Rindërtimi i Gazës mund të zgjasë deri në vitin 2040

Keystone EPA/MOHAMMED SABER

Pas luftës Izrael-Hamas, do të nevojiten miliarda dollarë për rindërtimin e Gazës, sipas vlerësimeve të Kombeve të Bashkuara. Lufta që shpërtheu pas sulmit të armatosur të befasishëm të Hamasit ndaj Izraelit më 7 tetor 2023 ka sjellë një sërë dëmesh në fusha të ndryshme.

Përvec humbjes së jetëve të të përfshirëve në frontin e luftës, dëmet llogariten kolosale në infrastrukturë. Sulmi i Hamasit ndaj Izraelit ka marrë jetën e 1200 njerëzve, sipas vlerësimeve izraelite. Hakmarrja izraelite ka vrarë më shumë se 46,000 njerëz, sipas ministrisë së shëndetësisë të Hamasit.

Rreth 69% e infrastrukturës së Gazës është shkatërruar, përfshirë mbi 170,000 ndërtesa dhe shërbime të rëndësishme si arsimi, shëndetësia dhe energjia. Shkatërrimi i infrastrukturës dhe heqja e mbeturinave do të zgjasë shumë vite dhe do të kërkojë shuma të mëdha investimesh. Heqja e më shumë se 50 milionë tonë mbeturinave të shkaktuara nga bombardimet izraelite ka të ngjarë të marrë 21 vjet dhe të kushtojë më shumë se 1.2 miliardë dollarë.

Mbeturinat besohet të jenë të kontaminuara me asbest dhe disa kampe refugjatësh të prekur gjatë luftës dihet se janë ndërtuar me asbest. Dëmet në bujqësi janë gjithashtu të mëdha, me më shumë se gjysmën e tokës bujqësore të degraduar. Organizata Ndërkombëtare e Ushqimit dhe Bujqësisë e OKB-së njoftoi vitin e kaluar se 15,000 bagëti, ose më shumë se 95% e totalit, ishin therur ose ngordhur që nga fillimi i luftës, ndërsa gati gjysma e deleve ishin therur gjithashtu.

Shumë shkolla, universitete dhe objekte kulti janë shkatërruar dhe vetëm një pjesë e vogël e spitaleve funksionojnë. Në lidhje me shkollat, universitetet dhe vendet e kultit Shifrat nga pala palestineze tregojnë se konflikti ka rezultuar në shkatërrimin e më shumë se 200 objekteve qeveritare, 136 shkollave dhe universiteteve, 823 xhamive dhe objekteve të tjera të kultit.

Shumë spitale janë dëmtuar nga lufta dhe vetëm 17 nga 36 njësi ishin pjesërisht funksionale deri në janar, sipas një raporti nga Zyra e Kombeve të Bashkuara për Koordinimin e Çështjeve Humanitare.

Rindërtimi i Gazës do të kërkojë dekada dhe aktualisht më shumë se 1.8 milionë njerëz kanë nevojë urgjente për strehim. Rindërtimi i shtëpive të shkatërruara në Gaza do të zgjasë të paktën deri në vitin 2040, por mund të duhen dekada, sipas një raporti të Kombeve të Bashkuara të publikuar vitin e kaluar. Dy të tretat e infrastrukturës së paraluftës në Gaza – më shumë se 170,000 ndërtesa janë shkatërruar ose rrafshuar.