Ansambli “Arbëresha” festoi 22 vjetorin e themelimit

Më 7 shkurt 2026, Ansambli “Arbëresha” kremtoi 22-vjetorin e themelimit me një mbrëmje të gjallë kulturore, e cila mblodhi anëtarë të komunitetit shqiptar në Zvicër dhe dashamirës të artit tradicional shqiptar.

Në këtë festë u zhvillua një program i pasur artistik, përfshirë valle tradicionale, muzikë popullore dhe interpretime të ndryshme, të cilat synuan të promovojnë dhe të paraqesin trashëgiminë kulturore shqiptare. Ngjarja gjithashtu theksoi rrugëtimin e gjatë të ansamblit dhe kontributin e tij në ruajtjen e identitetit shqiptar mes diasporës.

Ansambli “Arbëresha” ka vepruar për mbi dy dekada, duke u angazhuar në ruajtjen dhe transmetimin e traditave shqiptare tek gjeneratat e reja, përmes performancave të rregullta që promovojnë vallëzim, muzikë popullore dhe kostume kombëtare.

Sipas drejtuesit të ansamblit, Augustin Ukaj, dhe drejtorit artistik, Nue Uka, në aktivitet morën pjesë grupe dhe artistë nga Zvicra dhe vende të tjera ku jetojnë shqiptarët, ndërsa programi përfshiu edhe valle në premierë dhe interpretime inovative.

Pikërisht këtë vit, moderimi i mbrëmjes u besua moderatorëve të ardhur direkt nga Kosova, ndërsa në fund të programit performoi grupi qytetar i muzikës “String String” nga Prishtina.

Organizatorët e konsideruan këtë edicion të 22-të të veçantë dhe ftuan të gjithë emigrantët dhe dashamirësit e kulturës shqiptare të merrnin pjesë. Po ashtu, një grup i madh nga Kosova udhëtoi për të festuar së bashku këtë përvjetor të ansamblit “Arbëresha”.

Ansambli “Arbëresha” vazhdon për 22 vjet të kontribuojë në ruajtjen e traditës dhe kulturës shqiptare përmes muzikës, valleve dhe kostumeve tradicionale.

Pse nuk e përjetojnë të gjithë të ftohtin njësoj?

Ndjeshmëria ndaj të ftohtit ndryshon nga një person te tjetri. Faktorë fiziologjikë dhe psikologjikë shpjegojnë këto dallime. Emisioni CQFD ka shqyrtuar mekanizmat e termorregullimit në trupin e njeriut dhe evolucionin e marrëdhënies sonë me të ftohtin ndër shekuj.

Që nga kohët parahistorike, njeriu është përshtatur me temperaturat e ulëta. Olivier Jandot, historian dhe bashkautor i librit “Le Peuple des frileux” (Grasset), shpjegon se:

“E gjithë jeta jonë konsiston në ruajtjen e temperaturës së trupit rreth 37 gradë, qoftë përmes mekanizmave natyrorë si djersitja, apo përmes shpikjeve si veshjet dhe ngrohja.”

Evolucioni ka luajtur gjithashtu një rol të rëndësishëm. Sipas rregullit të Bergmann-it, njerëzit e hershëm, fillimisht më të hollë në trup, ndryshuan morfologjinë e tyre gjatë migrimit në zona më të ftohta, duke u bërë më trupmëdhenj për të kufizuar humbjen e nxehtësisë.

Ndjeshmëria ndaj të ftohtit: çështje fiziologjie dhe psikologjie

Mathieu Saubade, mjek sportiv dhe studiues në CHUV dhe UniSanté në Lozanë, shpjegon se perceptimi i të ftohtit ndryshon nga individi në individ.

“Trupi ynë është i pajisur me receptorë për nxehtësinë dhe të ftohtin, të cilët dërgojnë informacion në hipotalamus – termostatin e brendshëm të trupit,” thotë ai.

Trupi rregullon temperaturën rreth 37°C përmes mekanizmave të ndryshëm, si djersitja, zgjerimi ose ngushtimi i enëve të gjakut periferike, për të rritur ose kufizuar shkëmbimin e nxehtësisë me ambientin. Efikasiteti i këtij sistemi ndryshon sipas gjinisë, moshës dhe gjendjes shëndetësore.

Faktorët që ndikojnë në rezistencën ndaj të ftohtit

Përveç moshës dhe gjinisë, rol të rëndësishëm luajnë edhe faktorë të tjerë fiziologjikë. Personat me masë të madhe muskulore ose me trup më të plotë e ruajnë më mirë nxehtësinë. Në të kundërt, sëmundje si hipotiroidizmi, problemet vaskulare apo kequshqyerja mund të rrisin ndjeshmërinë ndaj të ftohtit.

Edhe aspektet psikologjike janë të rëndësishme. Përvojat e mëparshme dhe zakonet kulturore – si ekspozimi i foshnjave ndaj të ftohtit në Finlandë – ndikojnë në mënyrën se si e perceptojmë temperaturën.

Sipas Mathieu Saubade, trupi mund të stërvitet për të toleruar më mirë të ftohtin, për shembull duke ulur gradualisht temperaturën në shtëpi ose duke bërë dush me ujë të ftohtë. Megjithatë, ai thekson:

“Disa njerëz do të mbeten gjithmonë të ndjeshëm ndaj të ftohtit, edhe me stërvitje. Kjo varet shumë nga individi.”

Nga ana tjetër, Olivier Jandot nënvizon se një e treta e familjeve franceze kanë vuajtur nga të ftohtit të paktën një herë gjatë dimrit 2024–2025, sipas Observatorit Kombëtar për Varfërinë Energjetike. Në të njëjtën kohë, fokusi në rehatinë termike, i lidhur me shqetësimet mjedisore, po i shtyn gjithnjë e më shumë njerëzit të “ngrohin trupin” më shumë sesa shtëpinë.

Aeroporti Ndërkombëtar i Tiranës me rekord tjetër, 11.6 milionë pasagjerë gjatë 2025-ës

Aeroporti Ndërkombëtar i Tiranës ka shënuar rekord të ri gjatë vitit 2025.

Sipas statistikave të Këshillit Ndërkombëtar të Aeroporteve, Aeroporti “Nënë Tereza”, ka regjistruar 11.6 milionë pasagjerë, duke shënuar rritje prej 8.7 për qind krahasuar me vitin 2024.

Me këto shifra, aeroporti i Tiranës renditet i pari në rajon për nga fluksi i udhëtarëve, transmeton albinfo.ch.

Ministri i Turizmit, Kulturës dhe Sportit, në Shqipëri Blendi Gonxhe, përmes një postimi ka thënë se rritja e vazhdueshme e trafikut ajror është një tregues i qartë i zhvillimit të turizmit dhe besimit në destinacionin tonë.

Votat Federale më 8 mars: Çfarë duhet të dini

Fushata në prag të 8 Marsit tani është shfaqur dhe, së shpejti, materialet e votimit do të mbërrijnë. Raundi tjetër i votimeve federale me siguri do të jetë intensiv: si për numrin e objekteve të paraqitura popullit, ashtu edhe për shumë implikimet që secila prej tyre nënkupton.

Çështja e parë për të cilën do të votohet ka të bëjë me të ardhmen e parave të gatshme. Në fakt, iniciativa “Po për një monedhë zvicerane të pavarur dhe të lirë me monedha ose kartëmonedha” shqyrtohet nga qytetarët. Ky amendament kushtetues i propozuar, i njohur më mirë si “Paraja është liri”, u paraqit në Kancelarinë Federale në fillim të vitit 2023 me pothuajse 137,000 nënshkrime të vlefshme në mbështetje, transmeton albinfo.ch.

Tetë vjet pas refuzimit të “No Billag”, një propozim i ri për një amendament kushtetues vë në pikëpyetje të ardhmen e shërbimit publik të radios dhe televizionit dhe, më saktë, burimin e tij mbizotërues të financimit: në fakt, iniciativa SSR, e njohur edhe si “200 franga janë të mjaftueshme” do të kalojë gjithashtu zgjedhjet në votimin e 8 marsit.

Objektivi i tretë i lidhur me votat federale të 8 marsit jepet nga iniciativa “Për një politikë të drejtë të energjisë dhe klimës: investimi për prosperitet, punë dhe mjedis”: teksti shkon në votime disa vjet pas suksesit të tij formal, i cili u sanksionua nga mbi 102,000 nënshkrime të vlefshme.

Imponimi individual, pas vitesh diskutimesh, kalon në shqyrtimin e organit zgjedhor për votimin e 8 marsit. Ligji në fjalë, i miratuar nga Dhomat vitin e kaluar, përfaqëson një kundërprojekt indirekt ndaj një iniciative të paraqitur në vitin 2021. Kalimi në votime vjen pas suksesit të dy referendumeve, njëri prej të cilëve u promovua nga një duzinë kantonesh.

Çka është “Paketa e Maleve” dhe çka synon

Qeveria shqiptare ka marrë një hap të rëndësishëm drejt zhvillimit ekonomik dhe turistik të zonave malore në vend me miratimin e zonave prioritare për zhvillim nën “Paketën e Maleve”.

Ky vendim pritet të sjellë rritje investimesh, më shumë vende pune dhe nxitje të turizmit të qëndrueshëm në zonat rurale dhe malore të vendit, shkruajnë mediat shqiptare, transmeton albinfo.ch.

Në Bashkinë e Krujës, qeveria ka shpallur pesë zona me përparësi zhvillimi, që përfshijnë territore të mëdha nga Barkanesh deri te Mali i Krujës dhe Bubq, me mijëra hektarë tokë që synohen për agroturizëm, zhvillim ekonomik dhe industrial. Këto zona janë identifikuar me hartëzime zyrtare dhe raportohen si pika kyçe të potencialit të zhvillimit lokal.

Në Bashkinë e Maliqit, janë përcaktuar dhjetë zona prioritare, përfshirë fshatra si Kolanec, Libonik, Vreshtas dhe Pojan — gjithashtu me sipërfaqe të konsiderueshme tokësore që mund të shfrytëzohen për agroturizëm, turizëm natyror dhe aktivitete të zhvillimit rural.

Bashkia e Vorës ka marrë gjithashtu vendimin për të shpallur gjashtë zona prioritare zhvillimi, duke përfshirë zonat e Gërdecit, Marikajt, Kuçit dhe Prezës — me qëllim nxitjen e zhvillimit ekonomik në këtë territor përtej funksioneve urbane tradicionale.

Pse janë këto vendime të rëndësishme?

Vendimet janë pjesë e ligjit nr. 20/2025 “Për Paketën e Maleve”, i cili synon krijimin e kushteve për investime të qëndrueshme, sidomos në zonat malore që historikisht kanë qenë më pak të zhvilluara.

Zonat prioritare do të shërbejnë si hapësira ku investitorët lokalë dhe të huaj mund të krijojnë biznese në sektorë si agroturizmi, prodhimi rural, industria e lehtë dhe shërbimet turistike.

Këto masa synojnë edhe përmirësimin e kushteve të jetesës në zonat malore, duke forcuar ekonominë vendore dhe krijuar mundësi të reja punësimi.

Policia bastis një klub shqiptar për shkak të lojërave ilegale të fatit

Natën e së shtunës, Policia Kantonale e Cyrihut bastisi një klub në Regensdorf. Gjatë kontrollit, u arrestua një person dhe u sekuestrua një armë, lëndë narkotike dhe para.

Sipas urdhrave dhe në bashkëpunim me Bordin Federal Zviceran të Lojërave të Fatit, Policia Kantonale e Cyrihut hyri në një klub në zonën industriale të Regensdorfit pak pas orës 2:00 të mëngjesit të së shtunës, transmeton albinfo.ch. Siç njoftoi Policia Kantonale e Cyrihut të shtunën, më shumë se 20 persona u gjetën brenda.

Disa nga të pranishmit po luanin një lojë kazinoje, për të cilën në Zvicër kërkohet leje e veçantë, kur ndërhyri policia, shkruan limatttalerzeitung.ch. Te lojtarët u gjetën edhe para.

“Gjatë një kontrolli të plotë të individëve të pranishëm, zyrtarët e policisë kantonale gjetën një shkop bejsbolli dhe afërsisht një kilogram marihuanë”, vazhdoi deklarata. Policia sekuestroi armën e ndaluar, lëndët narkotike dhe mbi 2,000 euro për t`ua dorëzuar e autoriteteve hetuese.

Operatori i klubit, një 54-vjeçar kosovar, akuzohet për vepra penale, përfshirë shkeljen e Aktit Federal të Lojërave të Fatit. Pronari i shkopit të bejsbollit, një shtetas i Serbisë, do të përballet gjithashtu me akuza para prokurorisë publike për shkelje të Aktit të Armëve.

Një burrë 45-vjeçar banonte ilegalisht në Zvicër dhe u arrestua për një vepër penale sipas Aktit të Shtetasve të Huaj dhe Integrimit (FNIA) dhe u soll para prokurorisë publike.

Për më tepër, do të paraqiten raporte pranë autoriteteve përkatëse në lidhje me shkeljet e ligjit kantonal të mikpritjes, Aktit Federal për Mbrojtjen nga Pirja e Duhanit Pasiv dhe Aktit të Produkteve të Duhanit.

Grabitje banke në Erlinsbach, Solothurn, vidhen disa mijëra franga

Një burrë i panjohur grabiti një degë banke në Erlinsbach, Solothurn, të premten pasdite, duke u larguar nga vendi me disa mijëra franga. Një kërkim në shkallë të gjerë ndaj tij deri më tani ka qenë i pasuksesshëm, transmeton albinfo.ch.

Sipas informacioneve të deritanishme, personi në fjalë  kërcënoi punonjësit e Raiffeisen Bank me armë zjarri dhe kërkoi para në dorë, siç njoftoi policia kantonale e Solothurnit të shtunën, raporton sda.

Askush nuk është lënduar.

Policia dhe zyra e prokurorit publik kanë nisur një hetim për autorin e krimit. Deri të shtunën pasdite, ai nuk ishte arrestuar ende.

Qindra akademikë në Zvicër janë mobilizuar kundër një marrëveshjeje akademike me Izraelin

Një kolektiv prej më shumë se 250 akademikësh nga Zvicra i dërgoi një letër të hapur Sekretariatit Shtetëror për Trajnim, Kërkim dhe Inovacion për të kërkuar ndërprerjen e një marrëveshjeje akademike me Izraelin. Ai denoncon një “bashkëpunim me krimet e kryera në Gaza”.

Mobilizimi u organizua nga Kolektivi për Liri Akademike, Demokraci dhe Solidaritet, i themeluar në vitin 2024 nga akademikë të Lozanës, përfshirë Profesor Julia Steinberger, shkruajnë të shtunën 24 orë dhe Tribune de Genève. Julia Steinberger u bë e njohur në veçanti për betejat e saj klimatike.

Nënshkruesit i kërkojnë Sekretariatit të Trajnimit të kryejë një “vlerësim të projekteve në vazhdim” në universitete në mënyrë që të përcaktojë lidhjet e tyre të mundshme me ushtrinë izraelite dhe “politikën gjenocidale” të qeverisë së kryeministrit izraelit Benyamin Netanyahu. Ata bëjnë thirrje për prishjen e marrëveshjes “Agjencia Kryesore” midis Fondit Kombëtar Zviceran dhe Fondacionit të Shkencës së Izraelit.

Nuk ka shkencë pa etikë

E pyetur nga RTS, Julia Steinberger thotë se lidhjet midis punës shkencore dhe ushtrisë izraelite janë të dukshme. “Shkon shumë larg, nga zhvillimi i teknologjive për armë, për dronë, deri te zhvillimi i bankave të synuara, duke përfshirë edhe objektivat civile”, shpjegon ajo, shkruan RTS, transmeton albinfo.ch.

Profesorja e Lozanës siguron se do të ndërtojë ura me kolegët e saj izraelitë, por këmbëngul në përgjegjësinë e shkencëtarëve. “Shkenca pa etikë çon në krime lufte që lehtësohen nga përparimet teknologjike të kolegëve tanë”, thotë Julia Steinberger.

E kontaktuar nga Keystone-ATS, Departamenti Federal i Ekonomisë, Trajnimit dhe Kërkimit tregon se nuk merr një qëndrim për momentin, në pritje të përgjigjes se Sekretariati po përgatit për trajnimin e kolektivit.

Crans-Montana: Përgjegjësitë mund të arrijnë deri te kantoni

Hetimi për zjarrin tragjik të Vitit të Ri në barin “Le Constellation” në Crans-Montana, në të cilin ka 41 të vdekur dhe 115 të plagosur, mund të përfshijë jo vetëm zyrtarët komunalë, por edhe zyrtarët kantonalë. Kjo është ajo që tha Laurent Moreillon, profesor nderi i drejtësisë në Universitetin e Lozanës, i intervistuar nga RTS mbi çështjen e përgjegjësisë për atë që ndodhi. Kjo ndërsa autoritetet morën në pyetje, të premten, kreun e sigurisë publike të Bashkisë.

Duke kujtuar se për personat e hetuar zbatohet prezumimi i pafajësisë, në intervistë profesori ilustroi çështjet gjyqësore në këtë rast kompleks. Por ai e bëri këtë duke specifikuar se ai vetë nuk ka qasje në hetim dhe se shpjegimet e tij janë për këtë arsye kryesisht teorike.

Lidhur me rreziqet me të cilat përballen zyrtarët e Bashkisë së Crans-Montanës, Laurent Moreillon thekson se në të drejtën penale nuk ka parim të kompensimit për fajet: “Në kontekstin e një hetimi penal, duhet të përcaktohet se cilët janë të gjithë protagonistët që mund të merren në pyetje në lidhje me atë që ndodhi”.

Përgjegjësitë mund të jenë të shumëfishta

Sipas ekspertit ligjor, nëse nuk janë kryer kontrollet e nevojshme të sigurisë, zyrtarët komunalë “mund të ekspozohen”, jo vetëm si persona të informuar, por edhe “si të akuzuar së bashku me njerëz të tjerë”. Dhe në shpjegimin e tij ai shkon më tej: “Nëse hyni në këtë zonë, ndoshta do t’ju duhet të shkoni më lart. Ndoshta ka vërtet një zyrtar që ka lënë jashtë (…), por nëse po, a është kontrolluar ky zyrtar? Dhe nëse po, kush duhej ta kontrollonte atë?”. Moreillon thekson se në frontin e përgjegjësive mund të kthehemi te vetë Bashkia ose edhe te Kantoni. Dhe përmend Shërbimin Kantonal të Zjarrfikësve, i cili mund të ketë pasur detyrimin të kontrollojë ose verifikojë.

Në intervistën me RTS, profesori kujton se një bashki nuk mund të dënohet penalisht, por se personat fizikë përgjegjës mund të dënohen nëse ekziston “një marrëdhënie shkakësore midis asaj që nuk kanë bërë dhe asaj që ka ndodhur”.

Dëme dhe interesa potencialisht astronomike

Në nivelin civil, të gjithë protagonistët do të jenë të përfshirë, sipas Laurent Moreillon. Çdo krim kundër jetës dhe integritetit të personit “karakterizon një akt të paligjshëm në ligjin e përgjegjësisë civile”, shpjegon ai.

Menaxherët e barit “Le Constellation” dhe Bashkia janë të siguruar, por kontratat kanë mbulim me një kufi maksimal. Gjithashtu, kush do të paguajë? Sipas ekspertit, ekzistojnë disa mundësi: komuniteti, Kantoni, një fond i posaçëm që do të krijohet ose, madje, Konfederata.

Sa i përket shumave të cituara nga media, të cilat do të arrinin deri në një miliard franga, Moreillon nuk thotë se është i befasuar: “Trajtimi mjekësor për djegie të mëdha përfshin kosto të mëdha, transmeton albinfo.ch. Dhe këtu po flasim vetëm për këtë pjesë”.

Përjashtimi i prokurorëve: një procedurë e mundshme

Babai i një viktime, siç u njoftua të premten nga RTS, ka kërkuar përjashtimin e pesë prokurorëve që po hetojnë zjarrin e Vitit të Ri. Eksperti deklaron se një kërkesë e tillë mund të merret “kur ka gabime të përsëritura serioze” ose “gabime të përsëritura nga prokurori ose prokurorët”.

Por na fton të ruajmë “një farë qetësie në këtë çështje”, duke kujtuar se “nuk është shtypi dhe as publiku” që vendos se çfarë do të ndodhë, por drejtësia penale. “Ndoshta ka arsye për një përjashtim, por është një aspekt për të cilin nuk mund të jap një përgjigje të saktë”, përfundon ai.

Bordi i Paqes pritet të mblidhet më 19 shkurt

Shtëpia e Bardhë po përgatit takimin e parë të liderëve të “Bordit të Paqes” të presidentit Donald Trump më 19 shkurt në Uashington, raporton media “Axios”. Ngjarja pritet të shërbejë edhe si konferencë për mbledhje fondesh për rindërtimin e Gazës, por detajet janë ende në faza të hershme dhe mund të ndryshojnë.

Takimi do të zhvillohet në Institutin Amerikan të Paqes, ndërsa kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu pritet të takojë Trumpin një ditë më herët, më 18 shkurt, në Shtëpinë e Bardhë. Administrata amerikane nuk ka bërë ende komente, raporton Reuters.

Trump lansoi Bordin e Paqes në fund të janarit, duke e prezantuar si një mekanizëm për zgjidhjen e konflikteve globale. Megjithatë, iniciativa ka ngjallur shqetësime se mund të minojë rolin e OKB-së. Disa aleatë të ShBA-së në Lindjen e Mesme e kanë mbështetur, por shumë shtete perëndimore kanë treguar hezitim.

Në nëntor, Këshilli i Sigurimit i OKB-së miratoi një rezolutë për krijimin e një force stabilizimi në Gazë, ku që nga tetori është në fuqi një armëpushim i brishtë. Ekspertët e të drejtave të njeriut kanë kritikuar Bordin e Trump për mungesë përfaqësimi palestinez dhe ngjashmëri me struktura koloniale.

Sopranoja Besa Llugiqi debuton në Operën Shtetërore të Bukureshtit

Sopranoja kosovare Besa Llugiqi do të debutojë në Operën Shtetërore të Bukureshtit, ku do të interpretojë rolin e Mimisë në operën e famshme “La Bohème” të Giacomo Puccinit. Paraqitja e saj shënon një tjetër hap të rëndësishëm në karrierën ndërkombëtare të artistes, transmeton albinfo.ch.

E njohur për zërin e kultivuar dhe interpretimet e roleve të mëdha operistike, Llugiqi e konsideron këtë rol si një nga më të dashurit për të. Sipas saj, Mimi i përshtatet natyrshëm vokalit dhe interpretimit të saj, ndërsa tematika emocionale e veprës e bën rolin edhe më të veçantë.

“Është një hap shumë i rëndësishëm për mua, një mundësi për të dëshmuar punën dhe për të hapur bashkëpunime të reja artistike”, ka thënë sopranoja.

Opera “La Bohème” do të shfaqet më 26 shkurt, nën drejtimin muzikor të dirigjentit Daniel Jinga dhe me regji të Ionel Pantea. Llugiqi do të interpretojë përkrah tenor it rumun Andrei Petre, ndërsa në role të tjera do të paraqiten artistë të njohur të operës rumune.

Roli i Mimisë është një nga figurat më ikonike të repertorit operistik botëror, që kërkon kombinim të ndjeshmërisë emocionale dhe teknikës vokale. Llugiqi e ka interpretuar këtë rol në skena të ndryshme ndërkombëtare që nga debutimi i saj pas fitimit të çmimit “Grand Prix” në konkursin ndërkombëtar “Elena Nikolai” në Bullgari.

Artistja kosovare njihet edhe për interpretimin e roleve të rëndësishme si Violetta në “La Traviata”, Donna Elvira në “Don Giovanni” dhe Lucia në “Lucia di Lammermoor”.

Debutimi në Operën Shtetërore të Bukureshtit konsiderohet jo vetëm sukses personal për Llugiqin, por edhe një promovim i artit operistik kosovar në skenën ndërkombëtare./Albinfo.ch 

Në parakalimin e Zvicrës mungon ekipi i hokejit në akull për femra

Flamuri i madh zviceran mbahet nga Nino Niederreiter në stadiumin San Siro. Atletët e tjerë mbajnë gjithashtu flamuj më të vegjël.

Pajisjet janë nga Ochsner Sport dhe janë projektuar nga projektuesja zvicerane Madeleine Albrigh. Eksperti Jeroen van Rooijen e konsideron dizajnin mesatar. “Sigurisht që nuk është i keq, por nuk është një dizajn inovativ.”

Ekipi Zviceran i Hokejit në Akull për Femra nuk mori pjesë në ceremoninë e hapjes

Megjithatë, ekipi i hokejit në akull për femra nuk do të marrë pjesë, siç njoftoi federata mes festimeve në Milano. “Një anëtare e ekipit kombëtar zviceran të hokejit në akull për femra rezultoi pozitive për norovirus mbrëmë,” shkroi federata në një deklaratë.

“Rezultati pozitiv i testit të atletes u kthye vetëm pas fitores së sotme hapëse kundër Republikës Çeke dhe pak para ceremonisë së hapjes. Atletja e prekur është vendosur në një dhomë të vetme që kur mbërriti në Fshatin Olimpik të hënën, 2 shkurt 2026, dhe është izoluar nga ekipi që nga fillimi i simptomave.”

Atletja e prekur tani është pa simptoma, vazhdoi federata. “Si masë paraprake, ekipi u izolua pas ndeshjes në konsultim të ngushtë me ekipin mjekësor në vend dhe pas konsultimit me ekspertë. Deri më tani, asnjë lojtar tjetër zviceran nuk po shfaq simptoma.”

Kushtrim Gashi sjell muzikën klasike shqiptare në Emmendingen

Shoqata kulturore Die Sterne Kosovas (Yjet e Kosovës) fton në një koncert me muzikë shqiptare të dielën, më 8 shkurt, në ZfP Festhalle në Emmendingen. Kushtrim Gashi do të prezantojë Ansamblin Kamertal.

Shoqata e përmendur është themeluat në vitin 2008 në Emmendingen, ndërsa në vitin 2009 festoi për herë të parë përvjetorin e saj në Festhalle të Qendrës për Psikiatri (ZfP). Për kryetarin Tahir Shabani, fakti që koncerti i ansamblit të ri zhvillohet pikërisht në këtë vend, 17 vjet pas festës së parë të shoqatës, ka edhe një domethënie nostalgjike, transmeton albinfo.ch gazetën gjermane Badische Zeitung.

Kjo erdhi si rezultat i një zhvillimi të natyrshëm: dy vite më parë, Sonja Schieting, përgjegjëse për integrim në ZfP, kishte kontaktuar Shabanin – i cili gjithashtu punon aty – për një program kulturor për punonjësit. Planifikimet kishin nisur. Më pas erdhi kërkesa nga ansambli i ri. Për Tahir Shabanin, kjo ishte një mundësi e shkëlqyer për të sjellë një ansambël profesionist, i cili do të interpretojë muzikë klasike shqiptare, siç tregon ai me entuziazëm.

Ansambli është themeluar tre muaj më parë nga kompozitori dhe dirigjenti Kushtrim Gashi. Ai nuk është i panjohur në Emmendingen: së fundmi, në nëntor 2024, ai ishte mysafir në Steinhalle me Orkestrën Rinore Simfonike të Kosovës, me rreth 40 anëtarë.

Për Ansamblin Kamertal, Gashi ka bashkuar muzikante dhe muzikantë shqiptarë; disa prej tyre i njeh nga studimet në Akademinë e Arteve në Prishtinë. Shumica jetojnë sot në rajonin e Darmstadt-it, ndërsa Artida Bakija vjen nga Zvicra.

Vetë Gashi jeton që nga viti 2011 në Darmstadt, ku ka studiuar edhe për kompozim. Sipas Gashit, muzika dhe arti krijojnë ura lidhëse – dhe pikërisht kjo e lidh atë me Tahir Shabanin. Që nga viti 2010, Shabani ka organizuar për Die Sterne Kosovas ekspozita të artistëve figurativë; e para u mbajt në Fondacionin Metzger-Gutjahr.

Artistët pjesëmarrës fillimisht ishin pak të njohur – kjo ka ndryshuar me kalimin e kohës: u zhvilluan ekspozita të tjera, edhe në bashkëpunim me artistë vendas.

Një efekt të ngjashëm, Shabani e dëshiron edhe për muzikantet dhe muzikantët shqiptarë.

Ata që kanë ndjekur koncertin e Orkestrës Rinore mund të gëzohen për një rikthim të veprave të kompozitorëve shqiptarë; atëherë programi përbëhej rreth 60 për qind nga muzikë shqiptare, ndërsa pjesa tjetër ishte muzikë gjermane dhe ndërkombëtare, përcjell albinfo.ch. Publiku, megjithatë, kërkoi më shumë muzikë klasike shqiptare, siç tregon Shabani.

Kësaj dëshire tani i përgjigjet Ansambli Kamertal. Megjithatë, në program është përfshirë edhe një kompozitor gjerman, Johannes Brahms – Vallja Hungareze nr. 5, plot energji, përshtatet në mënyrë të përkryer me veprat e dhjetë kompozitorëve shqiptarë të shekullit XX.

Ansambli përbëhet nga: Delina Hajra Gashi, soprano Kelvina Karaj, violinë Fidan Osmani, klarinetë Endrit Berisha, violonçel Artida Bakija, flaut dhe okarinë Kushtrim Gashi, drejtues i ansamblit dhe piano. Koncerti do të mbahet të dielën, më 8 shkurt, duke filluar nga ora 13:00, në Festhalle të Qendrës Psikiatrike në Emmendingen.

Kjo orë është zgjedhur enkas për t’u dhënë mundësi pjesëmarrjeje edhe familjeve me fëmijë të vegjël. Pas një pauze të shkurtër, në ora 14:30 do të performojë grupi i vallëzimit për fëmijë i shoqatës Die Sterne Kosovas.

Individët dhe përfaqësuesit e mëposhtëm kanë konfirmuar pjesëmarrjen e tyre në eventin në ZfP Festhalle më 8 shkurt 2026: Z. Joachim Saar, Zëvendëskryetar Bashkie; Z. Martin Horn, Kryetar Bashkie i Freiburgut; Znj. Donika Gërvalla-Schwarz, Ministre e Punëve të Jashtme të Republikës së Kosovës; Stefanie Wernet, kandidate e CDU-së për parlamentin e shtetit – zona zgjedhore Emmendingen; dhe Ardian Krasniqi, boksier profesionist gjerman i peshave të lehta, kampion në fuqi i WBO-së në kategorinë ndërkontinentale, aktualisht i renditur i 11-ti në renditjen botërore të WBO-së.

Më pas do të ketë edhe shërbim ushqimi dhe pije. Hyrja është falas, ndërsa donacionet janë të mirëpritura. Nëse ka ende vende të lira, edhe mysafirët pa paralajmërim janë të mirseardhur

Rënia e udhëtimeve të zviceranëve drejt SHBA-së pritet të vazhdojë

Më pak turistë zviceranë po udhëtojnë drejt Shteteve të Bashkuara. Pavarësisht kushteve optimale financiare, me dollarin në nivelin më të ulët kundrejt frangës që nga viti 2015, mbërritjet në Shtetet e Bashkuara nga Zvicra pritet të bien përsëri.

“Ne presim që mbërritjet nga Zvicra të bien me rreth 20-25% në vitin 2026, nën nivelin 300,000”, ankohet Heinz Zimmermann, kryetar i komitetit Visit USA (Vusa), i cili promovon Shtetet e Bashkuara si një destinacion turistik.

Vitin e kaluar, numri i udhëtarëve ra me 10.6% në 361,000. Për krahasim, para pandemisë, 474,550 njerëz vizituan Shtetet e Bashkuara në vitin 2019.

“Faktorët racionalë për të udhëtuar drejt Shteteve të Bashkuara – dollarë të ulët, bileta avioni tërheqëse – dhe faktorët emocionalë janë aktualisht në konflikt”, shpjegon ai. Kryesisht janë vizitorët e parë që hezitojnë, shumë prej tyre shtyjnë planet e tyre për të udhëtuar në Shtetet e Bashkuara, ndërsa të ashtuquajturit vizitorë “të përsëritur” vazhdojnë të kalojnë Atlantikun.

Të enjten, rreth njëqind agjenci udhëtimesh u mblodhën në Cyrih për të zbuluar destinacione dhe atraksione të ndryshme amerikane. I organizuar nga Visit USA, eventi u mundëson agjentëve të udhëtimit të mësojnë më shumë rreth klientëve të tyre dhe të përcjellin lajmet e fundit.

“Ne duam të qëndrojmë të pranishëm, pasi tregu zviceran është i rëndësishëm pavarësisht madhësisë së tij të vogël”, thotë Zimmermann, shkruan swissinfo, transmeton albinfo.ch. Në situatën aktuale, ky është një investim afatgjatë.

Midis ekspozuesve, një hidhërim i caktuar është i dukshëm. “Imazhi i Shteteve të Bashkuara është përkeqësuar në mënyrë dramatike dhe politikat e Trump po kanë një efekt shkatërrues në turizmin ndërkombëtar”, tha David O’Donnell, nënkryetar i komunikimit në Meet Boston, zyra e turizmit për rajonin.

Situata bëhet edhe më frustruese nga fakti se qytetet kryesore në Bregun Lindor, përfshirë Bostonin, janë në tërësi më progresive dhe kundërshtojnë politikat e Presidentit të SHBA-së Donald Trump. “Rajoni ynë është shtëpia e disa prej institucioneve kryesore arsimore dhe kërkimore në botë, dhe është një pjesë kyçe e identitetit tonë”.

Bostoni mirëpret rreth 25,000 vizitorë zviceranë çdo vit, shumica (75%) për qëllime argëtimi. Fuqia blerëse e këtyre udhëtarëve i bën ata një klientelë të njohur.

“Vizitorët zviceranë shpenzojnë rreth 295 dollarë (230 CHF) për person në ditë, pa përfshirë hotelin dhe biletat e avionit”, tha O’Donnell.

Qyteti do të përfitojë nga statusi i tij si qytet pritës për Kupën e Botës në futboll këtë verë. “Ne ende kemi disa vende të lira për verën, për ata që duan të ndiejnë emocionet e qytetit”, tha O’Donnell. Megjithatë, Bostoni dëshiron të pozicionohet si një destinacion për katër stinët, dhe në veçanti ka zgjeruar aktivitetet e tij gjatë sezonit të dimrit.

Është e vështirë të marrësh përgjigje të sakta nga linjat ajrore mbi gjendjen e rezervimeve të verës. Edelweiss pranon, megjithatë, se “rezervimet për Shtetet e Bashkuara aktualisht po dëshmohen më të vështira”, thotë një zëdhënës. “Duke pasur parasysh situatën gjeopolitike, po shohim një rënie të përgjithshme të rezervimeve, veçanërisht midis udhëtarëve zviceranë. Meqenëse shumica e destinacioneve tona në Shtetet e Bashkuara shërbehen vetëm nga pranvera ose vera e tutje, shifrat aktuale të rezervimeve janë ende relativisht të ulëta. Prandaj, në këtë kohë nuk është e mundur të jepet një vlerësim përfundimtar për sezonin e verës”, shtoi ai.

Tesla del nga dhjetë makinat më të shitura elektrike në Zvicër

Për vite me radhë, prodhuesi i makinave Tesla kryesonte fushën për sa i përket shitjeve të makinave elektrike në Zvicër. Tani kompania amerikane ka rënë nga dhjetë vendet e para. Një ekspert i industrisë nuk është i befasuar.

Për vite me radhë, Tesla ishte sinonim i elektromobilitetit. Makinat e prodhuesit amerikan ishin përkatësisht të njohura me blerësit. Kjo nuk është më rasti: muajin e kaluar, për herë të parë në vite, nuk kishte asnjë model të vetëm Tesla midis dhjetë makinave të reja elektrike më të shitura në Zvicër.
Në vend të kësaj, fusha udhëhiqet nga prodhuesit evropianë, siç tregojnë shifrat e fundit nga shoqata e importuesve Auto-Schweiz. Modelet Škoda Elroq dhe Enyaq kryesojnë renditjen, të ndjekura nga Volvo EX30 dhe BMW X1.

Në total, vetëm 83 automjete Tesla u regjistruan rishtazi në Zvicër në janar. Kjo përfaqëson një rënie prej rreth dy të tretash krahasuar me të njëjtin muaj të vitit të kaluar. Një vështrim prapa në vitin e kaluar është gjithashtu i kthjellët: kompania amerikane shiti gjithsej 6,448 automjete në vitin 2025 – mbi një të katërtën më pak se në vitin e kaluar, transmeton albinfo.ch. Në krahasim, shitjet e makinave elektrike në Zvicër u rritën me një total prej 15% në vitin 2025. Se si e shpjegon kompania performancën e saj të dobët në Zvicër mbetet e paqartë. Tesla nuk iu përgjigj një pyetjeje nga agjencia e lajmeve AWP.

Eksperti i industrisë Ferdinand Dudenhöffer nuk është i befasuar nga ky zhvillim. Ai përmend disa arsye. “Tesla ka automjete gri, asgjë vërtet të re dhe inovative.” Konkurrentët tani janë teknologjikisht superiorë ndaj ish-pionierit amerikan, shton ai.

Dudenhöffer gjithashtu sheh probleme me gamën e modeleve. Tesla nuk përfaqësohet në klasën kompakte dhe kompania ka hequr dorë nga klasa luksoze. “Dhe Model Y dhe Model 3 janë në thelb një model në dy variante.”

Përveç kësaj, prodhuesi amerikan tani nuk ka një pikëmbështetje të qëndrueshme. Në SHBA, politikat e Presidentit Donald Trump kanë ushtruar presion mbi tregun e makinave elektrike, ndërsa prodhuesit evropianë janë pozicionuar fort në Evropë. “Dhe në Kinë, qendra e botës për makinat elektrike, Tesla është tejkaluar nga BYD dhe prodhues të tjerë kinezë.”

Shefi i kompanisë kontroverse Elon Musk dhe afërsia e tij me Trump ka të ngjarë të ushtrojnë presion mbi shifrat e shitjeve, sipas Dudenhöffer. “Kjo është një arsye e rëndësishme për përkeqësimin e gjendjes së Teslës.”

Viti 2025 ishte një vit i keq për pionierin e makinave elektrike në mbarë botën. Tesla e mbylli vitin me një rënie të lehtë të shitjeve për herë të parë. Dërgesat madje ranë për të dytin vit radhazi, duke rënë me pothuajse një të dhjetën në 1.6 milion automjete.

Megjithatë, Musk e vuri rëndësinë e shitjeve të makinave për Teslën në perspektivë para investitorëve dhe theksoi se e ardhmja e kompanisë qëndron në robotaksinë autonome dhe robotët e ngjashëm me njerëzit. Kompania është ende në hapat e saj fillestarë në të dyja fushat dhe përballet me konkurrencë të fortë.

Më shumë se 8 milionë CHF janë shpenzuar për fushatat e votimit të 8 marsit

Mbështetësit dhe kundërshtarët e katër çështjeve që do të hidhen në votim më 8 mars kanë njoftuar shuma që arrijnë në total 8.75 milionë CHF, sipas Zyrës Federale të Auditimit Zviceran të premten.

Iniciativa “200 CHF janë të mjaftueshme!”, e cila dëshiron të ulë tarifën vjetore të licencës televizive dhe radiofonike të Korporatës Zvicerane të Transmetimeve (SBC) nga 335 CHF në 200 CHF, po tërheq mbështetjen më të madhe, me 5.77 milionë CHF të premtuara, shkruan RTS, transmeton albinfo.ch.

Vota e dytë është për iniciativën e fondit për klimën, e cila i bën thirrje qeverisë të ndajë midis 0.5% dhe 1% të PBB-së për investime klimatike. Rreth 2.04 milionë CHF u deklaruan në favor të kësaj iniciative.

Pastaj 940,000 CHF u deklaruan për ligjin federal mbi taksimin individual. Reforma e parlamentit synon të heqë “dënimin e martesës” dhe propozon që çiftet e martuara të paraqesin dy deklarata të veçanta tatimore.

Mbështetësit dhe kundërshtarët e iniciativës së parave të gatshme, e cila dëshiron të garantojë furnizimet me monedha dhe kartëmonedha dhe përdorimin e frangës si monedhë kombëtare, nuk kanë deklaruar asnjë shumë. Politikanët duhet të deklarojnë fushatat me buxhete që tejkalojnë 50,000 CHF dhe donacione që tejkalojnë 15,000 CHF.

Kthimi afatgjatë në Brienz konsiderohet i mundur

Jeta në fshatin Graubünden të Brienz/Brinzauls në Zvicrën lindore, i cili u kërcënua nga një rrëshqitje dheu, duket përsëri e mundur në planin afatgjatë. Sipas ekspertëve, rreziku ka ndryshuar në një mënyrë të tillë që nuk do të ketë më evakuime të gjata në vitet e ardhshme.

Herën e fundit që popullsia u evakuua ishte për 62 javë.
Kishte dy arsye për këtë, u tha gjeologu Reto Thöny të prekurve të enjten në mbrëmje. Njëra ishte suksesi i tunelit të kullimit dhe tjetra ishte rrëzimi i shkëmbinjve nëntorin e kaluar.

Megjithatë, komuna përgjegjëse e Albulas po i përmbahet projektit të zhvendosjes. Autoritetet duan t’u japin të prekurve një dritare të re kohore deri më 9 mars për t’u regjistruar për zhvendosje parandaluese.

Rreth një e treta e popullsisë së përgjithshme e kanë bërë tashmë këtë. Megjithatë, ata tani kanë mundësinë të anulojnë procedurën për shkak të situatës së re të rrezikut, theksoi Roland Tremp nga grupi i projektit të zhvendosjes. Zhvendosja ka një çmim: ata të prekur do të duhet t’u shemben shtëpitë e tyre të vjetra në Brienz/Brinzauls.

Qeveria zvicerane prezanton planin për të ndaluar mungesën e banesave të përballueshme

Zyra Federale e Strehimit (FHO) përshkroi planin e saj për të frenuar mungesën e strehimit. Ai përfshin një numër masash për të rritur strehimin publik.

Mungesa nuk kufizohet më vetëm në qytete, por po prek të gjithë vendin. Ajo po penalizon kryesisht personat me të ardhura të ulëta dhe gjithnjë e më shumë klasën e mesme, tha drejtori i FHO-së, Martin Tschirren, për shtypin. Shkalla e vendeve të lira të punës ka rënë nga 1.72% në 1% midis viteve 2020 dhe 2025, dhe qiratë janë rritur me 23.7% midis viteve 2009 dhe 2023.

Qeveria beson se ndërtimi i më shumë strehimeve publike do të ndihmojë në mbajtjen e çmimeve të përballueshme. Në muajt e fundit, ajo ka ndërmarrë një numër hapash në këtë drejtim.

Në veçanti, Këshilli Federal qeverisës dëshiron të rrisë fondin rrotullues, i cili përdoret për të dhënë kredi pronarëve të ndërtesave jofitimprurëse për ndërtimin, rinovimin dhe blerjen e pronave. Fondi do të rritet me 150 milionë CHF nga viti 2030, shkruan swissinfo. “Kjo masë do të na mundësojë të përmbushim kërkesën për kredi, e cila është dyfishuar vitet e fundit”, shpjegoi Tschirren, transmeton albinfo.ch.

Falë kapitalit punues, 1,400 shtëpi dalin në treg çdo vit. Megjithatë, sipas një vlerësimi nga drejtori i FHO-së, nevojiten midis 5,000 dhe 6,000 shtëpi çdo vit për të përmbushur kërkesën.

Në dhjetor, qeveria vendosi gjithashtu të mbajë zarfin e financimit të përdorur për të garantuar ndërtimin e banesave publike. Gjithashtu vendosi të mos e ulë mbështetjen për banesat publike, siç parashikohet në planin e kursimeve.

Nga ana e saj, Shoqata Zvicerane e Zhvilluesve të Strehimit me Përfitim Publik beson se Këshillit Federal i mungon ambicia. Shuma shtesë e caktuar për fondin e kapitalit punues nuk është e mjaftueshme për të përmbushur kërkesën, e cila ka arritur nivele rekord vitet e fundit, thuhet në një njoftim për shtyp. Do të nevojiten të paktën 300 milionë CHF.

Kreditë për garancitë gjithashtu duhet të rriten. Federata vlerëson se do të nevojiten 2.3 miliardë franga zvicerane për të përmbushur kërkesën aktuale, ndërsa Këshilli Federal e vlerëson shifrën në 1.92 miliardë franga zvicerane.

Zvicra është lider në kamionët e rinj elektrikë

Kur bëhet fjalë për makinat elektrike, Zvicra nuk i ka arritur objektivat e saj. Por makinat e rënda elektrike në rrugë janë në korsinë e shpejtë: Askund tjetër në Evropë nuk janë regjistruar kaq shumë kamionë elektrikë të rëndë. Si duket ky bum dhe çfarë fshihet pas tij?

Kamionët elektrikë e kanë kapur fuqishëm vitet e fundit: Pjesa e tyre e kamionëve të regjistruar rishtazi nga 3.5 ton tani është 21.3 përqind. Çdo kamion i pestë i regjistruar rishtazi në këtë vend është pra plotësisht i fuqizuar. Kjo e bën Zvicrën numrin 1 në Evropë – përpara Holandës (18.2 përqind), Norvegjisë (16.9 përqind) dhe Suedisë (16.6 përqind). Kjo tregohet nga shifrat për vitin 2025 të Shoqatës Evropiane të Prodhuesve të Automobilave ACEA. Në të kundërt, makinat elektrike të regjistruara rishtazi në Zvicër tani kanë një pjesë tregu prej 23 përqind; megjithëse kjo është gjithashtu një rritje, shkalla e rritjes është dukshëm më e ulët se në vendet e tjera evropiane.

Një arsye e rëndësishme ka të ngjarë të jetë se makinat blihen kryesisht nga individë privatë – shpesh të prodhuar nga brenda dhe në fund të dekurajuara nga çmimi më i lartë i blerjes së modeleve E. Në rastin e kamionëve, nga ana tjetër, blerësit janë kompanitë, shkruan SRF, transmeton albinfo.ch. Ata bëjnë llogaritjen totale: Kamionët elektrikë janë rreth dy ose tre herë më të shtrenjtë për t’u blerë sesa motorët me djegie të brendshme, por në të njëjtën kohë, varësisht nga modeli, janë rreth tre herë më të lirë për t’u drejtuar.

Pra, a janë kamionët elektrikë ekonomikisht më tërheqës?

Po, me kalimin e kohës, kamionët elektrikë janë ekonomikisht më tërheqës sesa kamionët me naftë, gjë që është thelbësore sepse tani janë të përjashtuar nga taksa e trafikut të rëndë LSVA e lidhur me performancën. Sidomos me kamionët elektrikë pati edhe përparim të shpejtë teknik: Nëse në fillim nuk mund të ngisnit as me rimorkio, kamionët elektrikë sot vijnë shumë larg me një karikim baterie në Zvicër në shkallë të vogël – deri në 400 ose edhe 600 kilometra. Makinat elektrike vijnë në një distancë të ngjashme sot; ende ka frikë nga distanca. Pajisjet e pamjaftueshme të karikimit, veçanërisht për qiramarrësit, gjithashtu kanë një efekt pengues këtu.

A ishte viti 2025 një shpenzim apo kamionët elektrikë në Zvicër do të mbeten në korsinë e shpejtë?

Kompanitë e kamionëve elektrikë do të përballen me kosto të konsiderueshme shtesë në vitet e ardhshme: Një taksë për zëvendësimin e automjeteve elektrike për të gjitha automjetet elektrike është ende në fazën e konsultimit. Nga viti 2029, dy vjet më herët se sa ishte planifikuar, Këshilli Federal gjithashtu dëshiron të heqë përjashtimin LSVA për kamionët elektrikë. Kjo çon në pasiguri midis përfaqësuesve të industrisë. Në të njëjtën kohë, megjithatë, më shumë kamionë elektrikë u regjistruan përsëri më 26 janar sesa në fund të vitit të kaluar. Në këtë trend, çmimet e shitjes për kamionët elektrikë ka të ngjarë të vazhdojnë të bien ndjeshëm, ndërsa kostot operative mbeten më të lira se ato të kamionëve me naftë. Ka edhe disa subvencione të reja. Të paktën deri më tani, e gjithë kjo i mban kamionët elektrikë në korsinë e shpejtë.

Sa CO2 lëshojnë në të vërtetë kamionët krahasuar me flotën e makinave në Zvicër?

Me një pjesë prej tre të katërtave, makinat e pasagjerëve përbëjnë pjesën më të madhe të të gjitha mjeteve të transportit në rrugët zvicerane. Dhe në përputhje me rrethanat, sipas një eksperti nga Zyra Federale e Energjisë, ato gjithashtu lëshojnë shumë më tepër CO2, afërsisht derdhen pothuajse shtatë herë më shumë se kamionët me motorë me djegie të brendshme.

Kërkohet reagim ndërkombëtar pas arrestimit të ish-ushtarit të UÇK-së në Serbi

Ministria e Punëve të Jashtme dhe Diasporës në Kosovë ka njoftuar se shtetasi i Republikës së Kosovës dhe ish-ushtari i UÇK-së, Mitehat Llozhani, është arrestuar nga autoritetet serbe menjëherë pas hyrjes në Serbi, në pikën kufitare Batrovci, në kufi me Kroacinë.

Sipas njoftimit, menjëherë pas marrjes së informatave për rastin janë ndërmarrë të gjitha veprimet institucionale. Zyra Ndërlidhëse e Republikës së Kosovës në Serbi ka adresuar një kërkesë zyrtare pranë Zyrës Ndërlidhëse të Serbisë në Kosovë, duke kërkuar konfirmimin e arrestimit, sqarimin e arsyeve konkrete të ndalimit, si dhe informacione të tjera relevante për trajtimin e mëtejmë të rastit, transmeton albinfo.ch.

Bëhet e ditur se në lidhje me rastin është njoftuar Delegacioni i Bashkimit Evropian në Serbi, ndërsa janë dërguar nota verbale edhe pranë misioneve diplomatike të vendeve të Quint-it të akredituara në Serbi, me qëllim sigurimin e angazhimit të partnerëve ndërkombëtarë në mbrojtje të të drejtave dhe sigurisë së shtetasit të Republikës së Kosovës.

MPJD bën të ditur se ambasadori i Republikës së Kosovës në Serbi, Jetish Jashari, është në kontakt të vazhdueshëm me familjen e të arrestuarit dhe se, përmes Zyrës Ndërlidhëse, do të procedohet kërkesa zyrtare për lejimin e vizitës ndaj Mitehat Llozhanit.

Ministria i ka bërë thirrje Bashkësisë Ndërkombëtare që të rrisë presionin ndaj autoriteteve të Serbisë, duke theksuar se praktikat e arrestimit dhe keqtrajtimit të shtetasve të Republikës së Kosovës përbëjnë shkelje të normave dhe standardeve ndërkombëtare për të drejtat e njeriut.

Plakja e fuqisë punëtore, Gjermania në krye të vendeve të BE-së

Gjermania po përballet me një plakje të theksuar të fuqisë punëtore, duke mbajtur rekordin në Bashkimin Evropian për përqindjen më të lartë të punonjësve në moshë të avancuar. Sipas të dhënave të Zyrës Federale të Statistikave, në vitin 2024 rreth 9.8 milionë nga 40.9 milionë të punësuar në vend ishin në grupmoshën 55–64 vjeç, transmeton albinfo.ch.

Kjo përfaqëson rreth 24 për qind të fuqisë punëtore, përqindja më e lartë ndër vendet e BE-së. Për krahasim, mesatarja evropiane për këtë kategori moshe është 20.1 për qind.

Pas Gjermanisë renditet Italia, ku punonjësit e moshës 55–64 vjeç përbëjnë 23 për qind të të punësuarve, ndërsa në Bullgari kjo përqindje arrin në 22.3 për qind. Në anën tjetër, Malta regjistron nivelin më të ulët, me vetëm 10.8 për qind të punonjësve në këtë grupmoshë. Përqindje relativisht të ulëta shënohen edhe në Luksemburg me 12.8 për qind dhe në Poloni me 15.2 për qind.

Sipas ekspertëve, plakja e popullsisë është arsyeja kryesore që Gjermania ka një përqindje kaq të lartë të punëtorëve të moshuar. Një faktor tjetër është rritja graduale e moshës së daljes në pension, si dhe tendenca e qytetarëve për të qëndruar më gjatë në tregun e punës.

Të dhënat tregojnë se mosha mesatare e daljes në pension në vitin 2024 arriti në 64.7 vjeç për burrat dhe gratë, krahasuar me rreth 63 vjeç në vitin 2004. Rritja lidhet me planin për ta çuar moshën ligjore të pensionit në 67 vjeç deri në vitin 2029, si dhe me kufizimin e skemave të pensioneve të parakohshme.

Organizata për Bashkëpunim Ekonomik dhe Zhvillim (OECD) paralajmëron se sistemi gjerman i pensioneve do të përballet me presion të madh në dekadat e ardhshme. Sipas parashikimeve, popullsia në moshë pune pritet të tkurret ndjeshëm gjatë 40 viteve të ardhshme, duke e bërë zgjatjen e jetës aktive në punë një element kyç për qëndrueshmërinë financiare të pensioneve.

Në këtë kuadër, autoritetet gjermane po shqyrtojnë reforma të reja, përfshirë lidhjen e moshës së pensionit me jetëgjatësinë dhe rritjen e rolit të skemave private të sigurimeve, të bazuara në investime kapitale. /Albinfo.ch

Mot i acartë në Gjermani, anulohen dhe vonohen fluturimet në aeroportin e Berlinit

Mot i ashpër dimëror ka shkaktuar ndërprerje të konsiderueshme në trafikun ajror dhe rrugor në verilindje të Gjermanisë. Aeroporti i Berlinit po përballet me vonesa dhe anulime fluturimesh për shkak të akullit dhe ngricave që kanë vështirësuar operimet në pistë, transmeton albinfo.ch.

Autoritetet aeroportuale kanë bërë të ditur se kufizimet në qarkullimin ajror pritet të vazhdojnë të paktën deri në mesditë, ndërsa pasagjerët janë këshilluar të kontrollojnë statusin e fluturimeve përpara nisjes drejt aeroportit.

Kushtet e vështira atmosferike nuk kanë prekur vetëm Berlinin. Probleme serioze në qarkullim janë raportuar edhe në landin Mecklenburg-Vorpommern, Brandenburg dhe zona të tjera përreth, ku ngricat dhe temperaturat e ulëta kanë krijuar rrezik të shtuar në rrugë.

Vështirësi janë shënuar gjithashtu edhe në transportin hekurudhor në verilindje të Gjermanisë, ku disa linja kanë pësuar vonesa për shkak të kushteve të motit.

Policia gjermane ka raportuar një numër të madh aksidentesh rrugore gjatë ditës së sotme, ku 19 persona kanë mbetur të lënduar, tre prej të cilëve janë dërguar për trajtim në spital. Autoritetet konfirmojnë se nuk ka viktima.

Ndër zonat më problematike është raportuar Autobani A10 pranë Potsdamit, ku kushtet e rrugës kanë shkaktuar disa aksidente dhe vështirësi në qarkullim.

Autoritetet u bëjnë thirrje qytetarëve dhe udhëtarëve të tregojnë kujdes të shtuar gjatë lëvizjes dhe të informohen paraprakisht për gjendjen e trafikut dhe fluturimeve. /Albinfo.ch