Si e ndajnë 23 franga kantonin e Freiburgut

Më 30 nëntor, popullsia e Freiburgut voton për një pagë minimale. Të majtët duan të bëjnë të mundur një jetë dinjitoze për të gjithë. Qytetarët e shohin partneritetin social në rrezik.

Për çfarë votohet? Një iniciativë popullore dëshiron të vendosë një pagë minimale prej 23 frangash në orë në kantonin e Freiburgut. Kjo korrespondon me një pagë mujore prej rreth 4200 frangash – ose pak më pak se 3900 franga me 13 paga mujore. Paga minimale duhet të zbatohet për të gjithë personat që punojnë në kanton. Përjashtohen të rinjtë nën moshën 18 vjeç, praktikantët dhe kategori të caktuara të praktikantëve. Një pagë minimale më e ulët mund të caktohet për bujqësinë.

Kush qëndron pas iniciativës? Kërkesa u lançua nga partitë politike SP, të Gjelbrit dhe CSP e Qendrës së Majtë, si dhe nga sindikatat Unia, VPOD, Syna, SEV dhe Syndicom. Iniciativa u nënshkrua nga 7040 banorë të kantonit të Freiburgut.

Kush është kundër saj? Partitë borgjeze SVP, FDP dhe Die Mitte, Shoqata e Punëdhënësve të Freiburgut, si dhe qeveria kantonale dhe parlamenti, i cili e hedh poshtë iniciativën me 66 vota pro dhe 33 kundër, janë kundër iniciativës.

Kush do të përfitonte nga paga minimale? Sipas anketës zvicerane të strukturës së pagave, rreth 6500 persona punonin në kantonin e Freiburgut në vitin 2022 me një pagë më të ulët se 23 franga në orë të propozuara. Aktivitetet e shërbimit si lavanderia dhe pastrimi kimik, parukeria dhe sallonet e bukurisë, industria e mikpritjes, si dhe fushat e artit, argëtimit dhe rekreacionit janë më të prekurat, shkruan SRF, transmeton albinfo.ch.

Cilat janë argumentet kryesore për një pagë minimale? Komiteti i iniciativës dëshiron të sigurojë një jetë të mirë për të gjithë njerëzit që punojnë me një pagë minimale. Shumë njerëz do të punonin 100 përqind, por prapë nuk do të kishin para të mjaftueshme në fund të muajit për të paguar të gjitha faturat. Një pagë minimale do t’i parandalonte njerëzit që punojnë të rrëshqisnin në varfëri dhe të detyroheshin të merrnin ndihmë sociale, sipas komitetit.

Çfarë është kundër një page minimale? Një pagë minimale çon në kosto më të larta page për kompanitë. Sipas Shoqatës së Punëdhënësve të Freiburgut, iniciativa do të rrezikonte vendet e punës. Sidomos në sektorët me paga të ulëta, kompanitë do të duhej të pushonin nga puna punonjësit për të kompensuar pagat më të larta, sipas kundërshtarëve të iniciativës. Për të luftuar varfërinë, programet e ndihmës dhe mbështetja qeveritare janë më të përshtatshme.

Po kantonet e tjera? Kantonet e Gjenevës, Neuchâtel, Jura, Basel-Stadt dhe Ticino kanë vendosur për një pagë minimale. Studimet fillestare nga Universiteti i Gjenevës tregojnë se paga minimale atje nuk ka çuar në një shkallë më të lartë papunësie. Megjithatë, për shembull, në industrinë e ushqimit, disa ngarkesa pune u ulën për të kompensuar pagat më të larta. Dhe një studim sheh shenja se hyrja në botën e punës mund të bëhet më e vështirë për të rinjtë e pakualifikuar.

---