Parlamenti zviceran kundër ndalimit të adoptimeve ndërkombëtare

Parlamenti i Zvicrës ka vendosur që vendi duhet të vazhdojë të lejojë adoptimet ndërkombëtare, duke hedhur poshtë idenë për një ndalim të tyre. Ky vendim vjen pasi Dhoma e Përfaqësuesve refuzoi propozimin e Senatit për t’i dhënë qeverisë zgjedhjen midis një ndalimi ose një ligji më të rregulluar për adoptimet.

Në thelb, të dyja dhomat bien dakord: Zvicra duhet të vazhdojë të autorizojë adoptimet ndërkombëtare. Megjithatë, Senati kishte propozuar një amendament për të dhënë më shumë fleksibilitet qeverisë, duke sugjeruar dy variante: ndalimin e adoptimeve ndërkombëtare ose një reformë që përfshinte reduktimin e numrit të vendeve që bashkëpunojnë dhe riorganizimin e institucioneve përkatëse.

Dhoma e Përfaqësuesve e konsideroi të domosdoshme të bëjë të qartë se një ndalim i adoptimeve ndërkombëtare nuk do të merrte shumicën e votave. Si rrjedhojë, ajo miratoi propozimin në versionin e tij origjinal me 130 vota pro dhe 35 kundër, duke konfirmuar votimin e parë të vitit 2025.

Kreu i Departamentit Federal të Drejtësisë dhe Policisë, Beat Jans, ka shprehur kundërshtim ndaj një ndalimi të tillë. Ai theksoi se debati duhet të zhvillohet në shoqëri dhe se vendimi përfundimtar do të merret nga Parlamenti.

Kundërshtim i fortë nga shoqëria

Në janar 2025, qeveria kishte paralajmëruar se synonte të ndalonte adoptimet ndërkombëtare për të luftuar abuzimet që ndodhin në disa raste. Ky paralajmërim shkaktoi reagime të forta nga disa pjesë të shoqërisë dhe partitë politike.

Një peticion me titullin “Ruatni adoptimet ndërkombëtare” u dorëzua në Kancelarinë Federale, duke mbledhur mbi 10,000 nënshkrime brenda një muaji.

Raste të mëparshme të abuzimeve

Zvicra ka qenë e përfshirë në raste të adoptimeve të paligjshme të mijëra fëmijëve nga jashtë, që nga vitet 1970 deri në vitet 1990, ku autoritetet zvicerane ishin të vetëdijshme për këto veprime.

Europol godet gtupe mafioze, katër të arrestuar në Zvicër

Shtatë persona janë arrestuar në një operacion ndërkombëtar kundër trafikut të drogës, katër prej tyre në Zvicër, në komunën e Roveredo në Graubünden. Të arrestuarit kishin leje qëndrimi B dhe lidhen me një rrjet ndërkombëtar të kokainës të Camorras dhe ‘Ndranghetas.

Hetimet, të koordinuara nga Europol dhe me pjesëmarrjen e Fedpol, zbuluan se droga transportohej nga Amerika e Jugut dhe fshihej në makina luksoze, ndërsa fitimet pastroheshin përmes kompanive dhe investimeve në prona. Në Zvicër nuk u bë asnjë arrestim gjatë bastisjeve.

Kriza në policinë kantonale të Jurës: presion, mesazhe raciste dhe argime të shumta

Policia kantonale e Jura po përballet me një krizë të brendshme. Oficerët denoncojnë presionin nga hierarkia dhe praktika të diskutueshme në lidhje me gjobat, ndërsa disa dëshmi përmendin edhe mesazhe raciste në WhatsApp. Qeveria ka vendosur të emërojë një ekspert për të analizuar situatën.

Në një intervistë anonime për RTS, oficerët shprehen të lodhur dhe nën presion të vazhdueshëm nga eprorët e tyre. Ata kritikojnë veçanërisht politikën e brendshme lidhur me gjobat, duke thënë se mungesa e gjobave të mjaftueshme sjell kritika dhe krahasime me kolegët.

Gjithashtu, është përmendur një grup WhatsApp me përmbajtje raciste, i ngjashëm me ato të policisë së Lausanne, ku mesazhet përmbanin sharje dhe nxitje kundër grupeve etnike.

Komandanti kantonal, Damien Rérat, ka refuzuar të komentojë, ndërsa ministri i mbikëqyrjes, Valentin Zuber, tha se nuk ka objektiva numerike të vendosura për gjobat dhe se fakti i mesazheve raciste, nëse vërtetohet, është serioz.

Situatën e tensionuar e thellojnë largimet e shumta: 6 oficerë u larguan në 2024 dhe 15 në 2025, nga një total prej 180 punonjësish, ose rreth 12% brenda dy vitesh. Sindikata e policisë e përshkruan këtë si “një simptomë e një problemi të thellë” dhe qeveria ka vendosur të angazhojë një ekspert të pavarur për të analizuar dhe përmirësuar klimën në forcën policore.

100 ditë nga fillimi i Botërorit: Shumë dilema para Kupës së Botës

Bota është një kaos total pas sulmit të SHBA dhe Izraelit ndaj Iranit dhe përgjigjes së këtij të fundit në të gjitha vendet e Lindjes së Mesme me baza amerikane në to.

Dhe e gjithë kjo kur duhen edhe 100 ditë nga fillimi i kompeticionit më të rëndësishëm futbollistik, Kupa e Botës në SHBA, Meksikë dhe Kanada, turne ku është kualifikuar edhe Irani.

Por parashikimet për këtë të fundit nuk janë shumë të mira teksa vetë presidenti i Federatës Iraniane të Futbollit vuri në dyshim praninë e kombëtares së Iranit në këtë edicion të Kupës së Botës, ndërkohë që kritikat për përshkallëzimin e këtij konflikti të nisur nga SHBA dhe Donald Trump janë gjithnjë e më të forta, transmeton albinfo.ch.

Ajo që duhet të ishte një festë, numërimi mbrapsht i 100 ditëve, tani është një event i rrethuar na një det dyshimesh, pasiguria pushton një turne për të cilin janë ngritur shumë pikëpyetje.

FIFA përmes sekretarit të Përgjithshëm, Mathias Grafström tha se po monitoron situatën, por duket shumë e komplikuar që ky organizëm të bëjë diçka kundër një prej vendeve organizatore, SHBA dhe një prej partnerëve kryesorë, Trump, kur kanë mbetur pak më shumë se 3 muaj nga fillimi i Botërorit.

Situata në Lindjen e Mesme është gjithnjë e më e destabilizuar. Të hënën u bombardua një nga rafineritë që i përkisnin kompanisë Aramco, një prej kompanive më të mëdha të naftës në botë dhe partner i FIFA dhe sponsor zyrtar i Botërorit.

Ndërkaq, futbollistë, trajnerë dhe punonjës të huaj  në vendet pranë Iranit si Emiratet e Bashkuara Arabe, Oman apo Bahrejn kanë mbetur të bllokuar. ‘Luajtëm një ditë më parë një ndeshje të Kupës dhe kishim ditën e lirë. Kur ishim pranë, nisën të binin sirenat e alarmit dhe punonjësit e sigurisë na thanë se duhej të ktheheshim sepse sulmuan ambasadën e SHBA. Ishim të frikësuar, kjo duhet të përfundojë-tregon Miguel Angel Baltanas, anëtar i stafit teknik të Al Muharraq SC në Bahrein.

Por në këtë moment, nuk është vetëm Irani në dyshim për botërorin 2026; edhe Haiti që kthehet në një Kupë bote, pas 52 vitesh, është në listën e 14 vendeve jo të rregullta sipas politikës së emigracionit të Trump dhe për këtë arsye asnjë prej shtetasve haitianë nuk lejohet të hyjë në SHBA. Mbetet për t’u parë nëse do të ketë ndonjë përjashtim gjatë 38 ditëve të Botërorit

Një tjetër problem që lindi në prag të Kupës së Botës, lidhet me Meksikën, vendin tjetër pritës të kompeticionit. Dhuna e shfaqur në vend pas vrasjes së shefit të kartelit të Jaliscos, El Mencho, ka prekur qytetet meksikane që do të presin ndeshjet e Botërorit sic është Guadalajara, ku në 26 qershor është programuar të luhet psh ndeshja me Spanjës dhe Uruguait, sfida e fundit në grup.

Më shumë vende pune do të shkurtohen në Zvicër në vitin 2026

Grupi zviceran i logjistikës Kühne+Nagel po eliminon dukshëm më shumë vende pune sesa ishte planifikuar, tha kompania me seli në Schwyz.

Ajo do të eliminojë mbi 2,000 pozicione këtë vit, nga 1,000 në 1,500 të planifikuara fillimisht, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Arsyeja e shkurtimeve është financiare, që synon të gjenerojë kursime prej 150 milionë frangash, që tejkalon objektivin e mëparshëm prej 110 milionë frangash.

Kompania është në pronësi kryesisht të një shtetasi gjerman, Klaus-Michael Kühne.

Me një pasuri të vlerësuar në 41 miliardë franga, ai është banori i huaj më i pasur i Zvicrës.

Një nga shumë

Kühne+Nagel është e fundit në një linjë të gjatë kompanish në Zvicër që planifikojnë të shkurtojnë qindra apo edhe mijëra vende pune – ose e kanë bërë tashmë këtë.

Midis tyre është grupi i sigurimeve Helvetia Baloise, i cili do të eliminojë midis 1,400 dhe 1,800 vende pune në Zvicër gjatë tre viteve të ardhshme.

Rreth 3,000 punonjës të UBS do të humbasin gjithashtu vendet e tyre të punës në Zvicër, si pjesë e planit të bankës për të pushuar nga puna 10,000 nga fuqia punëtore e saj globale.

Gjigandi farmaceutik Novartis planifikon të shkurtojë 550 vende pune në Zvicër deri në fund të vitit 2027, dhe transmetuesi publik SRG do të eliminojë rreth 900 vende pune gjatë tre viteve të ardhshme, ndërsa përpiqet të ulë kostot.

Maja e ajsbergut

Megjithatë, vendet e punës po shkurtohen jo vetëm në sektorin privat.

Për shkak të shkurtimeve të fondeve nga Shtetet e Bashkuara, mijëra punonjës të organizatave të Kombeve të Bashkuara me seli në Gjenevë janë pushuar nga puna, dhe pritet që të pushohen nga puna edhe më shumë në vitin 2026.

Duke pasur parasysh të gjitha këto humbje, cili është parashikimi për tregun e punës në Zvicër?

Nuk është shumë keq, thonë ekonomistët.

Për shembull, sipas Institutit Ekonomik KOF, “pavarësisht rritjes së papunësisë [në vitin 2025], treguesit kryesorë vazhdojnë të tregojnë një treg të fortë pune”.

Kjo për shkak se “mungesa e fuqisë punëtore mbetet relativisht e lartë në pothuajse të gjithë sektorët dhe e njëjta gjë vlen edhe për numrin e vendeve të lira të punës”.

Ekspertët në Economiesuisse, organizata ombrellë për sektorin zviceran të biznesit, thonë gjithashtu se shkurtimet e vendeve të punës nuk duhet të kenë një ndikim shumë të madh në tregun zviceran të punës.

Pavarësisht shkurtimeve të vendeve të punës në shumë kompani, do të krijohen edhe shumë vende të reja pune, thonë ata.

Prandaj, shkalla e papunësisë ka të ngjarë të rritet vetëm pak këtë vit në një mesatare prej 3 përqind nga 2.8 përqind në vitin 2025.

“Dita e Gruas dhe Demokracia”, art dhe debat për 8 Marsin, Ditën e Gruas

Në nderim të Ditës Ndërkombëtare të Gruas, 8 Marsit, në Bibliotekën “Pestalozi” në Hardau (Cyrih) mbahet një aktivitet kulturor i llojit të veçantë. Me moton “Dita e Grave dhe Demokracia”, aktorja e njohur shqiptare me qëndrim në Zvicër, Liri Lushi do të interpretojë rolin e Donika Kastriotit, figura dhe legjenda, bazuar në tekstet e librave si ai i Mira Meksit dhe të tjerë.

Autorja e njohur Mira Meksi me këtë rast do t`i drejtohet publikut përmes një mesazhi me video, me ç`rast përshëndet idenë dhe përgëzon autoret e për realizimin e një projekti të tillë. Meksi kujton me këtë rast, krahas Donika Kastriotit edhe figurën më të vjetër të njohur të gruas shqiptare (ilire), Mbretëreshën e lavdishme të antikitetit, Teutën, e njohur për rolin e saj të rëndësishëm në epokën kur jetoi.

Aktiviteti, organizuar nga Suela Jorgaqi, drejtoreshë e PBZ Bibliothek Hardau, do të mbahet të shtunën, më 7 mars, me fillim në orën 16.30 në adresën:

PBZ Bibliothek Hardau
Norastrasse 20, 8004 Zürich

 

Nxënësit e Shkollës Shqipe e madhështojnë Akademinë solemne për Adem Demaçin

Nxënësit e Shkollës Shqipe në Zvicër i japin gjallëri, shpresë dhe dinjitet çdo manifestimi ku marrin pjesë.

Kjo ndodhi edhe te Akademia solemne kushtuar simbolit të rezistencës kombëtare, Adem Demaçit, me rastin e 90-vjetorit të lindjes së tij, e organizuar më 1 mars 2026 nga Shoqëria «Lëvizja» në Winterthur, transmeton albinfo.ch.

Në këtë përvjetor të veçantë kishin ardhur ish-bashkëvuajtës të Bacës Adem, bashkatdhetarë nga vende të ndryshme të Evropës dhe nga të gjitha trevat shqiptare, si dhe familjarë të tij, thuhet në njoftim.

Me praninë e tyre e nderuan këtë akademi figura të njohura të çështjes kombëtare, ish-të burgosur politikë, familje dëshmorësh, veteranë të luftës, profesorë, artistë, studentë e nxënës.

Programi artistik ishte i pasur dhe mbresëlënës. Poezi kushtuar Adem Demaçit u interpretuan nga krijues të ndryshëm, ndërsa studentja Flutura Bytyqi solli emocione të veçanta me interpretimet e saj në piano.

Njëra ndër pjesët më të bukura dhe më emocionuese të mbrëmjes ishte paraqitja e nxënësve të Shkollës Shqipe në Zvicër, nën udhëheqjen e Mësuesit Atdhetar, Prof. Dr. Vaxhid Sejdiu.

Rina Shabani recitoi Vargjet për Adem Demaçin kurse Tana Limani, e veshur me kostum kombëtar, i dhanë shpirt sallës. Tana ia “hodhi” këngës “Në grykë të Kaçanikut” me një interpretim plot ndjenjë e forcë! Duartrokitjet e gjata dëshmuan emocionin që përcollën.

Në funksion të aktivitetit ishte edhe një ekspozitë me piktura dhe fotografi të Adem Demaçit, e realizuar me përkushtim profesional nga piktori Arsim Berisha.

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s pritet me mesazh nga opozitarët “NATO vret për përfitim”

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, gjatë agjendës së sotme në Shkup, vizitoi presidenten Gordana Siljanovska-Davkova, u takua me kryeministrin Hristijan Mickoski dhe shkoi në Parlament, ku deputetët e partisë opozitare “E Majta” e pritën me një mesazh.

Ekstremistët nacionalistë në opozitë, të cilët përfaqësohen nga 6 deputetë, shpalosën një banderolë të madhe përpara podiumit, ku shkruhej “NATO vret për përfitim”, transmeton albinfo.ch.

Në axhendën e Rutte ishte fjalimi i tij para anëtarëve të parlamentit, por duket se u përball me një surprizë të papritur.

Kjo është vizita e parë e Rutte në Shkup si Sekretar i Përgjithshëm i NATO-s. Ai ishte në nëntor 2021 si Kryeministër i atëhershëm i Holandës.

“E dimë që Irani është eksportues i kaosit dhe përgjegjës për dekada për sulme terroriste dhe tentativa atentatesh. Nga përvoja ime personale dhe nga vendi im, ku ekziston diaspora iraniane e rrezikuar nga regjimi iranian, mund t’ju siguroj se NATO nuk është i përfshirë në konflikte, por do të mbrojë çdo pjesë të territorit të anëtarëve të NATO-s. Komandantët tanë ushtarakë punojnë çdo ditë për këtë dhe kanë një qasje 360 gradë, duke marrë parasysh çdo kërcënim terrorist”, tha Mark Rutte, Sekretar i Përgjithshëm i NATO-s, pas takimit me presidenten Gordana Siljanovska-Davkova.

Futbollisti i Kombëtares shqiptare largohet nga Irani

Sulmet ajrore të Shteteve të Bashkuara dhe Izraelit ndaj Iranit kanë sjellë pasoja edhe në futboll.

Presidenti i Federatës Iraniane të Futbollit, Mehdi Taj, ka deklaruar se pjesëmarrja e Kombëtares në Botërorin e këtij viti është vënë në pikëpyetje.

Sipas tij, vendimi përfundimtar i takon institucioneve ndërkombëtare të futbollit, por situata aktuale e bën të vështirë planifikimin normal.

Irani është shortuar në Grupin G dhe ndeshjet e tij janë parashikuar të zhvillohen në Shtetet e Bashkuara.

Nga FIFA është bërë e ditur se është ende herët për të dhënë një qëndrim zyrtar.

Ndërkohë, dy futbollistë shqiptarë që aktivizoheshin në Iran, Jasir Asani dhe Regi Lushkja, janë larguar nga vendi për arsye sigurie, shkruajnë mediat shqiptare, përcjell albinfo.ch.

“Klubi ka bërë gjithçka që unë të largohem, por pavarësisht kësaj situate të vështirë, shpresoj që gjërat të qetësohen dhe paqja të rikthehet. Lutem sinqerisht që gjithçka të marrë fund sa më shpejt të jetë e mundur, sepse një vend si Irani me njerëz kaq të mirë që më kanë treguar dashuri dhe respekt meriton të jetojë në paqe”, ka shkruar Asani. Veç tij, edhe Regi Lushkja ka lënë Iranin dhe ndodhet në zonë të qetë.

Kampionatet në Iran dhe Katar janë pezulluar, ndërsa disa aktivitete ndërkombëtare në rajon janë shtyrë.

Mbledhja e LDK-së: Ende nuk ka vendosur për çështjen e Presidentit

Pas takimit të Lumir Abdixhikut me kryeministrin Albin Kurti, Lidhja Demokratike e Kosovës ka mbledhur grupin parlamentar.

Në përfundim të saj, zëdhënësi i partisë, Besjan Mustafa deklaroi se LDK-ja është e gatshme për marrëveshje politike, por thotë se duhet të diskutohen parimet e saj. Deri më tani thotë se nuk ka marrëveshje, derisa nuk përjashton takime të tjera mes LDK-së dhe LVV-së, transmeton albinfo.ch.

Ndërkohë që qarkullon informacioni i pakonfirmuar që Glauk Konjufca do të jetë kandidat i LVV-së për president, Mustafa i LDK-së nuk ka dhënë qëndrimin e tij për këtë kandidaturë.

Shoferët e autobusëve në Winterthur paralajmërojnë grevë njëditore

Shoferët e autobusëve të kompanisë Stadtbus Winterthur kanë hyrë në grevë paralajmëruese mëngjesin e së martës, duke kërkuar përmirësim të kushteve të punës. Aksioni nisi në orën 04:30 dhe preku ndjeshëm qarkullimin urban në qytetin e Winterthur, përcjell albinfo.ch.

Sipas sindikatës VPOD, bisedimet e zhvilluara me këshilltarin komunal Stefan Fritschi (FDP) përfunduan pa rezultat konkret. Megjithatë, gjatë ditës orari i qarkullimit u rikthye gradualisht në normalitet.

Gjatë orëve të para të mëngjesit, nga 64 autobusë sa operojnë zakonisht, vetëm 21 ishin në qarkullim. Linjat kryesore funksionuan, por me vonesa të konsiderueshme, ndërsa shumë linja të tjera u anuluan plotësisht. Si pasojë, shumë pasagjerë u detyruan të shkojnë në punë me biçikletë ose në këmbë, përfshirë drejt stacionit kryesor hekurudhor.

Konflikti mes palëve ka kohë që vazhdon dhe lidhet me kushtet e punës së stafit drejtues. Sindikata kritikon caktimin e ditëve të punës me njoftim të shkurtër, mundësinë e krijimit të orëve negative, shtesa të ulëta për punën e natës, si dhe probleme në planifikimin e orareve. Po ashtu, pretendohet se punonjësit duhet të kontribuojnë financiarisht në rast dëmesh.

Një punonjës, që foli në kushte anonimiteti, deklaroi se shoferët kanë duruar prej vitesh “kushte të papranueshme pune” për të garantuar transportin publik në qytet.

Nëse nuk arrihet marrëveshje, sindikata ka paralajmëruar se greva mund të përshkallëzohet në një ndalim pune gjatë gjithë ditës, duke paralizuar transportin urban në Winterthur. /Albinfo.ch

Spitali Universitar i Cyrihut në Top 10 botëror, kryeson renditjen për Zvicrën

Një studim i publikuar nga revista amerikane Newsweek ka analizuar 2,500 spitale në 32 shtete të botës, duke i renditur ato bazuar në vlerësimet e ekspertëve mjekësorë për cilësinë dhe sigurinë e përgjithshme, si dhe në matjet e rezultateve të raportuara nga pacientët (PROMs), përcjell albinfo.ch.

Sipas këtij vlerësimi, University Hospital Zurich ka arritur rezultatin më të lartë ndër institucionet shëndetësore zvicerane, duke u renditur në vendin e 9-të në nivel botëror.

Pas tij renditet Geneva University Hospital, i cili zë vendin e 19-të, ndërsa shumë pranë tij është edhe Lausanne University Hospital në pozitën e 21-të.

Ky vlerësim konfirmon nivelin e lartë të sistemit shëndetësor zviceran dhe veçanërisht rolin udhëheqës të Spitalit Universitar të Cyrihut, i cili po forcon gjithnjë e më shumë pozicionin e tij në arenën ndërkombëtare të kujdesit shëndetësor.

Rritet numri i vetëvrasjeve të asistuara në Zvicër

Në vitin 2025, 1,421 persona përdorën shërbimet e organizatës Exit në pjesët gjermanofone dhe italofone të Zvicrës për të kryer vetëvrasje të asistuar. Ky është një rritje krahasuar me vitin 2024, kur u regjistruan 1,235 raste. Mesatarja e moshës së të asistuarve ishte 80 vjeç, pak më e lartë se në 2024 (79.5 vjeç). Mesatarja e grave u rrit nga 79.9 në 80.6 vjeç, ndërsa e burrave nga 78.9 në 79.2 vjeç.

Numri i anëtarëve të organizatës Exit po rritet gjithashtu. Sipas raportit vjetor, gjatë 12 muajve të fundit, 14,189 persona u bënë pjesë e kësaj shoqate jofitimprurëse. Në fund të vitit 2025, Exit kishte gjithsej 195,836 anëtarë (+8%) në kantonet gjermanofone dhe rajonin italofon të Zvicrës.

Organizata më e madhe e asistencës për vetëvrasje në Zvicër e atribuon rritjen e numrit të rasteve tek një shoqëri në plakje, e cila përballet me sëmundje ose paaftësi serioze. Sipas raportit, 32% e personave që përdorën vetëvrasjen e asistuar kishin kancer terminal, që përkthehet në 461 raste. Një numër i konsiderueshëm i të moshuarve me disa sëmundje të njëkohshme (polimorbiditet) zgjodhën gjithashtu vdekjen e asistuar: vitin e kaluar pati 326 raste (23% e totalit), krahasuar me 205 në 2024.

Shumica e të sëmurëve rëndë kryen vetëvrasjen e asistuar në shtëpitë e tyre. Konkretisht, 75% e rasteve ndodhën në ambiente private, ndërsa 20% (278 raste) në shtëpi të pleqve.

Si gjithmonë, më shumë gra (818) sesa burra (603) përdorën Exit për të përfunduar jetën e tyre. Në Ticino pati një rast më pak se në 2024 (28 raste), ndërsa në Graubünden numri mbeti i njëjtë (35 raste).

Exit u legalizua në Zvicër që në vitet 1940, duke ofruar një mundësi ligjore për personat seriozisht të sëmurë ose të paaftë që duan të përfundojnë jetën me asistencë të sigurt.

Pandemitë dhe mungesat e energjisë, rreziqet më të mëdha për Zvicrën

Zyra Federale për Mbrojtjen Civile ka identifikuar pandemitë dhe mungesat e energjisë si rreziqet më të mëdha për Zvicrën. Analiza e re kombëtare e rreziqeve tregon se këto dy kërcënime kanë potencialin më të madh për shkaktimin e dëmeve.

Përveç kësaj, probabiliteti që këto ngjarje të ndodhin është relativisht i lartë, shkruan Zyra Federale për Mbrojtjen Civile (Babs) në analizën e katërt kombëtare të rreziqeve “Katastrofat dhe Emergjencat në Zvicër 2025”.

Rreziku i tretë më i shpeshtë sipas analizës së Zyres Federale për Migracion dhe Refugjatë (BAMF) është një fluks i madh i azilkërkuesve. Ndërkohë, një ndërprerje e energjisë renditet e katërta. Niveli i rrezikut llogaritet duke u bazuar në dëmin potencial për ekonominë dhe shoqërinë, si dhe në probabilitetin e ndodhjes së ngjarjes.

Sipas analizës, shumë kërcënime përmbushin të paktën një nga dy kriteret: potencial të lartë për dëme ose probabilitet të lartë për ndodhi. Për shembull, një tërmet ka potencial të madh për dëme, por ndodh relativisht rrallë. Pandemitë dhe mungesat e energjisë, nga ana tjetër, përmbushin të dy kriteret.

Rosalía dhe Björk elektrizojnë BRIT Awards 2026 me “Berghain”

Në ceremoninë e ndarjes së çmimeve BRIT Awards 2026, këngëtarja spanjolle Rosalía solli në skenë performancën e parë live të këngës “Berghain”, duke e shndërruar atë në një nga momentet më të komentuara të mbrëmjes.

Gjatë interpretimit, publiku u përball me një paraqitje të ndërtuar në mënyrë të kujdesshme artistike, ku muzika simfonike u ndërthur me elemente elektronike. Rosalía u shoqërua nga Orkestra Heritage dhe një kor në sfond, duke krijuar një atmosferë të theksuar skenike dhe vizuale.

Momenti kulmor erdhi me paraqitjen surprizë të artistes islandeze Björk, duke shënuar herën e parë që dy artistet performojnë së bashku live. Me një paraqitje karakteristike avangardë, Björk interpretoi pjesën e saj në këngë duke i dhënë performancës një dimension më eksperimental.

Segmenti përmbyllës u karakterizua nga koreografia dinamike dhe përdorimi i ndriçimit skenik, që rikrijuan atmosferën e një klubi alternativ, në përputhje me konceptin artistik të këngës.

Kjo performancë vjen pas publikimit të albumit Lux në fund të vitit 2025 dhe konsiderohet si një paralajmërim për turneun e ardhshëm botëror të Rosalía-s, i cili pritet të nisë në muajin mars dhe të përfshijë një numër të madh qytetesh në Evropë dhe më gjerë.

VIDEO:

https://www.youtube.com/watch?v=7fyufPkXLbs&list=RD7fyufPkXLbs&start_radio=1

 

 

Komunat e vogla zvicerane përballen me mungesë kandidatësh për zgjedhjet komunale

Shumë komuna në Zvicrën frankofone po hasin vështirësi për të gjetur kandidatët e nevojshëm për zgjedhjet komunale që do të mbahen më 8 mars. Në Villars-Epeney, kantoni Vaud, nuk ka asnjë kandidat për pesë vendet në këshillin komunal. Voluntarët ndihen të mbingarkuar dhe pa mbështetje administrative.

Moranne Roulier, e cila ka shërbyer si këshilltare e fshatit dhe pjesë e një familjeje me katër gjenerata të angazhuara në politikën lokale, nuk do të kandidojë më. Po ashtu, katër kolegët e saj kanë refuzuar të rinovojnë mandatet e tyre.

Fenomeni nuk është i izoluar: në kantonin Vaud, 39 nga 290 komunat nuk kanë kandidatët e mjaftueshëm, ndërsa në kantonin Fribourg disa komuna përballen me situata të ngjashme. Në disa fshatra, qytetarët mund të zgjidhen edhe pa dëshirën e tyre, siç ndodhi me Stéphane Scheidegger në Mettembert, i cili u bë kryetar fshati pa e kërkuar.

Shkaktarët kryesorë për mungesën e kandidatëve përfshijnë ngarkesën e madhe pune, mungesën e mbështetjes administrative dhe polarizimin politik. Ekspertët theksojnë se është e nevojshme të promovohen dhe të lehtësohen angazhimet politike lokale, veçanërisht për të rinjtë dhe profesionistët.

Autoritetet parashikojnë se problemi do të bëhet më i madh në të ardhmen, duke nxitur mundësinë e bashkimeve të komunave dhe vështirësi për të gjetur kandidatët e rinj.

Kosovë: Fatime emri më i shpeshtë dhe Krasniqi mbiemri më i përhapur

Agjencia e Statistikave të Kosovës ka publikuar raportin tematik për “Emrat dhe Mbiemrat në Kosovë” me të dhënat nga Regjistrimi i Popullsisë, Ekonomive Familjare dhe Banesave (ReKos) 2024.

Sipas njoftimit thuhet se me publikimin e këtyre të dhënave, përdoruesve u ofrohet një pasqyrë e detajuar mbi emrat dhe mbiemrat më të shpeshtë në Republikën e Kosovës, si dhe shpërndarjen e tyre territoriale sipas komunave, bazuar në popullsinë rezidente sipas këtij regjistrimi, transmeton albinfo.ch.

“Sipas të dhënave të dala nga Regjistrimi i Popullsisë (ReKos 2024) emri më i shpeshtë në Kosovë është emri i gjinisë femërore FATIME me gjithsej 6 339 persona që përfaqësojnë 0,40 % të popullsisë rezidente”, thuhet në raport.

Sa u përket mbiemrave, mbiemri më i përhapur ishte mbiemri KRASNIQI me gjithsej 50 236 persona, që përfaqësojnë 3,17 % të popullsisë rezidente.

Si është “e përfshirë” Zvicra në konfliktin SHBA-Iran?

Zvicra është një vend neutral dhe megjithatë luan një rol kyç në luftën midis Shteteve të Bashkuara dhe Teheranit. Pse ndodh kjo?

Më 28 shkurt, raketat amerikane dhe izraelite goditën disa qytete iraniane, me Teheranin që menjëherë nisi operacionet e veta hakmarrëse.

Edhe pse jo drejtpërdrejt, ky konflikt megjithatë prek edhe Zvicrën, pavarësisht – ose, në këtë rast, për shkak të – neutralitetit të saj.

Cili është saktësisht roli i Bernës?

Përgjigja e thjeshtë është se Shtetet e Bashkuara dhe Irani nuk kanë mbajtur marrëdhënie diplomatike për 46 vitet e fundit, kështu që ata nuk komunikojnë drejtpërdrejt.

Lidhjet e mëparshme miqësore midis dy kombeve u ndërprenë pas Revolucionit Iranian në vitin 1979, kur Shahu pro-perëndimor u dëbua dhe sundimtarët islamikë zunë vendin e tij.

Gjatë kryengritjes, ambasada amerikane në Teheran u sekuestrua dhe u mbyll, dhe lidhjet midis dy vendeve janë tendosur (për të thënë të paktën) që atëherë.

Sipas ministrisë së jashtme zvicerane, “si një vend neutral, Zvicrës i janë besuar [në vitin 1980] mandate të ndryshme mbrojtëse në lidhje me Iranin, duke përfshirë përfaqësimin e interesave të Shteteve të Bashkuara”.

Edhe pse ndonjëherë mund të duket si një detyrë e pafalshme, në situata të tilla, Berna ka përgjegjësinë të kërkojë përgjigjen zyrtare të SHBA-së ndaj pyetjes së Iranit dhe më pas t’ia komunikojë atë qeverisë në Iran.

Megjithatë, kryesisht roli i Zvicrës në Iran është i një natyre administrative – ai përfshin trajtimin e të gjitha çështjeve konsullore të SHBA-së, siç janë aplikimet për pasaporta dhe mbrojtja e qytetarëve amerikanë, raporton thelocal, përcjell albinfo.ch.

Tani, megjithatë, qeveria zvicerane po e gjen veten në një pozicion të palakmueshëm të përfaqësimit të interesave të SHBA-së në Teheran, ndërsa dënon sulmin e saj ndaj Iranit.

Dhe jo të gjithë në Zvicër janë të lumtur për këtë.

Duke pasur parasysh sulmet e fundit, një numër diplomatësh dhe politikanësh zviceranë po bëjnë thirrje që Zvicra të tërhiqet nga roli i saj si ndërmjetës midis Uashingtonit dhe Teheranit.

Për shembull, ish-diplomati François Nordmann theksoi se “iranianët dhe amerikanët po flisnin me njëri-tjetrin pa ndihmën e Zvicrës, dhe vende të tjera, si Turqia dhe Omani, po vepronin si lehtësues”.

“Mandati i dhënë Zvicrës e pengon atë të mbrojë interesat e veta, të flasë lirshëm dhe me forcë për ngjarje të tilla si masakrat e civilëve”, shtoi ai.

Ai nuk është i vetëm.

“Zvicra duhet të heqë dorë nga mandati i saj i ndërmjetësimit për Shtetet e Bashkuara në Iran sa më shpejt të jetë e mundur”, tha deputeti Gerhard Pfister, një ekspert i politikës së jashtme.

Një tjetër deputet, Roland Rino Büchel, ndan këtë qëndrim.

“Zvicra nuk është as një fuqi rajonale si Irani, as një fuqi e madhe si Shtetet e Bashkuara. Meqenëse jemi një vend i vogël dhe neutral, nuk ka kuptim që ne të ndërhyjmë në konfliktet ushtarake midis shteteve të palëve të treta”, argumenton ai.

Kjo nuk është e vetmja herë që Zvicra është thirrur të jetë një ‘ndërmjetës’ midis shteteve në grindje.

Për shembull, për më shumë se 50 vjet, Berna kishte përfaqësuar Shtetet e Bashkuara në Kubë dhe anasjelltas, pasi marrëdhëniet midis të dyjave u ndërprenë në vitin 1961.

Kur presidenti i atëhershëm Barack Obama rivendosi diplomacinë me Kubën në vitin 2015 dhe Berna mbeti, për të gjitha qëllimet dhe synimet, pa punë atje, roli i saj nuk u harrua: stafi i ambasadës së sapohapur amerikane varte një banderolë të madhe që thoshte “Faleminderit, Zvicër”.

Zvicra dhe BE nënshkruan paketën e marrëveshjeve

Presidenti i Konfederatës, Guy Parmelin, dhe Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, nënshkruan sot në Bruksel paketën e marrëveshjeve midis Zvicrës dhe Bashkimit Evropian (BE). Bilateral III synon të stabilizojë dhe zgjerojë marrëdhëniet midis Bernës dhe Brukselit.

“Kjo është një ditë e rëndësishme për Bashkimin Evropian dhe për Zvicrën”, tha von der Leyen para nënshkrimit të marrëveshjeve. Marrëveshjet janë të balancuara, pragmatike dhe do të jenë të dobishme për të dyja palët, tha Parmelin në një konferencë të përbashkët për shtyp, raporton rsi, transmeton albinfo.ch.

Për ceremoninë e nënshkrimit, presidentja e Komisionit Evropian priti presidentin zviceran në selinë e Komisionit Evropian, Berlaymont. Ngjarja zgjati rreth 30 minuta.

Paketa e marrëveshjeve u negociua midis Bernës dhe Brukselit midis marsit dhe dhjetorit 2024. Mund të konsiderohet si vazhdim i Marrëveshjeve Dypalëshe I dhe II ekzistuese dhe njihet gjithashtu nga Këshilli Federal Zviceran si Marrëveshje Dypalëshe III.

Më shumë se 4,000 turistë zviceranë janë bllokuar në Lindjen e Mesme

Më shumë se 4,000 turistë zviceranë janë aktualisht të bllokuar në rajonin e Lindjes së Mesme pas operacionit ushtarak amerikan në Iran. DFAE është në kontakt me linjën ajrore zvicerane për të gjetur një zgjidhje për riatdhesimin.

Shumica dërrmuese e turistëve të bllokuar për shkak të mbylljes së hapësirës ajrore të rajonit janë në Emiratet e Bashkuara Arabe, tha Marianne Jenni, drejtoreshë e Drejtorisë Konsullore të Departamentit Federal të Punëve të Jashtme (FDFA), për shtypin të hënën. Shërbimi i saj po punon për të mbështetur qytetarët zviceranë në rajon, shtoi ajo.

Për momentin, Konfederata nuk ka ndërmend t’i riatdhesojë ata, sepse nuk ka zgjidhje për ta bërë këtë. “Përgjegjësia individuale zbatohet në përputhje me ligjin për Zvicrën Jashtë Vendit”, tha Marianne Jenni në orën 12:30 të pasdites. Ajo shton se autoritetet federale po monitorojnë vazhdimisht situatën dhe janë në kontakt me kompaninë zvicerane “për të parë se cilat zgjidhje janë të mundshme”.

“Ne nuk jemi në dijeni të ndonjë viktime zvicerane të një greve ose të lënduar”, tha ajo.

Udhëtimi nuk rekomandohet

Më shumë se 1000 persona kanë kontaktuar linjën e ndihmës të krijuar nga FDFA që nga përkeqësimi i situatës në Lindjen e Mesme të shtunën. Numri i personave të regjistruar në aplikacionin Travel Admin që ju lejon të gjurmoni udhëtarët që kanë nevojë për mbështetje është rritur ditët e fundit, raporton RTS, transmeton albinfo.ch.

FDFA tani këshillon kundër çdo udhëtimi jo-thelbësor në Liban, Bahrein, Jordani, Katar, Kuvajt, Arabinë Saudite dhe Emiratet e Bashkuara Arabe. Qëndrimet në Izrael dhe Iran tashmë ishin dekurajuar.

Kompania zvicerane njoftoi të dielën se po zgjaste pezullimin e fluturimeve të saj për në dhe nga Dubai deri më 4 mars. Fluturimet për në dhe nga Tel Avivi do të mbeten të pezulluara deri më 8 mars.

Shqetësim dhe ngushëllime nga qeveria

Presidenti i Konfederatës Guy Parmelin tha se ishte shumë i shqetësuar për këtë zjarr në Lindjen e Mesme. “Zvicra u bën thirrje të gjitha palëve të mbrojnë popullatat civile, të ruajnë infrastrukturën dhe të rikthehen në diplomaci sa më shpejt të jetë e mundur”, tha Këshilltari Federal në margjinat e nënshkrimit të marrëveshjeve dypalëshe me BE-në në Bruksel, duke specifikuar se Zvicra është ende e gatshme të ndihmojë palët në deeskalimin.

Ministri i Jashtëm Ignazio Cassis shprehu ngushëllimet e qeverisë për viktimat e sulmeve dhe kundërsulmeve në rajon, në margjinat e një eventi në Grandson (VD).

Ticino tha se kishte frikë nga një situatë e ngjashme me atë në Irak tridhjetë vjet më parë. “Nuk mendoj se një veprim ushtarak mund t’i vërë gjërat në rregull”, tha ai, disa ditë pasi u zhvilluan bisedime midis Uashingtonit dhe Teheranit në Gjenevë. Është bërë përparim gjatë diskutimeve, tha Këshilltari Federal. Por ato nuk i kënaqën Shtetet e Bashkuara, të cilat morën vendimin për të kryer një operacion kundër Iranit.

Vjenë: Ndryshim i rregullave të parkingut, ministria del me njoftim

Qeveria federale dhe shteti i Vjenës po ricaktojnë kompetencat për monitorimin e hapësirave të parkimit. Deri më tani, në bazë të një marrëveshjeje § 15a B-VG nga viti 2012, ekzistonte një përgjegjësi e përbashkët midis Drejtorisë së Policisë së Shtetit të Vjenës (LPD Vjenë) dhe Qytetit të Vjenës nga Departamenti i Magjistratëve përgjegjës për Monitorimin e Hapësirave të Parkimit (MA 67). Tani përgjegjësia për monitorimin e hapësirave të parkimit është përgjegjësi e MA 67.

Mjete të parkuara gabimisht

Ristrukturimi i ofron policisë lehtësim për stafin, të cilit deri më tani i janë caktuar edhe detyra administrative dhe organizative në fushën e monitorimit të hapësirave të parkimit. Për oficerët e policisë, monitorimi i trafikut të palëvizshëm në të gjithë zonën e qytetit të Vjenës nuk është më i disponueshëm. Mjetet e parkuara gabimisht do të vazhdojnë të kontrollohen nga monitorimi i hapësirave të parkimit. Policia e Vjenës është aktive në oraret pas punës.

MA 67 vazhdon të monitorojë trafikun e palëvizshëm në përputhje me Rregulloren e Trafikut Rrugor (StVO) dhe për këtë arsye – ashtu si oficerët e policisë – mund të ndëshkojë edhe shkelje të tilla si ndalimi në një korsi të dytë, në trotuar ose në zonën e kryqëzimit. Këto kontrolle garantojnë rrjedhshmërinë e trafikut nga njëra anë dhe sigurinë e të gjithë përdoruesve të rrugës nga ana tjetër dhe kështu detyra të rëndësishme policore kryhen nga punonjësit e MA 67.

Avantazhi është se, për shkak të riorganizimit, të gjitha përgjegjësitë për trafikun stacionar do të jenë në njërën dorë në të ardhmen. Detyrat e mëparshme, të tilla si kontrolli i pagesës së tarifave për zonën e parkimit afatshkurtër në të gjithë vendin dhe kontrolli i distinktivit §57a, pra “Pickerl”, ende kryhen nga organet e monitorimit të hapësirave të parkimit, përveç urdhërimit të tërheqjes së automjeteve të parkuara që pengojnë trafikun, si dhe monitorimit të skuterëve elektrikë të parkuar gabimisht, raporton Heute, transmeton albinfo.ch.

Në LPD të Vjenës, oficerët e policisë lirohen nga aktivitetet administrative dhe mund të përqendrohen përsëri plotësisht në detyrën e tyre kryesore, përkatësisht sigurimin e sigurisë dhe rendit për popullsinë.

“Mendoj se ka kuptim t’ia dorëzojmë monitorimin e hapësirave të parkimit përgjegjësisë së qytetit të Vjenës. Sepse si rezultat, më shumë oficerë policie janë në dispozicion për sigurinë e njerëzve dhe kështu për detyrat kryesore të policisë”, thotë Ministri i Brendshëm Gerhard Karner.

Për Qytetin e Vjenës, përgjegjësia e re e vetme do të thotë thjeshtim dhe përshpejtim i procedurave administrative dhe një strukturë të qartë pa dyfishim të dy strukturave organizative.

Këshilltari i Qytetit Ulli Sima: “Ne kemi punuar shumë për vite me radhë për modernizimin e menaxhimit të parkimit në Vjenë. Pas futjes së masave të zgjedhjes së parkimit në të gjithë vendin dhe dixhitalizimit, si kohët e fundit me Scan Cars, tani vjen optimizimi i nivelit administrativ. Duke bashkuar përgjegjësitë, ne krijojmë struktura të qarta dhe thjeshtojmë procedurat në monitorimin e hapësirave të parkimit. Ky është një hap i rëndësishëm për administrim modern dhe efikas.”

Përdorimi i ndihmave teknike – siç janë makinat e reja të skanimit – mund të zbatohet më shpejt dhe më me efikasitet në të ardhmen. Në përgjithësi, ristrukturimi forcon monitorimin bashkëkohor, ekonomik dhe efikas të hapësirave të parkimit në interes të qytetit të Vjenës dhe qytetarëve të saj. Përdorimi i ndihmave teknike, siç janë Scan Cars e reja, duhet gjithashtu të zbatohet shpejt dhe me efikasitet.

Zyrtarisht, marrëveshja e Nenit 15a shfuqizohet për ristrukturimin dhe Rregulloret e Trafikut Rrugor, si dhe ligjet përkatëse shtetërore, siç është Akti i Parkometrit të Vjenës, përshtaten për të transferuar detyrat. Bazat e nevojshme ligjore për transferimin e përgjegjësive te qyteti i Vjenës janë duke u përpunuar aktualisht.

Në të ardhmen, do të ketë një pikë kontakti kompetente për shoferët e makinave për pyetje në lidhje me parkimin ose gjobat e trafikut, përkatësisht MA 67. Në perceptimin e jashtëm, shpërbërja e marrëveshjes së Art. 15a B-VG nuk ndryshon praktikisht asgjë. Vetë monitorimi i hapësirës së parkimit vazhdon të kryhet nga organet e monitorimit të hapësirës së parkimit, fushëveprimi dhe intensiteti i kontrolleve mbeten të pandryshuara. Vetëm në vitin 2025, pati gjithsej 54.4 milion kontrolle.

Shqipërisë po i ikin të rinjtë

Vetëm pas pandemisë, në 4 vjet, për periudhën 2021-2024, nga vendi kanë ikur të paktën 180 mijë persona dhe këtu nuk përfshihen të dhënat e Greqisë dhe as Mbretërisë së Bashkuar, me këtë të fundit që pa një valë ikjesh që kulmoi në 2022-n. Ritmet e emigracioni u përshpejtuan pas pandemisë.

Eurostat ka publikuar dhe të dhënat e detajuara sipas grupmoshave, të personave që janë larguar nga Shqipëria në 2024-n. sipas përpunimeve të “Monitor” është i dukshëm dominimi i të rinjve. Grupi kryesor që ikin janë midis 25-29 vjeç, me mbi 6 mijë persona, ose 14.3% të totalit. Pas tyre vijnë të rinjtë e moshës 30 deri në 34 vjeç, me 13% të totalit, transmeton albinfo.ch.

Dukuri e fortë është dhe largimi i familjeve të reja, me fëmijë të vegjël, teksa grupmosha nën 15 vjeç përbënte gati 18% të të larguarve.

Në total, 62% e personave që kanë ikur emigrantë në vitin 2024 ishin nën 35 vjeç. Një pjesë e rëndësishme vitale dhe me përvojë e tregut të punës gjithashtu po preferon të largohet, me grupmoshën 35-49 vjeç që përbënte 20% të të ikurve.

Të dhënat historike të INSTAT tregojnë se ka një ulje të moshës së emigracionit. Psh në 2019-n, grup mosha kryesore që emigroi ishte ajo midis 30-34 vjeç, me 15.6% të totalit.

Largimi i të rinjve është një nga arsyet kryesore që ka bërë që mosha mediane, (ajo që e ndan popullsisë përgjysmë), të rritet me ritme shumë më të shpejta se në Bashkimin Evropian. Të dhënat e tjera të Eurostat bënë të ditur se Shqipëria kishte një moshë mediane 44.3 vite në 2025, shumë afër mesatares evropiane prej 44.9 vitesh.

Në 2015-n, mosha mediane ishte 34.7 vjeç. Kjo do të thotë që në 2025-n, gjysma e popullsisë ishte nën 44.3 vjeç, ndërsa 10 vite më parë Shqipëria ishte shumë më e re, me gjysmën e popullsisë që ishte më e re se 34.7 vjeç.

Ikja e grupmoshës riprodhuese ashtu dhe nga ndryshimi i stilit të jetesës kanë bërë që dhe lindjet të bien ndjeshëm gjatë viteve të fundit. Shqipëria po përjeton një nga krizat më të thella demografike në historinë e saj modern. Shifrat e fundit të vitit 2025 tregojnë një rënie drastike të numrit të lindjeve me rreth 74% krahasuar me fillimin e viteve ’90, ku Shqipëria regjistronte një rekord prej 82,125 lindjesh, ndërsa 35 vite më vonë, ky numër ka zbritur në nivelin kritik prej 21,425 lindje.

Faktorët kryesorë që kanë ushqyer këtë trend janë plakja progresive e popullsisë, largimi i të rinjve, që po vazhdon me ritme të larta dhe ulja e shkallës së fertilitetit në vetëm 1.21 fëmijë për grua.

Ky ndryshim i modelit të familjes, i kombinuar me ikjen e forcës riprodhuese drejt BE-së, e ka vendosur vendin përpara një sfide ekzistenciale, që nuk po merret aspak seriozisht nga qeveria, përkundrazi kjo e fundit po përhap narrativen që emigracioni ka ndalur dhe tashmë dominojnë kthimet, kur po ndodh tërësisht e kundërta.

Të dhënat e INSTAT për emigracionin neto, që mat diferencën mes atyre që kthehen dhe atyre që ikin është negativ, me personat që ikin të cilët përbëjnë më shumë se dyfishin e atyre që kthehen. Në vitin 2024 migracioni neto arriti rreth -43,761 persona, niveli më i lartë i regjistruar edhe për shkak të korrektimeve nga cens 2023. Në vitin 2025, ndonëse me rënie, treguesi mbeti shumë i lartë, rreth -28,836 persona.