Tematike

Dhe, Zoti “dëgjoi” lutjet: dërgoi baletin nga Prishtina

Shfaqjet që Baleti i Kosovës po i jep tri net me radhë në Cyrih kanë përjetuar një pritje të jashtëzakonshme nga publiku i këtushëm

E premte, 2 Shtator 2011 - 12:38 albinfo.ch

Kohë më e përshtatshme për një shfaqje baleti kosovar në Zvicër vështirë se mund të imagjinohej. Në një sfond të zymtë ku imazhi i kosovarëve ka prekur dyshemenë, një eveniment si ky, i prezantimit të Kosovës përmes një segmenti krejt tjetër, baletit, vjen si një “përgjigje nga Zoti”. Atij që edhe i drejtohet shfaqja me “lutjen” “O Zot (“Oh my God”), që mban në titullin e saj.

Pjesa e baletit “Oh my God”, me muzikën e kompozitorit gjerman Christian Meyer dhe me koreografinë e mjeshtrit holandez me qëndrim në Zvicër Artur Kuggeleyn, kishte rreth tre muaj që ishte planifikuar të merrte pjesë në festivalin tradicional “Zürcher Theaterspektakel” të Cyrihut.

Trupa e Baletit të Kosovës, me këtë pjesëmarrje do të bënte hapin e saj të parë në një skenë ndërkombëtare – një rast i jashtëzakonshëm për një trupë krejtësisht të re në moshë, si kjo e Prishtinës, me mesatare më pak se 20 vjeçare. Ardhja e tyre në Cyrih, në Zvicër, përbën mbase shpërthimin më me fat të izolimit kulturor e politik në të cilin po jeton Kosova.

Vetë shfaqjet që Baleti i Kosovës po i jep tri net me radhë në Cyrih kanë përjetuar një pritje të jashtëzakonshme nga publiku i këtushëm: biletat, mbi 2000 sosh, për skenën e improvizuar mbi liqen, janë shitur paraprakisht dhe për to ka kërkesa të shumta deri në mbyllje të dyerve.

Një publik i kultivuar, mbi 90 për qind zviceran, në trupën kosovare ka parë entuziazmin, energjinë rinore dhe pasionin për artin, i tillë çfarë nuk haset në trupat me përvojë dhe që kanë krijuar rutinë.

Pikërisht elani, që të rinjtë e një vendi si Kosova, të shkëputur padrejtësisht nga kontaktet fizike me botën e artit, e kanë me bollëk, kishte gjetur shprehjen në konceptin artistik të koreografit Kuggeleyn. Në shfaqjet e tij, ky koreograf kërkon lëvizje ritmike, të koordinuara, të lodhshme dhe të përsëritura deri në trans.

Balerinat dhe balerinët e rinj të Kosovës kanë shkëlqyer me bukurinë dhe elegancën e lëvizjeve por edhe me disiplinën e pashoqe me të cilën janë paraqitur në skenë. Prandaj, publiku me kërkesa të mëdha i Cyrihut i ka shpërblyer ata në secilën shfaqje me duartrokitje frenetike disaminutëshe dhe me rikthim në skenë.

Kuggeleyn: Arti i Kosovës ka çfarë të ofrojë, duhet vetëm menaxhim më i mirë

“Shfaqja ime është një klithje”, thotë Kuggeleyn. Ai e ka realizuar këtë balet edhe me një trupë meksikane dhe pastaj edhe në Shkup. Në trupën prej 18 të rinjve nga Kosova ai ka gjetur balerinë dhe balerina shumë të motivuar. Këta balerinë, me energjinë e tyre të pabesueshme, kanë bërë që “klithma” të dëgjohej edhe në kryeqytetin e Kosovës, të prekur nga lufta dhe varfëria.

Duket se në kontekstin kosovar dhe ballkanik klithja “O Zot” që del nga kjo pjesë baleti është më kuptimplotë dhe këtu duhet parë ndoshta edhe interesimin që, siç kanë shkruar mediet, ka ngjallur kjo shfaqje kur është dhënë në Prishtinë.

Ndryshe, Kuggeleyn si koreograf dhe Meuer si autor muzike, me baletin “O my God” eksperimentojnë duke marrë në trajtim tema universale që kanë të bëjnë me kërkimin e kuptimit të jetës dhe gjetjen e një force çudibërëse, e cila do të nxirrte njeriun nga kaosi ku është futur.

Pjesëmarrja e baletit kosovar në festivalin prestigjioz të Cyrihut ka qenë, fryt në radhë të parë i angazhimit të drejtpërdrejtë të koreografit Kuggeleyn, i cili ka qenë pjesëmarrës i këtij festivali edhe herë tjera. Ai, siç thotë për albinfo.ch, ka dashur që në një skenë ndërkombëtare të sjellë një energji të re, një pasion dhe dedikim total për artin. Dhe, këtë e ka gjetur te trupa e re e Prishtinës, e etshme për hapje kundrejt botës së madhe të artit.

Kuggeleyn me këtë rast nuk lë pa përmendur se, edhe në këto kushte izolimi, arti i krijuar nga kosovarët mund të depërtojë në botë, por për këtë nevojitet punë më profesionale e menaxherëve. “Unë me profesion nuk jam menaxher por kësaj radhe kam kryer edhe këtë punë, që t`ia mundësoj kësaj trupe të mrekullueshme paraqitjen në skenën ndërkombëtare”, ka thënë koreografi holandez.

Organizatorët e festivalit kanë siguruar për të gjithë pjesëmarrësit udhëtimin, vendosjen dhe qëndrimin në Zvicër.

Shfaqjet e baletit të Kosovës në Zvicër i ka mbështetur edhe DEZA (Drejtoria Federale për Bashkëpunim dhe Zhvillim).

– Brahimaj: Papërgjegjësi dhe mungesë e koordinimit të institucioneve kosovare

Trupa e baletit të teatrit Kombëtar të Kosovës është pritur dje në Konsullatën e Kosovës në Cyrih. Konsullja Dhurata Selimi me këtë rast ka shprehur kënaqësinë e saj që po i jepej rasti të priste në përfaqësinë e Kosovës këtë grup të rinjsh dhe të rejash që identifikohen me kulturën dhe artin kosovar. “Sepse, Kosova, pavarësisht problemeve, krijon edhe art, kulturë dhe këtë e tregojnë më së miri këta artistë me veprën e tyre që po e shfaqin këto ditë në Zvicër”, ka thënë znj. Selimi.

Udhëheqësi i trupës së Baletit të Kosovës, Ahmet Brahimaj, nuk ka kursyer kritikat ndaj institucioneve të Kosovës. Ato në këtë rast, sipas tij, kanë dështuar që të trajtojnë ashtu siç e meriton, përfaqësimin e baletit të Kosovës në një eveniment si ky.

“Është për çdo kritikë moskoordinimi në mes të institucioneve. Ne e kemi prej tre muajsh konfirmimin për pjesëmarrje në festival, ndërsa përfaqësia kosovare në Zvicër nuk ka pasur as informatën më të vogël rreth kësaj. Kjo vërehet edhe në mungesën e publikut shqiptar në shfaqjet tona”, ka thënë Brahimaj.

Ndërsa zëvendëskonsulli dr. Sali Sefa ka pranuar se institucionet kosovare u kanë shumë borxh artistëve, sidomos atyre që kanë me çfarë të na prezantojnë edhe jashtë vendit.