Krasniqi: Mijëra fletëvotime nga diaspora rrezikojnë të mos arrijnë në kohë në Kosovë

Anëtari i Lëvizjes Vetëvendosje në Komisionin Qendror të Zgjedhjeve, Alban Krasniqi, ka ngritur shqetësimin se votat e diasporës mund të mos arrijnë në Kosovë brenda afateve ligjore për zgjedhjet e 28 dhjetorit. Ai ka theksuar se vonesat në dërgimin e zarfeve nga Sekretariati i KQZ-së rrezikojnë që mijëra votues jashtë vendit të mbesin pa të drejtë vote, përcjell albinfo.ch.

Krasniqi ka bërë të ditur se sipas vlerësimeve logjistike, procesi i dërgesave postare kërkon së paku 10 ditë, derisa dërgimi i materialit për votim pritet të nisë me vonesë. Për këtë arsye, sipas tij, ekziston rreziku që deri në 80 për qind të fletëvotimeve të mos arrijnë në kohë dhe të mos hapen fare.

Ai e ka cilësuar këtë situatë si të dhimbshme dhe si një shkelje të të drejtës së qytetarëve për të votuar, duke kërkuar që institucioni të marrë përgjegjësitë e nevojshme dhe të reflektojë për të mos përsëritur gabimet. Sipas tij, buxheti për procesin e dërgimit të fletëvotimeve deri te votuesit jashtë vendit kap shifrën rreth 3.7 milionë euro, por kjo nuk garanton suksesin nëse nuk respektohen afatet.

Krasniqi ka shtuar për koha.net se si zgjidhje e mundshme po propozohet fillimi më i hershëm i votimit përmes postës, në mënyrë që votat e mërgatës të kenë kohë të kthehen dhe të numërohen.

Biletat e fluturimit prej 100 frangash nuk janë më realiste, thotë CEO i SWISS

Sipas një interviste me Jens Fehlinger, CEO i Swiss International Airlines (SWISS), biletat e fluturimit me çmim prej 100 frangash (rreth 124 dollarë) nuk do të jenë më të realizueshme në të ardhmen. Karburanti i qëndrueshëm është më i shtrenjtë se ai konvencional dhe në të ardhmen do të jetë e nevojshme të mbushen më shumë sasi karburanti, transmeton albinfo.ch.

“Ky çmim nuk mund të mbetet i qëndrueshëm afatgjatë,” tha Fehlinger në një intervistë për gazetat e CH-Media. “Duhet të investojmë në inovacion. Këtu qëndron zgjidhja për ne, jo në ndalime apo kërkesa shtesë.” Megjithatë, kompania dëshiron të bëjë gjithçka që është e mundur për të ofruar çmime sa më të drejta. “Fluturimi duhet të mbetet i përballueshëm,” shtoi ai

Ai përshkroi vitin financiar që po përfundon si të vështirë. Rezultatet nuk i plotësuan pritshmëritë. Konkurrenca u intensifikua, veçanërisht në Evropë, ndërsa linja ajrore përballej me rritje të kostove. Për këtë arsye, nuk pritej të arrihej një fitim i lartë ose një xhiro rekord.

Gjatë verës, SWISS regjistroi kërkesë më të ulët për klasën Economy drejt Shteteve të Bashkuara, por tani po shfaqet një rikthim i trendit. “Dëshira për të udhëtuar drejt SHBA-së po rritet përsëri,” tha Fehlinger. Amerika Veriore mbetet tregu më i rëndësishëm i linjës ajrore, përveç tregut të saj vendas.

Zvicra vendos prioritetet për reformën e pensioneve pa rritjen e moshës së daljes në pension

Qeveria zvicerane prezantoi të mërkurën linjat e përgjithshme të reformës së pensioneve të pleqërisë (AHV/AVS2030). Nuk ka plane për të rritur moshën e daljes në pension.

Situata financiare e skemës së pensioneve të pleqërisë duhet të stabilizohet për vitet 2030-2040. Për të arritur këtë, qeveria po inkurajon qytetarët të vazhdojnë punën deri në moshën referencë ose më tej.

Shuma mbi të cilën paguhen kontributet për AHV do të rritet në 21,800 CHF (nga 16,800 CHF aktualisht). Reforma parashikon gjithashtu heqjen e moshës maksimale për AHV (70 vjeç). Aktualisht, pas kësaj moshe nuk është e mundur të përmirësohet pensioni, ndërsa punonjësit duhet të vazhdojnë të paguajnë kontributet edhe pas 70 vjeç.

Kontributet gjithashtu duhet të merren më drejtësisht për të shmangur boshllëqet dhe për të përmirësuar mbrojtjen sociale për të moshuarit. Masat në fushën e kontributeve pritet të gjenerojnë të ardhura shtesë për skemën e pensioneve të pleqërisë prej rreth 700 milionë CHF (868 milionë dollarë) deri në vitin 2040.

Nevojat e financimit të AHV për periudhën 2030-2040 varen nga mënyra se si financohet pensioni i 13-të. Nëse Parlamenti zgjedh një financim të qëndrueshëm, nuk do të kërkohen masa shtesë për AHV 2030, por kjo nuk vlen nëse financimi është i përkohshëm. Në këtë rast, qeveria propozon një rritje prej 0.7 pikë përqindje të Tatimit mbi Vlerën e Shtuar (TVSH).

Departamenti Federal i Çështjeve Sociale dhe Shëndetësisë do të duhet të paraqesë një draft paraprak deri në pranverën e vitit 2026.

 

Asnjë lidhje e provuar midis rrezatimit të telefonave dhe kancerit

Agjencia Kombëtare Franceze për Sigurinë Ushqimore, Mjedisore dhe Shëndetin Profesional (ANSES) njofton se valët radio të emetuara nga telefonat celularë nuk shkaktojnë kancer, sipas studimeve shkencore në dispozicion. Megjithatë, rekomandohet kujdes për fëmijët, veçanërisht gjatë përdorimit natën, jo vetëm për rrezatimin, por edhe për efektet e dritës së ekranit në gjumë, transmeton albinfo.ch.

Olivier Merckel, kreu i njësisë për vlerësimin e rreziqeve fizike, thekson se të dhënat laboratorike tregojnë efekte të përkohshme në qeliza, por studimet epidemiologjike tek njerëzit nuk konfirmojnë lidhje shkak-pasojë me kancerin. Përdorimi i tepruar i telefonave gjithashtu lidhet me stil jete më sedentare dhe ndikime të tjera shëndetësore.

Mbahen takimet poetike të Nëntorit në Lucern

Lidhja e Krijuesve Shqiptarë në Mërgatë me datë 28 NËNTOR 2025 do të jetë në Garanë të Kërçovës, ku do të përurohet Monumenti i Gjergj Kastriotit, ndaj për këtë arsye Takimet e Nëntorit këtë vit do të mbahen në Luzern të Zvicrës me 14 dhjetor 2025 me përkrahje të MISIONIT KATOLIK SHQIPTARË -Luzern, SHHB NËNË TEREZA të Zvicrës si dhe Shoqata “Sali Çekaj” Zvicër
Programi: Orë Letrare me temë PJETËR BOGDANI si dhe Buzmi Bujar.
Ardhja juaj nderon artin e kulturës arbërore!
14 dhjetor 2025 E DJELË : ORA 15hoo
Adresa: Rodteggstrasse 6
6005 Luzern

Orari i ri i SBB-së hyn në fuqi më 14 dhjetor

Orari i ri i Hekurudhave Federale Zvicerane (SBB), i cili do të hyjë në fuqi më 14 dhjetor, sjell përmirësime të rëndësishme për udhëtarët e rajoneve frankofone, veçanërisht falë rikthimit të linjës direkte mes Bazelit dhe Lozanës. Risi priten edhe për rrjetin rajonal RER Vaud, Léman Express dhe rajonin e Jurës.

Lidhjet e reja dhe rikthimet kryesore

Përfundimi i punimeve për ndërtimin e binarit të dytë mes Grellingue (BL) dhe Douquinge (BL) në shtator 2025 ka bërë të mundur rikthimin e linjës direkte Basel–Lausanne. Po ashtu, do të prezantohet një shërbim çdo 30 minuta mes Biel, Delémont dhe Basel, njoftoi SBB gjatë prezantimit të orarit të ri.

Trenat IR95 Brig–Geneva-Airport do të ndalojnë tashmë edhe në Renens (VD), duke përmirësuar lidhjet mes Rajonit të Jurës dhe zonës Morges–Nyon. Udhëtarët do të përfitojnë gjithashtu nga një lidhje e garantuar, në të njëjtën platformë, një herë në orë gjatë ditëve të javës drejt dhe nga Gjeneva, transmeton albinfo.ch.

Zhvillimet rajonale

RER Vaud:

Linjat R1 dhe R2 (Grandson–Lausanne–Cully) zgjaten deri në Bex, me trenë me dy kate.

Linjat R3 dhe R4 (Vallorbe/Le Brassus–Lausanne) do të shkojnë deri në Vevey, duke rritur kapacitetin ndërmjet Lozanës dhe Vevey-t, dhe deri në Bex.

Léman Express:

Shtohet linja e re L7, e cila përmirëson shërbimin mes Annemasse dhe Lancy-Pont-Rouge në mëngjes dhe mbrëmje.

Shërbimi i natës 24/7 zgjerohet deri në Annemasse edhe gjatë ditëve të javës.

Jura:

Po konkretizohet faza e parë e Rrjetit Rajonal Ekspres të Jurës:

Lidhje çdo orë mes Delémont–Delle dhe Delémont–Bonfol.

Lidhje shtesë çdo orë mes Porrentruy–Delle dhe Porrentruy–Bonfol.

Kjo do të thotë se udhëtimi direkt Bonfol–Delémont do të jetë i mundur një herë në orë.

Fribourg:

Stacioni Rosé do të mbyllet për shkak të gjendjes së amortizuar, ndërsa stacioni i ri Avry-Matran do të shërbehet nga linjat S40 dhe S41.

Trenat e natës drejt aeroporteve

Me orarin e ri do të nisë edhe shërbimi i trenave të natës drejt aeroporteve të Cyrihut dhe Gjenevës gjatë netëve të së premtes dhe së shtunës.

Përmes tre nisjeve nga Sion (2:20), Biel/Bienne (2:21) dhe Fribourg (2:26), udhëtarët do të mund të arrijnë në kohë për fluturimet e para (6:00–8:00) nga Aeroporti i Gjenevës.

Në Zvicrën gjermanofone parashikohet gjithashtu një linjë e natës në itinerarin Winterthur–Zürich–Bern.

Udhëtimet ndërkombëtare

Linja Lausanne–Marseille do të rikthehet në verën 2026 me një tren ditor nga 27 qershori deri më 16 gusht. Periudha e shërbimit do të zgjatet nga prilli deri në nëntor, nga e enjtja në të hënën.

Dy trena shtesë do të shtohen në linjën Zürich–Milano.

Për herë të parë do të ketë trenë direkte mes Brig (Valais) dhe Gjermanisë.

Një tren i ri nate mes Basel–Copenhagen–Malmö synon të nisë në mes të prillit, me kusht që Parlamenti të miratojë financimin, gjë që aktualisht po kundërshtohet nga disa deputetë të qendrës së djathtë.

Punimet për vitin 2026

SBB paralajmëron se punimet e mirëmbajtjes së infrastrukturës hekurudhore do të vazhdojnë në vitin 2026, sidomos në Zvicrën frankofone. Shumica e këtyre punimeve nuk pritet të ndikojnë në trafikun hekurudhor.

Evropianët të ‘zhytur’ në borxhe

Ndërsa kriza e kostos së jetesës po zbutet, evropianët përgjithësisht po e gjejnë më të lehtë të paguajnë faturat në kohë, sipas raportit më të fundit evropian për pagesat e konsumatorëve nga Intrum.

Edhe kështu, 24% prej tyre ende nuk po i shlyejnë detyrimet brenda afatit të përcaktuar, krahasuar me 37% në vitin 2023.

Diferencat midis vendeve dhe grupeve sociale vazhdojnë të thellohen dhe shumë njerëz ende po mbeten prapa me pagesat.

“Ne shohim një ndarje të qartë mes atyre që ndihen financiarisht të sigurt dhe atyre që ende jetojnë nga muaji në muaj. Shumë konsumatorë mbeten në ‘modalitet mbijetese’, hezitues për të investuar apo shpenzuar më shumë, të shënjuar nga vite pasigurie ekonomike,” tha Agnieszka Kunkel, CEO e Intrum TFI, shkruan Euroneës, transmeton albinfo.ch.

Shkalla e familjeve që i paguajnë të gjitha detyrimet në kohë ndryshon nga një vend në tjetrin. Spanja dhe Austria janë performueset më të mira në këtë drejtim, me 83%, ndërsa Greqia renditet më dobët me 67%.

Efektet e qëndrueshme të krizës së kostos së jetesës

43% e konsumatorëve në Evropë thanë se vitet e fundit kanë pasur një ndikim të qëndrueshëm negativ në mirëqenien e tyre financiare, dhe gjeneratat e reja janë shpesh më të prekura.

Krahasuar me vitin 2024, një pjesë më e madhe e Brezit Z deklaroi se mos-pagimi i faturave ishte një dukuri e rregullt këtë vit, dhe jo një episod i vetëm. Në vitin 2025, 63% e të anketuarve thanë se kjo ishte e vërtetë, krahasuar me 20% një vit më parë.

Ndërsa presionet mbi çmimet në Evropë po stabilizohen, normat e interesit po bien dhe tregu i punës mbetet i fortë, jo të gjithë po përfitojnë.

Vetëm gjashtë në dhjetë evropianë vendosin rregullisht mënjanë një fond emergjence për ditë të vështira, ndërsa 29% pranojnë se raportet për paqëndrueshmëri ekonomike i bëjnë të ndihen të ankthshëm.

Raporti i këtij viti tregon gjithashtu një ndryshim në arsyet e pagesave me vonesë. Mungesa e fondeve është rikthyer si problemi dominues, dhe ky fenomen prek veçanërisht Brezin Z. Në vitin 2024, 20% thanë se arsyeja kryesore për mospagim ishte se nuk kishin mjaftueshëm para për të shlyer faturat e tyre; kjo shifër u rrit në 52% në vitin 2025.

Një barrë shtesë për të rinjtë është i ashtuquajturi presion aspirativ. Siç vëren Agnieszka Kunkel, rrjetet sociale shpesh krijojnë standarde joreale, duke i nxitur të rinjtë të marrin borxhe për të mbajtur hapin me bashkëmoshatarët. Sipas sondazhit, 31% thonë se përpjekja për të imituar stilin e jetesës së influencerëve i ka shtyrë drejt borxhit.

36 persona ndërruan jetë deri më tani nga zjarri i madh në Hong Kong

Të paktën 36 persona kanë humbur jetën dhe 297 të tjerë raportohen të zhdukur nga zjarri i madh që shpërtheu në një gradaçelë në veri të Hong Kongut sot, sipas BBC.

Ndërkohë BBC raporton se të paktën 297 persona ndodhen akoma të bllokuar brenda ndërtesës, ndërsa zjarrfikësit vijojnë punën për nxjerrjen e tyre nga gradaçela.

Tym i zi i dendur doli nga ndërtesat ndërsa zjarrfikësit luftonin me flakët.

Disa njerëz mbetën të bllokuar brenda, ndërsa një burrë pësoi djegie të rënda, sipas transmetuesit publik RTHK, duke cituar policinë, transmeton albinfo.ch.

Departamenti i zjarrfikësve tha se mori një telefonatë në orën për një zjarr në kompleksin Wang Fuk Court, ndërsa në pak kohë më vonë incidenti u cilësua si një alarm i nivelit 4.

Wang Fuk Court përbëhet nga tetë ndërtesa dhe ka gati 2,000 apartamente. Rreth kullës ku shpërtheu zjarri janë ndërtesa të tjera me skela të jashtme prej bambuje.

Zvicra do të zhvillojë strategji kombëtare për varfërinë

Zvicra është një vend i begatë me një sistem të zhvilluar mirë të sigurimeve shoqërore. Megjithatë, varfëria është gjithashtu e pranishme. Midis viteve 2014 dhe 2017, shkalla e varfërisë në të ardhura u rrit në Zvicër. Që atëherë, ajo është luhatur midis 8 dhe 9%, siç thekson qeveria federale në një njoftim për shtyp, shkruan swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Gjatë pandemisë Covid-19, shkalla e varfërisë mbeti e qëndrueshme falë masave mbështetëse të vendosura për të kapërcyer krizën ekonomike. Megjithatë, qeveria vëren në raportin e saj se Zvicra nuk e ka arritur objektivin e saj afatgjatë për uljen e varfërisë.

Strategjia kombëtare në horizont

Ky raport është botimi i parë referues i mbështetur fort dhe i plotë mbi varfërinë në Zvicër. Ai gjithashtu u jep fjalën një numri njerëzish të prekur nga varfëria, portretet e të cilëve janë theksuar në analizat statistikore. Ai do të shërbejë si bazë për zhvillimin e një strategjie kombëtare për të luftuar varfërinë deri në vitin 2027.

Ndikimi i kushteve strukturore

Megjithatë, raporti tregon se karakteristikat individuale nuk janë të vetmit faktorë shpjegues. Kushtet strukturore kanë një ndikim vendimtar në mundësitë e individëve për veprim dhe zhvillim. Këto përfshijnë organizimin e sistemit arsimor, kujdesin për fëmijët jashtë shtëpisë dhe sistemin për mbulimin e nevojave themelore, si dhe kushtet e tregut të punës.

Varfëria nuk është vetëm çështje parash. Vështirësitë në fusha të tjera të jetës mund të përkeqësojnë situatat e pasigurta financiare.

Për shembull, pothuajse gjysma e njerëzve që janë të varfër për sa i përket të ardhurave vuajnë nga sëmundje kronike, dhe njerëzit pa arsim pas detyrueshëm preken nga varfëria më shpesh se mesatarja.

Bien shitjet e birrës në Zvicër

Bumi i birrave artizanale është në rënie. Nga ana tjetër, kërkesa për stilet tradicionale të birrës si lager, ale e zbehtë dhe gjithnjë e më shumë pilsner është përsëri në rritje, njoftoi Shoqata e Birrarëve Zviceranë (SBV) për mediat në Cyrih, shkruan swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Birra joalkoolike përfshihet në shifra për herë të parë. Në dallim nga birra alkoolike, prodhimi i birrës joalkoolike u rrit me 13% në 353,307 hektolitra, duke e çuar pjesën e birrës joalkoolike në 7.5% pas 7% në vitin e kaluar.

Pa birrat joalkoolike, situata duket edhe më e zymtë. Shitjet e birrës me alkool ranë me 2.8% në 4.37 milionë hektolitra.

Gastronomia vazhdon të ngadalësohet

Tregtia e shërbimit të ushqimit vazhdoi të vuajë. Përqindja e shitjeve të birrës që përbënte tregtia e shërbimit të ushqimit ra nga 31.4% në vitin e kaluar në 30.7% aktualisht. Kjo do të thotë që njerëzit po blejnë gjithnjë e më shumë birrën e tyre në dyqane. Kjo është në kontrast me 20 vjet më parë, kur pjesa në secilin sektor ishte mjaft e barabartë.

“Restorantet rurale dhe ato të përqendruara te pijet në veçanti po përballen me rënien e numrit të klientëve dhe për këtë arsye po përpiqen të mbijetojnë”, shkroi shoqata. Nëse duhet të paguhen edhe kreditë e koronavirusit, do të jetë e vështirë për shumë njerëz.

Përveç kësaj, “tryeza tradicionale e klientëve të rregullt” (Stammtisch në gjermanisht) është nën presionin e brezave dhe po shuhet fjalë për fjalë, shkroi shoqata e birrës. “Nuk ka asgjë të krahasueshme për t’u ndjekur.” Ndryshimi i kohës së lirë, shpenzimeve dhe sjelljes së konsumatorëve të popullsisë është gjithashtu një arsye e rëndësishme për trendin aktual negativ.

Zvicra e sheh Inteligjencën Artificiale si kyç në rezistencën ndaj tërmeteve

Rreziku i tërmeteve ishte një temë kryesore në Konferencën e Mbrojtjes Civile të këtij viti në Biel. Konferenca u përqendrua në mënyrën se si Zvicra mund të përdorë inteligjencën artificiale, të dhënat e mëdha dhe dronët për parandalimin dhe menaxhimin e tërmeteve në të ardhmen, shkruan Swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Në fjalimin e tij në Biel të martën, Ministri Zviceran i Mbrojtjes, Martin Pfister, theksoi se sfidat aktuale të politikës së sigurisë janë të konsiderueshme.

Ka një përkeqësim të ndjeshëm të situatës së sigurisë në mbarë botën. Zvicra është e prekur në të gjitha rastet nga një përshkallëzim i konflikteve në Evropë. Ai shtoi se mbrojtja civile është me rëndësi qendrore në aspektin e politikës së sigurisë.

Një temë qendrore e konferencës së këtij viti ishte rreziku i tërmeteve. Të dhënat e mëdha dhe mjetet e inteligjencës artificiale mund të përdoren për të njohur paraprakisht tërmetet e afërta, duke bërë të mundur lëshimin e paralajmërimeve të hershme, u tha. Robotika mund të ndihmojë në gjetjen e viktimave dhe njerëzve të bllokuar në rrënoja, ndërsa dixhitalizimi mund të kontribuojë në një vlerësim më të mirë të gjendjes së ndërtesave pas një tërmeti.

Blaise Duvernay, Drejtues i Qendrës Federale të Koordinimit për Parandalimin e Tërmeteve, shpjegoi në një intervistë me agjencinë e lajmeve Keystone-SDA se ngjarjet e mëdha të tërmeteve në Zvicër ndodhin përgjithësisht vetëm çdo 50 deri në 150 vjet.

Megjithatë, simulimet tregojnë se pasojat janë aq të mëdha sa ky rrezik renditet ndër 5 më të mëdhenjtë e Zvicrës.

Seminar i KKAD me temën “Sfidat e gjuhës shqipe në diasporë”

Këshilli Koordinues i Arsimtarëve në Diasporë (KKAD), një strukturë që prej vitesh bashkon mësimdhënës të gjuhës shqipe, me dhjetë përfaqësues nga vende të ndryshme si Zvicër, Austri, Gjermani, Itali, Greqi, Turqi, Angli, Itali, Kanada, vijon të jetë një pikë qendrore bashkëpunimi për ruajtjen dhe zhvillimin e gjuhës amtare jashtë atdheut. Me veprimtari të rregullta, trajnime, seminare dhe projekte të përbashkëta, KKAD synon të mbështesë mësuesit, të forcojë rrjetin profesional dhe të krijojë kushte sa më të mira për mësimin e shqipes në diasporë.

Këtë herë, Këshilli Koordinues i Arsimtarëve në Diasporë (KKAD) po mbyll vitin me një veprimtari të rëndësishme kushtuar mësuesve të gjuhës shqipe që veprojnë jashtë vendit. Më 6 dhe 7 dhjetor 2025, përmes platformës Zoom, organizohet seminari dyditor me temë “Rrugëtimi i klasave të gjuhës shqipe në diasporë: nga entuziazmi i fillimit te qëndrueshmëria dhe cilësia e mësimdhënies”. Ngjarja pritet të mbledhë mësimdhënës nga shumë vende ku vepron komuniteti shqiptar, duke krijuar një hapësirë të përbashkët diskutimi, shkëmbimi përvojash dhe forcimi profesional.

Seminari sjell në qendër sfidat dhe zhvillimet që përcaktojnë mësimin e shqipes në rrethana diasporike: ruajtja e vazhdimësisë së klasave, nxitja e motivimit të nxënësve, përmirësimi i qasjeve didaktike dhe ndërtimi i një bashkëpunimi të qëndrueshëm mes mësuesve, prindërve dhe institucioneve shqiptare. Përmes ligjëratave dhe diskutimeve të strukturuara, synohet të ndriçohen praktikat më efektive që mund të ndihmojnë mësimdhënësit në punën e tyre të përditshme.

Temat kryesore që do të trajtohen janë:

Roli i mësuesit në forcimin e klasave ekzistuese dhe ruajtjen e interesit të nxënësve.

Qasjet bashkëkohore të mësimdhënies: përdorimi i teknologjisë, mjeteve digjitale, aktiviteteve kulturore dhe lojërave edukative.

Ndërtimi i një modeli të qëndrueshëm bashkëpunimi ndërmjet prindërve, mësuesve dhe institucioneve shqiptare.

KKAD fton mësuesit e gjuhës shqipe në diasporë të marrin pjesë me punime në përputhje me temat e seminarit. Punimet dorëzohen në formatin Word, me një kohë të parashikuar prezantimi deri në dhjetë minuta. Afati i fundit për dorëzim është 27 nëntor 2025, në adresën zyrtare të këshillit: [email protected]

Orari i seminarit është si vijon:

6 dhjetor 2025, ora 18:00–21:00

7 dhjetor 2025, ora 16:00–20:00

Ky aktivitet synon të shërbejë si një hap i rëndësishëm në rrugëtimin e përbashkët për forcimin e mësimit të gjuhës shqipe në komunitetet shqiptare në mbarë botën. Për KKAD-në, bashkimi i mësuesve në një platformë profesionale është mënyra më e qëndrueshme për të ndërtuar cilësi dhe për të garantuar vazhdimësinë e këtij misioni kulturor e arsimor.

Sllovaki-Kosovë do të luhet në Bratislavë

Ndeshja gjysmëfinale e play-off-it, e vlefshme për kualifikim në Botëror, ndërmjet Kosovës dhe Sllovakisë, do të zhvillohet në Bratislavë, përcjell albinfo.ch. 

Kështu ka bërë me dije sekretari i përgjithshëm i Federatës sllovake, Peter Palençik.

“U morën në konsideratë stadiumet në Bratislavë, Trnava dhe Koshice. Në fund vendosëm që ndeshja të luhet në Bratislavë dhe këtë informacion ia kemi përcjellë tashmë UEFA-s” deklaroi ai.

Dëmtohet një pjesë e kanalit të Ibër-Lepencit

Policia e Kosovës ka njoftuar se një pjesë e kanalit të Ibër-Lepencit në Zubin Potok është dëmtuar “me mjete të forta” nga persona të panjohur, përcjell albinfo.ch.

Petrit Fejza nga Policia e Kosovës i tha Radios Evropa e Lirë se punëkryesi në këtë kanal e ka raportuar dëmin më 25 nëntor dhe hetuesit tani janë duke punuar për të zbardhur rastin.

Fejza tha se “vlera e dëmit, sipas ankuesit, është rreth 3.000-4000 euro”.

“Dje është lajmëruar nga punëkryesi që najloni që është duke punuar është dëmtuar. Është një pjesë e najlonit që është shtruar kanali dhe është dëmtuar. Njësitet relevante kanë dalë në vendin e ngjarjes dhe e kanë kryer vendshikimin. Është hapur rast dhe hetuesit janë duke punuar në këtë drejtim”, tha ai.

I pyetur se me çfarë mjetesh të forta konkretisht dyshohet të jetë shkaktuar dëmi, ai tha se “nuk kemi më shumë informacione”.

Raportimet për dëme në këtë kanal vijnë pothuajse një vit pasi në Ibër-Lepenc, në fshatin Varragë, ndodhi një shpërthim.

Për shpërthimin e 29 nëntorit të vitit 2024, Kosova e fajësoi Serbinë, por Beogradi i mohoi akuzat.

Kosova e konsideron shpërthimin në kanalin e Ibër-Lepencit si akt terrorist.

Shtetet e Bashkuara kishin deklaruar pas shpërthimit se nuk kishte prova që e lidhnin drejtpërdrejt Beogradin me shpërthimin, por se ishte herët për të nxjerrë përfundime. Në hetimet për shpërthimin janë përfshirë edhe agjentët e Byrosë Federale të Hetimit (FBI).

Prokuroria Speciale është duke e hetuar shpërthimin e 29 nëntorit, por deri më tani nuk ka ndonjë aktakuzë të ngritur. Për rastin janë arrestuar dhjetëra të dyshuar dhe janë sekuestruar armë dhe eksplozivë.

Megjithatë, vetëm Dragisha dhe Jovan Viçentijeviq janë dërguar në paraburgim.

Autoritetet dhe Policia e Kosovës kanë dekaruar më herët se janë përdorur rreth 20 kilogramë eksplozivë për të hedhur në erë kanalin dhe se ky ishte sulmi më serioz ndaj infrastrukturës kritike të vendit në periudhën pas luftës.

Dëmi i shkaktuar është vlerësuar në rreth 400 mijë euro./REL

Nëse kualifikohet, Kosova do të jetë në vazon e katërt për shortin e Botërorit

Federata Ndërkombëtare e Futbollit (FIFA) ka publikuar vazot për shortin e Kupës së Botës 2026, që do të mbahet në SHBA, Meksikë dhe Kanada, përcjell albinfo.ch. 

Kosova ende synon kualifikimin në këtë Botëror. “Dardanët” do të luajnë më 26 mars në Bratislavë ndaj Sllovakisë në gjysmëfinale të plejofit. Fituesi i kësaj ndeshjeje më pas më 31 mars do të përballet me Turqinë ose Rumaninë. Një fitore edhe në këtë ndeshje do t’i siguronte Kosovës vendin në Kupën e Botës.

Nëse kualifikohet, Kosova do të renditet në vazon e katërt për short, bashkë me fituesit e tri plejofeve të tjera evropiane, dy plejofeve ndërkontinentale dhe përfaqësueset si Jordania, Kepi i Gjelbër, Ghana, Kuraçaon, Haiti dhe Zelanda e Re.

Në vazon e parë janë Kanadaja, Meksika, SHBA-ja si nikoqire, si dhe Spanja, Argjentina, Franca, Anglia, Brazili, Portugalia, Holanda, Belgjika dhe Gjermania. Vazoja e dytë përbëhet nga Kroacia, Maroku, Kolumbia, Uruguai, Zvicra, Japonia, Senegali, Irani, Korea e Jugut, Ekuadori, Austria dhe Australia, ndërsa vazoja e tretë përfshin Norvegjinë, Panamanë, Egjiptin, Algjerinë, Skocinë, Paraguain, Tunizinë, Bregun e Fildishtë, Uzbekistanin, Katarin, Arabinë Saudite dhe Afrikën e Jugut.

Shorti i Botërorit do të tërhiqet më 5 dhjetor në Washington, ku do të marrin pjesë delegacionet e federatave të kualifikuara dhe atyre që janë ende në garë, përfshirë edhe Kosovën.

Ky do të jetë Botërori i parë me 48 përfaqësuese, të ndara në 12 grupe me nga katër skuadra. Dy të parët e secilit grup do të kualifikohen në 1/16 e finales, bashkë me tetë përfaqësueset më të mira të vendit të tretë.

Kualifikimi i Kosovës, por edhe i Shqipërisë, në këtë Botëror do të përbënte një sukses historik për futbollin shqiptar.

Sot fillon afati 11-ditor për regjistrimin e votuesve jashtë Kosovës

Sot, 26 nëntor 2025, ka filluar periudha 11-ditore për regjistrimin e votuesve jashtë Kosovës për zgjedhjet e parakohshme parlamentare, që do të mbahen më 28 dhjetor, njofton albinfo.ch.

Zëdhënësi i KQZ-së, Valmir Elezi, ka dhënë detaje për Rtk Live, duke sqaruar se gjatë kësaj periudhe, qytetarët e Kosovës që jetojnë jashtë vendit mund të aplikojnë për t’u regjistruar si votues jashtë Kosovës. Aplikimi mund të bëhet online përmes platformës së KQZ-së në https://diaspora.kqz-ks.org, ose përmes postës, duke dërguar formularin në kutinë postare të KQZ-së në Kosovë.

Votuesit gjatë regjistrimit mund të zgjedhin mënyrën e votimit: fizikisht në përfaqësitë diplomatike të Kosovës, përmes postës në kutinë postare të KQZ-së në Kosovë, ose përmes postës në kutitë e hapura nga KQZ jashtë vendit. Elezi theksoi se, nëse përfaqësitë diplomatike arrijnë numrin maksimal të votuesve, aplikuesit do të udhëzohen të zgjedhin një nga mënyrat e tjera të votimit.

Sipas afateve të KQZ-së, votimi fizik në përfaqësitë diplomatike do të zhvillohet më 27 dhjetor, një ditë para ditës së zgjedhjeve në Kosovë, ndërsa votimi përmes postës do të nisë më 12 dhjetor dhe do të përfundojë më 27 dhjetor 2025.

Shaqiri dhe Haaland: Dy yje që bëjnë diferencën në ekipet e tyre

Xherdan Shaqiri dhe Erling Haaland ndajnë më shumë sesa aftësitë e jashtëzakonshme në futboll, të dy janë shtyllat kryesore të ekipeve të tyre, përcjell albinfo.ch.

Si ish-lojtari i Zvicrës, ashtu edhe ylli norvegjez, janë të pazëvendësueshëm për skuadrat që përfaqësojnë. Sipas televizioni zviceran “SRF”, “Nëse Shaqiri ka një ditë të keqe, Baseli rrallë fiton. Varësia e Manchester Cityt nga Haaland është aktualisht edhe më e madhe. Norvegjezi nuk ka arritur të shënojë vetëm në tri ndeshje këtë sezon dhe në të tri rastet skuadra e Pep Guardiolas humbi. Kjo ndodhi edhe në fundjavë në humbjen 2:1 nga Newcastle.”

Shaqiri, 34-vjeçar, ka shënuar 10 gola dhe ka dhënë po aq asistime për Baselin këtë edicion, ndërsa Haaland për Cityn ka regjistruar 22 gola dhe 2 asistime në 20 ndeshje. Performancat e tyre tregojnë qartë ndikimin e madh që kanë në rezultatet e ekipeve përkatëse, duke i bërë ata figura kyçe në futbollin evropian.

Shkollat Shqipe në Bavari festojnë me krenari 28 Nëntorin në Nürnberg

Mësohet se në Nürnberg u mbajt një manifestim i veçantë për nder të 28 Nëntorit, Ditës së Flamurit, ku Shkolla Shqipe në Nürnberg, Neumarkt, Fürth, Roth, Aschaffenburg dhe Bamberg u bashkuan në një aktivitet të përbashkët festiv, transmeton albinfo.ch.

Ngjarja mblodhi dhjetëra nxënës, prindër dhe mësues, duke e shndërruar këtë ditë të rëndësishme kombëtare në një festë të madhe uniteti e identiteti.

Nxënësit sollën një program artistik të përgatitur me përkushtim, ku u interpretuan këngë, poezi dhe pika të ndryshme që pasqyruan historinë, kulturën dhe vlerat shqiptare.

Përmes performancave të tyre, ata përcollën mesazhin e krenarisë kombëtare dhe rëndësinë e ruajtjes së gjuhës e traditave në diasporë.

Aktiviteteve iu bashkua edhe Konsullja e Përgjithshme e Republikës së Shqipërisë në München, znj. Genta Mburimi, e cila me praninë e saj nderoi manifestimin dhe përshëndeti punën e palodhur të mësuesve dhe komunitetit shqiptar në Bavari.

Organizatorët shprehën mirënjohjen për të gjithë donatorët dhe mbështetësit që kontribuuan në realizimin e kësaj feste, duke theksuar se bashkëpunimi është çelësi për të mbajtur të gjallë trashëgiminë kulturore shqiptare edhe larg atdheut.

A do të ulen pagat e zyrtarëve civilë të Vaud-it në 2026?

Sindikatat në kantonin Vaud po thërrasin për protesta të reja këtë të martë dhe të mërkurë kundër prerjeve të buxhetit. Kantonit i planifikohet të kursejë 305 milionë franga deri në vitin 2026, dhe për të kursyer 51 milionë franga, do të kërkohet një kontribut krizë prej 0.7% të pagës bruto nga punonjësit e shtetit. Cili do të jetë ndikimi mbi zyrtarët civilë?

Shumica e zyrtarëve civilë nuk do të humbasin paratë e tyre

Sipas kantonit, rreth 85% e punonjësve shtetërorë nuk do të shohin një ulje të pagave në 2026 krahasuar me 2025. Megjithatë, edhe pa indeksimin e kostos së jetesës dhe pavarësisht kontributit të krizës, shumica e zyrtarëve do të marrin rritjen e tyre vjetore automatike, të quajtur “pensioni” ose “paga vjetore”.

Dy shembuj konkretë

Martin, një punonjës i rinj në mirëmbajtjen e rrugëve, fiton 65,000 franga në vit. Ai do të humbasë rreth 450 franga nga kontributi i krizës, por paga e tij vjetore mbetet më e lartë se ky shumë. Në fund, paga e tij do të rritet, megjithëse më pak se sa ishte parashikuar në kontratë.

Françoise, zëvendës sekretare e përgjithshme në një departament dhe pranë përfundimit të karrierës, fiton 160,000 franga në vit. Ajo do të humbasë rreth 1,100 franga nga kontributi i krizës. Duke mos marrë më shumë pagesa vjetore shtesë, paga e saj do të ulet.

Ndikimi varet nga niveli i punonjësit

Sipas kantonit, për individët në nivelet 1 deri 21 të shkallës së pagës, paga neto në 2026 do të jetë e paktën e barabartë, ose pak më e lartë se në 2025.

Për ata në nivelet e pagës 22 deri 25, paga neto mujore në 2026 do të jetë disa franga më e ulët se në 2025. Kjo prek 14-15% të totalit të punonjësve shtetërorë, rreth 5,700 nga më shumë se 38,000 punonjës. Në nivelin 26, ulja pritet të jetë nga 48 franga (niveli 6) deri në 137 franga (niveli 18) në muaj, për 13 muaj.

Kontributi i krizës do të aplikohet vetëm një herë në 2026 dhe do të shpëtojë klasat e pagave 1 deri 5 (paga më e ulët).

Mobilizimi vazhdon

Sindikatat e sektorit publik e konsiderojnë këtë kontribut prej 0.7% si të padrejtë dhe të panevojshëm, i shtuar mbi mungesën e indeksimit të pagave dhe anulimin e disa masave të fundit të karrierës. Sipas tyre, kjo masë vendos barrën e mbulimit të deficitit publik mbi punonjësit e shtetit që tashmë janë të mbingarkuar.

Edhe pse teknikisht shumica e pagave në 2026 nuk do të jenë më të ulëta se ato të 2025, punonjësit nuk do të marrin rritjet e premtuara të pagës, gjë që sipas sindikatave përbën një ulje pagash.

Për këtë arsye, sindikatat po thërrasin për greva dhe mobilizime të tjera këtë të martë dhe të mërkurë, një javë pas një mobilizimi që kishte sjellë tashmë mijëra njerëz në rrugët e Vaud-it.

Debatet në Parlament priten të jenë të nxehta

Komiteti i Financave i Këshillit të Madh (COFIN) do të dorëzojë këtë të martë raportin mbi projekt-buxhetin për 2026. Debatet parlamentare do të fillojnë më 2 dhjetor me qëllim finalizimin e tekstit para fundit të vitit. Diskutimet priten të jenë të ashpra, pasi e majta është pozicionuar kundër tekstit, duke pritur raportin e COFIN.

Nëse deputetët nuk miratojnë buxhetin, do të ndodhë një situatë e paimagjinueshme: buxheti i 2025 do të riaktivizohet, i ndarë në dymbëdhjetë muaj.

 

Presidentja e Kosovës me thirrje për mërgimtarët që të shmangin kalimin në Serbi

Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, u ka bërë thirrje të gjithë qytetarëve që jetojnë jashtë vendit, sidomos atyre që planifikojnë të udhëtojnë për festat e fundvitit, që të shmangin kalimin nëpër territorin e Serbisë.

Në një njoftim në Facebook të martën, Osmani theksoi se dje e kishte pritur në takim ish-policin Arbnor Spahiu, i cili u lirua nga burgu në Serbi javën e kaluar. Dhe nga aty bëri apel që të shmanget kalimi nëpër Serbi.

Sipas Osmanit, institucionet dhe strukturat në Serbi vazhdojnë të jenë të njëjta në mendësi me regjimin e kaluar serb, duke paraqitur rrezik për qytetarët kosovarë, transmeton albinfo.ch.

Spahiu ishte arrestuar në qershor të këtij viti nga Serbia nën dyshimet për “vrasje të rëndë” në Banjskë të Zveçanit.

Gjatë ditës së sotme nënkryetari i Organizatës së Veteranëve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, Gazmend Syla, konfirmoi se Serbia ka arrestuar një ish-pjesëtar të UÇK-së. Sipas tij, Avni Qenaj nga fshati Romajë i Prizrenit, që u arrestua sot, ishte pjesë e brigadës 138 “Agim Ramadani” në Koshare.

BE-ja porosit për një proces zgjedhor të administruar mirë dhe konkurrues

Bashkimi Evropian tha për RTV21 se shpreh keqardhje që partitë politike në Kosovë nuk arritën të tejkalojnë ngërçin politik pas zgjedhjeve parlamentare të 9 shkurtit, megjithatë BE-ja merr parasysh shpalljen e zgjedhjeve të reja duke nënvizuar rëndësinë e një procesi zgjedhor të administruar mirë dhe konkurrues, përcjell albinfo.ch.

BE ka kërkuar që institucionet në Kosovë të përfshijnë pjesëmarrjen, certifikimin e partive politike dhe akreditimin e të gjitha mediave nga të gjitha komunitetet. Bashkimi Evropian tha se qëndron i gatshëm të punojë me autoritetet e reja të Kosovës dhe të vazhdojë mbështetjen e saj drejt integrimit në BE, si dhe për të avancuar në normalizimin e marrëdhënieve me Serbinë.

“BE-ja shpreh keqardhje që partitë politike nuk e tejkaluan ngërçin e zgjatur politik pas zgjedhjeve parlamentare të shkurtit 2025.

  • Ne e marrim parasysh shpalljen e zgjedhjeve të reja parlamentare.
  • BE-ja nënvizon rëndësinë e një procesi zgjedhor të administruar mirë dhe konkurrues, duke përfshirë pjesëmarrjen, certifikimin e partive politike dhe akreditimin e mediave nga të gjitha komunitetet.
  • BE-ja qëndron e gatshme të punojë me autoritetet e Kosovës sapo ato të zgjidhen, dhe të vazhdojë mbështetjen për Kosovën në rrugën e saj drejt BE-së.
  • Ne presim që Kosova të rikthehet në rrugën e reformave të nevojshme që lidhen me BE-në, për të mirën e popullsisë së saj dhe për të avancuar në normalizimin e marrëdhënieve me Serbinë.”, thuhet në përgjigjen e BE-së.

Bashkimi Evropian në një përgjigje për RTV21 foli edhe për planin e rritjes. BE konfirmoi se Kosova mbetet e kualifikuar për të marr rreth 900 milionë euro. Megjithatë, sipas BE-së, vonesat në formimin e institucioneve, kanë ndikuar që këto marrëveshje të mos hyjnë në fuqi, dhe pa ratifikim të marrëveshjes në Kuvend Kosova nuk mund të kërkojë pagesa nga BE.

“Kosova ishte ndër partnerët e parë të Ballkanit Perëndimor që miratoi Agjendën e saj të Reformave të kërkuara nga Plani i Rritjes së BE-së, e cila u aprovua nga Komisioni Europian në tetor 2024.

  • Prandaj, Kosova mbetet e kualifikuar për të marrë deri në 882 milionë euro financim në kuadër të Planit të Rritjes, me kusht që të hyjnë në fuqi marrëveshjet që lidhen me Mekanizmin për Reforma dhe Rritje, si dhe plotësimin e të gjitha kushteve të tjera për pagesë.
  • Për shkak të vonesës në formimin e institucioneve, marrëveshjet që lidhen me Mekanizmin për Reforma dhe Rritje ende nuk kanë hyrë në fuqi. Pa ratifikimin e marrëveshjeve, Kosova nuk mund të paraqesë kërkesë për pagesë në kuadër të këtij mekanizmi.
  • Mekanizmi për Reforma dhe Rritje është një instrument i kufizuar në kohë, i miratuar për periudhën 2024–2027, dhe është në interes të Kosovës që ratifikimi të bëhet sa më shpejt për të shfrytëzuar të gjitha mundësitë që ofron Plani i Rritjes, në të mirë të popullsisë së saj.”, thuhet në përgjigjen e BE-së.

BE-ja, ka nënvizuar rëndësinë e shfrytëzimit të plotë të kësaj mundësie, e cila është e kufizuar në kohë për periudhën 2024–2027, për të sjellë përfitime direkte për popullsinë e Kosovës. Ndryshe ditë më parë, komisionerja e zgjerimit Marta Kos ngriti alarmin se vendet të cilat nuk kanë nisur reformat e parapara me planin e BE-së si Kosova dhe Bosnja deri në qershor rrezikojnë të humbin rreth 300 milionë euro nga ky plan, meqë, fondet e ndara nga BE përmes planit të rritjes janë të afatizuara dhe se BE parashikon që deri në vitin 2027 të finalizojë këtë marrëveshje me vendet e ballkanit Perëndimor.

Më shumë se gjysma e emigrantëve që mbërritën në vitin 2015 janë larguar tashmë nga Zvicra

Mbi 150 mijë të huaj mbërritën në Zvicër gjatë vitit 2015. Sipas të dhënave të fundit, rreth 60 për qind e tyre janë larguar nga vendi brenda dhjetë viteve të ardhshme, përcjell albinfo.ch.

Tendencat ndryshojnë sipas kombësisë: shtetasit nga Amerika e Veriut shënojnë normën më të lartë të ri-emigrimit, me mbi 80 për qind të atyre që u vendosën në Zvicër në vitin 2015 dhe që kishin braktisur vendin deri në fund të vitit 2024. Në krahasim, shtetasit e vendeve të tjera të treta kanë një normë më të ulët largimi, pak mbi 50 për qind.

Megjithatë, statistikat tregojnë edhe një tjetër fenomen interesant: rreth 40 për qind e personave – si zviceranë, ashtu edhe të huaj – që largohen nga Zvicra, rikthehen sërish brenda dekadës pas largimit.