Archives

Mot i acartë në Gjermani, anulohen dhe vonohen fluturimet në aeroportin e Berlinit

Posted on by Drin Reçica

Mot i ashpër dimëror ka shkaktuar ndërprerje të konsiderueshme në trafikun ajror dhe rrugor në verilindje të Gjermanisë. Aeroporti i Berlinit po përballet me vonesa dhe anulime fluturimesh për shkak të akullit dhe ngricave që kanë vështirësuar operimet në pistë, transmeton albinfo.ch.

Autoritetet aeroportuale kanë bërë të ditur se kufizimet në qarkullimin ajror pritet të vazhdojnë të paktën deri në mesditë, ndërsa pasagjerët janë këshilluar të kontrollojnë statusin e fluturimeve përpara nisjes drejt aeroportit.

Kushtet e vështira atmosferike nuk kanë prekur vetëm Berlinin. Probleme serioze në qarkullim janë raportuar edhe në landin Mecklenburg-Vorpommern, Brandenburg dhe zona të tjera përreth, ku ngricat dhe temperaturat e ulëta kanë krijuar rrezik të shtuar në rrugë.

Vështirësi janë shënuar gjithashtu edhe në transportin hekurudhor në verilindje të Gjermanisë, ku disa linja kanë pësuar vonesa për shkak të kushteve të motit.

Policia gjermane ka raportuar një numër të madh aksidentesh rrugore gjatë ditës së sotme, ku 19 persona kanë mbetur të lënduar, tre prej të cilëve janë dërguar për trajtim në spital. Autoritetet konfirmojnë se nuk ka viktima.

Ndër zonat më problematike është raportuar Autobani A10 pranë Potsdamit, ku kushtet e rrugës kanë shkaktuar disa aksidente dhe vështirësi në qarkullim.

Autoritetet u bëjnë thirrje qytetarëve dhe udhëtarëve të tregojnë kujdes të shtuar gjatë lëvizjes dhe të informohen paraprakisht për gjendjen e trafikut dhe fluturimeve. /Albinfo.ch

Tragjedi në Itali, fqinji rrëfen si u gjetën të pajetë katër anëtarët e familjes shqiptare

Posted on by Drin Reçica

Fqinji i familjes Ernest Çela ka rrëfyer për mediat italiane momentet e rënda pas ngjarjes tragjike ku katër anëtarë të kësaj familjeje humbën jetën mbrëmjen e 4 shkurtit në Porcari, në provincën e Lucca-s në Itali, transmeton albinfo.ch.

Në një prononcim për La Repubblica, i riu shqiptar tregoi se kishte hyrë në banesën trekatëshe të familjes së bashku me një të afërm të tyre, vëllain e kryefamiljarit, A.K., si dhe dy efektivë policie.

Sipas tij, në katin e dytë i gjetën viktimat të shtrira pa ndjenja, por me shenja jete, pasi në atë moment kishin ende puls dhe rrahje zemre.

Ernest Çela tregoi se situata u përkeqësua shpejt, pasi edhe i afërmi i familjes humbi ndjenjat, ndërsa edhe vetë ai filloi të ndiente marramendje dhe u detyrua të dalë jashtë. Ai shtoi se pasi u hapën dritaret, nga brenda banesës doli tym i bardhë, ndërsa dyshohet se në ajër kishte prani gazi ose një substance të ngjashme. /Albinfo.ch

Shkencëtarët paralajmërojnë: Njerëzit po krijojnë lidhje emocionale me AI më shumë se me njerëzit

Posted on by Alb

Një studim i fundit tregon se njerëzit mund të ndjejnë afërsi emocionale me inteligjencën artificiale (IA), ndonjëherë më shumë sesa me të tjerët. Hulumtimi u krye nga Prof. Dr. Markus Heinrichs dhe Dr. Tobias Kleinert nga Universiteti i Freiburgut, së bashku me Prof. Dr. Bastian Schiller nga Universiteti i Heidelbergut. Pjesëmarrësit ndjenë më shumë intimitet kur nuk e dinin se po komunikonin me një IA.

Në dy studime online, 492 pjesëmarrës diskutuan për përvoja personale dhe emocionale, duke marrë përgjigje nga një person ose nga një model i bazuar në IA. Rezultatet treguan se kur nuk e dinin që bisedonin me AI, ndjenja e afërsisë ishte po aq e fortë sa me një person tjetër, dhe në disa raste, pjesëmarrësit ndiheshin më afër IA-së, pasi ajo zbulonte më shumë informacion personal. Kur u informuan paraprakisht se do të flisnin me AI, ndjenja e afërsisë u ul ndjeshëm.

Studiuesit theksojnë potencialin e IA-së në mbështetje psikologjike, kujdes shëndetësor, arsimin dhe këshillimin, por paralajmërojnë edhe për nevojën për udhëzime etike dhe rregullatore për të siguruar transparencë dhe për të parandaluar abuzimet.

Prof. Schiller vëren: “Inteligjenca artificiale po bëhet gjithnjë e më shumë një aktor shoqëror, dhe mund të krijojë lidhje të thella emocionale me njerëzit.”

Cili është problemi i Roblox?

Posted on by Alb

Roblox ka rreth 111 milionë përdorues në mbarë botën, ku gati 40 për qind janë të mitur. Sipas autoriteteve, prej disa vitesh në këtë platformë janë evidentuar probleme serioze sigurie, veçanërisht në funksionet e komunikimit.

Antropologia digjitale, e specializuar në videolojëra dhe botë virtuale, J. Loeva La Ragione, shpjegon se një nga shqetësimet kryesore lidhet me funksionin e bisedës (chat), i cili u mundëson përdoruesve të komunikojnë me këdo në internet. Kjo i ekspozon disa fëmijë ndaj mesazheve me përmbajtje seksuale ose sjelljeve të papërshtatshme përmes avatarëve.

Sipas saj, megjithëse avatari nuk pasqyron identitetin real të përdoruesit, ai mund të keqpërdoret nga persona keqdashës që shtiren si fëmijë të tjerë për të fituar besimin e viktimave të tyre.

Ekspertja thekson rëndësinë e përfshirjes së prindërve në aktivitetet online të fëmijëve, duke sugjeruar që ata t’i shoqërojnë, madje edhe të luajnë bashkë me ta, ashtu si në një lojë tavoline.

Një tjetër element kyç, sipas Loeva La Ragione, është edukimi digjital. Ajo këshillon që fëmijëve t’u mësohen praktika të sigurta në internet, si moszbulimi i identitetit real apo i të dhënave personale, kujdesi ndaj të panjohurve dhe raportimi i çdo përmbajtjeje problematike.

Gjithashtu, rekomandohet që kompjuterët dhe konzolat e lojërave të mbahen në ambiente të përbashkëta të shtëpisë, duke e konsideruar çdo hapësirë virtuale si një hapësirë publike, njësoj si bota reale.

Autoritetet e Gjenevës shprehen të shqetësuara nëse masat mbrojtëse të vendosura nga vetë platforma Roblox janë të mjaftueshme dhe efektive për garantimin e sigurisë së të miturve.

Vazhdojnë vonesat në pagesën e përfitimeve të papunësisë në Zvicër

Posted on by Alb

Vonesat në pagesën e përfitimeve të papunësisë vazhdojnë, pavarësisht përmirësimeve të bëra në sistemin e ri të pagesave. Pas problemeve fillestare, sistemi është përmirësuar ndjeshëm, por ende nuk ka arritur nivelin e dëshiruar të funksionimit.

Sekretariati Shtetëror për Çështjet Ekonomike (SECO) njoftoi të enjten se specialistët po punojnë pa ndërprerje për të siguruar që përmirësimet të jenë të dukshme dhe të ndjeshme çdo ditë për punonjësit e fondeve të sigurimit të papunësisë. Megjithatë, SECO nuk ishte në gjendje të japë shifra të sakta mbi numrin e personave të prekur nga këto vonesa.

Si pasojë e problemeve teknike, përpunimi i aplikimeve është ngadalësuar dhe pagesat mund të vonohen për disa ditë. Në rastet më komplekse, pagesat mund të zgjasin edhe më shumë, por autoritetet sqarojnë se kjo nuk lidhet drejtpërdrejt me sistemin Asal 2.0. Sipas SECO-s, rastet komplekse gjithmonë kanë kërkuar kohë përpunimi që mund të zgjasë deri në disa muaj.

Vonesat po ndikojnë veçanërisht te pagesat e para për personat që kanë mbetur së fundmi pa punë. Në fund të muajit janar, SECO kishte garantuar se këto raste do të trajtoheshin me përparësi, duke theksuar se “nuk ka shifra të besueshme për numrin e personave të prekur”.

Kosovë: Vihet në funksion linja falas 0800 për informim mbi Ligjin për të Huajt dhe Automjete

Posted on by Alb

Ministria e Punëve të Brendshme ka lansuar një linjë telefonike pa pagesë në kuadër të fushatës informuese për zbatimin e Ligjit për të Huajt dhe Ligjit për Automjete. Kjo linjë synon të ofrojë informim të shpejtë dhe të saktë për qytetarët, të huajt dhe vizitorët.

Numri kontaktues është 0800 46 757, përmes të cilit qytetarët mund të marrin informacione pa asnjë kosto lidhur me dispozitat e këtyre dy ligjeve. Shërbimi ofrohet në gjuhën shqipe, serbe dhe angleze.

Sipas MPB-së, kjo linjë është një nga mekanizmat e planifikuar për të lehtësuar qëndrimin e vizitorëve dhe të huajve në Kosovë, si dhe për të sqaruar rregullat për qarkullimin e automjeteve me targa të huaja.

Ministria bën të ditur se fushata informuese do të zgjasë deri më 15 mars 2026, me qëllim rritjen e qasjes në informata dhe respektimin e legjislacionit në fuqi.

Çfarë duhet të bëni nëse shpallet një emergjencë e vërtetë në Zvicër?

Posted on by BR

Gjatë alarmit vjetor, 5,000 sirena fikse dhe 2,200 sirena mobile në Zvicër testohen zakonisht në orën 14:30.

Testi i alarmit të ujit pason në orën 16:00 në zonat me diga.

Aplikacioni AlertSwiss aktivizohet gjithashtu në këtë kohë, transmeton albinfo.ch.

Qëllimi i të dyjave është të sigurohet funksionaliteti i sistemit – me fjalë të tjera, të sigurohet që alarmet do të bien pa probleme në rast se ndodh një emergjencë e vërtetë – për shembull, një fatkeqësi natyrore ose një aksident serioz kimik – në nivel rajonal ose kombëtar.

Nga praktika në realitet

Por a e dini se çfarë të bëni në rast se alarmi në zonën tuaj bie vërtet – domethënë, në një ditë tjetër përveç të mërkurës së parë të shkurtit?

Rekomandimet për veprimet dhe sjelljen e duhur në situata të tilla vijnë nga qeveria federale nëpërmjet Zyrës Federale për Mbrojtjen Civile dhe Zyrës Federale për Furnizim Ekonomik Kombëtar (FONES).

Këshilla e tyre, sapo të dëgjoni sirenat të bien (ose të merrni një mesazh në aplikacionin AlertSwiss) është që menjëherë të informoheni nëpërmjet radios dhe/ose televizionit rreth natyrës së fatkeqësisë dhe të ndiqni udhëzimet e dhëna nga autoritetet dhe organizatat e emergjencës.

Ato përfshijnë përdorimin e telefonit dhe mjeteve të tjera të komunikimit vetëm për mesazhe të rëndësishme dhe urgjente për të parandaluar mbingarkesën e rrjetit.

Në të njëjtën mënyrë, përdorni makinat dhe mjetet e tjera të transportit vetëm për arsye urgjente – përsëri, mos e mbingarkoni trafikun.

Gjithashtu, informoni dhe mbështesni fqinjët dhe njerëzit që kanë nevojë për ndihmë në afërsinë tuaj.

Dhe pastaj ka udhëzime që lidhen me fatkeqësi specifike, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Le të fillojmë me përmbytjet

Ato përfshijnë moshyrjen në bodrume ose garazhe nëntokësore nëse përmbytjet janë të afërta.

Gjithashtu, mos ngisni makinë/biçikletë mbi rrugët e përmbytura.

Për më tepër, shmangni zonat që kërcënojnë përmbytje, siç janë brigjet e lumenjve ose liqeneve. Mund të bëheni viktimë e një dallge baticash; gjithashtu, brigjet që janë përmbytur mund të shemben.

Po për tërmetet?

Kërkoni strehim – për shembull, nën një tavolinë të fortë dhe mbrojeni kokën.

Nëse dëmi është i rëndë, largohuni nga ndërtesa dhe kërkoni strehim në një strehë (më shumë rreth kësaj më poshtë).

Gjithashtu, mos harroni të kontrolloni nëse gazi, tubat e ujit dhe kabllot elektrike janë dëmtuar, duke i fikur ato nëse nuk jeni të sigurt.

Jini të pajisur mirë

Nëse udhëzimet janë që të qëndroni në vend dhe të mos dilni nga shtëpia juaj në asnjë rrethanë (nëse, për shembull, ndodh një rrjedhje kimike), duhet të jeni në gjendje të mbështeteni në rezervat tuaja thelbësore.

Sipas FONES, “mbledhja e rezervave është një masë e lehtë dhe shumë efektive në një krizë, e cila ju lejon të plotësoni nevojat tuaja për disa ditë. Është një masë parandaluese që është në dispozicion të të gjithëve.”

FONES ka një listë gjithëpërfshirëse të furnizimeve emergjente që çdo familje në Zvicër duhet të ketë – megjithëse pak prej tyre në të vërtetë i kanë.

Ajo përmban këto artikuj, të mjaftueshëm për një javë:

9 litra ujë për person.

Ushqime që nuk prishen ose që zgjasin shumë, siç janë orizi, makaronat, vaji, produktet e konservuara, kripa, sheqeri, kafeja, çaji, frutat e thata, musli, çokollata, qumështi UHT dhe djathi, dhe mishi i tharë.

Gjithashtu duhet të keni në dispozicion një radio me bateri, elektrik dore, bateri rezervë, qirinj, si dhe shkrepëse/çakmak.

Gjithashtu në listë janë 50 maska ​​higjienike për person, dezinfektues, ilaçe personale dhe artikuj higjiene të nevojshëm rregullisht, disa para në dorë dhe ushqim për kafshët shtëpiake.

A duhet të evakuoheni në strehën (tuajën ose të përbashkët) për mbrojtje nga pasojat e zjarrit?

Qëllimi kryesor i këtyre bunkerëve është mbrojtja e popullsisë gjatë një konflikti të armatosur, veçanërisht një konflikti që përfshin armë të shkatërrimit në masë.

Por ato mund të përdoren edhe në rast të fatkeqësive natyrore ose të shkaktuara nga njeriu.

Megjithatë, duhet të shkoni në strehë vetëm me urdhër të autoriteteve.

Nëse kjo ndodh, ju duhet të:

Përgatitni pajisje emergjence (duke përfshirë dokumentet personale)

Sillni një radio VHF me bateri dhe bateri rezervë

Përgatitni ushqim (duke përfshirë ushqimet dietike speciale dhe për foshnje), si dhe ilaçet

Mbyllni dritaret dhe dyert, fikni pajisjet elektrike, fikni rrjetin kryesor të gazit dhe shuani zjarret e hapura (oxhaqet, qirinjtë)

Informoni dhe, nëse është e nevojshme, ndihmoni banorët e tjerë

Akomodoni kafshët shtëpiake sa më mirë të jetë e mundur dhe furnizojini ato me ujë dhe ushqim

Kur të lëshohet urdhri zyrtar, mbyllni derën e shpërthimit dhe mbulesat rezistente ndaj shpërthimit dhe ndizni ventilimin.

Këshilli Qeveritar i Cyrihut nuk dëshiron abonime prej 365 frangash

Posted on by erezzaademi

Këshilli Qeveritar i Cyrihut është shprehur kundër abonimeve prej 365 frangash. SP po bën thirrje për këtë për një ose dy zona të transportit publik, analoge me qytetin e Cyrihut. Këshilli Qeveritar gjithashtu ka pak të bëjë me përparimet e mëtejshme nga SP për transportin publik.

SP arriti të bindë të drejtën e votës së qytetit të Cyrihut: Rreth 63 përqind votuan në favor të një abonimi prej 365 frangash në shtator 2025. Aktualisht, abonimi vjetor për autobusë, trena dhe tramvaj kushton ende 813 franga. Qyteti duhet të paguajë koston vjetore të pritur prej 140 milionë. Se kur do të futet abonimi është ende e hapur.

Gjithashtu SP dëshiron t’i ofrojë pjesës tjetër të kantonit abonime të lira përmes Motion. Së bashku me gjashtë propozime të tjera për transportin publik, ajo i paraqiti këto. Deklaratat e Këshillit Qeveritar të publikuara të enjten ishin negative. Ai nuk e konsideron abonimin me zbritje si masën më efektive për të promovuar transportin publik, sipas deklaratës së Këshillit Qeveritar.

Këshilli Qeveritar i referohet gjithashtu Vjenës. Kryeqyteti austriak prezantoi abonimin prej 365 eurosh në vitin 2012. Megjithatë, ulja prej 84 eurosh nuk rezultoi në një ndryshim të qëndrueshëm në transportin publik. Dhe: “Çmimet ishin më 1 janar 2026 të rritura me pothuajse 100 euro.” Kjo është për të rregulluar marzhin e kontributit në kostot e transportit publik.

Këto kosto kërcënojnë

Nëse vjen abonimi i lirë, do të kishte një kërcënim për kosto të larta, sipas këshillit qeveritar. Nëse qyteti do të ishte të paktën 140 milionë franga, këto do të ishin tre herë më të larta në kanton për shkak të numrit të banorëve, shkruan Blick, transmeton albinfo.ch. Shkalla e mbulimit të rrjetit të transportit është vetëm 63 përqind. Pjesa tjetër, mbi 417 milionë, tashmë është marrë përsipër nga kantoni dhe komunat.

Përparimet e mëtejshme të SP-së kanë të bëjnë, për shembull, realizimi i shpejtë i linjave të reja të transportit publik ose ndërtimi i linjave hekurudhore që nuk duhet të kalojnë nëpër stacionet e Winterthur dhe Cyrih. Këshilli i Kantonit do të merret me paketën paraprake në një nga mbledhjet e tij të ardhshme.

Raporti i Eurostat: Çmimet e shtëpive në BE janë rritur me 53% që nga viti 2010

Posted on by erezzaademi

Eurostat ka publikuar botimin e tij “Strehimi në Evropë – 2025”, duke ofruar një pasqyrë të përditësuar të kushteve të strehimit, kostove dhe trendeve afatgjata në të gjithë Bashkimin Evropian. Publikimi interaktiv tregon pabarazi të mëdha midis shteteve anëtare në përballueshmërinë e strehimit, normat e pronësisë dhe zhvillimet e çmimeve, duke nënvizuar presionin në rritje mbi familjet në shumë pjesë të Evropës.

Mesatarisht, familjet në BE shpenzojnë rreth 19 përqind të të ardhurave të tyre të disponueshme për kostot e strehimit, duke përfshirë qiranë, shërbimet dhe mirëmbajtjen. Megjithatë, kjo pjesë ndryshon ndjeshëm midis vendeve, duke reflektuar ndryshimet në tregjet e strehimit, nivelet e të ardhurave dhe politikat kombëtare.

Një nga gjetjet kryesore të raportit është rritja afatgjatë e çmimeve të shtëpive. Në të gjithë BE-në, çmimet e pronave banesore u rritën me rreth 53 përqind midis viteve 2010 dhe 2024. Ndërsa çmimet ranë pak në vitin 2023, ato rifilluan rritjen në vitin 2024, shkruan theinternational, transmeton albinfo.at. Rritjet më të forta gjatë kësaj periudhe u regjistruan në vende të tilla si Hungaria, Estonia dhe Lituania, ndërsa rritja e çmimeve ishte më e moderuar në pjesë të Evropës Jugore dhe Perëndimore.

Austria zë një pozicion të mesëm krahasuar me vendet e tjera të BE-së në disa tregues të strehimit. Kostot e strehimit përbëjnë një pjesë relativisht të lartë të të ardhurave familjare, të nxitura pjesërisht nga rritja e qirave dhe kostove të energjisë, veçanërisht në zonat urbane si Vjena. Në të njëjtën kohë, rritja afatgjatë e çmimeve të shtëpive në Austri ka qenë më e ulët se në shumë vende të Evropës Qendrore dhe Lindore, megjithëse çmimet janë rritur vazhdimisht që nga viti 2010.

Normat e pronësisë së shtëpive në Austri mbeten nën mesataren e BE-së, duke reflektuar një treg të fortë qiraje dhe një stok të madh të strehimit social dhe bashkëpunues. Kjo e dallon Austrinë nga vendet me norma të larta pronësie, si Rumania ose Hungaria, por gjithashtu ndihmon në mbrojtjen e disa familjeve nga paqëndrueshmëria ekstreme e kostos së strehimit. Nivelet e mbipopullimit në Austri janë më të ulëta se mesatarja e BE-së, duke treguar cilësi përgjithësisht të mirë të strehimit, megjithëse presionet e përballueshmërisë mbeten një shqetësim në rritje.

Raport federal ngre shqetësime për funksionimin e Skyguide

Posted on by Drin Reçica

Çdo problem në funksionimin e kompanisë së kontrollit ajror Skyguide ka pasoja të menjëhershme dhe të gjera për linjat ajrore dhe pasagjerët. Një raport i fundit i Kontrollit Federal të Financave (EFK) tregon se kompania ka ende nevojë për përmirësime serioze në sistemin e saj të sigurisë, përcjell albinfo.ch.

Vetëm javën e kaluar, hapësira ajrore mbi Gjenevë u mbyll për rreth një orë për shkak të një problemi me një përditësim të softuerit në Skyguide. Sipas Fernando Guntern, përfaqësues i Kontrollit Federal të Financave, incidente të tilla mund të ndodhin gjithmonë.

“Ngjarjet nuk mund të shmangen plotësisht, ato do të ndodhin herë pas here,” tha Guntern, duke theksuar se çështja kryesore nuk është vetë incidenti, por reagimi ndaj tij.

Sipas tij, vendimtare është sa shpejt Skyguide arrin të reagojë në raste të tilla, në mënyrë që të shmanget ndërprerja e sigurisë ajrore. “Dhe pikërisht këtu ka ende hapësirë për përmirësim,” shtoi ai.

Dobësitë në sistemin e emergjencës së Skyguide nuk janë të reja. Ato u bënë veçanërisht të dukshme në qershor të vitit 2022, kur për disa orë asnjë avion nuk mundi të kalonte hapësirën ajrore zvicerane për shkak të një defekti informatik.

Që nga ajo kohë, Skyguide ka ndërmarrë disa masa në fusha të veçanta, por sipas EFK-së, këto nuk janë të mjaftueshme. “Skyguide duhet të largohet nga trajtimi i sistemeve individuale dhe të analizojë sistemin në tërësi, si dhe t’i testojë rregullisht të gjitha proceset,” thekson Guntern.

Ai shton se përgjegjësia kryesore qëndron te menaxhmenti, i cili duhet t’i japë më shumë prioritet përgatitjes për emergjenca dhe kriza. “Duhet të përcaktohen qartë përgjegjësitë dhe këto procedura të ushtrohen rregullisht,” përfundon ai.

Kurti fton investitorët francezë: Kosova e gatshme

Posted on by Drin Reçica

Kryeministri në detyrë, Albin Kurti, në kuadër të Ditës së Biznesit Francez, deklaroi se Kosova është e gatshme për partneritete të mëdha infrastrukturore dhe mbetet e hapur për investime serioze nga kompanitë ndërkombëtare, përcjell albinfo.ch.

Në fjalën e tij, Kurti e paraqiti Kosovën si një shtet të pavarur, të konsoliduar dhe me orientim të qartë evropian, duke theksuar stabilitetin institucional si një faktor kyç për bizneset. Sipas tij, ky stabilitet ofron siguri publike, parashikueshmëri dhe disiplinë fiskale, elemente që krijojnë një mjedis të favorshëm për investitorët.

Ai shtoi se qeveria ka punuar në forcimin e sundimit të ligjit, eliminimin e praktikave informale dhe krijimin e një tregu me konkurrencë të drejtë për kompanitë që investojnë dhe inovojnë.

Kurti gjithashtu theksoi se Kosova ofron një kornizë tatimore të thjeshtë dhe konkurruese, duke përmendur tatimin 10 për qind mbi fitimin e korporatave, mungesën e tatimit mbi dividendët, tatimin progresiv mbi pagat deri në 10 për qind, mungesën e doganave për makineritë prodhuese dhe mos-tatimin e eksporteve.

Ai përfundoi duke theksuar se këto politika synojnë të nxisin produktivitetin, punësimin formal dhe investimet në kapacitete moderne, duke i ftuar kompanitë franceze që kërkojnë projekte infrastrukturore ta shohin Kosovën si një destinacion të përshtatshëm për investim.

Manifestim kulturor dhe përkujtimor “Kurora e Lirisë”, në Bernë

Posted on by albinfo.ch

Më 14 mars 2026, në Kursaal Arena në Bernë, Këshilli i Shoqatave Kulturore Shqiptare në Zvicër organizon manifestimin përkujtimor dhe kulturor “Kurora e Lirisë”, një ngjarje që synon të kontribuojë në shkëmbimin kulturor ndërmjet shumë kantoneve, ruajtjen e kujtesës historike dhe valorizimin e bashkëjetesës në një shoqëri demokratike si ajo zvicerane.

Këshilli përbëhet nga mbi 30 shoqata kulturore e studentore të cilat veprojnë në kantone të ndryshme të Zvicrës. Ngjarja ka karakter kulturor dhe synon të krijojë një hapësirë për takim, shkëmbim dhe bashkëpunim mes shoqatave kulturore shqiptare nga kantone të ndryshme të Zvicrës.

Përmes valleve dhe këngëve tradicionale, shoqatat pjesëmarrëse kontribuojnë në promovimin e trashëgimisë kulturore dhe identitetit artistik, duke reflektuar vlerat e shoqërisë multikulturore zvicerane dhe procesin e integrimit të suksesshëm të komunitetit shqiptar.

Manifestimi organizohet në nderim të sakrificës sublime të Familjes Jashari dhe të dëshmorëve të lirisë së Kosovës, në kuadër të promovimit të kujtesës historike dhe shkëmbimit kulturor.

Ngjarja pasqyron historinë kolektive të një komuniteti që sot jeton, kontribuon dhe integrohet në shoqërinë zvicerane, duke ruajtur njëkohësisht identitetin dhe trashëgiminë e tij kulturore. Manifestimi do të nderohet me praninë e familjarëve të Familjes Jashari, përfaqësuesve të familjeve të dëshmorëve që jetojnë në Zvicër, përfaqësuesve institucionalë dhe diplomatikë zviceranë eshqiptarë si dhe nga akademikë, historianë dhe artistë.

Kontribuesit e këtij projekti, shoqatat e studentëve shqiptarë, shoqatat kulturore, artistë, shoqatat që mbështesin integrimin e shqiptarëve në fusha të ndryshme të jetës në shoqërinë helvetike dhe promovomojnë arritjet e tyre, do të jenë pasqyra më e mirë e unitetit.

Ngjarja do të përcillet nga media në kuadër të një programi të kuruar me përmbajtje kulturore dhe përkujtimore. Programi i këtij manifestimi është i përshtatur për publik familjar dhe zhvillohet në frymën e respektit mes gjeneratave. Në ditët në vijim do të ju sjellim progamin artistik të detajuar.

Koordinatorë të projektit: Shoqata Kulturore Dora d’Istria, Gjenevë dhe Ansambli Arbëreshët, Thurgau.

Koha: 14 mars, nga ora 15.00 deri në orën 18.00

Vendi: Kursaal, Bern

Për informata

Mirishahe Limani Hiler: Tel. 079 607 46 74

Gjykata konfirmon përjashtimin e nxënësve ndërkufitarë nga shkollat e Gjenevës

Posted on by Drin Reçica

Dhoma Kushtetuese e Gjykatës së Drejtësisë së Gjenevës ka vendosur në favor të kantonit në çështjen që lidhet me përjashtimin e nxënësve ndërkufitarë nga shkollat publike të Gjenevës, përcjell albinfo.ch.

Gjykata ka hedhur poshtë 112 ankesa, të paraqitura nga nxënës që banojnë në Francë dhe që kërkonin të ndjeknin arsimin në institucionet shkollore të kantonit të Gjenevës.

Vendimi lidhet me ndryshimet rregullatore të miratuara në qershor 2025 nga Këshilli i Shtetit i Gjenevës, të cilat kufizojnë ndjekjen e shkollave publike – nga arsimi fillor deri në atë të mesëm të lartë – vetëm për fëmijët që banojnë në territorin e kantonit.

Dhoma Kushtetuese vlerëson se autoritetet kantonale kanë vepruar në përputhje me ligjin, duke zbatuar parimin e arsimit të bazuar në vendbanimin e nxënësit.

Sipas gjykatës, personat që nuk jetojnë në Zvicër nuk mund të pretendojnë të drejtën për arsim falas në këtë vend.

Shaqiri përplaset me tifozët pas humbjes në Kupë

Posted on by BR

Eliminimi i Baselit në çerekfinalen e Kupës kundër St. Gallen ka lënë gjurmë të mëdha te kampionët në fuqi.

Pas përfundimit të ndeshjes, atmosfera ishte e rënduar. Teksa lojtarët po falënderonin tifozët që kishin udhëtuar për t’i mbështetur, një prej tyre i shprehu hapur pakënaqësinë kapitenit Xherdan Shaqiri.

Kapiteni i Baselit reagoi duke u përfshirë fillimisht në një diskutim në fushë, por më pas situata u qetësua dhe Shaqiri u pa duke buzëqeshur për incidentin.

“Kjo është pjesë e futbollit. As nuk më kujtohet çfarë tha ai”, u shpreh Shaqiri pas ndeshjes, transmeton albinfo.ch.

“Askush nuk është i lumtur kur humbasim, kjo është e kuptueshme. Por nuk ndihmon të krijosh tension. Duhet të qëndrojmë të bashkuar”, shtoi ai.

Kujtojmë se edicionin e kaluar Baseli fitoi Kupën dhe titullin në Zvicër, derisa këtë edicion duket se do të mbetet pa trofe.

Veshja tradicionale e Hasit të Prizrenit synon mbrojtjen nga UNESCO

Posted on by Drin Reçica

Veshja tradicionale e Hasit të Prizrenit, e konsideruar një nga pasuritë më të çmuara etnografike të Kosovës dhe ndër më të vjetrat në trojet shqiptare, ka nisur rrugëtimin për t’u përfshirë në listën e Trashëgimisë Kulturore të UNESCO-s. Nismën për mbledhjen dhe dokumentimin e materialeve e ka ndërmarrë Shoqëria Kulturore Artistike “Malësori” në Prizren, me synim argumentimin e veçorive dhe origjinalitetit të kësaj veshjeje unike, transmeton albinfo.ch.

Sipas studiuesit Nexhat Çoçaj, veshja hasjane daton mbi 2,500 vjet më parë dhe dallohet për asimetrinë karakteristike të punimit dhe simbolikën e pasur që pasqyron jetën shoqërore dhe kulturore të komunitetit. Në bashkëpunim me Institutin për Trashëgimi dhe Kulturë “Pjetër Bogdani” dhe shoqërinë kulturore “Hasi” në Tiranë, po përgatitet kërkesa zyrtare për UNESCO, e cila pritet të dorëzohet në prill të vitit 2026.

Ndërkohë, sipas të dhënave të deritanishme, në Kosovë dhe Shqipëri janë identifikuar mbi 150 veshje hasjane të kompletuara, të ruajtura ndër breza, të cilat përfaqësojnë një dëshmi të gjallë të trashëgimisë dhe identitetit kulturor shqiptar. /Albinfo.ch

Shqiptarja hyn në histori me emërimin në administratën e lartë të SHBA-së

Posted on by Drin Reçica

Eva Millona ka hyrë në histori si shqiptarja e parë e lindur në Shqipëri që emërohet në një nga nivelet më të larta të administratës së Shteteve të Bashkuara të Amerikës. Ajo është caktuar në pozitën Assistant Secretary në Department of Homeland Security (DHS), një nga institucionet më të rëndësishme të qeverisë amerikane, transmeton albinfo.ch.

Millona është juriste e diplomuar në Universitetin e Tiranës, ku përfundoi studimet në Drejtësi. Në Shqipëri ajo shërbeu si gjyqtare në Gjykatën e Rrethit Gjyqësor të Tiranës, duke u bërë njëherësh gjyqtarja më e re në historinë e kësaj gjykate. Pas emigrimit në SHBA, ajo ndërtoi një karrierë të suksesshme në fushën e politikave të emigracionit dhe mbështetjes për refugjatët.

Ajo ka drejtuar programin e sistemimit të refugjatëve në Massachusetts Qendrore dhe ka pasur rol të rëndësishëm në organizatën Massachusetts Immigrant and Refugee Advocacy Coalition (MIRA), ku ka shërbyer fillimisht si Drejtoreshë e Politikave dhe Avokimit, më pas si Zëvendësdrejtore Ekzekutive dhe nga viti 2008 si Drejtore Ekzekutive.

Millona njihet gjerësisht si eksperte dhe lidere në çështjet e emigracionit dhe integrimit të refugjatëve. Emërimi i saj në Department of Homeland Security konsiderohet një arritje historike për komunitetin shqiptar dhe një dëshmi e kontributit të diasporës shqiptare në institucionet më të larta shtetërore të SHBA-së./Albinfo.ch

Gjykata Federale Administrative: Trenat Dosto duhet rishqyrtuar për aksesin e personave me aftësi të kufizuara

Posted on by Alb

Trenat me dy kate të linjave të gjata të hekurudhave zvicerane (SBB), të cilët kanë shkaktuar debate që prej futjes së tyre në përdorim, duhet të rishikohen për të vlerësuar nëse janë të përshtatshëm për njerëzit me aftësi të kufizuara.

Gjykata Federale Administrative ka pranuar ankimimin e organizatës Inclusion Handicap, e cila kishte ngritur shqetësime mbi licencën e pakufizuar të operimit për trenat Dosto të ndërtuar nga Bombardier Transportation, të miratuar nga Zyra Federale e Transportit (BAV) në mars 2024. Kritika kryesore e organizatës ishte dizajni i zonave për hipje dhe zbresje nga treni.

Në një vendim të publikuar, Gjykata konkludoi se raporti i ekspertëve, i cili ishte porositur nga Zyra Federale e Transportit (FOT), lë shumë pyetje pa përgjigje. Raporti ishte përgatitur nga një kompani private pas refuzimit të çështjes nga Gjykata Supreme Federale në dhjetor 2021.

Gjykata theksoi se matjet u kryen duke përdorur vetëm karriget standarde të rrotullimit, ndërsa provat praktike u bënë me persona pa aftësi të kufizuara, gjë që i bën rezultatet jo përfaqësuese. Për më tepër, raporti vlerësoi vetëm karriget manuale, pa marrë parasysh karriget elektrike apo rolatorët.

Hetimi gjithashtu përfshiu situatën e personave paraplegjikë, por nuk u mor parasysh gjendja e të moshuarve, personave me sklerozë të shumëfishtë apo atyre që po rikuperojnë pas një goditjeje në tru. Sipas Gjykatës, duke respektuar parimin e procedurës së përshpejtuar, duhet të shqyrtohet gjithashtu nëse është teknikisht e mundur dhe e përshtatshme të bëhen përshtatje të zonave të hipjes dhe zbritjes, të paktën për një vagon të çdo treni.

Trenat Dosto kanë shkaktuar edhe probleme të tjera: disa u dorëzuan me vonesë dhe në dhjetor, SBB njoftoi se do t’i riparojë trenat për shkak të dridhjeve të shumta gjatë lëvizjes.

Gjenevë: Punëdhënësit kërkojnë përjashtim nga paga minimale për punët verore të studentëve

Posted on by Alb

A duhet që punët verore të studentëve të paguhen nën pagën minimale? Kjo çështje do t’u nënshtrohet votuesve në kantonin e Gjenevës më 8 mars, në kuadër të një referendumi për një ligj që parashikon një pagë minimale të veçantë për punët sezonale të studentëve.

Nisma vjen nga përfaqësues të bizneseve dhe partitë e djathta, të cilët argumentojnë se që nga vendosja e pagës minimale në vitin 2020, numri i punëve verore është ulur ndjeshëm. Sipas tyre, kostoja është bërë shumë e lartë për ndërmarrjet, duke u hequr të rinjve mundësinë për të fituar përvojën e parë profesionale, transmeton albinfo.ch.

Disa kompani, si ajo e drejtorit të furrave të bukës Stéphane Oberson, kanë hequr dorë nga punësimi i studentëve gjatë verës. “Nëse punësoj një student 18-vjeçar me të njëjtën pagë si një punonjës të ri të përhershëm, kjo krijon probleme,” u shpreh ai në një emision mëngjesi. “Punonjësit mendojnë se studentët qëndrojnë vetëm një muaj, kërkojnë trajnim, mbikëqyrje dhe megjithatë paguhen njësoj. Këtu qëndron problemi.”

Për këtë arsye, propozohet një përjashtim nga paga minimale për studentët, përmes kontratave deri në 60 ditë në vit, me një pagesë pak më pak se 19 franga në orë, rreth 5 franga më pak se paga minimale e parashikuar për vitin 2026. Studentët që punojnë gjatë gjithë vitit nuk do të preken nga kjo masë.

Kundërshtime nga e majta dhe sindikatat

Nga ana tjetër, partitë e majta dhe sindikatat e kundërshtojnë ashpër këtë propozim, duke e cilësuar si një shkelje të rrezikshme të parimit të pagës minimale dhe një goditje të drejtpërdrejtë ndaj të rinjve.

“Studimet në nivel federal tregojnë se paga është një faktor kyç në të ardhurat e studentëve,” thotë Davide de Filippo, president i Koordinimit të Veprimit Sindikal në Gjenevë. “Studentët kanë nevojë për pagë minimale edhe gjatë pushimeve. Ulja e pagës me 25% mund t’u kushtojë disa prej tyre deri në 1.000 franga më pak gjatë verës, në një periudhë kur ata janë të detyruar të punojnë,” thekson ai.

Projektligji, i cili buron nga qendra e djathtë, u miratua nga Këshilli i Madh i Gjenevës në tetor të vitit të kaluar. Meqë mbështetësit e tij synonin zbatimin që këtë verë, u përfshi edhe një referendum i detyrueshëm. Nëse votuesit thonë “po” më 8 mars, punët verore të studentëve mund të paguhen nën pagën minimale që këtë sezon veror.

Dy raporte kërkojnë reformë të thellë në Policinë e Lozanës për shkak të diskriminimit

Posted on by Alb

Dy raporte të publikuara nga Qyteti i Lozanës konfirmojnë nevojën për një reformë të thellë të Policisë Bashkiake, pas zbulimit të praktikave dhe qëndrimeve diskriminuese brenda trupës. Dokumentet evidentojnë prani të racizmit, seksizmit dhe mangësi serioze në mënyrën se si identifikohen dhe trajtohen këto probleme.
Sipas kryetarit të bashkisë, Grégoire Junod, organizimi aktual i policisë nuk mundëson zbulimin efektiv të diskriminimit. Reforma pritet të jetë afatgjatë dhe të zgjasë katër deri në pesë vjet.

Kriza u thellua pas zbulimit të dy grupeve në WhatsApp, ku ish- dhe punonjës aktualë të policisë shpërndanin mesazhe raciste, seksiste dhe antisemite. Tetë policë u pezulluan, ndërsa prokuroria e Vaud-it vazhdon hetimet për shkelje të mundshme penale.

Në kuadër të hetimit, komuna mblodhi 25 dëshmi anonime nga policë aktivë dhe ish-policë, të cilat tregojnë normalizim të diskriminimit, sjellje seksiste të përsëritura, mungesë transparence në promovime dhe vështirësi në raportimin e shkeljeve.

Raporti i dytë, i përgatitur nga eksperti André Duvillard, thekson nevojën për modernizimin e policisë dhe forcimin e kulturës institucionale, menaxhimit dhe etikës profesionale. Ai propozon rishikimin e misioneve, ndryshimin e sjelljeve dhe përmirësimin e klimës së punës.
Autoritetet komunale kanë njoftuar krijimin e grupeve të brendshme të punës dhe emërimin e një delegateje për sigurinë urbane dhe klimën e punës, në mbështetje të reformës së ardhshme.

Zvicër: Mund të na presë një “dimër i marsit”

Posted on by BR

Mos prisni verë së shpejti – ky është një paralajmërim nga parashikuesit e motit.

Ndërsa temperaturat mund të bëhen pak më të buta gjatë ditëve të ardhshme – Evropa mund të goditet nga vorbulla polare, transmeton albinfo.ch.

Vorbulla normalisht bllokon ajrin e ftohtë mbi polin e veriut – por ka shenja se po dobësohet dhe kjo mund ta sjellë të ftohtin arktik deri në Evropën qendrore.

Do të duhen dy ose tre javë që të ndodhë të ftohtit, që do të thotë se fundi i muajit dhe madje edhe fillimi i marsit mund të jenë shumë të ftohtë.

Një parashikues i motit i tha gazetës Blick se shanset për një dimër të marsit janë rritur.

Banka zvicerane UBS shënon fitime marramendëse për vitin 2025

Posted on by BR

Gjigandi bankar zviceran UBS ka raportuar fitime vjetore prej 7.8 miliardë dollarësh për vitin 2025, të nxitura nga një performancë e papritur e lartë prej 1.2 miliardë dollarësh në tremujorin e fundit të vitit.

Fitimet e vitit të plotë u rritën me 53% nga viti 2024, ndërsa fitimet e tremujorit të katërt u rritën me 56% nga viti në vit. Analistët kishin pritur një mesatare prej 970 milionë dollarësh për tre muajt e fundit të vitit 2025.

UBS njoftoi rezultatet e saj financiare të mërkurën, me bankën që ende po punon për integrimin e rivalit Credit Suisse, të cilin pranoi ta blinte në vitin 2023, shkruan Swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

I përshtatur për këto kosto integrimi, fitimi para taksave i tremujorit të katërt arriti në 2.87 miliardë dollarë, raportoi UBS.

Aksionarët do të marrin një dividend prej 1.10 dollarësh për aksion për vitin financiar, krahasuar me 0.90 dollarë në vitin 2024.

Përveç kësaj, banka fillimisht planifikon blerje aksionesh me vlerë 3 miliardë dollarë në vitin 2026 – me qëllim blerje të mëtejshme. Shuma do të varet nga forma përfundimtare e rregullores së re në Zvicër dhe arritja e objektivave financiarë.

Asetet kalojnë shifrën prej 7 trilion dollarësh

Klientët depozituan 101 miliardë dollarë shtesë në asete të reja neto gjatë vitit. Totali i aseteve të UBS nën menaxhim është rritur mbi shifrën prej 7 trilion dollarësh.

“Ne bëmë përparim të madh në një nga integrimet më komplekse në historinë e bankave, ndërsa pasiguria rregullatore vazhdon në Zvicër”, tha CEO Sergio Ermotti.

Në fillim të tremujorit të parë të vitit 2026, mjedisi makroekonomik vazhdon të karakterizohet nga rritje e qëndrueshme globale dhe inflacion në rënie, sipas perspektivës së bankës.

Kushtet e tregut mbeten konstruktive në përgjithësi, me diversifikim më të gjerë në tregun e aksioneve dhe rotacion sektorial që mbështesin aktivitetin e klientëve, si dhe një biznes dhe tubacion të shëndetshëm të tregjeve të transaksioneve dhe kapitalit.

Në cilat spitale zvicerane ka më shumë gjasa të infektoheni?

Posted on by BR

Më 1 shkurt, një adoleshent i cili u plagos rëndë në zjarrin e Vitit të Ri që shpërtheu në një bar në Crans-Montana, vdiq në Spitalin Universitar të Cyrihut (UHZ).

Një infeksion që ai kishte marrë ndërsa ishte në njësinë e djegies së UHZ thuhet se “luajti një rol vendimtar në vdekjen e tij”.

Kjo tragjedi ngre një pyetje që mund të jetë në mendjen tuaj: sa serioz është rreziku i infektimit në një spital zviceran?

Por së pari: Si infektohen pacientët në spitale?

Më së shpeshti, një infeksion ndodh kur bakteret, mikrobet ose viruset depërtojnë në trup përmes pajisjeve të kontaminuara, higjienës së dobët të duarve nga stafi ose procedurave invazive si kirurgjia dhe kateterët, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Le të përmbledhim disa shifra

Në përgjithësi, shkalla e Infeksioneve të Fituara në Spital (INS) në spitalet zvicerane – 6 përqind, sipas Zyrës Federale të Shëndetit Publik (FOPH) – është relativisht e ulët dhe në përputhje me mesataren evropiane.

Ky vlerësim bazohet në një anketë që FOPH kreu midis 108 spitaleve të kujdesit akut – 80 përqind e të gjitha institucioneve të tilla në Zvicër.

Kjo është një shifër për popullsinë e spitalit të përgjithshëm.

Infeksionet e FIT janë, megjithatë, më të larta për pacientët që janë të sëmurë rëndë ose sistemi imunitar i të cilëve është i dobësuar – si viktima e djegies së Cyrihut.

Sipas vlerësimeve të FOPH, afërsisht 5,900 vdekje që ndodhin në vit në Zvicër janë të paktën pjesërisht të lidhura me infeksionet e fituara në spital.

Shumica e të prekurve tashmë vuajnë nga gjendje të rënda mjekësore ose janë të moshuar. Por infeksioni rrallë është shkaku i vetëm i vdekjes; përkundrazi, është elementi i fundit në një zinxhir problemesh shëndetësore.

Por faktorë të tjerë janë gjithashtu në lojë

Shkallat më të larta shpesh regjistrohen pas procedurave të caktuara, sipas ‘Quel-hopital’, një shoqatë e pavarur që krahason standardet e kujdesit në spitalet zvicerane.

Për shembull, të dhënat e saj tregojnë se infeksionet e rrezikshme shëndetësore (HAI) janë më të larta pas procedurave të caktuara – përkatësisht pas operacioneve në rektum dhe zorrë të trashë.

Për të parat, shkalla marramendëse e HAI prej 94.4 përqind u regjistrua në Spitalin Sursee, i cili është pjesë e Spitalit Kantonal të Lucernës.

Shkalla të tjera mbi mesataren ndodhën në Spitalin Kantonal Valais (25.7), Inselspital në Bernë (23.1), Spitalin Kantonal St. Gallen (22.9), Rrjetin Spitalor Neuchâtel (22.6) dhe Spitalin Burgdorf (Bern) – 21.8.

Për operacionet që lidhen me zorrën e trashë, shkalla mesatare e infeksioneve të fituara në spital pas operacioneve është 11.4 përqind, me HAI më të lartë prej 51.3 përqind të vërejtur në Spitalin Asana në Menziken (Aargau).

Kjo shkallë është gjithashtu mbi mesataren kombëtare në Spitalin Kantonal Uri (27.7), i ndjekur nga Spitali Kantonal Schaffhausen (27.7), Spitali Universitar në Cyrih (23.5) dhe Inselspital Bern (21.1).

Këto dy procedura kanë shkallën më të lartë të infeksionit; Infeksionet Infektive për sëmundje dhe operacione të tjera të zakonshme janë shumë nën mesataren kombëtare, me vetëm disa përjashtime (çuditërisht për operacione relativisht të thjeshta):

Në Clinique La Source në Lozanë, 11.1 përqind e pacientëve zhvillojnë infeksione pas apendektomisë. Shifra kombëtare tejkalohet gjithashtu (7.9 përqind) në Spitalin Herisau në Appenzell-Ausserrhoden.

Rreziku i Infeksioneve Infektive pas operacionit të fshikëzës së tëmthit është mbi mesataren (9.4 përqind) në Flury Stiftung Regionalspital Prättigau, Schiers (Graubünden).

Për histerektomitë, shkalla është 7.3 përqind në Inselspital të Bernës dhe 7 përqind në Spitalin Riviera-Chablais (Vaud-Valais).

Pak perspektivë…

Të marra në vlerën e tyre nominale, këto statistika janë të frikshme, por keni shumë më tepër shanse të dilni nga spitali me shëndet të mirë sesa jo.

Mbani mend se Zvicra ka një sistem të shkëlqyer shëndetësor, si për kujdesin e përgjithshëm ashtu edhe për atë të specializuar.