BE-ja nis diskutimet për heqjen graduale të masave ndaj Kosovës

Në Ditën e Evropës, të cilën Kosova e feston si festë zyrtare kombëtare, ajo vazhdon të mbetet i vetmi vend në Ballkanin Perëndimor që prej dy vjetësh ndodhet nën masa ndëshkuese të Bashkimit Evropian (BE). Megjithatë, gazeta KOHA  shkruan se ka mësuar se brenda institucioneve të BE-së ka nisur puna për heqjen graduale të këtyre masave, ndonëse procesi po zhvillohet me shumë paqartësi dhe mungesë transparence, transmeton albinfo.ch.

Burime të këtij mediumi në Bashkimin Evropian kanë konfirmuar se pas debatit të fundit mes ministrave të jashtëm të vendeve anëtare, Shërbimi i Veprimit të Jashtëm (EEAS) dhe Komisioni Evropian kanë nisur përgatitjet për heqjen e pjesshme, të kushtëzuar dhe të kthyeshme të masave ndaj Kosovës.

Sipas burimeve diplomatike, EEAS-i është më i zëshëm në shtyrjen përpara të këtij procesi, ndërsa Komisioni Evropian mbetet më hezitues, duke përmendur si arsye kundërshtimin e disa shteteve anëtare, përfshirë Francën, Italinë, Hungarinë dhe Sllovakinë. Vendosja e masave ndodhi brenda pak ditësh në vitin 2023, ndërsa për heqjen e tyre po diskutohet prej muajsh pa ndonjë vendim konkret, transmeton albinfo.ch.

Burimet në BE kanë bërë të ditur se hapi i parë i kësaj heqjeje graduale do të jetë lejimi i Kosovës të marrë pjesë në takimet e nënkomisioneve për Kosovën, si dhe në ato që kanë të bëjnë me asistencën teknike nga Fondi i investimeve për Ballkanin Perëndimor. Këto lëvizje do të jenë simbolike dhe ende nuk janë implementuar.

Disa zyrtarë të BE-së kanë shprehur shqetësime se “as Kosova nuk po ndihmon që t’i ndihmohet”, duke theksuar se autoritetet në Prishtinë nuk kanë bërë hapat e nevojshëm për shtensionimin e situatës në veri. Në dhjetor të vitit të kaluar, Këshilli i BE-së kishte përcaktuar se heqja e masave do të varet nga përparimi në uljen e tensioneve në veriun e Kosovës të banuar me shumicë serbe.

Përballë kësaj situate, presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, i ka bërë thirrje sërish Bashkimit Evropian që të heqë masat ndëshkuese ndaj Kosovës. Në një reagim të publikuar të enjten në rrjetet sociale, ajo ka theksuar se është koha që BE-ja t’i japë fund “politikave ndëshkuese ndaj popullit më pro-evropian në rajon” dhe të trajtojë seriozisht politikat destabilizuese të Serbisë, transmeton albinfo.ch.

Osmani ka përmendur gjithashtu vizitën e presidentit serb Aleksandar Vuçiq në Moskë, ku është takuar me presidentin rus Vladimir Putin për të shënuar Ditën e Fitores në Luftën e Dytë Botërore. Kjo vizitë është pritur me keqardhje në Bruksel, ku është cilësuar si pjesë e propagandës së Kremlinit.

Kosova vazhdon të jetë e vetmja në rajon që nuk ka marrë ende statusin e vendit kandidat për anëtarësim në BE. Në anën tjetër, Serbia është në proces negociatash që nga viti 2014, ndonëse nuk ka hapur asnjë kapitull të ri që nga dhjetori i vitit 2021, për shkak të refuzimit për të vendosur sanksione ndaj Rusisë dhe për të harmonizuar politikën e jashtme me atë të BE-së.

Masat ndaj Kosovës u vendosën në vitin 2023 si reagim ndaj përshkallëzimit të tensioneve në veri. Ato përfshijnë pezullimin e pjesëmarrjes në takime të nivelit të lartë dhe kufizimin e përfitimit nga programet e BE-së. BE-ja ka mbajtur qëndrimin se heqja e tyre varet nga veprimet e Kosovës në terren, ndërsa vendimi për Serbinë, pas sulmit të armatosur në Banjskë në shtator të vitit 2024, nuk është marrë kurrë në konsideratë  një qasje që shumë shtete të BE-së e konsiderojnë të pabalancuar, transmeton albinfo.ch.

Kantoni i Schwyz autorizon gjuetinë e ujqërve

Një ujk i gjetur pranë vendbanimeve në Ausserschwyz mund të vritet. Qeveria e Schwyz ka lëshuar një urdhër të menjëhershëm për të shtënë, sepse grabitqari ka humbur frikën nga njerëzit.

Faktori vendimtar ishte një incident të enjten. Departamenti kantonal i Mjedisit njoftoi të premten se ujku i ishte afruar një fermeri në Rempen. Ai nuk tregoi frikë. Kështu, u përmbushën kushtet për një urdhër për të shtënë, sipas legjislacionit federal të gjuetisë.

Megjithatë, ujku ishte vënë re më parë. Që nga fillimi i marsit, ai ishte vërejtur kryesisht në komunat Schübelbach dhe Vorderthal, pranë vendbanimeve dhe fermave, thuhet në deklaratë.

Të martën, një ujk vrau një kaproll pranë termocentralit në Siebnen, pranë vendbanimit. Sipas Departamentit të Mjedisit, një rojtar gjuetie iu afrua më pas ujkut dhe e qëlloi me plumba gome për ta trembur, transmeton albinfo.ch.

Me urdhrin e të shtënave, këshilli qeveritar synon të parandalojë rrezikimin e mëtejshëm të njerëzve, sipas njoftimit për shtyp, përcjell Blick. Leja e të shtënave zbatohet për një perimetër të përcaktuar, bazuar në pamjet dhe vrasjet e dokumentuara dhe duke ndjekur modelin natyror të lëvizjes së ujkut.

Urdhri i gjuetisë është i vlefshëm për 60 ditë dhe do të zbatohet nga rojtari, njoftoi Departamenti i Mjedisit.

Një i vdekur dhe një e lënduar nga sulmi me thikë në Kosovë

Një burrë ka humbur jetën dhe një grua ka mbetur e lënduar si pasojë e një sulmi të dyshuar me mjet të mprehtë në Kosovë. Rasti ka ndodhur të enjten, ndërsa Policia e Kosovës ka konfirmuar se hetimet janë në zhvillim.

Sipas njoftimit të Policisë, me të marrë informatën, njësitet policore kanë dalë në vendin e ngjarjes dhe kanë filluar menjëherë ndërmarrjen e veprimeve hetimore me qëllim të sqarimit të rrethanave të rastit.

“Mjekët emergjentë, të cilët janë ftuar në vendin e ngjarjes, kanë konstatuar vdekjen e njërit prej personave të lënduar, mashkull, 34 vjeç”, thuhet në njoftim. Personi tjetër i përfshirë në rast, një femër 30-vjeçare, është dërguar për trajtim mjekësor.

Bazuar në të dhënat fillestare, dyshohet se të dy personat kanë pësuar lëndime nga një mjet i mprehtë, që dyshohet të jetë thikë.

Policia nuk ka dhënë detaje shtesë lidhur me motivin apo identitetin e të përfshirëve, ndërsa ka bërë të ditur se veprimet hetimore janë duke vazhduar me qëllim të ndriçimit të plotë të rastit.

Studimi zviceran: Shpërndarja ligjore e kanabisit mund të zvogëlojë abuzimin

Shpërndarja ligjore e kanabisit mund të zvogëlojë konsumin problematik, veçanërisht midis njerëzve që përdorin edhe droga të tjera, sipas një studimi zviceran.

Studimi i botuar në revistën e specializuar Addiction tregon një krahasim të drejtpërdrejtë të përdorimit ligjor dhe të paligjshëm të kanabisit. Nuk ka pasur kurrë më parë një studim të kontrolluar dhe të rastësishëm të këtij lloji, shpjegoi autorja kryesore Lavinia Baltes-Flückiger nga Shërbimet Psikiatrike të Aargaut, në një njoftim për shtyp të lëshuar nga Universiteti i Bazelit të enjten.

Gjysma e afërsisht 370 pjesëmarrësve në studim ishin në gjendje të blinin kanabis ligjërisht në farmaci, si pjesë e studimit të kanabisit “Weedcare” në Bazel. Gjysma tjetër vazhdoi ta merrte drogën në tregun e zi. Pjesëmarrësit raportuan për konsumin dhe gjendjen e tyre mendore nëpërmjet pyetësorëve në intervale të rregullta.

Nuk ka prova për përkeqësim

Studimi nuk dha prova se furnizimi ligjor i kanabisit rriti ashpërsinë e përdorimit problematik të kanabisit ose problemeve të lidhura me shëndetin mendor, siç janë depresioni ose ankthi, shkruan swissinfo. Në vend të kësaj, studiuesit gjetën prova se përdorimi problematik i kanabisit tentonte të ulej. Efekti pozitiv ishte veçanërisht i fortë midis atyre që përdornin edhe droga të tjera, përcjell albinfo.ch.

Konsumi konsiderohet problematik nëse shkakton ose përkeqëson vështirësi shëndetësore, sociale ose psikologjike, shpjegoi Universiteti i Bazelit.

Pas përfundimit të studimit krahasues pas gjashtë muajsh, grupi i kontrollit, i cili më parë kishte siguruar kanabis në tregun e zi, gjithashtu fitoi akses të ligjshëm në substancë, sipas Universitetit të Bazelit.

Ulen dënimet e kosovarëve të akuzuar për skllavërim të grave: Mungojnë faktet

Në procesin gjyqësor për trafikim të dyshuar njerëzor, të zhvilluar të mërkurën, Gjykata e Lartë (kantonale) e Bernës ka ulur dënimet e tre anëtarëve meshkuj të një familjeje nga Kosova. Kështu, ankesa e dy ish-grave, u rrëzua nga gjykata.

Kryefamiljari dhe dy djemtë janë paraqitur para Gjykatës së Lartë. Sipas akuzës, “patriarku” i familjes ka aranzhuar martesat e katër djemve të tij duke sjellë në Zvicër vajza të mitura nga Ballkani me avion, transmeton albinfo.ch. Pasi martoheshin, gratë, sipas akuzës, se mbaheshin në kushte skllavërie në Jura të Bernës.

Rasti pati shkaktuar një bujë mbarëkombëtare në vitin 2022. Thuhej se familja funksiononte sipas ligjit zakonor mesjetar shqiptar (kanunit), shkruan swissinfo.ch. Megjithatë, Gjykata Regjionale në Moutier nuk i dënoi ata për trafikim qeniesh njerëzore ose përdhunim. Provat nuk ishin të mjaftueshme për këtë.

Babai dhe njëri nga djemtë janë dënuar në shkallën e parë vetëm me dënime me burgim me kusht – babai për shkelje të Ligjit për të Huajt, djali për veprime seksuale me të mitur. Një djalë tjetër mori një gjobë me kusht për fyerje dhe kërcënime, përcjell albinfo.ch. Dy djem u liruan nga akuzat.

Dy ish-bashkëshortet i kishin konsideruar dënimet shumë të buta dhe e çuan çështjen më tej. “Nuk jam trajtuar si njeri, por si objekt”, ka thënë njëra prej tyre, në cilësinë e paditëses, në gjykatë të mërkurën. “Ai më rrihte me rrip”, ka shpjeguar gruaja e dytë.

Avokati i saj ka folur për fyerje, kërcënime, izolim, lëndime fizike dhe presion psikologjik. Dy gratë, sipas tij ishin degraduar në skllave seksi. Ai ka argumentuar tutje se vlerësimi i provave në vendimin e shkallës së parë kishte mangësi serioze. Nevojitet një gjykim më i barazpeshuar.

Kryefamiljari, duke folur në Gjykatën e Lartë, gjithashtu i ka mohuar akuzat kundër tij. Dy djemtë e tij të bashkëpandehur pohuan se nuk kishin përdorur kurrë dhunë apo shtrëngim. Zyra e Prokurorit të Përgjithshëm Publik nuk ishte e përfshirë në procedurat e shkallës së dytë.

Gjykata e Lartë e ka rrëzuar ankesën e ish bashkëshorteve. Kryetari i trupit gjykues deklaroi në vendimin e tij se ngjarjet ndodhën me dyer të mbyllura. Pra, asnjë person i jashtëm nuk e di se çfarë po ndodhte. Megjithatë, deklaratat e dy paditëseve nuk janë të besueshme, sipas tij, transmeton albinfo.ch. Ekzistojnë dyshime të forta rreth imazhit të përshkruar nga to, si femra të skllavëruara.

Gjobat janë ulur me dhjetë përqind. Për babanë e familjes, për shembull, kjo do të thotë që dënimi me burgim me kusht për shkelje të Ligjit për të Huajt u ul nga 150 në 135 ditë.

Sa katolike është Zvicra në vitin 2025?

Me zgjedhjen e Papës së ri më 8 maj, kjo është një kohë e mirë për të parë se sa popullore është Kisha Katolike në Zvicër dhe nëse njerëzit marrin pjesë në meshë.

Peshkopët zviceranë reaguan pozitivisht ndaj zgjedhjes së Papës së parë amerikan, Robert Prevost, tani Papa Leo XIV , në historinë e Kishës Katolike.

“E takova, ai është një njeri shumë, shumë i përulur, shumë diskret, një dëgjues i mirë, i ekuilibruar, por edhe shumë efikas dhe i saktë”, tha Alain de Raemy, peshkop ndihmës i Dioqezës së Lozanës, Gjenevës, Fribourg dhe Luganos.

Për Peshkopin Joseph Bonnemain të Churit (Graubünden), Papa i ri është dikush që “po përpiqet të korrigjojë zhvillimet problematike në Shtetet e Bashkuara”.

Ai shtoi, megjithatë, se Leo XIV “nuk është kryesisht një amerikan, por një pastor dhe misionar me përvojë që dëshiron të shpallë gëzimin dhe dashurinë e Ungjillit”.

Ndërkohë që nuk ka pasur kurrë një Papë zviceran, Zvicra ka një lidhje të fortë historike me Vatikanin: Rojet Papale, të cilat u kanë shërbyer të gjithë Papëve që nga viti 1506, dhe do të vazhdojnë të ruajnë edhe LEO XIV.

Dhe kjo na çon te pyetja… sa e rëndësishme është Kisha Katolike në Zvicër?

Sipas Presence Switzerland, e cila është pjesë e Ministrisë së Jashtme (FDFA), katolikët përbëjnë besimin e dytë më të madh fetar në vend   32.1 për qind të popullsisë, ndërsa ata pa besim fetar arrijnë në 33.5 për qind.

Bashkësitë e tjera fetare të krishtera përbëjnë 5.6 përqind; myslimanët, 5.9 për qind; kishat dhe bashkësitë e tjera fetare, 1.3 për qind; hebrenjtë, 0.2 për qind; dhe ata, përkatësia fetare e të cilëve është e panjohur, 0.0 për qind, transmeton albinfo.ch.

Fakte të tjera interesante:

  • Liria fetare është e sanksionuar në Kushtetutën e vendit
  • Reformimi Protestant filloi në Zvicër në shekullin e 16-të me Huldrych Zwingli në Cyrih dhe Jean Calvin në Gjenevë
  • Ushtarët zviceranë kanë ruajtur Vatikanin që nga viti 1506.

Pak histori

Gjithashtu, sipas Presence Switzerland, Kisha Katolike ushtroi pushtet të madh në Zvicër gjatë Mesjetës derisa Reformimi në vitin 1536 e uli shumë ndikimin e saj.

“Megjithatë, Kisha Katolike përjetoi një ringjallje përmes Kundër-Reformimit, me Jezuitët që krijuan një sistem arsimor katolik dhe Kapuçinët që ofruan kujdes baritor. Biblioteka e Abacisë dhe Arkivi i Abacisë nga kjo periudhë, të vendosura në Kompleksin e Manastirit të Shën Gallenit, tani njihen si Vend i Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s.”

Sot, kantonet me përqindjen më të lartë të katolikëve janë Uri, Valais, Obwalden dhe Appenzell Innerrhoden.

Kisha Katolike Romake në Zvicër është e ndarë në gjashtë dioqeza, me seli në Solothurn, Fribourg, Sion, Chur, St Gallen dhe Lugano. Peshkopët e këtyre dioqezave raportojnë drejtpërdrejt te Papa.

A e ndjekin katolikët kishën rregullisht?

Po, disa shkojnë në Meshë… për arsye fetare, por shumë janë pakënaqur me Kishën dhe janë larguar. Në prill të këtij viti, një anketë zbuloi se mbi një e katërta e katolikëve zviceranë e kanë konsideruar largimin nga kisha.

(Megjithatë, ky fenomen nuk prek vetëm katolikët; edhe fetë e tjera raportojnë më pak famullitarë).

Sa i përket katolikëve, dhjetëra mijëra janë larguar në vitet e fundit, pasi u bënë të njohura akuzat për abuzim seksual brenda radhëve të Kishës.

Ndërsa statistikat më të fundit nuk janë publikuar ende, shifrat e publikuara tregojnë se në vitin 2023, rreth 34,600 njerëz ishin larguar nga Kisha Katolike, pikërisht për shkak të zbulimeve të abuzimit seksual.

Të tjerë, megjithatë, e kanë lënë kishën për arsye krejtësisht të tjera – financiare.

Për çfarë bëhet fjalë?

Zvicra është një nga vendet e pakta ku shumica e njerëzve duhet të paguajnë taksa për të mbështetur institucionet fetare.

Kjo është një situatë disi paradoksale, pasi Zvicra njeh parimin e ndarjes së kishës nga shteti, gjë që normalisht do të përjashtonte financimin publik të grupeve fetare.

Megjithatë, besimet kryesore të vendit janë të autorizuara të mbledhin taksat e kishës; në fakt, Kushtetuta Zvicerane lejon shprehimisht kantonet të rregullojnë marrëdhënien midis kishës dhe shtetit në territoret e tyre, duke përfshirë të drejtën për të vendosur taksa.

Por edhe kjo praktikë shtrihet në të gjitha besimet, dhe jo vetëm në katolikët.

Bankat zvicerane gjithnjë e më shumë po përdorin inteligjencën artificiale

Duke kapërcyer hezitimin fillestar, gjithnjë e më shumë banka me pakicë, ato që ofrojnë shërbime për klientët normalë dhe bizneset e vogla, po i drejtohen inteligjencës artificiale (IA) për të optimizuar proceset dhe për të ofruar produkte të reja.

Një studim nga Universiteti i Shkencave dhe Arteve të Aplikuara të Lucernit (HSLU) tregon se, megjithëse përdorimi i IA-së është ende në hapat e parë, potenciali është njohur, për shembull në fushat e analizës së të dhënave dhe menaxhimit të riskut.

Rreth 70% e 45 institucioneve të anketuara si pjesë e hulumtimit e përdorin IA-në në mënyrë aktive, kryesisht brenda proceseve të brendshme në segmente të tilla si transaksionet e pagesave (23%), përpunimi i dokumenteve (23%) dhe analiza (20%), transmeton albinfo.ch.

Megjithatë, në disa raste, aplikacionet e inteligjencës artificiale tashmë po përdoren në marrëdhëniet me klientët, për shembull për të ndihmuar punonjësit të përgjigjen ndaj kërkesave të thjeshta për informacion. Trembëdhjetë përqind e bankave përdorin teknologjinë e re në qendrat e thirrjeve, ndërsa 10% e përdorin atë për të këshilluar klientët mbi shërbimet bazë (llogari, karta) dhe financimin.

Sipas studimit, IA mund të integrohet pa probleme edhe në kanalet ekzistuese siç është e-banking. Veçanërisht të njohura janë chatbot-et. “Megjithatë, për momentin, njerëzit janë ende të pazëvendësueshëm, veçanërisht kur bëhet fjalë për tema të ndjeshme”, pranojnë autorët e studimit.

Sipas hulumtimit, inteligjenca artificiale do ta ndryshojë thellësisht sektorin bankar. Do të mundësojë procese më efikase dhe me cilësi më të lartë, për shembull në analizën e kreditit ose shërbimin ndaj klientit. Vlerësimi i synuar i të dhënave të klientëve do të hapë gjithashtu rrugën për mundësi të reja për të personalizuar shërbimet.

Në të njëjtën kohë, megjithatë, varësia nga teknologjitë dhe kompanitë individuale që i ofrojnë ato po rritet gjithashtu, dhe bashkë me të edhe rreziku i boshllëqeve të sigurisë. Bankat duhet të forcojnë infrastrukturën e tyre të IT-së në përputhje me rrethanat, argumentojnë studiuesit. Në të njëjtën kohë, është e rëndësishme të mbahet një sy i vazhdueshëm mbi trendet në zhvillimin e softuerëve.

Si qëndron kancelari gjerman pas marrjes së pushtetit?

Kancelari i ri, Friedrich Merz, premtoi një ndryshim të madh. Çfarë presin gjermanët dhe cilat janë reagimet e para pas ardhjes së tij në pushtet?

Supozohej se do të ishte një fillim i ri për një qeveri të re ndryshimesh. Por fillimi nuk ishte ashtu. Ishte më shumë një dështim sesa një sukses. Friedrich Merz dështoi në raundin e parë, ndërsa kancelar u zgjodh në raundin e dytë tëvotimit më 6 maj në Bundestag. Në raundin e parë nuk i mori votat e të gjithë deputetëve të koalicionit të tij CDU/CSU dhe SPD. As në raundin e dytë nuk votuan të gjithë nga këto parti, por megjithatë fitoi shumicën e domosdoshme. Sidoqoftë, kancelarët gjermanë gjithmonë janë zgjedhur në votimin e parë. Zgjedhja në raundin e dytë e dobëson Merzin që në fillim.

Nuk ka entuziazëm, as ndonjë rritje të madhe besimi se ky është një fillim i madh i një qeverie të suksesshme. Kështu e sheh shumica e qytetarëve, sipas një sondazhi aktual të opinionit publik të kryer nga Deutschlandtrend i ARD.

Instituti Infratest dimap pyeti gjithsej 1325 qytetarë në moshë madhore me të drejtë vote për mendimin e tyre më 5 dhe 6 maj.

Merz ende nuk ka dëshmuar aftësitë e tij

Friedrich Merzu bë kancelari i dhjetë i Republikës Federale të Gjermanisë. Por shumë veta pyesin veten nëse ai është vërtet zgjedhje e mirë. Plot 59 për qind e qytetarëve besojnë se nuk është. Vetëm një e treta e të anketuarve kanë një mendim pozitiv për të.

Të anketuarit nuk kanë një mendim të veçantë as për disa ministra. Ministri i ri i Brendshëm, Alexander Dobrindt (CSU), pati rezultate të dobëta, sepse 42 për qind e shohin atë si një zgjedhje të keqe, ndërsa 35 për qind mendojnë se ai është një zgjedhje e mirë.

I vetmi ministër që merr mbështetje të madhe ështëBoris Pistorius. Plot 73 për qind e të anketuarve besojnë se socialdemokrati dhe ish-ministri i Mbrojtjes është njeriu i duhur për këtë pozicion.

Pse Merz pati rezultate kaq të këqija? Ndoshta sepse shumë njerëz ende janë të pakënaqur me të për shkeljen e premtimeve të shumta menjëherë pas zgjedhjeve. Ai pati pranuar të votojë bashkë me AfD, ndërsa menjëherëpas votimeve ai kërkoi që të ndryshonë rregullat e futjeve në borxhe, gjë që më parë e ka kundërshtuar.

Mungesa e ndryshimeve

Edhe pse mbizotëron atmosfera negative ndaj qeverisë, vlerësimi ndaj partive nuk ka ndryshuar shumë. Në pyetjen e zakonshme se për kë do të votonin nëse zgjedhjet do të mbaheshin të dielën e ardhshme, kristiandemokratët (CDU/CSU) do të forcoheshin vetëm pak dhe do të merrnin 27 për qind. SPD mbetet në 16 për qind. Alternativa për Gjermaninë (AfD) me 23 për qind mbetet forca më e fortë opozitare. Të Gjelbrit dhe të Majtët janë pothuajse të barabartë – 11 dhe 10 për qind. Aleanca e Sahra Wagenknecht (BSW) dhe FDP mbeten nën pragun zgjedhor.

Në fillim të majit, Zyra Federale për Mbrojtjen e Rendit Kushtetues (BfV) e klasifikoi partinë AfD si një parti e vërtetuar ekstremiste të djathtë. Partia ngriti një padi kundër vlerësimit, por Zyra pretendon se ka mbledhur prova për vite me radhë dhe se ka prova të mjaftueshme se qëllimet e AfD janë kundër demokracisë, kundër sundimit të ligjit dhe dinjitetit njerëzor. (Për momentin Zyra aFederale e ka pezulluar përkohësisht klasifikimin e partisë si “sigurisht ekstremiste e djathtë”, shën.red.)

67 për qind e qytetarëve pajtohen me këtë vlerësim nga Zyra Federale për Mbrojtjen e Rendit Kushtetues. AfD mund të vihet nën mbikëqyrje nga agjencitë e inteligjencës, duke përfshirë monitorimin e komunikimeve dhe lëvizjeve të individëve.Të gjitha partitë e tjera parlamentare përjashtojnë bashkëpunimin me AfD-në, edhe nëse pak më pak se gjysma e të pyeturve do të pranonin miratimin e ligjeve dhe rregulloreve që do të mbështeste edhe kjo parti populiste.

Por nuk është e pranueshme që ata të marrin pjesë në qeveri, madje as në organet parlamentare, në të cilat, sipas rezultatit të zgjedhjeve, ata mund të kenë anëtarët e tyre.

Megjithatë, shumë qytetarë ndajnë pikëpamjet politike të AfD-së. Midis mbështetësve të partisë, dominon qartë mendimi se temat e saj janë më të rëndësishme sesa etiketimi i partisë si ekstremiste. Mbështetja për qëndrimin anti-migracion është veçanërisht e përhapur; me këtë politikë pajtohen 45 për qind e qytetarëve në të gjithë vendin.

Ndalimi i AfD-së?

Në Gjermani, pyetja që po shtrohet gjithnjë e më shumë është: a duhet të ndalohet AfD-ja? Është një procedurë e ndërlikuar ligjore që ka dështuar disa herë në raste të tjera.

Pavarësisht këtij pragu shumë të lartë për ndalimin e një partie politike, hulumtimet tregojnë se 43 për qind e të pyeturve janë në favor të një ndalimi të tillë, ndërsa 47 për qind janë kundër. Shumica e mbështetësve të ndalimit janë midis votuesve të të Gjelbërve, të Majtës dhe SPD-së, transmeton albinfo.ch.

Mjaft me krimet naziste?

8 maji shënon fundin e Luftës së Dytë Botërore. Jo vetëm në Gjermani, por edhe në të gjithë Evropën. Në këtë përvjetor është shtruar pyetja: A duhet të “vendosim një vijë” nën krimet naziste?

AfD-ja e ka kërkuar shpesh këtë. Sipas Deutschlandtrend, pothuajse gjysma e mbështetësve të partisë besojnë se “është thënë shumë” për krimet e nazizmit. Vetëm nëntë për qind mendojnë se nuk flitet mjaftueshëm sa duhet për këto krime.

Votuesit e partive të tjera mendonjë ndryshe – vetëm një përqindje e vogël (midis 8 dhe 16 për qind) besojnë se përkujtimet duhet të ndalen. Në prag të përkujtimit të përfundimit të Luftës që filloi Gjermania naziste, ky rezultat është veçanërisht i rëndësishëm./DW

Keller-Sutter për tarifat: Jemi drejt arritjes së një marrëveshje me SHBA-në

Presidentja e Konfederatës u takua me Sekretarin e Thesarit të SHBA-së, Scott Bessent teksa të dy vendet synojnë të përshpejtojnë procesin e vazhdueshëm për të arritur një marrëveshje mbi tarifat, sipas presidentes zvicerane, Karin Keller-Sutter.

Përmes një konference për shtyp në Gjenevë të premten, ajo ka përmendur marrëveshjen e arritur midis Londrës dhe Uashingtonit, duke shtuar se shpreson që Zvicra të jetë vendi i radhës që do të nënshkruajë një marrëveshje të ngjashme me administratën Trump, transmeton albinfo.ch.

Takimi me palën amerikane, dhe në veçanti me Ministrin e Ekonomisë Scott Bessent dhe Përfaqësuesin për Tregti Jamieson Greer, u zhvillua në një atmosferë miqësore dhe konstruktive, shpjegoi kreu i Departamentit Federal të Financave, duke specifikuar se brenda një ose dy javësh Zvicra do të duhet të finalizojë një deklaratë parimore, siç është rënë dakord me palën amerikane, dhe më pas të dërgojë Sekretaren e Shtetit për Çështjet Ekonomike, Helene Budliger Artieda, dhe Sekretaren e Shtetit për Çështjet Financiare Ndërkombëtare, Daniela Stoffel, në Shtetet e Bashkuara.

“Është ende pak herët për të thënë se Zvicra është jashtë rrezikut”, këmbënguli Keller-Sutter. “Por mund të themi se është inkurajuese që amerikanët duan ta përshpejtojnë procesin.”

Zvicra po përpiqet të shmangë tarifat shtesë prej 31% për eksportet e saj, të pezulluara nga Presidenti Donald Trump.

Parmelin: “Negociatat me Kinën po përparojnë”

Lidhur me modernizimin e marrëveshjes së tregtisë së lirë me Kinën (partneri i tretë më i madh tregtar i Konfederatës pas BE-së dhe Shteteve të Bashkuara), takimi i Keller-Sutter dhe Guy Parmelin me zëvendëskryeministrin kinez He Lifeng, i cili ndodhej në Gjenevë për bisedime mbi tarifat me amerikanët, u zhvillua gjithashtu në një atmosferë të hapur dhe konstruktive.

Shefi i ekonomisë Parmelin siguroi se negociatat po përparojnë dhe se do të ketë një raund tjetër negociatash në Zvicër në korrik.

Qëllimi ynë, theksoi nënkryetari i Këshillit Federal, është të përmirësojmë aksesin në treg për disa nga produktet tona që nuk përfshihen në marrëveshjen aktuale të tregtisë së lirë. Me Kinën, ashtu si me SHBA-në, qëllimi është të arrihet një zgjidhje shpejt, specifikoi ai.

Zgjedhjet parlamentare në Shqipëri, provë vendimtare për në BE

Me Partinë Socialiste që kërkon një mandat të katërt dhe një opozitë të ndarë mes Partisë Demokratike dhe forcave të tjera më të vogla, këto zgjedhje shihen si një moment vendimtar për rrugën demokratike të Shqipërisë, angazhimin në luftën kundër korrupsionit dhe aspiratën e saj të gjatë drejt Bashkimit Europian.

3.7 milionë shtetas shqiptarë do të zgjedhin 140 përfaqësuesit e tyre në parlament. Për herë të parë voton edhe diaspora.

Në garë për integrimin në BE, Partia Socialiste hapi fushatën e saj elektorale në orën 12:00 të mesditës së 12 prillit, një moment i mbushur me simbolikë. Aktiviteti u zhvillua në sheshin Skënderbej, në një skenë që imitonte flamurin e Bashkimit Evropian me 12 yje, duke theksuar mesazhin kryesor të partisë: integrimi në BE mbetet prioriteti kryesor politik. Slogani i fushatës “Shqipëria 2030 në BE” e përforconte më tej këtë mesazh.

“Vetëm ne e kemi në dorë fatin evropian të Shqipërisë”, u shpreh kryeministri Edi Rama, teksa u bëri thirrje qytetarëve që të votojnë Partinë Socialiste, si e vetmja forcë, sipas tij, që mund ta fusë vendin në BE.

A mund ta garantojë PS anëtarësimin në BE?

Analistët politikë në Shqipëri thonë se procesi i integrimit është më shumë teknik dhe varet nga përmbushja e kritereve që i vendosen qeverisë shqiptare nga Brukseli. “Ky përdorim në fushatë elektorale e dëmton konceptin e integrimit, pasi për këtë Shqipëria duhet të realizojë reforma, të ketë shtet funksional të se drejtës, antikorrupsion, dhe nje reformim shoqëror”, shprehet politogu Afrim Krasniqi, Drejtor Ekzekutiv i Institutit Shqiptar për Studime Politike.

“Ky premtim duket një qasje spektakolare” – tha Elvin Luku, profesor i komunikimit në Universitetin e Tiranës. “Dymbëdhjetë vjet në pushtet e kanë konsumuar këtë qeveri, prandaj, premtimi i pasaportës së Bashkimit Evropian duket të jetë opsioni i vetëm që i mbetet për të fuqizuar fushatën”, u shpreh ai për Deutsche Welle.

Bashkimi i një opozite të përçarë

“Ky është koalicioni më i fuqishëm që Shqipëria ka parë në 32 vite ”, u shpreh ish-kryeministri Sali Berisha dhe njëherësh lideri i Partisë Demokratike teksa prezantoi koalicionin “Aleanca për Shqipërinë Madhështore” në muajin mars. Për të marrë votëbesimin e shqiptarëve në 11 maj, kjo opozitë premton se do të përmirësojë mirëqenien e tyre, me propozimet për ta rritur rrogën mesatare 1200 euro apo pensionet me 20%. Megjithatë pas 12 vitesh në opozitë dhe përçarjeve të brendshme të PD, sfidat vijojnë.

Lirimi i Sali Berishës nga arresti i shtëpisë, pas akuzave të ngritura nga drejtësia shqiptare për korrupsion, e rigjallëroi bazën e Partisë Demokratike, por ai vijon të mbetet nën hetim në vend dhe i sanksionuar nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Mbretëria e Bashkuar për akte korruptive dhe minim të demokracisë, çka e kufizon ndikimin e tij në arenën ndërkombëtare. Aleati i tij, Ilir Meta, ish-president dhe lider i Partisë së Lirisë, mbetet në paraburgim, i arrestuar prej vitit 2024 nën akuzat për korrupsion dhe pastrim parash. Sipas Afrim Krasniqit, lista e kandidatëve të opozitës tregon qartë, se qëllimi i saj është të sigurojë imunitet dhe mbrojtje për figurat që janë nën hetim, dhe jo reformim te vetvetes. Parti të reja kërkojnë të prishin status quo-në.

Alternativa reformiste – Partitë e reja në fushatë

Në peizazhin e polarizuar politik, dominuar prej vitesh nga binomi PS – PD, disa parti të reja kanë hyrë në garë për të ofruar alternativa reformiste. Midis tyre është “Lëvizja Bashkë”, me një profil të theksuar të majtë dhe rrënjë në aktivizmin qytetar, “Shqipëria Bëhet”, e njohur për nismat kundër korrupsionit, si dhe partia “Mundësia”, e udhëhequr nga sipërmarrësi dhe ish-deputeti i PD-së, Agron Shehaj. Sondazhet paraprake tregojnë se këto parti të reja kanë mundësi të kufizuara për të pasur një ndikim të madh, megjithatë analistët e konsiderojnë pjesëmarrjen e tyre si një zhvillim pozitiv për demokracinë shqiptare. “Për herë të parë kemi disa parti të reja që nuk janë zgjatime të partive ekzistuese, dhe ofrojnë alternativa të reja për votuesit e rinj. Kjo i shërben decentralizimit politik”, shprehet politologu Krasniqi. “Partitë e reja kanë sjellë elemente pozitive në fushatë, si programe dhe vizion, por ato mbeten të diskriminuara dhe penalizohen nga kodi zgjedhor”,  shprehet Luku, i cili vëren gjithashtu se këto parti nuk marrin hapësirë në mediat tradicionale sikundër partitë e mëdha, ndërsa mbyllja e platformave sociale, si Tik tok, i penalizon.

Votë e lirë, përfaqësim i dirigjuar

Ndryshimet e fundit në Kodin Zgjedhor kanë futur një formë të votimit preferencial, duke i lejuar votuesit që të shprehin preferencën e tyre për kandidatët brenda një liste partiake. Megjithatë, mbetet një kufizim themelor: një e treta e listës është e mbyllur, që do të thotë se renditja e kandidatëve në këtë seksion vendoset nga drejtuesit e partive dhe nuk mund te ndryshohet nga vota e qytetarëve. Këta kandidatë, të përzgjedhur nga drejtuesit e partisë, kanë praktikisht mandate të garantuara. Analistët politikë thonë se ajo që në pamje të parë duket si hapje ndaj zgjedhësve, në fakt ruan kontrollin e lidershipit dhe i mbyll derën konkurrencës së lirë. Sipas politologut Afrim Krasniqi rivaliteti politik është zhvendosur brenda vetë partive politike, dhe ka zbehur përballjen mes partive kundërshtare. “Listat janë produkt i një procesi pa meritokraci, dhe që synojnë që të ulin shanset për qasje ndryshe apo fraksione në grupet parlamentare”, thotë Krasniqi.

Një kërcënim për sistemin gjyqësor?

Partitë kryesore politike janë drejt fundit të fushatës për zgjedhjet parlamentare të së dielës, me premtime për forcimin e shtetit ligjor dhe luftën kundër korrupsionit, por listat e kandidatëve të tyre tregojnë një realitet tjetër. Si Partia Socialiste në pushtet, ashtu edhe Partia Demokratike në opozitë, kanë përfshirë në lista kandidatë që janë aktualisht nën hetim nga Struktura e Posaçme Kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (SPAK).

Sipas të dhënave të mbledhura nga Qëndresa Qytetare, organizatë e shoqërisë civile që monitoron integritetin publik, në listat e PS dhe PD ndodhen 15 kandidatë nën hetim, shtatë prej të cilëve në vende të sigurta për deputetë. Këto kandidatura nuk shkelin formalisht ligjin, por për analistët e politikës thonë se ato e sfidojnë sistemin e drejtësisë. “Përfshirja e kandidatëve nën hetim penal nga partitë kryesore është tregues i kthimit prapa për demokracinë në Shqipëri,” shprehet Rigels Xhemollari, drejtor ekzekutiv i Qëndresës Qytetare. “Brenda listave ka familjarë të personazheve të botës së krimit apo të larguar nga politika me ligjin e dekriminalizimit”,  shprehet Xhemollari. Ai shfaq shqetesimin se nëse këta kandidatë zgjidhen deputetë, mund të kenë mundësi reale për të ndikuar në deformimin e sistemit të drejtësisë. Ndërkohë Prokuroria e Posaçme ka njoftuar se po heton 35 raste për krime zgjedhore. Zgjedhjet, provë e fortë për integrimin në BE Sipas raportit paraprak të OSBE/ODIHR-it, që mban datën e 28 prillit, fushata është karakterizuar nga polarizim i fortë politik dhe mosbesim i thellë midis partive kryesore, duke ngritur shqetësime në lidhje me drejtësinë e procesit. Zgjedhjet e së dielës shihen gjerësisht si një provë vendimtare e pjekurisë demokratike të Shqipërisë dhe rrugës së saj drejt anëtarësimit në BE.

Ndërsa Shqipëria ka bërë përparim në drejtim të reformës gjyqësore, veçanërisht si rezultat i hetimeve të SPAK-ut për korrupsionin e nivelit të lartë, zgjedhjet mbeten një pikë e dobët./DW

Kryetarja e Gjykatës Speciale të martën viziton Kosovën

Kryetarja e Gjykatës Speciale në Hagë, Ekaterina Trendafilova, të martën, më 13 maj, do të qëndrojë për vizitë në Kosovë.

Sipas raportimeve nga media në Kosovë, gjatë kësaj vizite ajo do të mbajë një konferencë për media, transmeton albinfo.ch.

Ndryshe, Trendafilova për herë të fundit ka qenë në Kosovë në tetor të vitit të kaluar.

Ecën përpara plani për lidhjen e drejtpërdrejtë të trenit Londër-Zvicër

Hekurudhat Federale të Zvicrës po përparojnë me planet për një lidhje të drejtpërdrejtë hekurudhore midis Londrës dhe Zvicrës deri në vitin 2030. Ministri i Transportit, Albert Rösti, dhe homologja e tij britanike, Heidi Alexander, nënshkruan një deklaratë në Londër.

Ky dokument “hedh themelet për përgatitjen e hapave të ardhshëm së bashku”, tha Rösti në një deklaratë për shtyp të botuar të premten, shkruan swissinfo. “Një lidhje e këtij lloji do të dërgonte një sinjal të fortë për transportin publik ndërkombëtar dhe marrëdhëniet me Mbretërinë e Bashkuar.”

Ky njoftim vjen pasi qeveria synon të bëjë shkurtime në transportin hekurudhor ndërkombëtar, veçanërisht gjatë natës, përcjell albinfo.ch.

Asnjë subvencion shtetëror nuk është planifikuar për funksionimin e linjës Londër–Zvicër, tha për agjencinë zvicerane të lajmeve Keystone-ATS Franziska Ingold, shefe e komunikimeve në Ministrinë e Transportit. Prandaj, projekti nuk bie ndesh me planin e kursimeve të qeverisë, shtoi ajo.

Autoritetet zvicerane përfitojnë nga kartëmonedhat e pandryshuara

Qeveria dhe kantonet zvicerane do të marrin mbi 700 milionë CHF nga Banka Kombëtare e Zvicrës (SNB), sepse kartëmonedhat e vjetra me vlerë pothuajse 1 miliard CHF nuk janë shkëmbyer.

Sipas një deklarate nga SNB, kjo ka të bëjë me kartëmonedhat nga seria e gjashtë, të cilat u tërhoqën në fillim të mijëvjeçarit.

Kartëmonedhat e kësaj serie, me vlerë 989.6 milionë CHF, nuk janë shkëmbyer deri në fund të prillit 2025. Prandaj, pjesa më e madhe e këtyre parave tani po shpërndahet. Vetëm 99 milionë CHF do të mbeten në SNB, në rast se në të ardhmen do të shkëmbehen kartëmonedha të vjetra.

Një total prej 178.1 milionë CHF do t’i paguhet Fondit Zviceran për Asistencë në Rastin e Dëmeve të Pasigurueshme nga Fatkeqësitë Natyrore (fondssuisse). Dy të tretat e parave të mbetura do të shkojnë për kantonet (475 milionë CHF), dhe një e treta për qeverinë federale (237.5 milionë CHF), sipas njoftimit për shtyp, shkruan swissinfo, përcjell albinfo.ch.

Shpërndarja e parave rregullohet nga Akti Federal mbi Valutat dhe Instrumentet e Pagesave. Ai parashikon që, 25 vjet pas tërheqjes së një serie kartëmonedhash, vlera ekuivalente e kartëmonedhave që nuk janë shkëmbyer do të ndahet sipas një formule shpërndarjeje. SNB tha se përfituesit do të paguhen në maj 2025.

Pesë qytete gjermane renditen ndër “më jomiqësoret në botë”

Në sondazhin e fundit nga InterNations, pesë qytete gjermane ishin ndër dhjetë qytetet më pak mikpritëse dhe jo miqësore për të huajt.

Nga kompanitë e klasit botëror deri te cilësia e lartë e jetës, Gjermania ka shumë për t’u ofruar të huajve, por kur bëhet fjalë për ngrohtësinë dhe miqësinë lokale, duket se ka mbetur shumë për të dëshiruar.

Në renditjen e fundit të Qyteteve të Mërguar 2024 nga InterNations, pesë qytete të mëdha gjermane kanë fituar një vlerësim të palakmueshëm, duke u renditur në mesin e 10 qyteteve më pak mikpritëse në botë. Sipas të anketuarve ndërkombëtarë të sondazhit, kryeqyteti bavarez i Mynihut duhet të kurorëzohet si qyteti më pak miqësor në botë, i ndjekur nga tre qytete të tjera gjermane që përbëjnë katër vendet e para.

Renditja, bazuar në përgjigjet e më shumë se 12 000 njerëzve që jetojnë jashtë në mbarë botën, vlerëson se sa e lehtë është të vendosesh në jetën jashtë vendit.

Një nga masat kryesore është “Indeksi i lehtësisë së vendosjes”, i cili përfshin tregues të tillë si miqësia lokale, ndjenja si në shtëpi dhe sa e lehtë është të ndërtosh një jetë sociale. Për fat të keq për metropolet e Gjermanisë, ato shënuan veçanërisht dobët në të gjithë tabelën.

Mynih: Nuk ka mikpritje bavareze për të ardhurit

Megjithë peizazhin e tij mahnitës dhe mashtrimet e Oktoberfest-it, Mynihu spikat në renditje si qyteti më pak miqësor për të huajt, duke u renditur në vendin e 53-të.

Kryeqyteti bavarez mori notat më të ulëta për mirëdashjen lokale, me gati gjysmën e të anketuarve që vlerësojnë vendasit si jo miqësorë.

Shumë nga të anketuarit raportuan gjithashtu probleme në ndërtimin e një jete shoqërore aktive: 65 përqind thanë se e kishin të vështirë të bënin miq dhe vetëm 37 përqind thanë se ishin të kënaqur me rrethin e tyre aktual shoqëror.

Në një sondazh me banorët e Mynihut të kryer nga The Local disa vite më parë, lexuesit i përshkruan gjithashtu vendasit në kryeqytetin bavarez si paksa shumë të ftohtë dhe të rezervuar.

“Është shumë e shtrenjtë dhe e mërzitshme dhe banorët e saj janë mjaft armiqësorë”, tha lexuesi Meli, ndërsa lexues të tjerë i përshkruanin vendasit si “të mbyllur”, “konservatorë” dhe “të pasjellshëm”.

Këto pikëpamje u bënë jehonë në sondazhin e InterNations. “Është e vështirë të krijosh lidhje të vërteta me vendasit”, tha një italian që jeton në qytet.

Të tjerë vunë në dukje se Gemütlichkeit i famshëm bavarez (komoditeti ose ngrohtësia) duket i rezervuar për banorët prej kohësh, dhe jo për të sapoardhurit.

Hamburg: Mot i ftohtë dhe njerëz edhe më të ftohtë

Qyteti portual verior i Hamburgut rezultoi pak më mirë se Mynihu, duke u ulur në vendin e 52-të nga 53. Ndërsa një skenë kulturore e gjallë dhe qendra e qytetit që mund të ecësh mund të jenë tërheqëse për të ardhurit ndërkombëtarë, duket se shumë janë zhgënjyer nga mirëpritja që ata marrin.

Sipas sondazhit të InterNations, vetëm 42 përqind e të huajve i gjetën vendasit miqësorë – shumë më poshtë mesatares globale prej 63 përqind. Edhe më shqetësuese, pothuajse gjysma (44 përqind) thanë se nuk ndiheshin si në shtëpinë e tyre në qytet, me shumë vështirësi për t’u vendosur.

Kjo përshtypje u mbështet nga një sondazh i fundit i kryer nga The Local, në të cilin lexuesit lavdëruan infrastrukturën dhe atraksionet e klasit të lartë të Hamburgut, por ankoheshin për mosdashurinë e vendasve.

“Është e vështirë të hysh në qarqet shoqërore dhe të bësh miqësi me vendasit,” shpjegoi 43-vjeçari Dannis, i cili u rrit në Hamburg, por më vonë u largua. “Pothuajse të gjithë qëndrojnë brenda rretheve të tyre të mbyllura shoqërore.”

Perspektiva të ngjashme u përkrahën në raportin e InterNations. “Vendasit janë të ftohtë dhe jo shumë mikpritës ndaj të huajve,” tha një banor i Hamburgut nga Spanja.

Në kategorinë e “ndjenjës së mirëpritur”, Hamburgu u rendit i fundit në mbarë botën.

Berlin: Izolim social në mes të një qyteti

Ndryshe nga reputacioni i tij si një qytet liberal, i larmishëm dhe ndërkombëtar, kryeqyteti gjerman u rendit i 51-ti në InterNations kur bëhej fjalë për lehtësinë e vendosjes.

Në veçanti, të anketuarit në sondazhin e InterNations u zhgënjyen nga pamja e ashpër e vendasve, duke i përshkruar berlinezët si “jo miqësorë dhe të vështirë për t’u afruar”.

Megjithëse në Gjermani, Berlineri Schnauze i famshëm (feçka e Berlinit) lidhet me një humor të ashpër në krahasim me vrazhdësinë e drejtpërdrejtë, duket se këto veçori kulturore mund të jenë të vështira për t’u përkthyer, shkruan thelocal, transmeton albinfo.ch.

Në fakt, qyteti u rendit në fund të renditjes për “miqësinë e banorëve vendas”, duke zbritur në vendin e 53-të dëshpërues.

Pavarësisht skenës së tij të zhurmshme të festave, të huajt panë Luft nach Oben (hapësirë ​​për përmirësim) edhe kur bëhej fjalë për ofertën sociale të Berlinit: 64 për qind raportuan vështirësi për të bërë miq, ndërsa shumëve u mungonte ndjenja e ndjenjës si në shtëpinë e tyre.

“Berlini mund të jetë emocionues, por ju jeni më së shumti vetëm në aspektin social”, tha një i anketuar.

Frankfurt: Ekonomia e lulëzuar dhe një jetë sociale e dobët

Kryeqyteti financiar i Hessen-it u prezantua gjithashtu në një dritë jo të këndshme kur bëhej fjalë për miqësinë lokale, duke u renditur në vendin e 50-të nga 53. Megjithëse Frankfurt është një nga qytetet më ndërkombëtare të Gjermanisë, duket se paraqet pak mundësi për t’u integruar plotësisht me vendasit.

Në sondazhin e InterNations, të huajt përmendën vështirësitë për t’u përshtatur me kulturën vendase dhe për të krijuar miqësi si dy nga problemet më të mëdha me të cilat u përballën. Vetëm 38 për qind thanë se ndiheshin si në shtëpinë e tyre, dhe shumica i përshkruan rrjetet e tyre sociale si të dominuara nga emigrantët e tjerë.

“Njerëzit këtu janë të sjellshëm, por të largët,” tha një i anketuar britanik. “Është e vështirë të shkosh përtej bisedave të vogla”.

Pavarësisht pagave të larta dhe mundësive për punë, shumë thanë se ndiheshin të izoluar jashtë punës.

Këln: Nuk ka frymë karnaval për pjesën më të madhe të vitit

Një shtesë befasuese në renditje këtë vit ishte qyteti i Rhineland-it i Këlnit, i cili shpesh shihet si një vend i qetë, argëtues dhe i hapur për të jetuar. Ndonëse festimet e tij shumëngjyrëshe të karnavaleve i shohin vizitorët që dynden në qytet nga shumë larg, realiteti i përditshëm për të huajt duket se tregon një histori tjetër.

Sipas sondazhit, Këlni lufton me mirëseardhjen e të ardhurve, duke shënuar afër fundit për hapjen kulturore dhe miqësore. Në lehtësinë e vendosjes, ai arriti një vend të dobët të 48-të, duke e bërë atë qytetin e 6-të më pak miqësor në botë sipas të huajve.

Megjithë reputacionin e tij për Rheinische Fröhlichkeit, një temperament të këndshëm dhe llafazan midis vendasve të Rheinland-it, 41 për qind e emigrantëve thanë se e kishin të vështirë të bënin miq vendas dhe shumë e përshkruan jetën e tyre shoqërore si të pabarabartë.

Një i anketuar kanadez përmblodhi situatën: “Është miqësore gjatë karnavaleve,” thanë ata. “Por pjesën tjetër të vitit është më e vështirë të lidhesh.”

Era shkakton probleme në aeroportin e Cyrihut, anulime dhe vonesa në fluturime

Bise, një erë e ftohtë e thatë, bëri kërdi me trafikun ajror në aeroportin e Cyrihut të premten. Fluturime të shumta u vonuan dhe disa u anuluan.

Një zëdhënëse e aeroportit konfirmoi se, për shkak të kushteve aktuale të motit me erë verilindore, koncepti verior, me ulje nga veriu në pistën 14 dhe ngritje në lindje në pistën 10, ka filluar të funksionojë që rreth orës 9 të mëngjesit, transmeton albinfo.ch.

Sipas zëdhënëses, 18 fluturime të SWISS ishin anuluar në orët e hershme të pasdites: një fluturim në dalje dhe një fluturim kthimi për në Bruksel, Nice, Dyseldorf, Berlin, Shtutgart, Hanover, Bolonja, Heathrow në Londër dhe Frankfurt, raporton Blick.

Pse në këtë kanton ekziston një mospërputhje midis çmimeve të shtëpive, të ardhurave dhe qirave

Sipas Indeksit të ri të Flluskës së Pasurive të Paluajtshme Zvicerane të UBS, rreziqet e përgjithshme, megjithëse pak më të larta në vitin 2025, “vazhdojnë të jenë të moderuara” në Zvicër, përcjell albinfo.ch.

Megjithatë, një rajon është “veçanërisht në rrezik”, pjesë të Graubünden, sepse “ekziston një çekuilibër i konsiderueshëm në rajonet turistike të kantonit”.

Në mënyrë specifike, ekziston një mospërputhje e konsiderueshme në ato zona midis çmimeve të shtëpive dhe të ardhurave, si dhe qirave të familjeve.

Në Graubünden, pra, rreziku në rritje është një rezultat i drejtpërdrejtë i bumit të shtëpive të dyta, i kombinuar me një furnizim shumë të ngushtë, vëren raporti i UBS.

Konflikt mes shqiptarëve në Itali, vritet me thikë 35-vjeçari

Një konflikt mes shqiptarësh ka ndodhur në Itali, ku një ka humbur jetën dhe një tjetër ka mbetur i plagosur.

Mediat italiane raportojnë se gjatë konfliktit, si pasojë e plagëve të marra me thikë, një prej shqiptarëve ka humbur jetën. Ngjarja ndodhi pasditen e djeshme, më 8 maj, midis rrugës Corridoni dhe Baracca në Prato. Viktima është Vladimir Lleshi, 35 vjeç, përcjell albinfo.ch.

Ndërkohë, një 21-vjeçar shqiptar është gjetur nga policia i plagosur dhe dyshohet se është dëmtuar teksa përpiqej të ndihmonte viktimën. 21-vjeçari është dërguar në spital dhe ndodhet jashtë rrezikut për jetën.

Nga informacionet e para raportohet se sherri kishte lindur për shkak të një vajze. Ata kishin lënë të takoheshin me Vladimir Lleshin në vendin e krimit, ku ky i fundit kishte mbërritur në shoqërinë e dy personave të tjerë. Kjo çoi në një grindje që rezultoi fatale për 35-vjeçarin. Dyshohet se të rinjtë sulmuan Lleshin dhe më pas u larguan me vrap.

Dy të rinj shqiptarë, të moshës 17 dhe 19 vjeç, janë aktualisht nën hetim si të dyshuar, ndërsa thika e përdorur në sulm nuk është gjetur ende. Autori i dyshuar i vrasjes është ende në arrati dhe kërkimet për kapjen e tij vijojnë.

Zvicra kontribuon me 39 milionë franga për të mbajtur në funksion tri agjenci të OKB-së

Për të kundërshtuar shkurtimet e fondeve të vendosura nga Shtetet e Bashkuara, Zvicra po kontribuon me 39 milionë franga për të mbajtur në punë tre agjenci të OKB-së.

Ato përfshijnë organizata që ka të ngjarë të vuajnë shkurtime të mëtejshme nga SHBA-ja për shkak të natyrës së aktiviteteve të tyre.

Financimi është si më poshtë: 14.5 milionë franga do t’i jepen UNFPA-së, e cila përqendrohet në planifikimin familjar, përmirësimin e kujdesit ndaj nënës dhe luftimin e dhunës me bazë gjinore; 13 milionë franga për UNICEF-in, i cili luan një rol kyç në sigurimin e aksesit në arsim, kujdes shëndetësor dhe ujë të pijshëm të pastër për miliona fëmijë në të gjithë botën; dhe 11.5 milionë franga për UN Women, e cila nxit promovimin e barazisë gjinore dhe fuqizimin e grave.

Përmes këtyre kontributeve, Zvicra tregon gjithashtu mbështetjen e saj për Gjenevën ndërkombëtare, e cila është ndikuar nga tërheqja e fondeve të SHBA-së, tha Këshilli Federal në një njoftim për shtyp të enjten.

Osmani pret në takim ambasadorin e ri të OSBE-së, Gerard McGurk

Presidentja e Kosovës Vjosa Osmani ka pritur dje në takim njoftues Ambasadorin e ri të Misionit të OSBE-së në Kosovë, Gerard McGurk, të cilit i uroi “mirëseardhje të përzemërt” dhe suksese në mandatin e tij të ri, përcjell albinfo.ch.

Referuar Presidencës, gjatë takimit Osmani shprehu mirënjohje për partneritetin e gjatë dhe të qëndrueshëm që OSBE-ja ka ndërtuar me institucionet dhe qytetarët e Kosovës.

Ajo theksoi rolin kyç që ky mision ka luajtur në forcimin e demokracisë, promovimin e qeverisjes së mirë dhe avancimin e sundimit të ligjit në vendin tonë.

“Në takim, Presidentja Osmani ritheksoi përkushtimin e Kosovës për bashkëpunim të ngushtë me OSBE-në në procesin e reformave, transparencës institucionale dhe të drejtave të njeriut”, thuhet në njoftim.

Tutje Osmani theksoi se pret që OSBE-ja do të vazhdojë t’i mbështesë prioritetet kyçe të Kosovës, përfshirë barazinë gjinore dhe përkrahjen e grupeve të margjinalizuara.

BBC rendit 9 vende për t’u vizituar në 2025, në listë edhe Shqipëria

Nga tërheqjet romantike në Mesdhe te shëtitjet alpine plot ajër të pastër, këto janë zonat më emocionuese të Evropës për t’u vizituar këtë vit, sipas një artikulli të BBC, përcjell albinfo.ch.

Përderisa pjesa më e madhe e Evropës është e mbushur me histori, kulturë, kuzhinë dhe peizazhe mahnitëse, disa vende janë veçanërisht të përgatitura për të mirëpritur vizitorët tani.

Kjo nuk është lista tipike e pushimeve evropiane të të gjitha kohërave; nuk do ta gjeni Romën apo Londrën këtu. Parisi u përfshi në listë për shkak të qetësisë së tij pas Lojërave Olimpike por edhe rihapjes së Notre Dame.

1. Puglia, Itali

Me dy aeroporte ndërkombëtare (Bari dhe Brindisi) dhe interes në rritje, tani është koha për ta vizituar përpara se fjala të përhapet shumë më tej.

“Thembra e çizmes së Italisë ofron vlerë të jashtëzakonshme krahasuar me Bregun e Amalfit, ku hotelet po shndërrohen në prona luksoze”, thotë këshilltarja dhe fotografja e udhëtimeve me bazë në Kaliforni, Coco Tran , e cila ka bërë kërkime dhe fotografon Italinë për vite me radhë. Në vitin 2025, udhëtarët mund të përjetojnë gjithashtu Jubileun e Puglias , një ngjarje katolike që zhvillohet vetëm çdo 25 vjet, në përputhje me ngjarjet më të mëdha në Romë .

2.Bregu i Alentejo-s, Portugali

Portugalia vazhdon të tërheqë vëmendjen globale, por ky vend ka shumë më tepër sesa Porto dhe Lisbona . Një rajon që më në fund po del në qendër të vëmendjes është bregdeti i Alentejo-s , i cili përjetoi vitin e tij më të mirë turistik në vitin 2024.

“Bregu i Alentejo-s në Portugali më në fund po merr vëmendjen e merituar, me plazhet e tij të pastra”, thotë Tran.

3.Andermatt-Sedrun-Disentis, Zvicër

Rreth pesë milionë njerëz vizitojnë Chamonix në vit. Megjithatë, është koha që udhëtarët globalë të eksplorojnë majat më pak turistike evropiane, konkretisht  Andermatt-Sedrun-Disentis , tre vendpushime të ndërlidhura që së bashku ofrojnë 180 km terren të skijueshëm. Dhe ndërsa skijimi është tashmë i nivelit të lartë, Mike Goar, i cili është Drejtor Operacional i Operacioneve Malore në Zvicër për Vail Resorts, thotë se viti 2025 do të shohë investimin prej 110 milionë frangash zvicerane (89.5 milionë paund) në përmirësime malore, siç është krijimi i borës, që do të thotë se vetëm do të përmirësohet

Megjithatë, ky destinacion nuk është vetëm për dimër. Në çdo stinë, mund të udhëtoni me trenin Glacier Express përmes rajonit alpin, të bëni një shëtitje njëditore në liqenin akullnajor të Tom ose të vizitoni Alpet Uri aty pranë për një udhëtim shumëditor me biçikletë. Ky rajon ofron atë ndjesinë e një fshati të vogël alpin. Koha më e mirë për ta vizituar: Andermatt-Sedrun-Disentis është një destinacion i vërtetë për të gjitha stinët.

4. Cape d Antibes, Riviera Franceze

Cape d’Antibes po përjeton një moment kulturor në vitin 2025, duke e bërë këtë cep joshës të Rivierës Franceze të denjë për një vizitë tjetër. Ky vit shënon 100-vjetorin e mbërritjes së F Scott Fitzgerald në Côte’Azur,  një ngjarje që ndihmoi në formësimin e trashëgimisë së Epokës së Xhazit të Rivierës  dhe ky moment historik letrar po tërheq vëmendje të re ndaj rëndësisë artistike të rajonit

Hoteli ikonik Belles Rives shtëpia e Fitzgerald për një pjesë të viteve 1920   po përqafon të kaluarën e tij të pasur me një sërë ngjarjesh festive. “Përvjetori i njëqindvjetorit të mbërritjes së Fitzgerald e bën këtë hotel legjendar më të rëndësishëm se kurrë”, thotë Andria Mitsakos, themeluese e AMPR, e cila përfaqëson pronën.

Përtej hotelit, Cape d’Antibes pret Festivalin Ndërkombëtar të Xhazit Juan-les-Pins në korrik, kur festimet e Ditës së Bastijës sjellin fishekzjarre dhe festime në plazhe. Më vonë gjatë vitit, vizitorët mund të marrin pjesë në Festivalin Ndërkombëtar të Artit Sacré , një nga festivalet më të vjetra të muzikës në rajon. Bonus: do të jeni pikërisht në zemër të gjithçkaje që Riviera Franceze ka për të ofruar, nga plazhet e arta dhe shkëmbinjtë mahnitës deri te vendet kulturore si Muzeu Picasso dhe Chapelle Matisse.

5. Sllovenia

Ndërsa Italia vazhdon të përballet me mbiturizmin, Sllovenia fqinje po shfaqet si një alternativë, duke ofruar peizazhe spektakolare, thellësi kulturore dhe më pak turma. Me Nova Goricën të emëruar Kryeqytet Evropian i Kulturës për vitin 2025 , koha nuk mund të ishte më e mirë për të eksploruar këtë vend magjepsës.

Me një sipërfaqe prej pak më pak se 20,720 km katrorë, Sllovenia është një “vend i vogël por i fuqishëm”, thotë James Montie, menaxher dege në Fox Ëorld Travel.

6. Peloponez, Greqi

Ishujt grekë janë një nga vendet e preferuara, por në vitin 2025, është kontinenti që do të shkëlqejë. Greqia po investon shumë në rajon këtë vit, duke përmirësuar infrastrukturën si rrjeti rrugor i Mikenës dhe duke i drejtuar fondet drejt agroturizmit të qëndrueshëm dhe prodhuesve vendas të ullirit.

7. Paris, Francë

Parisi e pati mjaft të bukur organizimin e Lojërave Olimpike Verore në vitin 2024 , që do të thotë se turmat janë pakësuar dhe çmimet kanë rënë përsëri për vitin 2025. Për më tepër, udhëtimi këtu tani është më i lehtë se kurrë; që nga 1 janari 2025 , sistemi i metrosë së Parisit nuk mbështetet më në një sistem të ndërlikuar zonal me tarifa shtesë për periferitë. Sot, mund të përdorni një biletë të vetme për të udhëtuar në të gjithë rrjetin deri në dy orë.

8. Bregu perëndimor i Suedisë

Turizmi në Suedi është rritur ndjeshëm vitet e fundit. Me peizazhe të pastra, ajër të pastër dhe vlera progresive, vendi nordik i përshtatet në mënyrë të përkryer këtij kriteri. Edhe në kulmin e verës, temperaturat rrallë kalojnë 20 gradë Celsius, duke e bërë atë një alternativë bindëse ndaj nxehtësisë së Evropës Jugore.

Ndërsa shumë turistë që e vizitojnë për herë të parë e zgjedhin Stokholmin, bregu perëndimor mbetet një alternativë më e egër dhe më e ashpër; mendoni për ishujt prej graniti, ajrin e kripur dhe ushqimet e detit direkt nga varka. Ditët e gjata të verës dhe netët e freskëta krijojnë kushte ideale për kajak, ecje në natyrë ose thjesht për të shijuar dritën nordike pa turmat dhe radhët e gjata të kryeqytetit.

9. Shqipëria

Shqipëria ka qenë prej kohësh një nga destinacionet më të nënvlerësuara të Evropës, por kjo po ndryshon me shpejtësi. Falë kërkesave të lehtësuara për viza dhe zgjerimit të itinerareve ndërkombëtare të fluturimeve, vendi po ngrihet shpejt në radarin e udhëtimeve. Në vitin 2024, Shqipëria priti një rekord prej 11.7 milionë vizitorësh ndërkombëtarë , një rritje e nxitur pjesërisht nga rritja globale e interesit për arratisjet më pak të njohura të Mesdheut  që do të thotë se tani është koha ideale për ta parë këtë vend të bukur përpara se të rezervojë.

“Shqipëria po fiton shpejt njohje për përzierjen e historisë, vijës bregdetare të paprekur dhe skenës së re të ushqimit dhe verës”, thotë Denison. Projektet e reja të infrastrukturës po e lehtësojnë udhëtimin. “Shqipëria është gati të bëhet një lojtare e rëndësishme në udhëtimet luksoze”, shton Denison.

Ndërsa vende të njohura si Ksamili po bëhen gjithnjë e më popullore.

Ekspertët në Zvicër: Gratë shpesh diskriminohen në procesin e punësimit

Për gratë në Zvicër që kanë fëmijë, mund të ekzistojë një pengesë në karrierën e tyre profesionale apo edhe në punësim, përcjell albinfo.ch.

“Fakti që gratë janë në disavantazh në tregun e punës për shkak të gjinisë së tyre ende ekziston,” tha eksperti i burimeve njerëzore Jörg Buckmann, duke shtuar se “disa paragjykime vazhdojnë midis punëdhënësve, megjithëse ndonjëherë në mënyrë të pavetëdijshme.”

Sipas Shoqatës Zvicerane të Ndërmarrjeve të Vogla dhe të Mesme, arsyeja për ngurrimin e punëdhënësve për të punësuar nënat është thjesht pragmatike (sidomos ato që kanë fëmijë).

Në kompanitë me vetëm pak punonjës, është e vështirë të kompensohet plotësisht një mungesë e zgjatur. Zgjidhjet e zëvendësimit kushtojnë kohë dhe para.

Megjithatë, Shoqata pranoi se “mbetet shumë për të bërë”, duke theksuar gjithashtu se “qëndrimet ndaj nënave që punojnë kanë ndryshuar pozitivisht vitet e fundit.”

A kanë restorantet në Zvicër probleme me higjienën?

Zvicra ka shumë restorante të shkëlqyera, mirëpo një raport i ri  sugjeron që klientët e restoranteve duhet të kenë kujdes, përcjell albinfo.ch.

Gjetjet e reja të publikuara nga Zyra Federale e Zvicrës për Sigurinë Ushqimore (FSVO) sugjerojnë se shumë restorante në vend kanë një problem higjiene.

Inspektimet shëndetësore të kryera midis viteve 2022 dhe 2023 zbuluan “mish të gjelbër, ushqim të skaduar ose të ngrirë prej kohësh, dhoma të mbinxehura ose jashtëqitje miu në ambientet e tyre”.

Në vitin 2023, u lëshuan më shumë se 20,500 masa administrative kundër restoranteve, dukshëm më shumë se në vitin 2022; në rreth 2,500 prej këtyre rasteve, ushqimet u sekuestruan dhe u shkatërruan.

Duke pasur parasysh këto dështime, Roman Helfer, drejtor i Federatës së Mikpritjes dhe Profesioneve të Shijes, theksoi se “shëndeti i klientëve tanë është thelbësor. Ne duhet ta marrim seriozisht këtë”.

Një arsye, sipas kimistit kantonal të Bernës, Otmar Deflorin, është mungesa e personelit.

“Kur ka mungesë stafi, restorantet shpesh fillojnë duke ulur higjienën”, tha ai.

Dhe Patrik Hasler-Olbrych, drejtor i organizatës ombrellë të industrisë GastroSuisse, fajëson rezultatet e dobëta për “standardet tepër të dobëta, ose edhe inekzistente, në këtë mënyrë”.

Për më shumë detaje – https://www.thelocal.ch/20250509/do-restaurants-in-switzerland-have-a-hygiene-problem