Një adoleshent, i dyshuari kryesor për sulmin që la tre të vdekur në Suedi

Raportohet se policia suedeze ka arrestuar një adoleshent pas një sulmi me armë zjarri që ka lënë tre të vdekur në qytetin Uppsala të martën, përcjell albinfo.ch.

Sulmuesi thuhet se iku me një skuter pas sulmit në një sallon flokësh në qendër të qytetit, raporton BBC.

Policia ka konfirmuar të mërkurën se personi i arrestuar për të shtënat është nën moshën 18-vjeçare.

Ndërkohë, të tri viktimat janë të moshës midis 15 dhe 20 vjeç, ka thënë policia suedeze në një konferencë shtypi.

Policia po heton mundësinë që vdekjet të kenë lidhje me krimin e bandës, raportojnë mediat suedeze.

Një nga të vrarët në sallonin e flokëve thuhet se është i njohur për policinë, kanë raportuar mediat lokale.

Referuar raportimeve, viktima ishte përfshirë në një hetim policor për një sulm të planifikuar kundër një të afërmi të kreut të bandës Ismail Abdo. Personi nuk është akuzuar kurrë.

Abdo, i mbiquajtur ‘jordgubben’ ose ‘luleshtrydhe’, është një drejtues i njohur bande.

Një kapitull i ri, i dhunshëm në luftërat e bandave të Suedisë ka filluar kur nëna e Abdos është vrarë në vitin 2023 në shtëpinë e saj në Uppsala, në veri të Stokholmit.

Suedia është përballur me një valë të krimit të bandave të adoleshentëve në vitet e fundit, me të dyshuar të akuzuar për një sërë veprash, nga vandalizmi e deri në vrasje.

Qeveria suedeze ka propozuar një legjislacion të ri që do të lejojë policinë të përgjojë fëmijët nën moshën 15 vjeç në një përpjekje për të luftuar me këtë problem.

Në një konferencë shtypi të planifikuar paraprakisht mbi dhunën e bandave të mërkurën, ministri i Drejtësisë, Gunnar Strömmer, ka thënë se policia nuk do të kishte nevojë për prova konkrete për të kryer përgjimet.

Qeveria ka thënë gjithashtu se dëshiron të forcojë ligjet e vendit për armët.

Sulmi ka ndodhur në prag të festivalit të pranverës Walpurgis, kur turma të mëdha pritet të dalin në rrugët e Uppsala, një qytet universitar në veri të Stokholmit.

A është Zvicra prodhuesi më i madh i djathit në botë?

Për Francën e Zvicrën, të njohura për djathrat e tyre ikonë, prodhimi i djathit është një pjesë integrale e identitetit të vendit, përcjell albinfo.ch.

Por pavarësisht reputacionit të tyre, të dyja vendet nuk janë prodhuesi më i madh i djathit në botë.

Shtetet e Bashkuara i kanë tejkaluar ata për sa i përket vëllimit të madh. Çdo vit, SHBA prodhon më shumë se 5 milionë tonë djathë, duke tejkaluar shumë 2 milionë tonë që prodhon Franca. Pjesa më e madhe e prodhimit të djathit amerikan vjen nga dy shtete kryesore: Kalifornia dhe Wisconsin. Vetëm këto shtete përbëjnë më shumë se gjysmën e prodhimit total të djathit të vendit.

SHBA është shtëpia e një sërë djathërash të njohur, si krem djathi, çedër dhe gouda. Pavarësisht debateve nëse djathrat amerikanë mund të konsiderohen ” autentikë ” në krahasim me varietetet tradicionale evropiane, Shtetet e Bashkuara kanë fituar në mënyrë të pamohueshme pozicionin e tyre si prodhuesi më i madh i djathit në botë. Ndërsa mund të mos kryesojë në prodhimin total të djathit, Franca mbetet një qendër energjike përsa i përket diversitetit dhe konsumit të djathit. Vendi krenohet me mbi 1200 lloje djathi, duke e bërë atë lider në varietetin e djathit.

Dashamirët e djathit francez shijojnë një gamë të gjerë opsionesh, nga bri i butë deri te rokfori i athët, madje edhe kammberi i famshëm. Për më tepër, Franca mban numrin më të lartë të certifikatave AOP (Appellation d’Origine Protégée), me 56 të regjistruara, një shenjë autenticiteti që garanton origjinën dhe metodën e prodhimit të djathit. Kjo është pak përpara Italisë, e cila ka 55 certifikata AOP.

Pavarësisht se prodhon më pak ton djathë se vendet e tjera, angazhimi i Francës për të ruajtur origjinalitetin dhe trashëgiminë e djathrave të saj e ka ndihmuar vendin të ruajë reputacionin e tij si kryeqyteti i djathit në botë.

Ndërsa Franca mund të mbretërojë për sa i përket shumëllojshmërisë së djathit, është Gjermania ajo që kryeson në Evropë për prodhimin e djathit. Gjermanët prodhojnë afërsisht 2.3 milionë tonë djathë në vit, duke tejkaluar 2 milionë të Francës. Mesatarisht, gjermanët konsumojnë vetëm 13 kilogramë djathë për person çdo vit, gati gjysma e asaj që konsumojnë francezët.

Granit Xhaka mund të largohet nga skuadra e Bayer Leverkusenit në verë

Bëhet e ditur se Granit Xhaka mund të largohet nga skuadra e Bayer Leverkusenit në verë, përcjell albinfo.ch.

Për Xhakën ka shprehur interes gjiganti turk Fenerbahçe.

Mediumi turk “Aspor” ka raportuar të martën se menaxheri i Xhakës është në kontakt të vazhdueshëm me drejtuesit e Leverkusenit.

Te skuadra e Fenerbahçes dëshirojnë të bëjnë ndryshime në mesfushë dhe kanë nevojë për një lojtar si Xhaka.

Për ish-futbollistin e Arsenalit, më herët ka shprehur interesim edhe gjiganti tjetër turk, Galatasaray.

32-vjeçari Xhaka është lider i Leverkusenit. Me Leverkusenin ka fituar titullin e kampionit dhe Kupën e Gjermanisë në edicionin e kaluar.

Më herët, presidenti i Bayer Leverkusenit ka theksuar se Xhaka nuk do të largohet.

E reja shqiptare gjendet pa shenja jete në Itali

Raportohet se në Montecilfone, në Itali, një grua 27-vjeçare me origjinë shqiptare u gjet pa jetë mbrëmjen e së dielës, më 28 prill, transmeton albinfo.ch.

Trupi i saj u zbulua i lidhur në një pemë pranë zonës së njohur si “Ura e Sherifit”, përgjatë rrugës që lidh Larinon me Biferninën.

Prokuroria Publike e Larinos ka hapur një dosje hetimore dhe ka urdhëruar kryerjen e autopsisë, e cila është planifikuar për të premten, më 2 maj. Në terren, karabinierët po vijojnë hetimet për të zbardhur plotësisht rrethanat e vdekjes misterioze.

Ish-bashkëshorti i 27-vjeçares, një 51-vjeçar, ishte personi që dha alarmin, pasi shqetësohej se ajo mund të kryente një akt ekstrem. Pikërisht ai njoftoi autoritetet dhe shoqëroi karabinierët në vendin ku u gjet trupi i pajetë. Ai është marrë në pyetje për disa orë, por për momentin nuk ka persona zyrtarisht nën hetim, dhe hetuesit po ruajnë një diskrecion maksimal mbi rrëfimin e tij.

E ndjera, nënë e një djali 7-vjeçar, jetonte e vetme me fëmijën pas përfundimit të marrëdhënies me bashkëshortin. Sipas banorëve të fshatit, ajo ishte e njohur për përkushtimin në punën e saj në një qendër për emigrantët dhe për dashurinë e pakushtëzuar ndaj të birit, i cili përshkruhej si “qendra e jetës së saj”.

Komuniteti i Montecilfonos është në zi, i shokuar nga humbja e papritur dhe mënyra e rëndë në të cilën ndodhi ajo. Në rrjetet sociale janë shkruar mesazhe të dhimbshme nga miq dhe të afërm, të cilët e kujtojnë si një vajzë gjithmonë të buzëqeshur dhe të përkushtuar ndaj fëmijës së saj.

Vetëm rezultatet e autopsisë pritet të japin një përgjigje të qartë për shkaqet e vdekjes, ndërsa fshati pret me ankth të zbardhet e vërteta pas një ngjarjeje që ka lënë pas vetëm pikëpyetje dhe trishtim.

Fëmijët e rekrutuar në duart e krimit, Europol ngre alarmin

Agjencia europiane e policisë, Europol, njoftoi të martën se po krijon një bashkëpunim shumëkombësh për të përballuar problemin në rritje të bandave kriminale që rekrutojnë fëmijë për të kryer krime të dhunshme, përfshirë edhe vrasje.

Sipas Europol, bandat po përdorin gjuhë të koduar në rrjetet sociale dhe aplikacionet e mesazheve për të synuar dhe rekrutuar të mitur, duke u premtuar shuma të mëdha parash. Pasi rekrutohen, fëmijët shfrytëzohen për një gamë të gjerë “shërbimesh”, nga trafikimi i drogës te shantazhi i dhunshëm, madje edhe “vrasje me pagesë”, transmeton albinfo.ch.

Këto taktika u mundësojnë anëtarëve më të vjetër të bandave të shmangin hetimet, duke deleguar detyrat më të rënda tek të rinjtë.

Bashkëpunim me kompanitë teknologjike

Operacioni i koordinuar, i quajtur “GRIMM”, do të bashkëpunojë gjithashtu me kompani teknologjike për të identifikuar përpjekjet për rekrutimin e të rinjve përmes rrjeteve sociale dhe platformave të mesazheve.

Operacioni drejtohet nga Suedia dhe përfshin policinë e Belgjikës, Danimarkës, Finlandës, Francës, Gjermanisë, Holandës dhe Norvegjisë.

Këshilla për prindërit

Në të njëjtën kohë, Europol ka dhënë këshilla për prindërit që dyshojnë se fëmijët e tyre mund të jenë tërhequr drejt botës kriminale.

“Jini të vëmendshëm ndaj shenjave të fshehta, ndryshimeve të papritura në sjellje apo objekteve të shtrenjta pa shpjegim. Nëse fëmija juaj nuk kërkon më para, por duket se i ka, kjo nuk është pavarësi — është një sinjal alarmi,” thekson Europol. “Qëllimi nuk është të ndëshkohen fëmijët, por t’i rikthejmë ata përpara se krimi i organizuar t’i rrëmbejë.”

A po e zëvendëson teknologjia diplomën universitare?

Në një kohë kur një diplomë universitare dikur përfaqësonte çelësin për një të ardhme të sigurt profesionale, sot ajo po shihet nga të rinjtë si një relike e së shkuarës. Gjenerata Z, më shumë se çdo brez tjetër, po e vendos në pikëpyetje vlerën reale të arsimit të lartë – sidomos në një treg pune të dominuar gjithnjë e më shumë nga inteligjenca artificiale.

Një raport i fundit nga platforma e punësimit Indeed, i realizuar në bashkëpunim me Harris Poll, zbulon një tendencë të qartë: pothuajse gjysma (49%) e të rinjve nën moshën 27 vjeç besojnë se diploma e tyre ka humbur vlerë përballë teknologjive si ChatGPT dhe mjetet e tjera të IA-së. Ky perceptim bie ndjeshëm në brezat më të vjetër – vetëm 33% e mijëvjeçarëve dhe 20% e “baby boomers” ndajnë këtë mendim.

Një ndryshim paradigme në tregun e punës

Ndërsa kompanitë transformojnë strukturat e tyre për të përqafuar automatizimin dhe mësimin makinerik, diplomimi universitar nuk mjafton më. Praktika, adaptueshmëria dhe njohja e mjeteve digjitale po bëhen valutë e re në treg.

“Çdo punë e shpallur sot në Indeed është, në një mënyrë apo tjetër, e ndikuar nga inteligjenca artificiale”, thotë Lynsey Fagan, eksperte e strategjisë së talenteve. Ajo thekson se për një organizatë moderne nuk mjafton që vetëm ekspertët të njohin IA-në – çdo punonjës duhet të ketë së paku një kuptim bazë të saj.

Nga diploma te certifikatat digjitale

Tregues i kësaj zhvendosjeje janë edhe shifrat e rritjes së interesimit për platformat online. Vetëm vitin e kaluar regjistrimet në kurset për mësim automatik dhe programim u katërfishuan. Kompanitë teknologjike si Google dhe Microsoft nuk presin më që punonjësit të mësojnë në mënyrë tradicionale – ato po ofrojnë vetë trajnime për përgatitjen e fuqisë punëtore të së nesërmes.

Në këtë kontekst, arsimi tradicional po përballet me një sfidë ekzistenciale: të përshtatet ose të humbasë relevancën. Ndërkohë që disa universitete po rishikojnë programet e tyre për të përfshirë IA-në, pjesa më e madhe mbetet e lidhur me kurrikula të dala mode.

Një investim që po vihet në pikëpyetje

Për shumë nga të rinjtë e sotëm, investimi disavjeçar në universitet nuk sjell më garancinë e një të ardhme të sigurt. Gjysma e të anketuarve nga Gjenerata Z e shohin kolegjin si një kosto pa përfitim. Dhe kjo pyetje nuk është vetëm financiare – është filozofike: a duhet të matet vlera e arsimit vetëm me potencialin për punësim?

Sido që të jetë përgjigja, një gjë është e sigurt – inteligjenca artificiale nuk është më thjesht një trend teknologjik, por një faktor që po riformëson gjithë strukturën e tregut të punës dhe marrëdhënien tonë me dijen dhe kualifikimin.

Kirurgu i së ardhmes? Elon Musk parashikon robotë më të aftë se njerëzit deri në vitin 2030

Në një botë ku teknologjia po e sfidon natyrën njerëzore çdo ditë, Elon Musk ka bërë një tjetër parashikim tronditës: robotët, thotë ai, do të tejkalojnë edhe kirurgët më të shkathët brenda pesë viteve të ardhshme.

Njeriu pas Tesla-s, SpaceX dhe Neuralink-ut, bëri këtë deklaratë në rrjetin X, duke reaguar ndaj një postimi nga sipërmarrësi Mario Nawfal, që komentonte për testet e fundit të sistemeve robotike kirurgjikale.

“Mendoj se, brenda pak vitesh, robotët do të jenë më të mirë se kirurgët mesatarë. Dhe, brenda pesë vitesh, më të mirë se më të mirët ndër kirurgë,” shkroi Musk, duke sinjalizuar një epokë të re për mjekësinë, përcjell albinfo.ch.

Teknologjia që po e mund dorën e njeriut

Në fokus të diskutimit ishte një robot i quajtur “Hugo”, i zhvilluar nga kompania mjekësore Medtronic. Ai u testua në 137 operacione reale, duke përfshirë ndërhyrje të ndërlikuara në prostatë, veshkë dhe fshikëz. Rezultatet? Të mahnitshme: norma minimale e ndërlikimeve dhe një përqindje suksesi prej 98.5%.

Për Elon Musk, ky është vetëm fillimi. Ai kujton se edhe kompania e tij, Neuralink, është e varur nga saktësia e robotëve për implantimin e elektrodave në tru. “Saktësia e nevojshme është e paarritshme për njeriun,” thotë ai, duke e bërë të qartë se robotika nuk është më thjesht ndihmëse, por domosdoshmëri.

Njerëz dhe makineri – bashkë, përkohësisht

Nawfal, nga ana e tij, paralajmëron se, pavarësisht suksesit, nuk duhet pritur një zëvendësim i menjëhershëm i mjekëve me makina. Në vend të kësaj, ai sheh të ardhmen si një bashkëpunim midis kirurgëve dhe “asistentëve metalikë shumë të shtrenjtë”, siç i quan ai robotët.

Vetëm dy nga 137 operacionet përfunduan me ndërhyrje të plotë njerëzore – një për shkak të një defekti teknik dhe një tjetër për shkak të komplikacioneve specifike te pacienti.

Po i afrohemi një epoke ku kirurgjia nuk do të jetë më një art vetëm njerëzor, por një simfoni precize e teknologjisë dhe algoritmeve. A është kjo një përparim që duhet përqafuar, apo një paralajmërim për të ardhmen? Për momentin, mbetet një pyetje pa përgjigje, por që po bëhet gjithnjë e më urgjente.

Rregullorja e re e Eurovision 2025 ua ndalon artistëve të mbajnë flamuj LGBTQ+ në skenë

Një rregullore e re për Eurovisionin 2025 ka ndezur debat të ashpër për kufizimet që ajo vendos mbi simbolikat e komunitetit LGBTQ+. Sipas dokumenteve të publikuara nga organizatorët, artistëve pjesëmarrës nuk do t’u lejohet të mbajnë asnjë flamur përveç atij kombëtar – një ndalim që përfshin drejtpërdrejt edhe flamurin e krenarisë LGBTQ+.

Rregullorja, hartuar nga transmetuesi publik zviceran SRG SSR në bashkëpunim me EBU-në (European Broadcasting Union), zbatohet në të gjitha hapësirat zyrtare të eventit, përfshirë skenën, Dhomën e Gjelbër dhe Ceremoninë e Hapjes. Ky vendim, që vjen nën pretekstin e “qartësisë për audiencën”, po kritikohet si një formë censurë që godet drejtpërdrejt artistët queer dhe përkrahësit e të drejtave të njeriut.

Vitin e kaluar, Nemo deklaroi se i ishte ndaluar të ngrejë flamurin që përfaqësonte identitetin e tij gjinor. “Më është dashur ta fus fshehurazi sepse Eurovisioni tha ‘jo’. Dhe unë e bëra gjithsesi”, tha ai.

Këtë vit, të njëjtin kufizim do ta përjetojnë artistë si Miriana Conte (Malta), duoja austriake JJ dhe Erika Vikman (Finlanda), të njohur për përfshirjen e tyre në komunitetin LGBTQ+.

Rregullorja gjithashtu ndalon flamujt e tjerë që nuk janë kombëtarë, duke përfshirë ato të vendeve të tjera në shenjë solidariteti. Në këtë kontekst, flamuri ukrainas, i shfaqur nga artistë të ndryshëm vitet e fundit, nuk do të lejohet në skenë – një vendim që ngre pikëpyetje mbi standardet e dyfishta dhe mungesën e qëndrueshmërisë morale nga organizatorët.

Zëdhënës të konkursit theksojnë se politika është “në përputhje me evente të tjera ndërkombëtare”. Megjithatë, brenda rretheve të të drejtave të njeriut, kjo konsiderohet një hap prapa në përfaqësimin dhe përfshirjen në një platformë që prej dekadash shihet si strehë për artistët LGBTQ+.

Paradoksalisht, ndërkohë që rregullat për artistët janë forcuar, spektatorëve do t’u lejohet të mbajnë një sërë flamujsh dhe banderolash jashtë skenës – për sa kohë ato nuk bien ndesh me ligjet zvicerane. Kjo lëvizje shihet si përpjekje për të shmangur kritikat ndërkombëtare, por nuk zgjidh çështjen e lirisë së shprehjes në një nga eventet më të ndjekura kulturore në botë.

Ironikisht, edhe pse flamuri palestinez ishte ndaluar në Eurovision 2024, ai do të lejohet në arenën e Bazelit këtë vit – duke reflektuar një qasje të pasigurt dhe kontradiktore nga organizatorët për sa i përket simbolikës politike.

Eurovision 2025 pritet të zhvillohet më 13, 15 dhe 17 maj në Bazel. Por atmosfera e ngjarjes tashmë është turbulluar nga akuza për censurë, përjashtim dhe mungesë pozicionimi të qartë mbi të drejtat themelore.

Pse zvicranët paguajnë më shumë për pushimet në Itali?

Me ardhjen e sezonit të verës, shumë zviceranë po planifikojnë pushimet e tyre, por një studim i fundit ka zbuluar se ata po paguajnë shumë më tepër për akomodimin dhe makinat me qira në Itali krahasuar me përdoruesit nga vende të tjera.

Një test i realizuar nga NordVPN ka treguar se çmimet për shërbime të ndryshme udhëtimi në platforma si Booking.com janë ndjeshëm më të larta për ata që rezervojnë nga Zvicra, në krahasim me përdoruesit që rezervojnë nga shtete si Kroacia. Për shembull, një dhomë luksoze për dy persona në Toskanë kushton deri në 350 franga më shumë për ata që rezervojnë nga Zvicra sesa për ata nga Kroacia, transmeton albinfo.ch.

Çfarë ndikon në çmimet?

Çmimet ndryshojnë sipas vendndodhjes së përdoruesit, dhe kjo është për shkak të strategjive të çmimeve që përdorin platformat online. Këto platforma mund të ofrojnë çmime më të larta për përdoruesit nga shtetet e pasura, duke përfituar nga aftësia e tyre për të paguar më shumë për pushime dhe shërbime të tjera.

NordVPN shpjegon se këto ndryshime në çmime janë një pasojë e politikave të çmimeve dinamike që përdorin këto kompani, të cilat mbështeten në fuqinë blerëse të konsumatorëve në vende të ndryshme. Ata gjithashtu rekomandojnë përdorimin e një VPN për të simuluar vendndodhje të tjera dhe për të marrë çmime më të ulëta.

Si të kurseni?

Një mundësi e thjeshtë për të shmangur tarifat shtesë është përdorimi i një VPN, e cila mund t’ju ndihmojë të rezervoni me çmime më të ulëta, duke krijuar përshtypjen e kërkimit nga një vend tjetër. Gjithashtu, është e rekomanduar të përdorni modalitetin inkognito në shfletues për të shmangur ndikimin e historikut të kërkimeve në çmimet që shfaqen.

A është kjo praktikë e drejtë?

Praktika e ndryshimit të çmimeve sipas vendit të përdoruesit ka shkaktuar debate, me disa që e konsiderojnë të padrejtë. Sara Stalder, drejtoreshë e mbrojtjes së konsumatorëve, ka shprehur shqetësimin se kjo është një mënyrë për të shfrytëzuar gatishmërinë e zviceranëve për të paguar më shumë. Ajo sugjeron që përdoruesit të kontaktojnë hotelet direkt për të pyetur për çmimet, pasi shpesh mund të gjenden tarifa më të ulëta sesa ato që ofrohen në platformat online.

Në përfundim, për ata që duan të kursejnë në udhëtimet e tyre, përdorimi i një VPN dhe kërkimi i mundësive të tjera për të marrë çmime më të ulëta mund të jetë një mënyrë efektive për të shmangur tarifat e larta të udhëtimit.

Çmimet më të larta dhe dërgim më i ngadaltë: Çfarë po ndryshon në postën austriake nga maji 2025

Nëse planifikoni të dërgoni letra në Austri, përgatituni për çmime më të larta dhe kohë më të gjata pritjeje. Posta Austriake (Austrian Post AG) do të zbatojë ndryshime të reja në çmime dhe shërbime duke nisur nga muaji maj, si përgjigje ndaj rregulloreve të reja kombëtare.

Çfarë po ndryshon?

Çmimi i letrës standarde rritet në 1 euro

Nga maji, dërgimi i një letre standarde do të kushtojë 1 euro, krahasuar me 0.95 euro më parë. Për letra më të mëdha apo më të rënda, çmimi do të rritet me 5 deri në 15 centë.

Dërgimi i shpejtë do të ketë kosto shtesë

Kush dëshiron që letra të arrijë më shpejt, do të duhet të paguajë 0.30 euro shtesë. Kjo e çon çmimin e një letre të përshpejtuar në 1.30 euro. Edhe shërbimet prioritare të tjera do të rriten me 10 deri në 20 centë, në varësi të madhësisë së letrës, transmeton albinfo.ch.

Shërbimi standard do të zgjasë më shumë

Opsioni “Eco-Brief”, që më parë ofronte shpërndarje për 2-3 ditë me çmim të ulët, do të bëhet tani standardi i vetëm. Dërgimi brenda ditës tjetër do të ofrohet vetëm kundrejt pagesës shtesë.

Sipas CEO-së së Postës Austriake, Walter Oblin, ndryshimi vjen për të thjeshtuar sistemin dhe për t’u përshtatur me zakonet ekzistuese të klientëve, pasi mbi 80% e letrave tashmë dërgohen brenda 2-3 ditëve.

Si të dërgoni postë sipas rregullave të reja?

Procesi mbetet i njëjtë: vendosni letrën në kutitë postare të verdha me pullën përkatëse. Për dërgime të shpejta apo shërbime shtesë si posta e regjistruar, duhet të bëni rezervim në zyrën postare ose në stacionet e dërgimit.

Rritje çmimesh në gjithë Evropën

Austria nuk është e vetmja që po rrit tarifat postare. Kostoja e lartë, rënia e volumit të letrave dhe nevoja për modernizim po i shtyjnë të gjitha shërbimet postare në Evropë drejt rritjes së çmimeve. Për ata që përdorin postën rregullisht, kjo është një tjetër kujtesë se dërgimi tradicional po bëhet gjithnjë e më i kushtueshëm.

 

Kosova U16 e vajzave mund Estoninë në ndeshjen hapëse të turneut UEFA

Kombëtarja e Kosovës U16 në konkurrencën e vajzave ka regjistruar fitore në ndeshjen e parë të turneut zhvillimor të UEFA-s, duke mundur Estoninë me rezultatin 5:3.

Ndeshja nisi me një gol të shpejtë të Estonisë, e cila kaloi në epërsi 1:0 në minutën e katërt. Kosova reagoi shpejt dhe barazoi në minutën e tetë me golin e Romesa Shumollit. Estonia shtoi dy gola të tjerë dhe mbylli pjesën e parë me epërsi 3:1.

Në pjesën e dytë, Kosova rriti intensitetin dhe përmbysi rezultatin. Krenare Kelmendi shënoi për 3:2 në minutën e 47-të, ndërsa Jonida Godenie barazoi në minutën e 65-të për rezultatin 3:3. Dy minuta më vonë, Kelmendi realizoi golin e dytë për ta kaluar Kosovën në epërsi 4:3. Goli i pestë dhe i fundit u shënua nga Olsa Kuçi në minutën e 70-të, duke mbyllur ndeshjen me fitoren e Kosovës.

Kjo fitore e Kosovës është një fillim i suksesshëm për turneun dhe një hap i rëndësishëm për ekipin e vajzave në zhvillimin e karrierave të tyre ndërkombëtare, përcjell albinfo.ch.

Ushqime të rrezikshme në treg, si të informoheni për tërheqjet e produkteve në Zvicër?

Skandalet shëndetësore të vitit 2022, përfshirë picat Buitoni dhe çokollatat Kinder që përmbanin baktere Escherichia coli apo salmonelë, çuan në tërheqje të shumta produktesh nga tregu. Përse ndodhin kaq shpesh këto tërheqje dhe si mund të jemi të informuar për to?

Përgjigjet i jep Manel Nobel, përgjegjës i sektorit të Koordinimit dhe Mbikëqyrjes në Zyrën Federale për Sigurinë Ushqimore dhe Çështjet Veterinare (FSVO).

Çdo javë, programi “On en parle” merr një numër të konsiderueshëm njoftimesh për tërheqje produktesh nëpërmjet shërbimit RecallSwiss të Konfederatës, të aksesueshëm nga kushdo përmes faqes zyrtare.

Vetëm në mars 2025, rreth njëzet produkte u tërhoqën nga tregu.

Arsyet kryesore për tërheqje: baktere, trupa të huaj, alergjenë dhe rrezik lëndimi

Kontaminimi mikrobiologjik me baktere si Escherichia coli, Salmonella ose Listeria është shkaku më i zakonshëm për tërheqje. Këto baktere mund të shkaktojnë sëmundje serioze dhe në disa raste edhe vdekje, veçanërisht te individët e ndjeshëm, transmeton albinfo.ch.

Në vend të dytë janë trupat e huaj, si për shembull copëza druri të gjetura në patatinat Alnatura apo pjesë plastike të verdha në spinaqin e ngrirë të së njëjtës markë. Më pas, vijnë rastet e alergjenëve të pa deklaruar, si prania e lajthive në kremin me arra indiane dhe bajame të prodhuar nga Chocolatier Jacot SA.

Gjithashtu, ka edhe tërheqje artikujsh për përdorim të përditshëm. Shkaqet më të zakonshme janë rreziku nga mbytja apo djegia që vjen nga lodrat dhe veshjet për fëmijë, apo rreziku nga substanca toksike si formaldehidi që lëshohet nga disa produkte shtëpiake, si një tas sallate bambuje i markës Maxi Bazar dhe Conforama. Tërheqjet gjithashtu ndodhin për shkak të rreziqeve si goditja elektrike, mbytja apo ngufatja.

Përgjegjësia e prodhuesve për njoftim

“Nëse haset ndonjë problem, prodhuesit janë të detyruar ta njoftojnë kantonin përkatës, i cili nga ana e tij duhet të njoftojë shërbimin tonë. Ka luhatje nga viti në vit, por në përgjithësi numri i paralajmërimeve publike në Zvicër ka mbetur i qëndrueshëm. Kjo tregon që sistemi i sigurisë ushqimore në Zvicër funksionon mirë,” thotë Manel Nobel.

FSVO ka për detyrë të informojë median dhe publikun. “Tërheqjet publikohen gjithmonë në faqen tonë zyrtare dhe shoqërohen me një komunikatë për shtyp. Një burim tjetër i rëndësishëm është aplikacioni RecallSwiss,” shton Nobel. “Nga ana tjetër, edhe prodhuesit janë të detyruar të informojnë konsumatorët, qoftë në dyqane apo përmes kanaleve të tyre.”

Një aplikacion për të qenë gjithmonë i informuar

Aplikacioni RecallSwiss mund të shkarkohet në telefon, por vetëm përmes faqes zyrtare. Nuk ofron njoftime automatike – për këtë duhet të abonoheni përmes shërbimeve me SMS ose email. “Të gjitha hapat për instalim gjenden në uebfaqe,” sqaroi Nobel.

Po nëse gjendet një produkt jo i përshtatshëm? “Është e rëndësishme të njoftohet prodhuesi ose vendi ku është blerë produkti. Gjithashtu, mund të plotësohet një formular në faqen e RecallSwiss. Autoritetet më pas do të marrin masat e nevojshme, duke vlerësuar shkallën e rrezikut,” përfundon Nobel.

Franca akuzon Rusinë për sulme kibernetike ndaj institucioneve të saj

Autoritetet franceze akuzuan zyrtarisht sot inteligjencën ushtarake ruse (GRU) për një seri sulmesh kibernetike të kryera gjatë dekadës së fundit, përfshirë fushatën presidenciale të Emmanuel Macron në vitin 2017 dhe një organizatë të përfshirë në Lojërat Olimpike Paris 2024.

Sipas Ministrisë së Jashtme franceze, grupi i njohur si APT28 – i lidhur me GRU-në – ka kryer që nga viti 2021 sulme ndaj dhjetëra institucioneve publike e private, përfshirë sektorët e mbrojtjes, financave, ekonomisë dhe medias. Në deklaratë thuhet se grupi shënjestron llogari personale përmes metodash të sofistikuara për të marrë qasje në sistemet kompjuterike.

Jean-Noël Barrot, ministër francez për transformimin digjital, deklaroi në platformën X se “APT28 ka ndërmarrë operacione të përsëritura për të ndikuar opinionin publik dhe për të cënuar interesat kombëtare franceze.”

Incidenti më i rëndë është ai i vitit 2017, kur mijëra dokumente nga fushata e Macronit u publikuan vetëm një ditë para raundit të dytë të votimeve. Pavarësisht kësaj, Macron siguroi fitoren përballë Marine Le Pen.

Autoritetet franceze njoftuan se sulme të tilla mund të përsëriten në prag të zgjedhjeve presidenciale të vitit 2027, ndërkohë që grupi rus “Fancy Bear” është raportuar të ketë shënjestruar edhe vende të tjera anëtare të NATO-s, përfshirë Gjermaninë dhe Poloninë.

Franca dhe Polonia pritet të nënshkruajnë një traktat miqësie më 9 maj, në të njëjtën ditë me paradën ushtarake në Moskë që shënon fitoren ndaj nazizmit.

“Franca, në bashkëpunim me partnerët ndërkombëtarë, do të përdorë të gjitha mjetet për të penguar dhe ndëshkuar veprimtaritë keqdashëse në hapësirën kibernetike,” thuhet në fund të deklaratës zyrtare.

 

Si po fiton terren Kina në garën globale të robotikës

Përtej tensioneve tregtare dhe rritjes së tarifave doganore, Kina po forcon pozitat e saj në garën globale të robotikës. Në fushat e industrisë dhe kërkimit të avancuar, “Perandoria e Mesme” po shfaq një qëndrueshmëri dhe kapacitet inovativ që po habit vëzhguesit ndërkombëtarë.

Që përpara përplasjes tregtare të nisur nga administrata Trump, Kina kishte nisur një transformim industrial të thellë. Plani strategjik “Made in China 2025”, i nisur afro dhjetë vjet më parë, vendosi objektiva të qarta për të krijuar kampionë kombëtarë në sektorë si robotika, automjetet elektrike dhe inteligjenca artificiale.

Sipas He Liang, themelues i kompanisë Yunmu Intelligent Manufacturing – një prej prodhuesve kryesorë të robotëve humanoidë në Kinë – qeveria kineze synon që robotika të kthehet një industri më vete, në një nivel të ngjashëm me atë të makinave elektrike. Kjo ambicie mbështetet nga investime kolosale dhe përfshirja e sistemit arsimor: çdo vit, rreth 350 000 inxhinierë mekanikë diplomohen në universitetet kineze, krahasuar me vetëm 45 000 në SHBA.

Si po bëhet Shqipëria, destinacioni më premtues i Europës për verën 2025?

Ndërsa vendet klasike të Evropës Perëndimore përballen me mbingarkesë turistike dhe çmime të larta, Shqipëria po del në pah si një alternativë e freskët, më pak e zbuluar dhe dukshëm më e përballueshme.

Për dekada me radhë, qytetet si Parisi, Roma dhe Barcelona kanë qenë në qendër të hartave turistike. Por këtë vit, një ndryshim i dukshëm po ndodh në preferencat e udhëtarëve ndërkombëtarë. Sipas “Travel Off Path”, një nga destinacionet që po fiton vëmendje të veçantë është Shqipëri përcjell albinfo.ch.

Statistikat flasin vetë. Të dhënat nga Organizata Botërore e Turizmit tregojnë se Shqipëria shënoi një rritje prej 80% të vizitorëve në vitin 2024, krahasuar me periudhën para pandemisë. Vetëm në janar 2025, numri i turistëve u rrit me 14.5% në krahasim me të njëjtën periudhë të një viti më parë.

Bregdeti shqiptar: Bukuri mesdhetare pa çmime marramendëse

Riviera Shqiptare po tërheq gjithnjë e më shumë pushues falë ujërave të kristaltë, plazheve të paprekura dhe mikpritjes tradicionale shqiptare. Zona si Ksamil, Dhërmi dhe Gjiri i Gjipesë ofrojnë përvoja të krahasueshme me Greqinë apo Kroacinë, por me kosto dukshëm më të ulëta.

Edhe pse çmimet kanë nisur të rriten, Shqipëria mbetet një nga destinacionet më të përballueshme në rajonin e Mesdheut. Hotele buzë detit dhe restorante me ushqime të freskëta deti janë ende të arritshme për shumicën e turistëve.

Një vend me më shumë se plazhe

Përveç bregdetit, Shqipëria ofron një trashëgimi kulturore dhe historike të pasur. Qytete si Gjirokastra dhe Berati, të mbrojtura nga UNESCO, prezantojnë arkitekturë të rrallë osmane dhe atmosferë autentike ballkanike.

Parku Arkeologjik i Butrintit, një vendbanim i lashtë i mbushur me histori greke, romake dhe bizantine, është një tjetër pikë referimi kulturore. Ndërkohë, Tirana, kryeqyteti modern, po bëhet gjithnjë e më tërheqëse për udhëtarët me interes në art, histori dhe jetën urbane.

Në veri, Alpet Shqiptare ofrojnë mundësi për turizëm malor, ecje në natyrë dhe eksplorim të disa prej peizazheve më dramatike të Evropës Juglindore.

Një moment kyç për ta vizituar

Rritja e shpejtë e interesit ndërkombëtar dhe zgjerimi i linjave ajrore drejt Shqipërisë po e bëjnë këtë vend më të aksesueshëm se kurrë më parë. Por ekspertët paralajmërojnë se koha për ta përjetuar këtë destinacion në versionin e tij më autentik është tani.

Shqipëria ofron një kombinim të rrallë të bukurisë natyrore, trashëgimisë kulturore dhe përvojave të pastra turistike – një përzierje që e bën atë një nga vendet më premtuese për udhëtimet e vitit 2025.

Tre të vrarë nga të shtënat në Uppsala të Suedisë

Tre persona janë vrarë si pasojë e të shtënave me armë zjarri në qytetin Uppsala të Suedisë, njoftoi policia suedeze të martën në mbrëmje.

Ngjarja ndodhi në afërsi të Sheshit Vaksala, një zonë qendrore dhe e frekuentuar e qytetit. Autoritetet thanë se janë njoftuar nga qytetarë që kishin dëgjuar krisma armësh. Njësitet policore dhe mjekësore kanë dalë menjëherë në vendngjarje, ku kanë gjetur disa persona të plagosur. Më pas është konfirmuar se tre prej tyre kanë ndërruar jetë, raporton cnn përcjell albinfo.ch.

Sipas deklaratave fillestare të policisë, viktimat kanë pësuar lëndime që dyshohet se janë shkaktuar nga armë zjarri. Zona është rrethuar dhe hetimet janë duke vazhduar për zbardhjen e plotë të rastit.

Mediat suedeze kanë raportuar se i dyshuari është larguar nga vendngjarja me një trotinet elektrik. Deri tani nuk ka informacione për identitetin apo motivin e sulmuesit.

Policia ka bërë thirrje për bashkëpunim nga qytetarët që mund të kenë parë apo dëgjuar diçka lidhur me ngjarjen.

VIDEO:

https://x.com/TRobinsonNewEra/status/1917255258335564272

Rritje pagash për 28,000 punonjës të Swiss Post dhe PostFinance

Pagat e Swiss Post për vitin 2025 janë vendosur, dhe listat e pagave të Swiss Post dhe PostFinance do të rriten me 1,6 %, njofton Sindikata Transfair në një deklaratë për shtyp. “Pasi sindikatat Transfair dhe Syndicom, si dhe Swiss Post dhe PostFinance, nuk arritën një rezultat në negociatat në fund të vitit, një komision i pavarur pajtimi duhej të merrte një vendim.” Rritja e vendosur është “vetëm pak më e ulët se kërkesa e fundit e transfair në negociatat e zakonshme të pagave në fund të vitit 2024”. Sindikata është e kënaqur me rezultatin, transmeton albinfo.ch.

Rritja do të zbatohet për rreth 28 000 punonjës. “Në mënyrë të veçantë, Swiss Post dhe PostFinance do t’u japin punonjësve të tyre, që i nënshtrohen marrëveshjeve kolektive (CBA), 0,7 % të faturës së pagave të pranueshme për rritjet e përgjithshme të pagave (p.sh. për të kompensuar inflacionin); 0,5 % për rritjet individuale të pagave (p.sh. për performancë të mirë); dhe 0,4 % për rritjen e pagave të reja (të reja strukturore). Shkalla prej 1,6 % do të hyjë në fuqi në mënyrë retroaktive nga 1 prilli. Përveç kësaj, do të paguhet edhe një njëherësh prej 400 frangash zvicerane për punonjësit me kohë të plotë, që Swiss Post e dha në janar, pavarësisht nga rezultati i procesit të arbitrazhit.”

“Në fund, Swiss Post bën një përshtypje të mirë në krahasim me kompanitë e tjera shtetërore,” thotë Kerstin Büchel, shefe e kategorisë Post/Logjistikë në Transfair. Për krahasim: Swisscom rriti faturën e pagave me 1,3 % në 2025, SBB me 1,5 %. Megjithatë, Transfair beson se gjigandi i verdhë ka ende shumë për të bërë: “Rrjedhshmëria, stresi, orët e gjata të punës dhe presioni i lartë i shitjeve janë temat aktuale,” thekson Kerstin Büchel.

 

Gjykata e BE-së: Skemat e ‘pasaportës së artë’ janë të paligjshme

Gjykata e Drejtësisë së Bashkimit Evropian ka vendosur se skemat e ashtuquajtura të “pasaportës së artë”, të cilat u japin shtetësinë investitorëve të huaj në këmbim të pagesave apo investimeve, janë në kundërshtim me ligjin e BE-së. Vendimi vjen pas një sfide ligjore që Komisioni Evropian ngriti ndaj Maltës në vitin 2022, shkruan The Local, përcjell albinfo.ch.

“Fitimi i shtetësisë së Unionit nuk mund të rezultojë nga një transaksion tregtar,” tha gjykata në vendimin e saj të së martës. Sipas saj, skema malteze shkel parimin e bashkëpunimit të ndershëm dhe rrezikon besimin e ndërsjellë midis shteteve anëtare.

Programi i kontestuar u lejonte shtetasve joevropianë – përfshirë shumë rusë dhe kinezë të pasur – të blinin efektivisht shtetësinë malteze dhe, me të, atë të BE-së, përmes investimeve të përcaktuara. Megjithëse Malta i ndaloi aplikimet nga Rusia dhe Bjellorusia pas pushtimit rus të Ukrainës, Brukseli vijoi përpjekjet ligjore për të ndalur programin tërësisht.

Gjykata pranoi se vendet anëtare kanë të drejtë të vendosin vetë mbi dhënien e shtetësisë, por theksoi se kjo duhet të bëhet në përputhje me rregullat e Unionit. Vendimi është detyrues dhe, në rast të moszbatimit, Malta rrezikon gjoba të mëdha.

Skema të ngjashme në të kaluarën kanë ekzistuar edhe në Qipro dhe Bullgari, por janë hequr pas presionit të BE-së dhe akuzave për abuzime, përcjell albinfo.ch.

Fitimet bien ndjeshëm për SWISS në fillim të vitit

Swiss International Air Lines (SWISS) regjistroi një rënie të ndjeshme të fitimit operativ në tremujorin e parë të këtij viti, edhe pse të ardhurat shënuan një rritje modeste. Sipas njoftimit të kompanisë të martën, të ardhurat totale u rritën me 2% në 1.2 miliardë franga zvicerane (1.45 miliardë dollarë), por fitimi operativ ra nga 31 milionë CHF vitin e kaluar në vetëm 3 milionë CHF këtë vit, shkruan Swissinfo.ch, transmeton albinfo.ch.

Linja ajrore, e cila është pjesë e grupit gjerman Lufthansa, tha se një nga arsyet kryesore për rënien ishte periudha e vonë e Pashkëve, e cila këtë vit ra në prill dhe nuk ndikoi në rezultatet e tremujorit të parë. Përveç kësaj, rritja e kostove, përfshirë ato të personelit, ushtroi një presion të shtuar mbi përfitueshmërinë.

Megjithatë, disa faktorë kontribuan pozitivisht, përfshirë performancën e qëndrueshme të biznesit të transportit të mallrave dhe uljen e çmimeve të karburantit krahasuar me një vit më parë.

Drejtori financiar i SWISS, Dennis Weber, shprehu optimizëm për periudhën në vazhdim: “Presim një zhvillim të mirë të biznesit në muajt e ardhshëm dhe një rezultat dukshëm më të lartë në tremujorin e dytë.” Megjithatë, ai paralajmëroi një rritje të pasigurisë, duke përmendur situatën politike të paqëndrueshme në SHBA si një faktor që mund të ndikojë në performancën e mëtejshme, transmeton albinfo.ch.

Rënie e konsumit të verës në Zvicër

Në Zvicër, njerëzit pinë shumë më pak verë. Në vitin 2024, konsumi ra me gati 8% krahasuar me një vit më parë, duke u vendosur në gjithsej 218,4 milionë litra. Sipas Zyrës Federale për Bujqësi (FOAG), e cila po jep sot shifrat, kjo “tendencë shqetësuese për vreshtarinë” vërehet edhe në vendet fqinje dhe brenda Bashkimit Evropian, me ndryshim të zakoneve tek gjeneratat e reja, transmeton albinfo.ch.

Rënia preku të gjitha llojet e verërave: verërat e bardha (–5,9%), verërat e kuqe dhe rozë (–9%) dhe verërat e gazuara (–2,5%). Verërat zvicerane u prekën veçanërisht nga kjo rënie, me një rënie të përgjithshme prej –16%. Konsumi i verërave të bardha zvicerane ra ndjeshëm (–11%), duke arritur në 39 milionë litra, ndërsa ai i verërave të huaja ra vetëm me 0,2% (40,6 milionë litra). Sa i përket verërave të kuqe, konsumi i verërave zvicerane ra me 20,7% (37,7 milionë litra), ndërsa ai i verërave të huaja ra me 3,7% (100,4 milionë litra). Si rezultat, pjesa e tregut të verërave zvicerane u ul me 3,4 pikë përqindjeje, në 35,5%, transmeton tutje albinfo.ch.

Përballë një rënieje të përgjithshme të konsumit të verës në Zvicër, vëren FOAG, kjo ishte një nga korrjet më të dobëta në 50 vitet e fundit. Prandaj, rezervat e verës janë ulur pak, por mbeten të pajisura mirë dhe të diversifikuara.

Sipas FOAG, rënia e konsumit vjen si pasojë e ndryshimit të zakoneve të konsumatorëve. Janë veçanërisht brezat e rinj që po distancohen nga një kulturë “e rrënjosur thellë në rajonet tona të ndryshme gjuhësore”. Arsyet janë të shumta dhe po çojnë në një rënie të mprehtë të konsumit edhe në vendet fqinje dhe në të gjitha vendet tradicionale konsumuese.

Sipas të dhënave të Observatorit Zviceran të Tregut të Verës (OSMV), shitjet e verërave zvicerane tek tetë shpërndarësit kryesorë ranë me 5,5% vitin e kaluar, krahasuar me 2023-n. Në total, 30,5% e verërave zvicerane të konsumuar në vend u shitën nëpërmjet këtyre kanaleve, ndërsa pjesa tjetër u shit përmes restoranteve, hoteleve ose direkt nga prodhuesit. Sa i përket çmimeve, verërat zvicerane shënuan një rritje të lehtë prej 1% tek tetë distributorët kryesorë.

Konklava për zgjedhjen e Papës së ri do të nisë më 7 maj

Vatikani ka konfirmuar se konklava sekrete për të zgjedhur pasardhësin e Papa Françeskut do të nisë të martën, më 7 maj. Vendimi u mor të hënën nga Kongregacioni për Kardinalët, i cili po mbikëqyr procesin pas vdekjes së Papës më 21 prill, shkruan DW, transmeton albinfo.ch.

Votimi do të zhvillohet në Kapelën Sistine, në zemër të Vatikanit, e cila ka qenë e mbyllur për publikun për të lejuar përgatitjet. Nga 225 kardinalët në të gjithë botën, vetëm 135 – ata nën moshën 80 vjeç – kanë të drejtë të votojnë. Kardinalët më të moshuar nuk mund të votojnë, por marrin pjesë në diskutimet joformale.

Sipas traditës shekullore, kardinalët do të izolohen plotësisht gjatë procesit të votimit — pa telefona, internet apo kontakte me botën e jashtme — për të shmangur çdo ndikim të jashtëm. Ata do të qëndrojnë në Casa Santa Marta, hotelin brenda Vatikanit ku u zhvillua edhe konklava e fundit.

Procesi i votimit nis me një betim për sekret dhe vazhdon me votime të përsëritura — një të parën në ditën e parë dhe deri në katër çdo ditë pas saj. Secili kardinal voton duke shkruar emrin e preferuar në një letër me fjalët “Eligo in Summum Pontificem…” (“Unë votoj për … si Papë”). Për të zgjedhur Papën e ri, kërkohet shumicë prej dy të tretash, transmeton albinfo.ch.

Pas çdo raundi votimi, fletët digjen dhe nga oxhaku i Kapelës Sistine ngrihet tym: i zi nëse ende nuk ka rezultat, i bardhë nëse është zgjedhur një Papë i ri. Në atë moment, kardinali Proto-Djakoni del nga ballkoni i Bazilikës së Shën Pjetrit dhe shpall: “Habemus papam” – “Ne kemi një Papë”.

Emri i zgjedhur zakonisht i referohet një paraardhësi të nderuar ose një shenjtori. Edhe pse teorikisht çdo burrë katolik i pagëzuar mund të bëhet Papë, realisht zgjedhja bie mbi një nga kardinalët pjesëmarrës.

Ndërsa disa kardinalë duan të vazhdojnë fokusin e Papa Françeskut tek të margjinalizuarit dhe paqja, të tjerë kërkojnë një kthim drejt doktrinave tradicionale të Kishës. Kjo e bën zgjedhjen e re krejtësisht të paparashikueshme.

“Françesku ishte Papa i surprizave. Edhe kjo konklavë do të jetë e tillë,” deklaroi kardinali spanjoll Jose Cobo për gazetën El País, transmeton albinfo.ch.

Zvicra lejon import më të shpejtë të ilaçeve në rast mungese

Në përballje me mungesat akute të ilaçeve, Zvicra ka ndërmarrë masa të reja për të lehtësuar sigurimin e barnave nga jashtë vendit, me theks të veçantë në trajtimin e fëmijëve. Sipas një vendimi të përbashkët të farmacistëve kantonalë, Zyrës Federale të Shëndetit Publik (FOPH) dhe Swissmedic, është zgjeruar përkohësisht përkufizimi i “urgjencës” në legjislacionin e barnave, shkruan 20minuten, transmeton albinfo.ch.

Sipas Sekretariatit të Përgjithshëm të Departamentit Federal të Punëve të Brendshme (FDHA), mjekët dhe farmacitë tani lejohen të importojnë dhe të ruajnë përkohësisht ilaçe të padisponueshme ose të pamiratuara në Zvicër, pa qenë të lidhura drejtpërdrejt me një pacient specifik. Kjo masë e përkohshme vlen derisa të miratohet një ndryshim ligjor i qëndrueshëm.

“Çdo situatë që kërkon trajtim të menjëhershëm me një ilaç të miratuar, por të padisponueshëm në tregun zviceran, tani trajtohet si emergjencë,” thuhet në njoftim. Masa synon të sigurojë që ilaçet të jenë të gatshme për përdorim pa vonesa kritike, sidomos për pacientët më të ndjeshëm – fëmijët, transmeton albinfo.ch.

Medikamentet që janë në listën e specialiteteve të Aktit të Sigurimeve Shëndetësore dhe që janë përkohësisht të padisponueshme do të rimbursohen drejtpërdrejt nga sigurimi i detyrueshëm shëndetësor. Barnat e tjera që importohen në mënyrë të jashtëzakonshme do të mund të rimbursohen rast pas rasti, me kusht që të miratohen nga siguruesit shëndetësorë dhe ekspertët mjekësorë përkatës.

Shoqata Zvicerane e Pediatrisë (pädiatrie schweiz) dhe Pediatërët Zviceranë e kanë mbështetur fuqishëm këtë vendim. Të dy organizatat ishin pjesë e një grupi pune të emëruar nga Departamenti Federal i Punëve të Brendshme për të zhvilluar masa të shpejta që përmirësojnë qasjen në medikamente në kohë krize.

Zgjerimi i përkufizimit të “emergjencës” është pjesë e një plani të gjerë të Këshillit Federal për të forcuar qëndrueshmërinë e zinxhirit të furnizimit me ilaçe dhe për të parandaluar situatat ku pacientët në Zvicër do të mbeteshin pa trajtim të domosdoshëm, transmeton albinfo.ch.