenciale ekonomike për qytetin janë po aq të mëdha. Bazuar në një studim të ngjashëm nga Eurovision 2023 në Liverpool, Bazeli mund të përfitojë rreth 60 milionë franga vlerë të shtuar përmes turizmit, mikpritjes, shitjeve me pakicë, logjistikës dhe teknologjisë.

Roman Imgrüth, Drejtor Ekzekutiv i Ekspozitave dhe Eventeve në Messe Schweiz, shpreson që ndikimi i festivalit të jetë afatgjatë, duke e bërë Bazelin një destinacion më tërheqës për ngjarje të mëdha ndërkombëtare si panairet apo konferencat, transmeton albinfo.ch.

Përveç përfitimeve ekonomike, Eurovisioni mbetet një platformë e jashtëzakonshme për artistët e rinj. Shembulli i Remo Forrer, i cili përfaqësoi Zvicrën në vitin 2023 dhe prej atëherë jeton vetëm nga muzika, ilustron fuqinë transformuese të festivalit. Artistët marrin ekspozim para rreth 150 milionë shikuesve dhe përfitojnë nga rrjetëzimi në industrinë muzikore ndërkombëtare.

“Eurovisioni është një trampolinë e vërtetë për artistët,” thotë komentatori Sven Epiney, duke përmendur edhe rastin e Anna Rossinelli, e cila ndërtoi karrierën e saj muzikore pas pjesëmarrjes në vitin 2011.

Edhe pse kostoja është e madhe, Eurovision në Bazel shihet si një investim strategjik, me përfitime që shkojnë përtej një nate spektakli, nga rritja e profilit të qytetit deri te promovimi i talenteve të reja në arenën ndërkombëtare, transmeton albinfo.ch.

FSHF mohon lajmin për përjashtimin e tifozëve nga Kosova nga ndeshja Shqipëri – Serbi

Federata Shqiptare e Futbollit (FSHF) ka mohuar kategorikisht pretendimet e disa mediave serbe se tifozët nga Kosova janë përjashtuar nga mundësia për të ndjekur ndeshjen Shqipëri – Serbi, që zhvillohet më 7 qershor në Tiranë, shkruan KOHA, transmeton albinfo.ch.

Të martën, disa mediume serbe raportuan se FSHF ka marrë vendim që të mos ndajë bileta për tifozët me pasaportë të Kosovës. Si burim për këtë pretendim, disa prej tyre kanë cituar një medium në gjuhën shqipe me seli në Zvicër, ndërsa të tjerë thanë se është bërë e ditur nga televizioni publik i Kosovës  ndonëse një njoftim i tillë nuk figuron në faqen zyrtare të këtij televizioni.

Por presidenti i FSHF-së, Armand Duka, e ka cilësuar si “gënjeshtër të madhe” këtë pretendim. Në një deklaratë për gazetën Koha, Duka theksoi se Federata nuk ka marrë asnjë vendim të tillë.

“Kjo është një gënjeshtër e madhe. Është një maskarallëk”, ka thënë Duka. “Ne i kemi shkruar sot atij mediumi. Të shohim nëse do të përgjigjet.”

FSHF ka njoftuar të hënën se për shkak të interesimit të jashtëzakonshëm për ndeshjen e kualifikimeve për Botërorin 2026, përballja Shqipëri – Serbi do të ketë një sistem të përzgjedhjes së tifozëve përmes “shortit kompjuterik”. Fillimisht, të gjithë të interesuarit do të mund të aplikojnë për bileta dhe më pas, në mënyrë të rastësishme, do të zgjidhen ata që do të kenë të drejtë t’i blejnë ato, transmeton albinfo.ch.

Pas këtij njoftimi, disa media në Serbi spekuluan se nga kjo mundësi janë përjashtuar tifozët me pasaportë të Kosovës, duke e lidhur edhe me një vendim të supozuar nga Ministria e Financave e Shqipërisë. Megjithatë, FSHF dhe presidenti i saj nuk kanë dhënë ndonjë konfirmim për ekzistencën e një vendimi të tillë institucional.

Ndeshja Shqipëri – Serbi, e vlefshme për grupin K të kualifikimeve për Kupën e Botës 2026, është cilësuar si përballje me rrezikshmëri të lartë nga FIFA. Për shkak të një dënimi nga FIFA pas fyerjeve të tifozëve në ndeshjen ndaj Andorrës në mars, 20 për qind e kapacitetit të stadiumit “Air Albania” nuk do të jetë në dispozicion për publikun e zakonshëm.

Pavarësisht kësaj, interesimi për ndeshjen është shumë i madh, veçanërisht nga tifozët shqiptarë nga Kosova, që në mënyrë të rregullt ndjekin përfaqësuesen shqiptare.

Shqipëria ka zhvilluar tashmë dy ndeshje në kuadër të këtyre kualifikimeve,  një humbje 2:0 ndaj Anglisë dhe një fitore 3:0 kundër Andorrës. Ndeshja ndaj Serbisë është konsideruar vendimtare për ecurinë në grup, ku Anglia shihet si favoritja kryesore, ndërsa Shqipëria dhe Serbia pritet të rivalizojnë për vendin e dytë, transmeton albinfo.ch.