Zyrat e shtetësisë në Berlin ofrojnë takime pa termin paraprak më 14 maj

Në një nismë të veçantë, më 14 maj, banorët e Berlinit do të mund të vizitojnë zyrat e shtetësisë pa pasur nevojë për të rezervuar një takim paraprak. Ky shërbim do të ofrohet në nëntë nga dymbëdhjetë distriktet e qytetit, duke lejuar qytetarët të aplikojnë për pasaporta dhe kartat elektronike të identitetit pa pritur javë të tëra për një takim, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Kjo iniciativë është pjesë e një “dite veprimi” të organizuar nga Senati i Berlinit dhe synon të ofrojë një mundësi shtesë për të kryer shërbime administrative që lidhen me dokumentet e identitetit. Megjithatë, për shërbimet e regjistrimit të adresës (Anmeldung), qytetarët do të duhet të bëjnë një rezervim paraprak, përveçse ata që kanë një kartë të vlefshme eID ose leje qëndrimi.

Kryebashkiaku i Berlinit, Kai Wegner, theksoi se kjo është një mundësi e shkëlqyer për qytetarët, ndërsa Sekretarja e Dixhitalizimit, Martina Klement, shprehu shpresën se ky shërbim mund të bëhet një praktikë e përhershme në të ardhmen, nëse testi i ditës së aksionit është i suksesshëm.

Ndërkohë, për ata që jetojnë në distriktet Pankow, Reinickendorf dhe Lichtenberg, nuk do të jetë e mundur të përfitojnë nga ky shërbim pa takim, pasi këto zona nuk do të marrin pjesë në këtë veprim.

Qytetarët që planifikojnë të shfrytëzojnë mundësinë e kësaj dite të veçantë këshillohen të jenë të gatshëm për pritje më të gjata, pasi ka mundësi që numri i vizitorëve të jetë i lartë, transmeton albinfo.ch.

Hetimi për aksidentin ajror në Graz në 2024 i kalon Zvicrës

Autoritetet zvicerane kanë marrë zyrtarisht përsipër hetimin për aksidentin e fluturimit të kompanisë Swiss në Graz, pas dyshimeve serioze për shkelje brenda agjencisë austriake që menaxhon sigurinë në transport, shkruan Blick, transmeton albinfo.ch.

Aksidenti ndodhi më 23 dhjetor 2024, kur fluturimi LX1885, që udhëtonte nga Bukureshti për në Cyrih, u detyrua të bënte ulje emergjente në Graz për shkak të një dështimi të motorit. Pasagjerët dhe ekuipazhi u përballën me tym të dendur në kabinë, ndërsa një asistente fluturimi 23-vjeçare nga Cyrihu humbi ndjenjat për shkak të mungesës së oksigjenit dhe ndërroi jetë një javë më vonë në spital.

Hetimi fillestar u menaxhua nga Bordi Austriak i Hetimit të Sigurisë së Transportit (SUB), por u përball me kritika të menjëhershme për mënyrën e trajtimit të rastit. Sipas raportimeve të gazetës Tages-Anzeiger, autoriteti austriak vonoi njoftimin e agjencive ndërkombëtare, nuk ishte i disponueshëm për ditë të tëra dhe trajtoi në mënyrë të papërshtatshme provat, përfshirë edhe maskat e frymëmarrjes.

Situata u përshkallëzua kur firma ligjore vjeneze List Rechtsanwalts GmbH paraqiti një padi penale ndaj SUB-së, duke ngritur akuza për korrupsion, pengim të drejtësisë, shtypje të provave dhe abuzim me pushtetin zyrtar, transmeton albinfo.ch.

Prokuroria Publike e Vjenës ka nisur hetimet ndaj shtatë punonjësve të SUB-së, përfshirë edhe drejtorin e agjencisë.

Për të shmangur çdo konflikt interesi dhe për të garantuar transparencë, austriakët ia kanë dorëzuar hetimin autoritetit homolog zviceran, Bordi Zviceran i Hetimit të Sigurisë së Transportit (SUST). Zvicra pritet të rishikojë nga e para të gjitha veprimet hetimore dhe të japë një përgjigje të qartë për shkakun e saktë të tymit në kabinë, reagimin e ekuipazhit, funksionimin e sistemit të oksigjenit dhe pajisjeve të tjera emergjente.

Kompania ajrore Swiss nuk ka komentuar drejtpërdrejt mbi ndërrimin e autoritetit hetimor, por një zëdhënës deklaroi se duan përgjigje.

“Ne duam përgjigje dhe jemi të përkushtuar për një hetim të thelluar  në nder të koleges sonë të ndjerë, familjes së saj dhe sigurisë së aviacionit në tërësi.”

SUB është kritikuar edhe për një tjetër rast të vitit 2024, i njohur si “fluturimi me breshëri”, ku një avion austriak u përball me një incident të rrezikshëm që dyshohet të ketë ndodhur për shkak të gabimit të pilotit. Edhe në atë rast, Austria e dorëzoi hetimin për shkak të mungesës së besueshmërisë institucionale, transmeton albinfo.ch.

Pse zviceranët ruajnë Vatikanin?

Në një botë ku neutraliteti zviceran është legjendar, mund të duket paradoksale që një nga pranitë ushtarake më të famshme jashtë Zvicrës, sado ceremoniale të duket, të jetë pikërisht në shërbim të Papës në Vatikan. Por prania e Rojeve Zvicerane atje është rrënjosur thellë në histori, traditë dhe simbolizëm, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Në Mesjetë, Zvicra (ose Helvetia) ishte një rajon rural dhe i varfër. Për të siguruar mbijetesën, shumë të rinj u rekrutuan si mercenarë, të gatshëm të luftonin për ata që paguanin më mirë. Me disiplinë të hekurt dhe guxim në betejë, ata fituan reputacion të lartë në gjithë Evropën. Aq shumë, sa që në vitin 1506, Papa Julius II punësoi 150 ushtarë zviceranë për ta mbrojtur personalisht.

Më 6 maj 1527, gjatë plaçkitjes së Romës, mercenarë gjermanë dhe spanjollë sulmuan qytetin. Nga 189 roje zvicerane, 147 u vranë, ndërsa vetëm 22 arritën të shpëtonin Papën Klement VII, duke e shoqëruar në Castel Sant’Angelo. Ky akt vetësakrifice është baza e përkushtimit të Gardës Zvicerane, dhe më 6 maj çdo vit rekrutët betohen në kujtim të këtij momenti historik, transmeton albinfo.ch.

Rojet e Vatikanit njihen për uniformat shumëngjyrëshe të stilit të Rilindjes, por në detyrat e përditshme, si drejtimi i trafikut apo kontrolli i hyrjes, ata mbajnë uniforma blu, më të thjeshta. Megjithëse mbajnë shtiza ceremonialë, ata janë të trajnuar me armë moderne dhe funksionojnë vërtet si trup ushtarak, jo si simbol dekorativ.

Për t’u pranuar në Gardën Zvicerane, një kandidat duhet të jetojë në Zvicër dhe të ketë shtetësi zvicerane, të jetë i pamartuar, katolik praktikant dhe të ketë karakter të mirë moral, të ketë përfunduar shërbimin ushtarak zviceran (të paktën dy vjet), të jetë së paku 175 cm i gjatë, si dhe të ketë vërtetime nga famullia dhe autoritetet lokale. Shumica e rekrutëve shërbejnë për rreth dy vjet, përpara se të kthehen në Zvicër.

Rojet Zvicerane përfaqësojnë një bashkim mes besnikërisë historike dhe mbrojtjes moderne, duke qëndruar si simbol i vazhdueshëm i lidhjes së lashtë mes Vatikanit dhe Zvicrës. Ata nuk janë vetëm mbrojtësit e Papës, por edhe një kujtesë e gjallë e një kapitulli të pasur nga historia evropiane, transmeton albinfo.ch.

Bazeli shndërrohet në një metropol muzikor për Eurovisionin 2025

Qyteti zviceran i Bazelit po përgatitet të kthehet në epiqendrën evropiane të muzikës nga 10 deri më 17 maj 2025, teksa pret Festivalin e Këngës Eurovision. Me një program të pasur artistik e festiv, që shtrihet përtej netëve të shfaqjeve, organizatorët synojnë të përfshijnë gjithë qytetin dhe vizitorët në një përjetim të gjithanshëm të Eurovisionit, shkruan Blick, transmeton albinfo.ch.

Presidenti i Kantonit Basel-Stadt, Conradin Cramer, ka theksuar se synimi është që atmosfera e Eurovisionit të ndjehet në çdo cep të qytetit gjatë gjithë javës. “Faza e Eurovisionit nuk është vetëm një shfaqje televizive. Është një ngjarje për të gjithë komunitetin,” tha ai në një konferencë për shtyp në mars.

Fshati i Eurovisionit dhe EuroClub – zemra e festimeve

Në Sallën 1 të Qendrës së Panairit të Bazelit do të ngrihet Fshati i Eurovisionit, i hapur për publikun pa nevojë për bileta. Deri në 12 000 vizitorë në ditë mund të shijojnë koncerte, ushqime, pije dhe aktivitete të shumta. Yje si Remo Forrer, Anna Rossinelli, Conchita Wurst dhe Luca Hänni do të performojnë për fansat.

Për ata që kërkojnë një atmosferë festive nate, EuroClub, me kapacitet për 3 000 vetë, do të ofrojë net të mbushura me performanca të artistëve të njohur të Eurovisionit, si Gjon’s Tears, Gunvor, Keiino dhe Emmelie de Forest. Ndërsa EuroCafé, më i qetë dhe falas për të gjithë, do të ofrojë karaoke, bar dhe hapësira për çlodhje.

Ngjarje për të gjithë – nga xhazi te karaoke

Në Barfüsserplatz do të organizohen koncerte të artistëve lokalë dhe ndërkombëtarë me tematikë të ndryshme çdo ditë. Të dielën mbahet Dita e Xhazit, të mërkurën është Dita e Eurovisionit dhe të enjten vjen Pop & Karaoke. Muzika do të pushtojë gjithashtu Bulevardin e Eurovisionit përgjatë Rinit, ku baret dhe restorantet do të qëndrojnë të hapura 24 orë në ditë, transmeton albinfo.ch.

Përfshirje dhe diversitet kulturor

Përveç artistëve profesionistë, në festival marrin pjesë edhe komunitete lokale, si kori “Singsieme” dhe kori “Weischno” i personave me Alzheimer. Në skenat e hapura do të performojë edhe Orkestra Rinore e Bazelit, si dhe grupe vallëzimi nga Festivali i Vallëzimit në Basel.

Një moment emocionues i programit është “Këndo! Bazel”, një ngjarje interaktive ku publiku ftohet të këndojë së bashku në sheshe publike.

Transport i organizuar dhe i gjelbër

Organizatorët kanë bërë apel për të shmangur përdorimin e makinës. Linjat e transportit publik janë shtuar, përfshirë linjat e natës dhe trenat specialë për ditën e finales. Mbajtësit e biletave të ngjarjeve kryesore mund të udhëtojnë falas brenda rajonit përmes rrjeteve TNW, RVL dhe Distribus.

Austri: Nxënësi 15-vjeçar pranon se ka dërguar kërcënime për bomba në tre shkolla

Një nxënës 15-vjeçar nga qyteti i Linzit ka pranuar se qëndron pas disa kërcënimeve me bomba të dërguara me email në shkolla në Austri, duke shkaktuar evakuime dhe ndërhyrje emergjente në tri institucione arsimore. Kështu ka bërë të ditur Policia austriake në një njoftim zyrtar të martën, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Kërcënimet, të cilat u dërguan në një shkollë në Linz, një tjetër në Traun dhe një në St. Veit an der Glan në Karinthia, alarmuan autoritetet e sigurisë të enjten e kaluar. Pasi ndërtesat u evakuuan, ekipet policore kryen kontrolle të hollësishme, por nuk gjetën pajisje shpërthyese apo sende të dyshimta.

Hetimet e njësive të krimeve kibernetike çuan në identifikimin e adoleshentit, i cili fillimisht u përpoq të fshihte identitetin e tij. Sipas të dhënave të publikuara nga media austriake ORF, gjatë një bastisjeje në banesën e familjes, hetuesit gjetën vetëm motrën e tij. I riu u kthye më vonë në shtëpi bashkë me kujdestarët ligjorë dhe, pas mohimeve fillestare, pranoi përgjegjësinë, transmeton albinfo.ch.

Sipas autoriteteve, nxënësi ka përmendur stresin shkollor si arsye për veprimet e tij. Ai tani përballet me tri akuza penale për kërcënime të rrezikshme.

Ky rast vjen në një kohë kur Austria është përballur me një valë kërcënimesh me bomba, kryesisht ndaj institucioneve publike. Vitin e kaluar, një incident i ngjashëm në St. Pölten çoi në mbylljen e 16 shkollave dhe ndikoi mbi 5 000 nxënës. Megjithatë, autoritetet kanë konfirmuar se nuk ka prova që e lidhin 15-vjeçarin nga Linzi me këtë rast më të gjerë.

Policia austriake ka paralajmëruar për një model të rritjes së kërcënimeve të tilla dhe ka vënë në dukje se disa individë mund të veprojnë si imitues ose për përfitime momentale. Hetimet për kërcënimet në shkallë të gjerë janë ende duke vazhduar, transmeton albinfo.ch.

Fribourg: Arrestohen shtatë të rinj për mashtrim të moshuarve, paraqiteshin si policë të rremë

Policia kantonale e Fribourg-ut ka arrestuar shtatë persona të dyshuar për një seri mashtrimesh ndaj të moshuarve, duke u paraqitur si oficerë policie apo punonjës bankash. Të arrestuarit, shtetas nga Zvicra dhe Franca, janë të moshës 18 deri në 22 vjeç dhe akuzohen për përfitime në disa dhjetëra mijëra franga zvicerane brenda dhjetë ditëve të fundit, shkruan Blick, transmeton albinfo.ch.

Sipas njoftimit të Policisë, të dyshuarit kontaktonin viktimat përmes telefonit duke u paraqitur si autoritete dhe duke i mashtruar se llogaritë e tyre bankare ishin manipuluar. Më pas, ata shkonin në shtëpitë e viktimave, të moshës nga 73 deri në 95 vjeç, duke pretenduar se kishin ardhur për të “mbrojtur” kartat bankare, fjalëkalimet, para të gatshme dhe sende me vlerë.

Mashtrimet janë regjistruar në qytetin e Fribourg-ut, si dhe në Ursy, Le Mouret, Estavayer-le-Lac, Villars-sur-Glâne, Matran dhe Marly. Nga gjithsej 14 raste, në gjashtë prej tyre autorët nuk kanë arritur të përfitojnë, transmeton albinfo.ch.

Policia tha se hetimet janë në vazhdim dhe ende nuk është e qartë nëse të gjitha rastet janë të ndërlidhura. Po ashtu, u theksua se që nga fillimi i vitit është vërejtur një rritje e dukshme e rasteve të tilla, sidomos në pjesën frëngjishtfolëse të kantonit të Fribourg-ut.

Dëmi total nga 23 rastet e mashtrimit të regjistruara deri më tani vlerësohet në rreth 300 000 franga zvicerane. Përveç parave, janë vjedhur edhe bizhuteri dhe sende të tjera me vlerë.

Policia ka paralajmëruar qytetarët që të jenë të kujdesshëm dhe ka rikujtuar se zyrtarët e saj nuk kërkojnë kurrë të hyjnë në shtëpi private për të marrë të dhëna bankare apo objekte me vlerë. Masat parandaluese kanë bërë që të parandalohen 48 përpjekje të tjera për mashtrime, transmeton albinfo.ch.

BE-ja nis diskutimet për heqjen graduale të masave ndaj Kosovës

Në Ditën e Evropës, të cilën Kosova e feston si festë zyrtare kombëtare, ajo vazhdon të mbetet i vetmi vend në Ballkanin Perëndimor që prej dy vjetësh ndodhet nën masa ndëshkuese të Bashkimit Evropian (BE). Megjithatë, gazeta KOHA  shkruan se ka mësuar se brenda institucioneve të BE-së ka nisur puna për heqjen graduale të këtyre masave, ndonëse procesi po zhvillohet me shumë paqartësi dhe mungesë transparence, transmeton albinfo.ch.

Burime të këtij mediumi në Bashkimin Evropian kanë konfirmuar se pas debatit të fundit mes ministrave të jashtëm të vendeve anëtare, Shërbimi i Veprimit të Jashtëm (EEAS) dhe Komisioni Evropian kanë nisur përgatitjet për heqjen e pjesshme, të kushtëzuar dhe të kthyeshme të masave ndaj Kosovës.

Sipas burimeve diplomatike, EEAS-i është më i zëshëm në shtyrjen përpara të këtij procesi, ndërsa Komisioni Evropian mbetet më hezitues, duke përmendur si arsye kundërshtimin e disa shteteve anëtare, përfshirë Francën, Italinë, Hungarinë dhe Sllovakinë. Vendosja e masave ndodhi brenda pak ditësh në vitin 2023, ndërsa për heqjen e tyre po diskutohet prej muajsh pa ndonjë vendim konkret, transmeton albinfo.ch.

Burimet në BE kanë bërë të ditur se hapi i parë i kësaj heqjeje graduale do të jetë lejimi i Kosovës të marrë pjesë në takimet e nënkomisioneve për Kosovën, si dhe në ato që kanë të bëjnë me asistencën teknike nga Fondi i investimeve për Ballkanin Perëndimor. Këto lëvizje do të jenë simbolike dhe ende nuk janë implementuar.

Disa zyrtarë të BE-së kanë shprehur shqetësime se “as Kosova nuk po ndihmon që t’i ndihmohet”, duke theksuar se autoritetet në Prishtinë nuk kanë bërë hapat e nevojshëm për shtensionimin e situatës në veri. Në dhjetor të vitit të kaluar, Këshilli i BE-së kishte përcaktuar se heqja e masave do të varet nga përparimi në uljen e tensioneve në veriun e Kosovës të banuar me shumicë serbe.

Përballë kësaj situate, presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, i ka bërë thirrje sërish Bashkimit Evropian që të heqë masat ndëshkuese ndaj Kosovës. Në një reagim të publikuar të enjten në rrjetet sociale, ajo ka theksuar se është koha që BE-ja t’i japë fund “politikave ndëshkuese ndaj popullit më pro-evropian në rajon” dhe të trajtojë seriozisht politikat destabilizuese të Serbisë, transmeton albinfo.ch.

Osmani ka përmendur gjithashtu vizitën e presidentit serb Aleksandar Vuçiq në Moskë, ku është takuar me presidentin rus Vladimir Putin për të shënuar Ditën e Fitores në Luftën e Dytë Botërore. Kjo vizitë është pritur me keqardhje në Bruksel, ku është cilësuar si pjesë e propagandës së Kremlinit.

Kosova vazhdon të jetë e vetmja në rajon që nuk ka marrë ende statusin e vendit kandidat për anëtarësim në BE. Në anën tjetër, Serbia është në proces negociatash që nga viti 2014, ndonëse nuk ka hapur asnjë kapitull të ri që nga dhjetori i vitit 2021, për shkak të refuzimit për të vendosur sanksione ndaj Rusisë dhe për të harmonizuar politikën e jashtme me atë të BE-së.

Masat ndaj Kosovës u vendosën në vitin 2023 si reagim ndaj përshkallëzimit të tensioneve në veri. Ato përfshijnë pezullimin e pjesëmarrjes në takime të nivelit të lartë dhe kufizimin e përfitimit nga programet e BE-së. BE-ja ka mbajtur qëndrimin se heqja e tyre varet nga veprimet e Kosovës në terren, ndërsa vendimi për Serbinë, pas sulmit të armatosur në Banjskë në shtator të vitit 2024, nuk është marrë kurrë në konsideratë  një qasje që shumë shtete të BE-së e konsiderojnë të pabalancuar, transmeton albinfo.ch.

Kantoni i Schwyz autorizon gjuetinë e ujqërve

Një ujk i gjetur pranë vendbanimeve në Ausserschwyz mund të vritet. Qeveria e Schwyz ka lëshuar një urdhër të menjëhershëm për të shtënë, sepse grabitqari ka humbur frikën nga njerëzit.

Faktori vendimtar ishte një incident të enjten. Departamenti kantonal i Mjedisit njoftoi të premten se ujku i ishte afruar një fermeri në Rempen. Ai nuk tregoi frikë. Kështu, u përmbushën kushtet për një urdhër për të shtënë, sipas legjislacionit federal të gjuetisë.

Megjithatë, ujku ishte vënë re më parë. Që nga fillimi i marsit, ai ishte vërejtur kryesisht në komunat Schübelbach dhe Vorderthal, pranë vendbanimeve dhe fermave, thuhet në deklaratë.

Të martën, një ujk vrau një kaproll pranë termocentralit në Siebnen, pranë vendbanimit. Sipas Departamentit të Mjedisit, një rojtar gjuetie iu afrua më pas ujkut dhe e qëlloi me plumba gome për ta trembur, transmeton albinfo.ch.

Me urdhrin e të shtënave, këshilli qeveritar synon të parandalojë rrezikimin e mëtejshëm të njerëzve, sipas njoftimit për shtyp, përcjell Blick. Leja e të shtënave zbatohet për një perimetër të përcaktuar, bazuar në pamjet dhe vrasjet e dokumentuara dhe duke ndjekur modelin natyror të lëvizjes së ujkut.

Urdhri i gjuetisë është i vlefshëm për 60 ditë dhe do të zbatohet nga rojtari, njoftoi Departamenti i Mjedisit.

Një i vdekur dhe një e lënduar nga sulmi me thikë në Kosovë

Një burrë ka humbur jetën dhe një grua ka mbetur e lënduar si pasojë e një sulmi të dyshuar me mjet të mprehtë në Kosovë. Rasti ka ndodhur të enjten, ndërsa Policia e Kosovës ka konfirmuar se hetimet janë në zhvillim.

Sipas njoftimit të Policisë, me të marrë informatën, njësitet policore kanë dalë në vendin e ngjarjes dhe kanë filluar menjëherë ndërmarrjen e veprimeve hetimore me qëllim të sqarimit të rrethanave të rastit.

“Mjekët emergjentë, të cilët janë ftuar në vendin e ngjarjes, kanë konstatuar vdekjen e njërit prej personave të lënduar, mashkull, 34 vjeç”, thuhet në njoftim. Personi tjetër i përfshirë në rast, një femër 30-vjeçare, është dërguar për trajtim mjekësor.

Bazuar në të dhënat fillestare, dyshohet se të dy personat kanë pësuar lëndime nga një mjet i mprehtë, që dyshohet të jetë thikë.

Policia nuk ka dhënë detaje shtesë lidhur me motivin apo identitetin e të përfshirëve, ndërsa ka bërë të ditur se veprimet hetimore janë duke vazhduar me qëllim të ndriçimit të plotë të rastit.

Studimi zviceran: Shpërndarja ligjore e kanabisit mund të zvogëlojë abuzimin

Shpërndarja ligjore e kanabisit mund të zvogëlojë konsumin problematik, veçanërisht midis njerëzve që përdorin edhe droga të tjera, sipas një studimi zviceran.

Studimi i botuar në revistën e specializuar Addiction tregon një krahasim të drejtpërdrejtë të përdorimit ligjor dhe të paligjshëm të kanabisit. Nuk ka pasur kurrë më parë një studim të kontrolluar dhe të rastësishëm të këtij lloji, shpjegoi autorja kryesore Lavinia Baltes-Flückiger nga Shërbimet Psikiatrike të Aargaut, në një njoftim për shtyp të lëshuar nga Universiteti i Bazelit të enjten.

Gjysma e afërsisht 370 pjesëmarrësve në studim ishin në gjendje të blinin kanabis ligjërisht në farmaci, si pjesë e studimit të kanabisit “Weedcare” në Bazel. Gjysma tjetër vazhdoi ta merrte drogën në tregun e zi. Pjesëmarrësit raportuan për konsumin dhe gjendjen e tyre mendore nëpërmjet pyetësorëve në intervale të rregullta.

Nuk ka prova për përkeqësim

Studimi nuk dha prova se furnizimi ligjor i kanabisit rriti ashpërsinë e përdorimit problematik të kanabisit ose problemeve të lidhura me shëndetin mendor, siç janë depresioni ose ankthi, shkruan swissinfo. Në vend të kësaj, studiuesit gjetën prova se përdorimi problematik i kanabisit tentonte të ulej. Efekti pozitiv ishte veçanërisht i fortë midis atyre që përdornin edhe droga të tjera, përcjell albinfo.ch.

Konsumi konsiderohet problematik nëse shkakton ose përkeqëson vështirësi shëndetësore, sociale ose psikologjike, shpjegoi Universiteti i Bazelit.

Pas përfundimit të studimit krahasues pas gjashtë muajsh, grupi i kontrollit, i cili më parë kishte siguruar kanabis në tregun e zi, gjithashtu fitoi akses të ligjshëm në substancë, sipas Universitetit të Bazelit.

Ulen dënimet e kosovarëve të akuzuar për skllavërim të grave: Mungojnë faktet

Në procesin gjyqësor për trafikim të dyshuar njerëzor, të zhvilluar të mërkurën, Gjykata e Lartë (kantonale) e Bernës ka ulur dënimet e tre anëtarëve meshkuj të një familjeje nga Kosova. Kështu, ankesa e dy ish-grave, u rrëzua nga gjykata.

Kryefamiljari dhe dy djemtë janë paraqitur para Gjykatës së Lartë. Sipas akuzës, “patriarku” i familjes ka aranzhuar martesat e katër djemve të tij duke sjellë në Zvicër vajza të mitura nga Ballkani me avion, transmeton albinfo.ch. Pasi martoheshin, gratë, sipas akuzës, se mbaheshin në kushte skllavërie në Jura të Bernës.

Rasti pati shkaktuar një bujë mbarëkombëtare në vitin 2022. Thuhej se familja funksiononte sipas ligjit zakonor mesjetar shqiptar (kanunit), shkruan swissinfo.ch. Megjithatë, Gjykata Regjionale në Moutier nuk i dënoi ata për trafikim qeniesh njerëzore ose përdhunim. Provat nuk ishin të mjaftueshme për këtë.

Babai dhe njëri nga djemtë janë dënuar në shkallën e parë vetëm me dënime me burgim me kusht – babai për shkelje të Ligjit për të Huajt, djali për veprime seksuale me të mitur. Një djalë tjetër mori një gjobë me kusht për fyerje dhe kërcënime, përcjell albinfo.ch. Dy djem u liruan nga akuzat.

Dy ish-bashkëshortet i kishin konsideruar dënimet shumë të buta dhe e çuan çështjen më tej. “Nuk jam trajtuar si njeri, por si objekt”, ka thënë njëra prej tyre, në cilësinë e paditëses, në gjykatë të mërkurën. “Ai më rrihte me rrip”, ka shpjeguar gruaja e dytë.

Avokati i saj ka folur për fyerje, kërcënime, izolim, lëndime fizike dhe presion psikologjik. Dy gratë, sipas tij ishin degraduar në skllave seksi. Ai ka argumentuar tutje se vlerësimi i provave në vendimin e shkallës së parë kishte mangësi serioze. Nevojitet një gjykim më i barazpeshuar.

Kryefamiljari, duke folur në Gjykatën e Lartë, gjithashtu i ka mohuar akuzat kundër tij. Dy djemtë e tij të bashkëpandehur pohuan se nuk kishin përdorur kurrë dhunë apo shtrëngim. Zyra e Prokurorit të Përgjithshëm Publik nuk ishte e përfshirë në procedurat e shkallës së dytë.

Gjykata e Lartë e ka rrëzuar ankesën e ish bashkëshorteve. Kryetari i trupit gjykues deklaroi në vendimin e tij se ngjarjet ndodhën me dyer të mbyllura. Pra, asnjë person i jashtëm nuk e di se çfarë po ndodhte. Megjithatë, deklaratat e dy paditëseve nuk janë të besueshme, sipas tij, transmeton albinfo.ch. Ekzistojnë dyshime të forta rreth imazhit të përshkruar nga to, si femra të skllavëruara.

Gjobat janë ulur me dhjetë përqind. Për babanë e familjes, për shembull, kjo do të thotë që dënimi me burgim me kusht për shkelje të Ligjit për të Huajt u ul nga 150 në 135 ditë.

Sa katolike është Zvicra në vitin 2025?

Me zgjedhjen e Papës së ri më 8 maj, kjo është një kohë e mirë për të parë se sa popullore është Kisha Katolike në Zvicër dhe nëse njerëzit marrin pjesë në meshë.

Peshkopët zviceranë reaguan pozitivisht ndaj zgjedhjes së Papës së parë amerikan, Robert Prevost, tani Papa Leo XIV , në historinë e Kishës Katolike.

“E takova, ai është një njeri shumë, shumë i përulur, shumë diskret, një dëgjues i mirë, i ekuilibruar, por edhe shumë efikas dhe i saktë”, tha Alain de Raemy, peshkop ndihmës i Dioqezës së Lozanës, Gjenevës, Fribourg dhe Luganos.

Për Peshkopin Joseph Bonnemain të Churit (Graubünden), Papa i ri është dikush që “po përpiqet të korrigjojë zhvillimet problematike në Shtetet e Bashkuara”.

Ai shtoi, megjithatë, se Leo XIV “nuk është kryesisht një amerikan, por një pastor dhe misionar me përvojë që dëshiron të shpallë gëzimin dhe dashurinë e Ungjillit”.

Ndërkohë që nuk ka pasur kurrë një Papë zviceran, Zvicra ka një lidhje të fortë historike me Vatikanin: Rojet Papale, të cilat u kanë shërbyer të gjithë Papëve që nga viti 1506, dhe do të vazhdojnë të ruajnë edhe LEO XIV.

Dhe kjo na çon te pyetja… sa e rëndësishme është Kisha Katolike në Zvicër?

Sipas Presence Switzerland, e cila është pjesë e Ministrisë së Jashtme (FDFA), katolikët përbëjnë besimin e dytë më të madh fetar në vend   32.1 për qind të popullsisë, ndërsa ata pa besim fetar arrijnë në 33.5 për qind.

Bashkësitë e tjera fetare të krishtera përbëjnë 5.6 përqind; myslimanët, 5.9 për qind; kishat dhe bashkësitë e tjera fetare, 1.3 për qind; hebrenjtë, 0.2 për qind; dhe ata, përkatësia fetare e të cilëve është e panjohur, 0.0 për qind, transmeton albinfo.ch.

Fakte të tjera interesante:

  • Liria fetare është e sanksionuar në Kushtetutën e vendit
  • Reformimi Protestant filloi në Zvicër në shekullin e 16-të me Huldrych Zwingli në Cyrih dhe Jean Calvin në Gjenevë
  • Ushtarët zviceranë kanë ruajtur Vatikanin që nga viti 1506.

Pak histori

Gjithashtu, sipas Presence Switzerland, Kisha Katolike ushtroi pushtet të madh në Zvicër gjatë Mesjetës derisa Reformimi në vitin 1536 e uli shumë ndikimin e saj.

“Megjithatë, Kisha Katolike përjetoi një ringjallje përmes Kundër-Reformimit, me Jezuitët që krijuan një sistem arsimor katolik dhe Kapuçinët që ofruan kujdes baritor. Biblioteka e Abacisë dhe Arkivi i Abacisë nga kjo periudhë, të vendosura në Kompleksin e Manastirit të Shën Gallenit, tani njihen si Vend i Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s.”

Sot, kantonet me përqindjen më të lartë të katolikëve janë Uri, Valais, Obwalden dhe Appenzell Innerrhoden.

Kisha Katolike Romake në Zvicër është e ndarë në gjashtë dioqeza, me seli në Solothurn, Fribourg, Sion, Chur, St Gallen dhe Lugano. Peshkopët e këtyre dioqezave raportojnë drejtpërdrejt te Papa.

A e ndjekin katolikët kishën rregullisht?

Po, disa shkojnë në Meshë… për arsye fetare, por shumë janë pakënaqur me Kishën dhe janë larguar. Në prill të këtij viti, një anketë zbuloi se mbi një e katërta e katolikëve zviceranë e kanë konsideruar largimin nga kisha.

(Megjithatë, ky fenomen nuk prek vetëm katolikët; edhe fetë e tjera raportojnë më pak famullitarë).

Sa i përket katolikëve, dhjetëra mijëra janë larguar në vitet e fundit, pasi u bënë të njohura akuzat për abuzim seksual brenda radhëve të Kishës.

Ndërsa statistikat më të fundit nuk janë publikuar ende, shifrat e publikuara tregojnë se në vitin 2023, rreth 34,600 njerëz ishin larguar nga Kisha Katolike, pikërisht për shkak të zbulimeve të abuzimit seksual.

Të tjerë, megjithatë, e kanë lënë kishën për arsye krejtësisht të tjera – financiare.

Për çfarë bëhet fjalë?

Zvicra është një nga vendet e pakta ku shumica e njerëzve duhet të paguajnë taksa për të mbështetur institucionet fetare.

Kjo është një situatë disi paradoksale, pasi Zvicra njeh parimin e ndarjes së kishës nga shteti, gjë që normalisht do të përjashtonte financimin publik të grupeve fetare.

Megjithatë, besimet kryesore të vendit janë të autorizuara të mbledhin taksat e kishës; në fakt, Kushtetuta Zvicerane lejon shprehimisht kantonet të rregullojnë marrëdhënien midis kishës dhe shtetit në territoret e tyre, duke përfshirë të drejtën për të vendosur taksa.

Por edhe kjo praktikë shtrihet në të gjitha besimet, dhe jo vetëm në katolikët.

Bankat zvicerane gjithnjë e më shumë po përdorin inteligjencën artificiale

Duke kapërcyer hezitimin fillestar, gjithnjë e më shumë banka me pakicë, ato që ofrojnë shërbime për klientët normalë dhe bizneset e vogla, po i drejtohen inteligjencës artificiale (IA) për të optimizuar proceset dhe për të ofruar produkte të reja.

Një studim nga Universiteti i Shkencave dhe Arteve të Aplikuara të Lucernit (HSLU) tregon se, megjithëse përdorimi i IA-së është ende në hapat e parë, potenciali është njohur, për shembull në fushat e analizës së të dhënave dhe menaxhimit të riskut.

Rreth 70% e 45 institucioneve të anketuara si pjesë e hulumtimit e përdorin IA-në në mënyrë aktive, kryesisht brenda proceseve të brendshme në segmente të tilla si transaksionet e pagesave (23%), përpunimi i dokumenteve (23%) dhe analiza (20%), transmeton albinfo.ch.

Megjithatë, në disa raste, aplikacionet e inteligjencës artificiale tashmë po përdoren në marrëdhëniet me klientët, për shembull për të ndihmuar punonjësit të përgjigjen ndaj kërkesave të thjeshta për informacion. Trembëdhjetë përqind e bankave përdorin teknologjinë e re në qendrat e thirrjeve, ndërsa 10% e përdorin atë për të këshilluar klientët mbi shërbimet bazë (llogari, karta) dhe financimin.

Sipas studimit, IA mund të integrohet pa probleme edhe në kanalet ekzistuese siç është e-banking. Veçanërisht të njohura janë chatbot-et. “Megjithatë, për momentin, njerëzit janë ende të pazëvendësueshëm, veçanërisht kur bëhet fjalë për tema të ndjeshme”, pranojnë autorët e studimit.

Sipas hulumtimit, inteligjenca artificiale do ta ndryshojë thellësisht sektorin bankar. Do të mundësojë procese më efikase dhe me cilësi më të lartë, për shembull në analizën e kreditit ose shërbimin ndaj klientit. Vlerësimi i synuar i të dhënave të klientëve do të hapë gjithashtu rrugën për mundësi të reja për të personalizuar shërbimet.

Në të njëjtën kohë, megjithatë, varësia nga teknologjitë dhe kompanitë individuale që i ofrojnë ato po rritet gjithashtu, dhe bashkë me të edhe rreziku i boshllëqeve të sigurisë. Bankat duhet të forcojnë infrastrukturën e tyre të IT-së në përputhje me rrethanat, argumentojnë studiuesit. Në të njëjtën kohë, është e rëndësishme të mbahet një sy i vazhdueshëm mbi trendet në zhvillimin e softuerëve.

Si qëndron kancelari gjerman pas marrjes së pushtetit?

Kancelari i ri, Friedrich Merz, premtoi një ndryshim të madh. Çfarë presin gjermanët dhe cilat janë reagimet e para pas ardhjes së tij në pushtet?

Supozohej se do të ishte një fillim i ri për një qeveri të re ndryshimesh. Por fillimi nuk ishte ashtu. Ishte më shumë një dështim sesa një sukses. Friedrich Merz dështoi në raundin e parë, ndërsa kancelar u zgjodh në raundin e dytë tëvotimit më 6 maj në Bundestag. Në raundin e parë nuk i mori votat e të gjithë deputetëve të koalicionit të tij CDU/CSU dhe SPD. As në raundin e dytë nuk votuan të gjithë nga këto parti, por megjithatë fitoi shumicën e domosdoshme. Sidoqoftë, kancelarët gjermanë gjithmonë janë zgjedhur në votimin e parë. Zgjedhja në raundin e dytë e dobëson Merzin që në fillim.

Nuk ka entuziazëm, as ndonjë rritje të madhe besimi se ky është një fillim i madh i një qeverie të suksesshme. Kështu e sheh shumica e qytetarëve, sipas një sondazhi aktual të opinionit publik të kryer nga Deutschlandtrend i ARD.

Instituti Infratest dimap pyeti gjithsej 1325 qytetarë në moshë madhore me të drejtë vote për mendimin e tyre më 5 dhe 6 maj.

Merz ende nuk ka dëshmuar aftësitë e tij

Friedrich Merzu bë kancelari i dhjetë i Republikës Federale të Gjermanisë. Por shumë veta pyesin veten nëse ai është vërtet zgjedhje e mirë. Plot 59 për qind e qytetarëve besojnë se nuk është. Vetëm një e treta e të anketuarve kanë një mendim pozitiv për të.

Të anketuarit nuk kanë një mendim të veçantë as për disa ministra. Ministri i ri i Brendshëm, Alexander Dobrindt (CSU), pati rezultate të dobëta, sepse 42 për qind e shohin atë si një zgjedhje të keqe, ndërsa 35 për qind mendojnë se ai është një zgjedhje e mirë.

I vetmi ministër që merr mbështetje të madhe ështëBoris Pistorius. Plot 73 për qind e të anketuarve besojnë se socialdemokrati dhe ish-ministri i Mbrojtjes është njeriu i duhur për këtë pozicion.

Pse Merz pati rezultate kaq të këqija? Ndoshta sepse shumë njerëz ende janë të pakënaqur me të për shkeljen e premtimeve të shumta menjëherë pas zgjedhjeve. Ai pati pranuar të votojë bashkë me AfD, ndërsa menjëherëpas votimeve ai kërkoi që të ndryshonë rregullat e futjeve në borxhe, gjë që më parë e ka kundërshtuar.

Mungesa e ndryshimeve

Edhe pse mbizotëron atmosfera negative ndaj qeverisë, vlerësimi ndaj partive nuk ka ndryshuar shumë. Në pyetjen e zakonshme se për kë do të votonin nëse zgjedhjet do të mbaheshin të dielën e ardhshme, kristiandemokratët (CDU/CSU) do të forcoheshin vetëm pak dhe do të merrnin 27 për qind. SPD mbetet në 16 për qind. Alternativa për Gjermaninë (AfD) me 23 për qind mbetet forca më e fortë opozitare. Të Gjelbrit dhe të Majtët janë pothuajse të barabartë – 11 dhe 10 për qind. Aleanca e Sahra Wagenknecht (BSW) dhe FDP mbeten nën pragun zgjedhor.

Në fillim të majit, Zyra Federale për Mbrojtjen e Rendit Kushtetues (BfV) e klasifikoi partinë AfD si një parti e vërtetuar ekstremiste të djathtë. Partia ngriti një padi kundër vlerësimit, por Zyra pretendon se ka mbledhur prova për vite me radhë dhe se ka prova të mjaftueshme se qëllimet e AfD janë kundër demokracisë, kundër sundimit të ligjit dhe dinjitetit njerëzor. (Për momentin Zyra aFederale e ka pezulluar përkohësisht klasifikimin e partisë si “sigurisht ekstremiste e djathtë”, shën.red.)

67 për qind e qytetarëve pajtohen me këtë vlerësim nga Zyra Federale për Mbrojtjen e Rendit Kushtetues. AfD mund të vihet nën mbikëqyrje nga agjencitë e inteligjencës, duke përfshirë monitorimin e komunikimeve dhe lëvizjeve të individëve.Të gjitha partitë e tjera parlamentare përjashtojnë bashkëpunimin me AfD-në, edhe nëse pak më pak se gjysma e të pyeturve do të pranonin miratimin e ligjeve dhe rregulloreve që do të mbështeste edhe kjo parti populiste.

Por nuk është e pranueshme që ata të marrin pjesë në qeveri, madje as në organet parlamentare, në të cilat, sipas rezultatit të zgjedhjeve, ata mund të kenë anëtarët e tyre.

Megjithatë, shumë qytetarë ndajnë pikëpamjet politike të AfD-së. Midis mbështetësve të partisë, dominon qartë mendimi se temat e saj janë më të rëndësishme sesa etiketimi i partisë si ekstremiste. Mbështetja për qëndrimin anti-migracion është veçanërisht e përhapur; me këtë politikë pajtohen 45 për qind e qytetarëve në të gjithë vendin.

Ndalimi i AfD-së?

Në Gjermani, pyetja që po shtrohet gjithnjë e më shumë është: a duhet të ndalohet AfD-ja? Është një procedurë e ndërlikuar ligjore që ka dështuar disa herë në raste të tjera.

Pavarësisht këtij pragu shumë të lartë për ndalimin e një partie politike, hulumtimet tregojnë se 43 për qind e të pyeturve janë në favor të një ndalimi të tillë, ndërsa 47 për qind janë kundër. Shumica e mbështetësve të ndalimit janë midis votuesve të të Gjelbërve, të Majtës dhe SPD-së, transmeton albinfo.ch.

Mjaft me krimet naziste?

8 maji shënon fundin e Luftës së Dytë Botërore. Jo vetëm në Gjermani, por edhe në të gjithë Evropën. Në këtë përvjetor është shtruar pyetja: A duhet të “vendosim një vijë” nën krimet naziste?

AfD-ja e ka kërkuar shpesh këtë. Sipas Deutschlandtrend, pothuajse gjysma e mbështetësve të partisë besojnë se “është thënë shumë” për krimet e nazizmit. Vetëm nëntë për qind mendojnë se nuk flitet mjaftueshëm sa duhet për këto krime.

Votuesit e partive të tjera mendonjë ndryshe – vetëm një përqindje e vogël (midis 8 dhe 16 për qind) besojnë se përkujtimet duhet të ndalen. Në prag të përkujtimit të përfundimit të Luftës që filloi Gjermania naziste, ky rezultat është veçanërisht i rëndësishëm./DW

Keller-Sutter për tarifat: Jemi drejt arritjes së një marrëveshje me SHBA-në

Presidentja e Konfederatës u takua me Sekretarin e Thesarit të SHBA-së, Scott Bessent teksa të dy vendet synojnë të përshpejtojnë procesin e vazhdueshëm për të arritur një marrëveshje mbi tarifat, sipas presidentes zvicerane, Karin Keller-Sutter.

Përmes një konference për shtyp në Gjenevë të premten, ajo ka përmendur marrëveshjen e arritur midis Londrës dhe Uashingtonit, duke shtuar se shpreson që Zvicra të jetë vendi i radhës që do të nënshkruajë një marrëveshje të ngjashme me administratën Trump, transmeton albinfo.ch.

Takimi me palën amerikane, dhe në veçanti me Ministrin e Ekonomisë Scott Bessent dhe Përfaqësuesin për Tregti Jamieson Greer, u zhvillua në një atmosferë miqësore dhe konstruktive, shpjegoi kreu i Departamentit Federal të Financave, duke specifikuar se brenda një ose dy javësh Zvicra do të duhet të finalizojë një deklaratë parimore, siç është rënë dakord me palën amerikane, dhe më pas të dërgojë Sekretaren e Shtetit për Çështjet Ekonomike, Helene Budliger Artieda, dhe Sekretaren e Shtetit për Çështjet Financiare Ndërkombëtare, Daniela Stoffel, në Shtetet e Bashkuara.

“Është ende pak herët për të thënë se Zvicra është jashtë rrezikut”, këmbënguli Keller-Sutter. “Por mund të themi se është inkurajuese që amerikanët duan ta përshpejtojnë procesin.”

Zvicra po përpiqet të shmangë tarifat shtesë prej 31% për eksportet e saj, të pezulluara nga Presidenti Donald Trump.

Parmelin: “Negociatat me Kinën po përparojnë”

Lidhur me modernizimin e marrëveshjes së tregtisë së lirë me Kinën (partneri i tretë më i madh tregtar i Konfederatës pas BE-së dhe Shteteve të Bashkuara), takimi i Keller-Sutter dhe Guy Parmelin me zëvendëskryeministrin kinez He Lifeng, i cili ndodhej në Gjenevë për bisedime mbi tarifat me amerikanët, u zhvillua gjithashtu në një atmosferë të hapur dhe konstruktive.

Shefi i ekonomisë Parmelin siguroi se negociatat po përparojnë dhe se do të ketë një raund tjetër negociatash në Zvicër në korrik.

Qëllimi ynë, theksoi nënkryetari i Këshillit Federal, është të përmirësojmë aksesin në treg për disa nga produktet tona që nuk përfshihen në marrëveshjen aktuale të tregtisë së lirë. Me Kinën, ashtu si me SHBA-në, qëllimi është të arrihet një zgjidhje shpejt, specifikoi ai.

Zgjedhjet parlamentare në Shqipëri, provë vendimtare për në BE

Me Partinë Socialiste që kërkon një mandat të katërt dhe një opozitë të ndarë mes Partisë Demokratike dhe forcave të tjera më të vogla, këto zgjedhje shihen si një moment vendimtar për rrugën demokratike të Shqipërisë, angazhimin në luftën kundër korrupsionit dhe aspiratën e saj të gjatë drejt Bashkimit Europian.

3.7 milionë shtetas shqiptarë do të zgjedhin 140 përfaqësuesit e tyre në parlament. Për herë të parë voton edhe diaspora.

Në garë për integrimin në BE, Partia Socialiste hapi fushatën e saj elektorale në orën 12:00 të mesditës së 12 prillit, një moment i mbushur me simbolikë. Aktiviteti u zhvillua në sheshin Skënderbej, në një skenë që imitonte flamurin e Bashkimit Evropian me 12 yje, duke theksuar mesazhin kryesor të partisë: integrimi në BE mbetet prioriteti kryesor politik. Slogani i fushatës “Shqipëria 2030 në BE” e përforconte më tej këtë mesazh.

“Vetëm ne e kemi në dorë fatin evropian të Shqipërisë”, u shpreh kryeministri Edi Rama, teksa u bëri thirrje qytetarëve që të votojnë Partinë Socialiste, si e vetmja forcë, sipas tij, që mund ta fusë vendin në BE.

A mund ta garantojë PS anëtarësimin në BE?

Analistët politikë në Shqipëri thonë se procesi i integrimit është më shumë teknik dhe varet nga përmbushja e kritereve që i vendosen qeverisë shqiptare nga Brukseli. “Ky përdorim në fushatë elektorale e dëmton konceptin e integrimit, pasi për këtë Shqipëria duhet të realizojë reforma, të ketë shtet funksional të se drejtës, antikorrupsion, dhe nje reformim shoqëror”, shprehet politogu Afrim Krasniqi, Drejtor Ekzekutiv i Institutit Shqiptar për Studime Politike.

“Ky premtim duket një qasje spektakolare” – tha Elvin Luku, profesor i komunikimit në Universitetin e Tiranës. “Dymbëdhjetë vjet në pushtet e kanë konsumuar këtë qeveri, prandaj, premtimi i pasaportës së Bashkimit Evropian duket të jetë opsioni i vetëm që i mbetet për të fuqizuar fushatën”, u shpreh ai për Deutsche Welle.

Bashkimi i një opozite të përçarë

“Ky është koalicioni më i fuqishëm që Shqipëria ka parë në 32 vite ”, u shpreh ish-kryeministri Sali Berisha dhe njëherësh lideri i Partisë Demokratike teksa prezantoi koalicionin “Aleanca për Shqipërinë Madhështore” në muajin mars. Për të marrë votëbesimin e shqiptarëve në 11 maj, kjo opozitë premton se do të përmirësojë mirëqenien e tyre, me propozimet për ta rritur rrogën mesatare 1200 euro apo pensionet me 20%. Megjithatë pas 12 vitesh në opozitë dhe përçarjeve të brendshme të PD, sfidat vijojnë.

Lirimi i Sali Berishës nga arresti i shtëpisë, pas akuzave të ngritura nga drejtësia shqiptare për korrupsion, e rigjallëroi bazën e Partisë Demokratike, por ai vijon të mbetet nën hetim në vend dhe i sanksionuar nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Mbretëria e Bashkuar për akte korruptive dhe minim të demokracisë, çka e kufizon ndikimin e tij në arenën ndërkombëtare. Aleati i tij, Ilir Meta, ish-president dhe lider i Partisë së Lirisë, mbetet në paraburgim, i arrestuar prej vitit 2024 nën akuzat për korrupsion dhe pastrim parash. Sipas Afrim Krasniqit, lista e kandidatëve të opozitës tregon qartë, se qëllimi i saj është të sigurojë imunitet dhe mbrojtje për figurat që janë nën hetim, dhe jo reformim te vetvetes. Parti të reja kërkojnë të prishin status quo-në.

Alternativa reformiste – Partitë e reja në fushatë

Në peizazhin e polarizuar politik, dominuar prej vitesh nga binomi PS – PD, disa parti të reja kanë hyrë në garë për të ofruar alternativa reformiste. Midis tyre është “Lëvizja Bashkë”, me një profil të theksuar të majtë dhe rrënjë në aktivizmin qytetar, “Shqipëria Bëhet”, e njohur për nismat kundër korrupsionit, si dhe partia “Mundësia”, e udhëhequr nga sipërmarrësi dhe ish-deputeti i PD-së, Agron Shehaj. Sondazhet paraprake tregojnë se këto parti të reja kanë mundësi të kufizuara për të pasur një ndikim të madh, megjithatë analistët e konsiderojnë pjesëmarrjen e tyre si një zhvillim pozitiv për demokracinë shqiptare. “Për herë të parë kemi disa parti të reja që nuk janë zgjatime të partive ekzistuese, dhe ofrojnë alternativa të reja për votuesit e rinj. Kjo i shërben decentralizimit politik”, shprehet politologu Krasniqi. “Partitë e reja kanë sjellë elemente pozitive në fushatë, si programe dhe vizion, por ato mbeten të diskriminuara dhe penalizohen nga kodi zgjedhor”,  shprehet Luku, i cili vëren gjithashtu se këto parti nuk marrin hapësirë në mediat tradicionale sikundër partitë e mëdha, ndërsa mbyllja e platformave sociale, si Tik tok, i penalizon.

Votë e lirë, përfaqësim i dirigjuar

Ndryshimet e fundit në Kodin Zgjedhor kanë futur një formë të votimit preferencial, duke i lejuar votuesit që të shprehin preferencën e tyre për kandidatët brenda një liste partiake. Megjithatë, mbetet një kufizim themelor: një e treta e listës është e mbyllur, që do të thotë se renditja e kandidatëve në këtë seksion vendoset nga drejtuesit e partive dhe nuk mund te ndryshohet nga vota e qytetarëve. Këta kandidatë, të përzgjedhur nga drejtuesit e partisë, kanë praktikisht mandate të garantuara. Analistët politikë thonë se ajo që në pamje të parë duket si hapje ndaj zgjedhësve, në fakt ruan kontrollin e lidershipit dhe i mbyll derën konkurrencës së lirë. Sipas politologut Afrim Krasniqi rivaliteti politik është zhvendosur brenda vetë partive politike, dhe ka zbehur përballjen mes partive kundërshtare. “Listat janë produkt i një procesi pa meritokraci, dhe që synojnë që të ulin shanset për qasje ndryshe apo fraksione në grupet parlamentare”, thotë Krasniqi.

Një kërcënim për sistemin gjyqësor?

Partitë kryesore politike janë drejt fundit të fushatës për zgjedhjet parlamentare të së dielës, me premtime për forcimin e shtetit ligjor dhe luftën kundër korrupsionit, por listat e kandidatëve të tyre tregojnë një realitet tjetër. Si Partia Socialiste në pushtet, ashtu edhe Partia Demokratike në opozitë, kanë përfshirë në lista kandidatë që janë aktualisht nën hetim nga Struktura e Posaçme Kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (SPAK).

Sipas të dhënave të mbledhura nga Qëndresa Qytetare, organizatë e shoqërisë civile që monitoron integritetin publik, në listat e PS dhe PD ndodhen 15 kandidatë nën hetim, shtatë prej të cilëve në vende të sigurta për deputetë. Këto kandidatura nuk shkelin formalisht ligjin, por për analistët e politikës thonë se ato e sfidojnë sistemin e drejtësisë. “Përfshirja e kandidatëve nën hetim penal nga partitë kryesore është tregues i kthimit prapa për demokracinë në Shqipëri,” shprehet Rigels Xhemollari, drejtor ekzekutiv i Qëndresës Qytetare. “Brenda listave ka familjarë të personazheve të botës së krimit apo të larguar nga politika me ligjin e dekriminalizimit”,  shprehet Xhemollari. Ai shfaq shqetesimin se nëse këta kandidatë zgjidhen deputetë, mund të kenë mundësi reale për të ndikuar në deformimin e sistemit të drejtësisë. Ndërkohë Prokuroria e Posaçme ka njoftuar se po heton 35 raste për krime zgjedhore. Zgjedhjet, provë e fortë për integrimin në BE Sipas raportit paraprak të OSBE/ODIHR-it, që mban datën e 28 prillit, fushata është karakterizuar nga polarizim i fortë politik dhe mosbesim i thellë midis partive kryesore, duke ngritur shqetësime në lidhje me drejtësinë e procesit. Zgjedhjet e së dielës shihen gjerësisht si një provë vendimtare e pjekurisë demokratike të Shqipërisë dhe rrugës së saj drejt anëtarësimit në BE.

Ndërsa Shqipëria ka bërë përparim në drejtim të reformës gjyqësore, veçanërisht si rezultat i hetimeve të SPAK-ut për korrupsionin e nivelit të lartë, zgjedhjet mbeten një pikë e dobët./DW

Kryetarja e Gjykatës Speciale të martën viziton Kosovën

Kryetarja e Gjykatës Speciale në Hagë, Ekaterina Trendafilova, të martën, më 13 maj, do të qëndrojë për vizitë në Kosovë.

Sipas raportimeve nga media në Kosovë, gjatë kësaj vizite ajo do të mbajë një konferencë për media, transmeton albinfo.ch.

Ndryshe, Trendafilova për herë të fundit ka qenë në Kosovë në tetor të vitit të kaluar.

Ecën përpara plani për lidhjen e drejtpërdrejtë të trenit Londër-Zvicër

Hekurudhat Federale të Zvicrës po përparojnë me planet për një lidhje të drejtpërdrejtë hekurudhore midis Londrës dhe Zvicrës deri në vitin 2030. Ministri i Transportit, Albert Rösti, dhe homologja e tij britanike, Heidi Alexander, nënshkruan një deklaratë në Londër.

Ky dokument “hedh themelet për përgatitjen e hapave të ardhshëm së bashku”, tha Rösti në një deklaratë për shtyp të botuar të premten, shkruan swissinfo. “Një lidhje e këtij lloji do të dërgonte një sinjal të fortë për transportin publik ndërkombëtar dhe marrëdhëniet me Mbretërinë e Bashkuar.”

Ky njoftim vjen pasi qeveria synon të bëjë shkurtime në transportin hekurudhor ndërkombëtar, veçanërisht gjatë natës, përcjell albinfo.ch.

Asnjë subvencion shtetëror nuk është planifikuar për funksionimin e linjës Londër–Zvicër, tha për agjencinë zvicerane të lajmeve Keystone-ATS Franziska Ingold, shefe e komunikimeve në Ministrinë e Transportit. Prandaj, projekti nuk bie ndesh me planin e kursimeve të qeverisë, shtoi ajo.

Autoritetet zvicerane përfitojnë nga kartëmonedhat e pandryshuara

Qeveria dhe kantonet zvicerane do të marrin mbi 700 milionë CHF nga Banka Kombëtare e Zvicrës (SNB), sepse kartëmonedhat e vjetra me vlerë pothuajse 1 miliard CHF nuk janë shkëmbyer.

Sipas një deklarate nga SNB, kjo ka të bëjë me kartëmonedhat nga seria e gjashtë, të cilat u tërhoqën në fillim të mijëvjeçarit.

Kartëmonedhat e kësaj serie, me vlerë 989.6 milionë CHF, nuk janë shkëmbyer deri në fund të prillit 2025. Prandaj, pjesa më e madhe e këtyre parave tani po shpërndahet. Vetëm 99 milionë CHF do të mbeten në SNB, në rast se në të ardhmen do të shkëmbehen kartëmonedha të vjetra.

Një total prej 178.1 milionë CHF do t’i paguhet Fondit Zviceran për Asistencë në Rastin e Dëmeve të Pasigurueshme nga Fatkeqësitë Natyrore (fondssuisse). Dy të tretat e parave të mbetura do të shkojnë për kantonet (475 milionë CHF), dhe një e treta për qeverinë federale (237.5 milionë CHF), sipas njoftimit për shtyp, shkruan swissinfo, përcjell albinfo.ch.

Shpërndarja e parave rregullohet nga Akti Federal mbi Valutat dhe Instrumentet e Pagesave. Ai parashikon që, 25 vjet pas tërheqjes së një serie kartëmonedhash, vlera ekuivalente e kartëmonedhave që nuk janë shkëmbyer do të ndahet sipas një formule shpërndarjeje. SNB tha se përfituesit do të paguhen në maj 2025.

Pesë qytete gjermane renditen ndër “më jomiqësoret në botë”

Në sondazhin e fundit nga InterNations, pesë qytete gjermane ishin ndër dhjetë qytetet më pak mikpritëse dhe jo miqësore për të huajt.

Nga kompanitë e klasit botëror deri te cilësia e lartë e jetës, Gjermania ka shumë për t’u ofruar të huajve, por kur bëhet fjalë për ngrohtësinë dhe miqësinë lokale, duket se ka mbetur shumë për të dëshiruar.

Në renditjen e fundit të Qyteteve të Mërguar 2024 nga InterNations, pesë qytete të mëdha gjermane kanë fituar një vlerësim të palakmueshëm, duke u renditur në mesin e 10 qyteteve më pak mikpritëse në botë. Sipas të anketuarve ndërkombëtarë të sondazhit, kryeqyteti bavarez i Mynihut duhet të kurorëzohet si qyteti më pak miqësor në botë, i ndjekur nga tre qytete të tjera gjermane që përbëjnë katër vendet e para.

Renditja, bazuar në përgjigjet e më shumë se 12 000 njerëzve që jetojnë jashtë në mbarë botën, vlerëson se sa e lehtë është të vendosesh në jetën jashtë vendit.

Një nga masat kryesore është “Indeksi i lehtësisë së vendosjes”, i cili përfshin tregues të tillë si miqësia lokale, ndjenja si në shtëpi dhe sa e lehtë është të ndërtosh një jetë sociale. Për fat të keq për metropolet e Gjermanisë, ato shënuan veçanërisht dobët në të gjithë tabelën.

Mynih: Nuk ka mikpritje bavareze për të ardhurit

Megjithë peizazhin e tij mahnitës dhe mashtrimet e Oktoberfest-it, Mynihu spikat në renditje si qyteti më pak miqësor për të huajt, duke u renditur në vendin e 53-të.

Kryeqyteti bavarez mori notat më të ulëta për mirëdashjen lokale, me gati gjysmën e të anketuarve që vlerësojnë vendasit si jo miqësorë.

Shumë nga të anketuarit raportuan gjithashtu probleme në ndërtimin e një jete shoqërore aktive: 65 përqind thanë se e kishin të vështirë të bënin miq dhe vetëm 37 përqind thanë se ishin të kënaqur me rrethin e tyre aktual shoqëror.

Në një sondazh me banorët e Mynihut të kryer nga The Local disa vite më parë, lexuesit i përshkruan gjithashtu vendasit në kryeqytetin bavarez si paksa shumë të ftohtë dhe të rezervuar.

“Është shumë e shtrenjtë dhe e mërzitshme dhe banorët e saj janë mjaft armiqësorë”, tha lexuesi Meli, ndërsa lexues të tjerë i përshkruanin vendasit si “të mbyllur”, “konservatorë” dhe “të pasjellshëm”.

Këto pikëpamje u bënë jehonë në sondazhin e InterNations. “Është e vështirë të krijosh lidhje të vërteta me vendasit”, tha një italian që jeton në qytet.

Të tjerë vunë në dukje se Gemütlichkeit i famshëm bavarez (komoditeti ose ngrohtësia) duket i rezervuar për banorët prej kohësh, dhe jo për të sapoardhurit.

Hamburg: Mot i ftohtë dhe njerëz edhe më të ftohtë

Qyteti portual verior i Hamburgut rezultoi pak më mirë se Mynihu, duke u ulur në vendin e 52-të nga 53. Ndërsa një skenë kulturore e gjallë dhe qendra e qytetit që mund të ecësh mund të jenë tërheqëse për të ardhurit ndërkombëtarë, duket se shumë janë zhgënjyer nga mirëpritja që ata marrin.

Sipas sondazhit të InterNations, vetëm 42 përqind e të huajve i gjetën vendasit miqësorë – shumë më poshtë mesatares globale prej 63 përqind. Edhe më shqetësuese, pothuajse gjysma (44 përqind) thanë se nuk ndiheshin si në shtëpinë e tyre në qytet, me shumë vështirësi për t’u vendosur.

Kjo përshtypje u mbështet nga një sondazh i fundit i kryer nga The Local, në të cilin lexuesit lavdëruan infrastrukturën dhe atraksionet e klasit të lartë të Hamburgut, por ankoheshin për mosdashurinë e vendasve.

“Është e vështirë të hysh në qarqet shoqërore dhe të bësh miqësi me vendasit,” shpjegoi 43-vjeçari Dannis, i cili u rrit në Hamburg, por më vonë u largua. “Pothuajse të gjithë qëndrojnë brenda rretheve të tyre të mbyllura shoqërore.”

Perspektiva të ngjashme u përkrahën në raportin e InterNations. “Vendasit janë të ftohtë dhe jo shumë mikpritës ndaj të huajve,” tha një banor i Hamburgut nga Spanja.

Në kategorinë e “ndjenjës së mirëpritur”, Hamburgu u rendit i fundit në mbarë botën.

Berlin: Izolim social në mes të një qyteti

Ndryshe nga reputacioni i tij si një qytet liberal, i larmishëm dhe ndërkombëtar, kryeqyteti gjerman u rendit i 51-ti në InterNations kur bëhej fjalë për lehtësinë e vendosjes.

Në veçanti, të anketuarit në sondazhin e InterNations u zhgënjyen nga pamja e ashpër e vendasve, duke i përshkruar berlinezët si “jo miqësorë dhe të vështirë për t’u afruar”.

Megjithëse në Gjermani, Berlineri Schnauze i famshëm (feçka e Berlinit) lidhet me një humor të ashpër në krahasim me vrazhdësinë e drejtpërdrejtë, duket se këto veçori kulturore mund të jenë të vështira për t’u përkthyer, shkruan thelocal, transmeton albinfo.ch.

Në fakt, qyteti u rendit në fund të renditjes për “miqësinë e banorëve vendas”, duke zbritur në vendin e 53-të dëshpërues.

Pavarësisht skenës së tij të zhurmshme të festave, të huajt panë Luft nach Oben (hapësirë ​​për përmirësim) edhe kur bëhej fjalë për ofertën sociale të Berlinit: 64 për qind raportuan vështirësi për të bërë miq, ndërsa shumëve u mungonte ndjenja e ndjenjës si në shtëpinë e tyre.

“Berlini mund të jetë emocionues, por ju jeni më së shumti vetëm në aspektin social”, tha një i anketuar.

Frankfurt: Ekonomia e lulëzuar dhe një jetë sociale e dobët

Kryeqyteti financiar i Hessen-it u prezantua gjithashtu në një dritë jo të këndshme kur bëhej fjalë për miqësinë lokale, duke u renditur në vendin e 50-të nga 53. Megjithëse Frankfurt është një nga qytetet më ndërkombëtare të Gjermanisë, duket se paraqet pak mundësi për t’u integruar plotësisht me vendasit.

Në sondazhin e InterNations, të huajt përmendën vështirësitë për t’u përshtatur me kulturën vendase dhe për të krijuar miqësi si dy nga problemet më të mëdha me të cilat u përballën. Vetëm 38 për qind thanë se ndiheshin si në shtëpinë e tyre, dhe shumica i përshkruan rrjetet e tyre sociale si të dominuara nga emigrantët e tjerë.

“Njerëzit këtu janë të sjellshëm, por të largët,” tha një i anketuar britanik. “Është e vështirë të shkosh përtej bisedave të vogla”.

Pavarësisht pagave të larta dhe mundësive për punë, shumë thanë se ndiheshin të izoluar jashtë punës.

Këln: Nuk ka frymë karnaval për pjesën më të madhe të vitit

Një shtesë befasuese në renditje këtë vit ishte qyteti i Rhineland-it i Këlnit, i cili shpesh shihet si një vend i qetë, argëtues dhe i hapur për të jetuar. Ndonëse festimet e tij shumëngjyrëshe të karnavaleve i shohin vizitorët që dynden në qytet nga shumë larg, realiteti i përditshëm për të huajt duket se tregon një histori tjetër.

Sipas sondazhit, Këlni lufton me mirëseardhjen e të ardhurve, duke shënuar afër fundit për hapjen kulturore dhe miqësore. Në lehtësinë e vendosjes, ai arriti një vend të dobët të 48-të, duke e bërë atë qytetin e 6-të më pak miqësor në botë sipas të huajve.

Megjithë reputacionin e tij për Rheinische Fröhlichkeit, një temperament të këndshëm dhe llafazan midis vendasve të Rheinland-it, 41 për qind e emigrantëve thanë se e kishin të vështirë të bënin miq vendas dhe shumë e përshkruan jetën e tyre shoqërore si të pabarabartë.

Një i anketuar kanadez përmblodhi situatën: “Është miqësore gjatë karnavaleve,” thanë ata. “Por pjesën tjetër të vitit është më e vështirë të lidhesh.”

Era shkakton probleme në aeroportin e Cyrihut, anulime dhe vonesa në fluturime

Bise, një erë e ftohtë e thatë, bëri kërdi me trafikun ajror në aeroportin e Cyrihut të premten. Fluturime të shumta u vonuan dhe disa u anuluan.

Një zëdhënëse e aeroportit konfirmoi se, për shkak të kushteve aktuale të motit me erë verilindore, koncepti verior, me ulje nga veriu në pistën 14 dhe ngritje në lindje në pistën 10, ka filluar të funksionojë që rreth orës 9 të mëngjesit, transmeton albinfo.ch.

Sipas zëdhënëses, 18 fluturime të SWISS ishin anuluar në orët e hershme të pasdites: një fluturim në dalje dhe një fluturim kthimi për në Bruksel, Nice, Dyseldorf, Berlin, Shtutgart, Hanover, Bolonja, Heathrow në Londër dhe Frankfurt, raporton Blick.

Pse në këtë kanton ekziston një mospërputhje midis çmimeve të shtëpive, të ardhurave dhe qirave

Sipas Indeksit të ri të Flluskës së Pasurive të Paluajtshme Zvicerane të UBS, rreziqet e përgjithshme, megjithëse pak më të larta në vitin 2025, “vazhdojnë të jenë të moderuara” në Zvicër, përcjell albinfo.ch.

Megjithatë, një rajon është “veçanërisht në rrezik”, pjesë të Graubünden, sepse “ekziston një çekuilibër i konsiderueshëm në rajonet turistike të kantonit”.

Në mënyrë specifike, ekziston një mospërputhje e konsiderueshme në ato zona midis çmimeve të shtëpive dhe të ardhurave, si dhe qirave të familjeve.

Në Graubünden, pra, rreziku në rritje është një rezultat i drejtpërdrejtë i bumit të shtëpive të dyta, i kombinuar me një furnizim shumë të ngushtë, vëren raporti i UBS.