Archives

OBSH: Pijet alkoolike duhet të kenë paralajmërime për kancerin

Posted on by Alb

Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) ka publikuar gjetje të reja mbi mungesën “alarmante” të ndërgjegjësimit për lidhjen midis konsumit të alkoolit dhe kancerit në të gjithë Evropën.

Ata u bënë thirrje prodhuesve të pijeve alkoolike që të shfaqin paralajmërime për këtë rrezik në produktet e tyre, të ngjashme me ato që gjenden tashmë në paketat e cigareve.

Një deklaratë nga Zyra Evropiane e OBSH-së paralajmëron se alkooli shkakton 800,000 vdekje në të gjithë Evropën çdo vit, por se vetëm një pjesë e popullsisë është e vetëdijshme për rrezikun.

“Pavarësisht se kanceri është shkaku kryesor i vdekjeve të lidhura me alkoolin në Bashkimin Evropian, ndërgjegjësimi për lidhjen midis alkoolit dhe kancerit mbetet jashtëzakonisht i ulët”, thuhet në deklaratë, raporton Reuters.

OBSH ka paralajmëruar vazhdimisht se alkooli shkakton kancer dhe se kjo duhet të thuhet qartë në produkte. Aktualisht, vetëm tre nga 27 vendet e BE-së, Franca, Lituania dhe Gjermania, kanë një lloj etikete paralajmëruese për mundësinë që konsumimi i alkoolit të shkaktojë kancer, përcjell albinfo.ch.

Irlanda planifikon të prezantojë paralajmërime të tilla nga maji 2026.

Zviceranët konsumojnë më së shumti mjaltë në botë, por nuk është origjinal

Posted on by BR

Një analizë e 20 markave të mjaltit të shitur në Zvicër zbuloi se 17 ishin të falsifikuara. Testimi, i drejtuar nga SRF, përfshinte shikimin e ADN-së të pranishme në produkte. Ai shqyrtoi llojet e ADN-së të pranishme dhe të munguara në mostrat, të cilat ishin marrë kryesisht nga produkte të importuara me çmim të ulët, transmeton albinfo.ch.

Testet, të cilat përfshijnë identifikimin e më shumë se 10 milionë sekuencave të ADN-së në mostrat e mjaltit, janë kritikuar nga shitësit me pakicë. Bazuar në këto teste, vetëm tre produkte u konsideruan autentike dhe të paprekura. Profilet e ADN-së së mjaltit janë komplekse dhe ndjekin modele të dallueshme, duke e bërë më të lehtë identifikimin e mashtrimit.

Testimi i ADN-së u zhvillua nga Laboratori Celvia në Estoni. Sipas Celvia, Kina, Turqia dhe Britania e Madhe kanë përqindjet më të larta të mjaltit të falsifikuar.

Zviceranët konsumojnë rreth 1.3 kg mjaltë për person në vit, duke i bërë ata konsumatorët kryesorë në botë.

Mjalti i prodhuar në Zvicër është i shtrenjtë dhe mbulon më pak se një të tretën e asaj që konsumohet. Pjesa tjetër importohet nga Gjermania (28%), Argjentina (28%) dhe Meksika (18%).

Për shkak se mjalti është shumë më i shtrenjtë se ëmbëlsuesit e tjerë, shumë para mund të fitohen duke shtuar sheqer sirop me kosto të ulët dhe duke e kaluar produktin e përzier si mjaltë 100%.

Deri kohët e fundit, kapja e mashtruesve të mjaltit ishte një lojë mace me miun e ngjashme me dopingun në sport. Pasi të njihen testet e krijuara për të kapur mashtrimet, mashtrimi mund të rregullohet për të kaluar testimin. Megjithatë, falsifikimi i një modeli kompleks të ADN-së nuk është detyrë e thjeshtë.

Shqetësim në ngritje: Prindërit nuk po kalojnë më kohë me fëmijët e tyre

Posted on by Alb

Dita e një familjeje të zakonshme shqiptare nis që në orët e para të mëngjesit, ku fëmijët duhet të zgjohen herët për të mbërritur në shkollë në orën 8. Për të qenë në shkollë në orar, shumë fëmijë duhet të zgjohen që në orën 6 ose edhe më herët, varësisht nga largësia e shkollës apo trafiku. Sipas ekspertëve të zhvillimit të fëmijëve, fëmijët e moshave shkollore duhet të kenë mesatarisht 9 deri në 11 orë gjumë çdo natë. Një studim nga “National Sleep Foundation” tregon se 60% e nxënësve të shkollave nuk marrin mjaftueshëm gjumë, gjë që ndikon negativisht në përqendrimin, kujtesën dhe aftësitë e tyre kognitive gjatë ditës .

Kërkimi gjithashtu tregon se fëmijët që zgjohen shumë herët për shkollë shpesh ndihen të lodhur, dhe kjo rrit stresin gjatë mësimit, ul efikasitetin akademik dhe përkeqëson sjelljen në klasë . Ndërsa shumë vende po marrin masa për të rishikuar orarin e fillimit të shkollës, në Shqipëri ky debat ende nuk ka marrë vëmendjen e duhur.

Prindërit gjithashtu përballen me të njëjtën sfidë të zgjimit të hershëm, duke nxituar jo vetëm për të çuar fëmijët në shkollë, por edhe për të mbërritur në kohë në punët e tyre. Një ditë tipike e një prindi shqiptar nis rreth orës 6 të mëngjesit dhe përfundon vonë në mbrëmje. Në shumicën e rasteve, kthimi në shtëpi ndodh rreth orës 6 ose 7 të mbrëmjes, dhe për shkak të nevojës që fëmijët të shkojnë në shtrat herët për të kapur shkollën të nesërmen, koha e qëndrimit cilësor me ta është shumë e kufizuar.

Një raport i “OECD” tregon se prindërit shqiptarë kanë mesatarisht vetëm 1 deri në 2 orë kohë cilësore çdo ditë për të kaluar me fëmijët e tyre, duke përfshirë këtu edhe aktivitete të përbashkëta si darka, lojëra apo biseda . Kjo shifër është alarmante, duke marrë parasysh rëndësinë e lidhjes familjare dhe ndikimin e saj në zhvillimin emocional dhe social të fëmijëve.

Stresi i përditshëm dhe rutina e ngarkuar kanë pasoja të mëdha jo vetëm në shëndetin mendor dhe fizik të prindërve, por edhe tek fëmijët. Studime të ndryshme tregojnë se fëmijët që kalojnë pak kohë me prindërit e tyre kanë tendencë të përjetojnë më shumë probleme të sjelljes, vështirësi akademike dhe probleme me vetëvlerësimin. Një studim nga Universiteti i Harvardit sugjeron se fëmijët që kalojnë më pak kohë cilësore me prindërit shpesh ndihen të shkëputur emocionalisht dhe përballen me rritje të niveleve të ankthit dhe depresionit gjatë adoleshencës.

Prindërit, nga ana e tyre, përjetojnë lodhje kronike dhe stres për shkak të përpjekjeve për të balancuar punën dhe familjen. Të qenit në një gjendje të vazhdueshme të ngutshme dhe mungesa e pushimit të mjaftueshëm çojnë në uljen e produktivitetit dhe në përkeqësimin e marrëdhënieve brenda familjes.

Zgjidhja e kësaj problematike kërkon një qasje të gjithanshme dhe vullnet nga ana e qeverisë, institucioneve arsimore dhe punëdhënësve për të krijuar një mjedis që mbështet mirëqenien e fëmijëve dhe familjeve. Shtete si Finlanda dhe Norvegjia kanë adoptuar orare më fleksibël, duke filluar shkollat rreth orës 9:00 ose edhe më vonë, për të siguruar që fëmijët të kenë një gjumë të shëndetshëm. Një ndryshim i tillë mund të aplikohet edhe në Shqipëri, duke lehtësuar kështu ngarkesën e mëngjesit si për prindërit ashtu edhe për fëmijët.

 

 

Vendi që ndalon blerjen e pronave për të huajt

Posted on by Alb

Blerësit e mundshëm të shtëpive do të përballen me më pak konkurrencë nga jashtë, me Laburistët në Australi që premtojnë të ndalojnë investitorët e huaj të blejnë shtëpi ekzistuese për të paktën dy vjet.

Por kufizimi – i cili përsërit një politikë të shpallur nga Koalicioni vitin e kaluar – do të kapë më pak se 0.4 për qind të tregut të banesave, duke hedhur dyshime mbi efikasitetin e tij.

Sipas planit të qeverisë, investitorët e huaj – duke përfshirë banorë të përkohshëm si studentë ndërkombëtarë dhe kompani të huaja – nuk do të jenë në gjendje të blejnë një banesë të ndërtuar në Australi nga 1 prilli 2025 deri më 31 mars 2027.

Ata do të jenë ende në gjendje të blejnë banesa të reja, për të inkurajuar furnizimin me banesa dhe gjithashtu do të sigurohet një ndarje për punëtorët në një skemë vizash në Paqësor, përcjell albinfo.ch.

Qeveria do të godasë gjithashtu bankingun e ‘tokave’ duke detyruar investitorët e huaj që blejnë toka të lira, ta zhvillojnë atë brenda një afati të arsyeshëm kohor.

Ministrja e Strehimit, Clare O’Neil, tha se qeveria duhej të orientonte të gjitha përpjekjet e saj për të siguruar pronësinë e shtëpisë për më shumë të rinj australianë.

“Ky nuk është një plumb argjendi, sepse nuk ka plumb argjendi. Por kjo është një pjesë e rëndësishme e agjendës absolutisht masive të strehimit të Laburistëve”, tha ajo.

Investitorëve të huaj aktualisht u ndalohet blerja e shtëpive ekzistues, por lejohen përjashtime për disa rrethana si lëvizja në Australi për punë ose studim.

Në vitin 2022/2023, investitorët e huaj përbënin 5360 blerje të pasurive të paluajtshme banesore, nga të cilat vetëm një e treta ishin banesa ekzistuese.

Vëllimi i blerjeve të huaja të shtëpive ekzistuese ishte i ulët dhe nuk do të zgjidhte në vetvete mospërballueshmërinë e banesave, tha Këshilli i Pronave.

Matthew Kandelaars, ekzekutivi i këshillit për politikat dhe avokimin, tha se hapjet për ndërtesat e reja ishin të mirëseardhura pasi duhet bërë çdo përpjekje për të rritur furnizimin me banesa.

“Është e këndshme që të dyja partitë kryesore e kanë kuptuar se ndërtimi i shtëpive të reja, është mënyra më e rëndësishme që kombi ynë do të trajtojë sfidën e tij të përballueshmërisë së strehimit”, tha ai.

 

 

Xhaka, më i miri kundër Bayernit, por nuk është i kënaqur

Posted on by BR

Bayer Leverkusen dhe Bayern Munich zhvilluan mbrëmë një ndeshje mjaft të luftuar, ku të pranishmit në ‘BayArena’ nuk mundën të festonin asnjë gol.

Granit Xhaka u shfaq i dëshpëruar pas këtij takimi edhe pse në fjalët e tij tregoi se ishte krenar për performancën e kampionëve në fuqi të Bundesligës.

“Mendoj se ky barazim ka një shije humbjeje. Ne arritëm që të jepnim gjithçka që kishim, por pa mundur që të merrnim atë që donim. Trajneri ka të drejtë, por sezoni nuk ka mbaruar ende dhe kemi ende shumë sfida përpara”, tha 32-vjeçari, transmeton albinfo.ch.

Më tej mesfushori i dha edhe meritat rivalëve.

“Ne do të vazhdojmë të luajmë ashtu siç kemi bërë edhe vjet kur ishim 20 pikë përpara. Për ne nuk ka asnjë dallim. Nëse në fund të kampionatit Bayerni do të ketë më shumë pikë se sa ne atëherë do ti japim dorën për ti uruar për titullin”, tha Granit Xhaka.

Sipas faqes së njohur të statistikave, “Sofascore”, Xhaka ishte më i miri në fushë, duke u vlerësuar me notën 7.8.

Mesfushori me origjinë shqiptare, fitoi 8 duele me kundërshtarët si dhe dha 8 topa të gjatë të saktë.

Trump uron Kosovën për 17 shkurtin

Posted on by Alb

Presidentja e Republikës së Kosovës, Vjosa Osmani ka pranuar letër urimi nga Presidenti i Shteteve të Bashkuara të Amerikës, Donald J. Trump, me rastin e 17-vjetorit të shpalljes së Pavarësisë së Kosovës.

Në mesazhin e tij, Presidenti Trump ka përgëzuar popullin e Kosovës për rrugëtimin drejt pavarësisë, duke vënë në pah qëndrueshmërinë dhe vendosmërinë që e kanë shoqëruar këtë proces. Ai ka theksuar mbështetjen e fuqishme të Shteteve të Bashkuara për Kosovën dhe angazhimin e saj për ndërtimin e një shoqërie demokratike për të gjithë qytetarët, pa dallim.

“Lidhjet midis popujve tanë janë të forta dhe ne presim me padurim t’i zgjerojmë ato, veçanërisht përmes rritjes së mundësive për investime, me qëllim që të sjellim më shumë prosperitet për të dyja vendet tona. Shtetet e Bashkuara do të vazhdojnë të punojnë me Kosovën në forcimin e institucioneve demokratike dhe promovimin e rritjes ekonomike përmes një mjedisi të qëndrueshëm dhe të drejtë biznesi”, thuhet në mesazhin e tij.

Presidenti Trump ka nënvizuar gjithashtu rëndësinë e integrimit të mëtejshëm të Kosovës në komunitetin euroatlantik dhe ka vlerësuar mbështetjen e palëkundur të Kosovës ndaj Ukrainës përballë agresionit rus.

Në fund të urimit, Presidenti Trump ka theksuar se Dita e Pavarësisë së Kosovës është një moment për të reflektuar mbi arritjet e deritanishme dhe për të parë drejt një të ardhmeje edhe më të ndritur.

 

 

Qyteti evropian që aplikon gjoba për turistët që dalin me veshje plazhi larg zonave të plazhit

Posted on by Alb

Turistët në Albufeira, Portugali, së shpejti mund të përballen me gjoba deri në 1,500 euro për veshjen e rrobave të banjës larg plazhit. Kodi i ri i sjelljes synon të frenojë sjelljen e tepërt turistike dhe të ruajë imazhin miqësor të qytetit familjar.

Kjo lëvizje vjen pas pamjeve virale të turistëve britanikë duke kërcyer lakuriq në një bar, duke nxitur autoritetet lokale të ndërmarrin masa. Propozimi gjithashtu ndalon aktet seksuale publike dhe i bën bizneset përgjegjëse për sjellje të pahijshme.

Nëse miratohen, rregullat mund të hyjnë në fuqi deri në verë, duke e përafruar Albufeirën me qytete të tjera evropiane, si Barcelona dhe Nice, që zbatojnë rregullore të ngjashme.

Pse veturat elektrike nuk vijnë me gomë rezervë?

Posted on by Alb

Shumica e veturave elektrike nuk vijnë me një gomë rezervë – por pse?

Goma rezervë. Dikur një domosdoshmëri e dhënë në shumicën e veturave të reja, tani më të vështira për t’u gjetur.

Gomat rezervë mund të jenë të dobishme në rast shpimi, veçanërisht kur keni udhëtime të gjata dhe në zona rurale.

Gomat rezervë me madhësi të plotë mund të zëvendësojnë plotësisht gomën tuaj të shfryer. Ndërsa gomat rezervë që kursejnë hapësirë – të cilat janë më të zakonshme në ditët e sotme – janë projektuar për përdorim të përkohshëm, vetëm për të arritur në destinacionin tuaj. Ato kanë një kufizim shpejtësie, pasi janë më të holla dhe më të vogla

Megjithatë, shumë vetura hibride dhe pothuajse çdo veturë elektrike e plotë nuk përfshijnë asnjërën.

Bëhet fjalë kryesisht për peshën.

Veturat elektrike janë më të rënda – dhe shtimi i një gome rezervë rrit konsumin e energjisë.

Paketat hibride dhe të plota të baterive EV janë natyrisht të rënda, të paktën me teknologjinë aktuale të litium-jonit.

Kjo shtron pyetjen për prodhuesit: pse të përfshihet diçka që mund të zvogëlojë diapazonin e lëvizjes duke rritur konsumin e energjisë?

Kjo është përkundër faktit se automjetet elektrike në përgjithësi sjellin më shumë konsum në goma për shkak të peshës më të madhe, duke çuar në një jetëgjatësi më të shkurtër të gomave.

Për shkak të peshës së shtuar, veturat elektrike në përgjithësi kanë gjithashtu më pak ngarkesë, kështu që përfshirja e një gome rezervë do ta kufizonte atë edhe më tej.

Pastaj, ekziston mundësia e dukshme për të ulur kostot e prodhimit duke mos përfshirë ndonjë gomë rezervë. Ekonomi e thjeshtë.

Cilat automjete elektrike përfshijnë një gomë rezervë?

Vetëm një pjesë e vogël e veturave të plota elektrike përfshijnë një lloj gome rezervë si standard, por shumica kanë vetëm një çantë riparimi të gomave.

Tesla Model 3 dhe Model Y nuk kanë as ndonjë mjet riparimi.

Disa kompani të palëve të treta shesin goma rezervë për modele të caktuara të veturave elektirke si një opsion për blerësit që e shohin një të tillë si prioritet.

Ndërsa EV-të e plota që përfshijnë një gomë rezervë janë: Chery Omoda E5 dhe Hyundai Kona Electric.

 

 

 

 

Kosova nënshkruan Konventën e Lubjanës – Hagës për bashkëpunimin ndërkombëtar në ndjekjen e krimeve të luftës

Posted on by Alb

Republika e Kosovës ka nënshkruar Konventën e Lubjanës – Hagës mbi bashkëpunimin ndërkombëtar në hetimin dhe ndjekjen e krimit të gjenocidit, krimeve kundër njerëzimit, krimeve të luftës dhe krimeve të tjera ndërkombëtare.

Në emër të Qeverisë së Republikës së Kosovës Konventa u nënshkrua nga Ambasadori i Republikës së Kosovës në Belgjikë, Agron Bajrami, të premten në ambientet e Ministrinë e Punëve të Jashtme, Tregtisë së Jashtme dhe Zhvillimit Ndërkombëtar të Mbretërisë së Belgjikës, pas bartjes së kompetencave të plota tek ai nga Zëvendës Kryeministrja dhe Ministrja e Punëve të Jashtme dhe Diasporës, Donika Gërvalla-Schwarz.

Mbretëria e Belgjikës është shteti depozitar i Konventës së Lubjanës-Hagës mbi bashkëpunimin ndërkombëtar në hetimin dhe ndjekjen e krimit të gjenocidit, krimeve kundër njerëzimit, krimeve të luftës dhe krimeve të tjera ndërkombëtare, ndërsa deri më tani atë e kanë nënshkruar më shumë se dyzet shtete të tjera.

Qëllimi i Konventës së Lubjanës-Hagës është të lehtësojë bashkëpunimin ndërkombëtar në çështjet penale mes shteteve palë, me synimin për të forcuar luftën kundër mosndëshkimit për krimin e gjenocidit, krimeve kundër njerëzimit, krimeve të luftës dhe aty ku është e zbatueshme, krimeve të tjera ndërkombëtare.

Rutte: Evropa duhet të rrisë shpenzimet për mbrojtje

Posted on by Alb

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, tha se Evropa duhet të rrisë shpenzimet e saj. Kreu i aleancës e mbajti fjalimin në Konferencën e Sigurisë në Mynih ku u bëri thirrje anëtarëve evropianë të NATO-s, të dalin me propozime dhe ide konkrete, të shtojnë shpenzimet, të vazhdojnë trajnimi dhe furnizimin me armë.

Ai shtoi se objektivi aktual i vendeve të NATO-s prej 2% shpenzimesh për mbrojtjen ka të ngjarë të zëvendësohet me një shifër shumë të lartë. Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, tha se Shtetet e Bashkuara kanë të drejtë të thonë se Evropa nuk shpenzon mjaftueshëm për mbrojtjen.

Ndërkohë, ministri i Jashtëm francez, Jean-Noël Barrot, tha të shtunën në Konferencën e Mynihut se Evropa do të duhet të bëjë zgjedhje dhe sakrifica të vështira për t’u përballur me kërcënimet ndaj saj dhe për të garantuar sigurinë e vet.

“Duhet të përgatitemi. Do të na duhet të përballemi me ditë të vështira, të marrim vendime të ndërlikuara dhe madje edhe sakrifica të cilat nuk i prisnim deri më tani për të garantuar këtë siguri,” tha zoti Barrot, duke folur para gazetarëve.

Rama në Mynih: Ballkani Perëndimor tokë mundësish për BE-në, të investojë për teknologjinë

Posted on by Alb

Kryeministri i Shqipërisë Edi Rama po merr pjesë në Konferencën e Sigurisë në Mynih.  Rama theksoi se Evropa duhet të mendojë si për fuqinë ashtu edhe për konkurueshmërinë. Kryeministri nënvizoi se Ballkani Perëndimor është një tokë mundësish për Bashkimin Evropian që të investojë në teknologji.

“Evropa duhet të mendojë si për fuqinë ashtu edhe për konkurueshmërinë. Nëse nuk do të jemi të aftë të konkurrojmë ekonomikisht nuk do të jemi të aftë të bëjmë asgjë tjetër. Ballkani Perëndimor është një tokë mundësish, për këtë Bashkim Europian duhet të shohë horizonte investimesh dhe për të gjitha kompanitë teknologjike, që mos të largohen nga Evropa duke qenë se nuk mund të investojnë sepse është e mbi rregulluar, por të vijnë në Ballkanin Perëndimor”, u shpreh Rama.

Kreu i qeverisë gjatë fjalës së tij tha më tej se “mendoj se ekziston një paradoks për të cilin duket sikur askush nuk po mendon. Ka një nxitim për të investuar në mbrojtje për të rritur standardin e mbrojtjes, për të bërë më shumë për mbrojtjen, por cila është përgjigja ndërkohë. Që ndërkohë që fuqitë e tjera investojnë në mbrojtje kanë edhe norma mjaft të arsyeshme të rritjes ekonomike, ndërkohë që Europa nuk i ka. Ku do t’i gjejë paratë Europa për të bërë të gjitha këto rritjet investimeve në mbrojtje. Nuk kam dëgjuar kurrë asgjë më traumatike, më tronditëse dhe më të marrë sesa duhet të lëmë mënjanë arsimin, kujdesin shëndetësor dhe pjesën tjetër sepse tani përparësia jonë është të mbijetojmë. Nëse përgjigja për të pasur më shumë investime, për të pasur më shumë fuqi ushtarake, është të shndërrohemi në një kontinent injorance, mendoj se nuk vlejmë për asgjë dhe të vijë të na pushtojë dikush. Shqipëria ka qenë gjithmonë gati të pushtohet nga amerikanet apo evropianët, por problem është se askush nuk do të na “pushtojë”’.

Sipas Ramës, Evropa duhet të mendojë në dy drejtime, më e fuqishëm ushtarakisht, por edhe e ekonomikisht.

“Më e fuqishme në të gjithë sfidat që lidhen me të ardhmen. Amerika e shpiku Inteligjencën Artificiale, Kina e kopjoi, Evropa edhe pa e pasur e rregulloi, përcaktoi rregulla për këtë. Si do të konkurrojmë për hir të Zotit. Është e qartë se Europa ka çelur diskutime dhe falë zotit, Von Der Leyen po e merr personalisht të nisë rregullimin, por ndërkohë na thonë rregulloni, hartoni rregullore, por si do të vazhdojë kjo gjë. Është një lloj inercie. Nga përvoja ime kam njohur dy BE, atë që njohin të gjithë, BE e debateve të mëdha dhe një BE tjetër që funksionon si ore zvicerane 24 orë në 7 ditë të javësh, 30-40 mijë njerëz që prodhojnë çdo ditë nuk e di sa rregullore. Nuk ka luftë, nuk ka kriza nuk ka ndryshime klimaterike a kërcënim bërthamor që ndryshon mënyrën si funksionon si orë zvicerane hartimi i rregulloreve”, tha Rama

 

Të shtëna në një furrë në Milano të Italisë, 1 i vrarë e 1 i plagosur

Posted on by Alb

Një person ka mbetur i vrarë dhe një tjetër është plagosur rëndë nga të shtënat me armë zjarri brenda një furre buke në Milano , raporton agjencia italiane e lajmeve ANSA.

Sulmi ndodhi vonë të shtunën pasdite në Piazzale Gambara. Sipas raportit të SKY TG24, dy ukrainas (49 dhe 26 vjeç) hynë në dyqan për të marrë diçka për të ngrënë. Dyshohet se autori ishte duke i ndjekur dhe, sapo shitësi është larguar për të sjellë porosinë, ka qëlluar dy personat dhe më pas është larguar.

49-vjeçari ka ndërruar jetë, ndërsa 26-vjeçari është dërguar në spitalin San Carlo në gjendje kritike për jetën.

Policia ka mbledhur pamjet nga kamerat e sigurisë për të identifikuar autorin, i cili është në kërkim.

Pensionistët britanikë zgjedhin Shqipërinë për të jetuar

Posted on by BR

Ujërat e kristalta dhe plazhet e arta të Shqipërisë i kanë dhënë asaj titullin “Maldivet e Evropës”, shkruan Esther Marshall në të përditshmen britanike “MailOnline”.

“Vendi i bukur mesdhetar po shndërrohet shpejt në një nga destinacionet kryesore turistike të Evropës – pasi numri i vizitorëve ndërkombëtarë është rritur me 56% midis 2019 dhe 2023″, sipas Organizatës Botërore të Turizmit e Kombeve të Bashkuara.

Por për disa, vendi ballkanik apelon për një qëndrim më të gjatë sesa vetëm për pushime.

Kostoja e ulët e jetesës po e bën atë një opsion gjithnjë e më tërheqës për pensionistët britanikë, shkruan ATSH, transmeton albinfo.ch.

“Shqipëria nuk është ende në radarin kryesor për shumë njerëz, por duhet të jetë. Është një vend i bukur – me një vijë bregdetare që rivalizon vendpushimet e Italisë ose Kroacisë. Dhe kur bëhet fjalë për koston e jetesës është e jashtëzakonshme”, tha për “MailOnline” Jennifer Stevens, redaktore ekzekutive në “International Living”.

Revista “International Living” ofron informacione rreth udhëtimit global, jetesës, daljes në pension, investimit dhe pasurive të paluajtshme.

“Ajo që shumë qytetarë të huaj mund të gjejnë këtu – është se ndërthurja e përballueshmërisë, motit të mirë dhe cilësisë së jetës në përgjithësi, dhe normave jashtëzakonisht të ulëta të taksave. Kjo tërheq me shumë emigrantët në përgjithësi”, tha Sara Alimehmeti, redaktore në “Magic Towns”, revista e këshillave të ekspertëve dhe njohurive lokale.

“Dhe muajt e fundit, kryesisht për qytetarët britanikë – frika e tyre lidhet me rritjen e taksave në BM”, shtoi ajo.

Për pensionistët britanikë të tunduar për t’iu bashkuar vendit, në udhëzuesin tonë renditen vendet më të mira për të jetuar në Shqipëri, si të merrni një vizë, kostot e strehimit dhe se si funksionon sistemi i kujdesit shëndetësor…

Vizat dhe përfitimet tatimore

“Pensionistët britanikë mund të aplikojnë për ‘opsionin e dedikuar të vizave të daljes në pension të Shqipërisë për qytetarët jo anetarë të BE/ZEE”, tha William Cooper, drejtor marketingu në kompaninë britanike të Sigurimeve Shëndetësore “William Russell”.

“Hapat fillestarë të aplikimit përfshijnë marrjen e një vize ‘D’, e cila lejon një qëndrim të zgjatur ndërkohë që aplikimi juaj për qëndrim është duke u përpunuar”, tha ai.

“Më pas, ju mund të aplikoni për leje qëndrimi përmes portalit e-Albania. Për ta bërë këtë, zakonisht duhet të përfshini vërtetimin e akomodimit, dëshminë e mjeteve tuaja të mjaftueshme financiare dhe mbulimin e sigurimit shëndetësor”, tha ai.

“Për të siguruar vizën, pensionistët do të duhet të tregojnë se kanë të ardhura të rregullta mujore nga pensioni prej të paktën 120,000 lekësh shqiptare (1,011 £/1,271 dollarë)”, tha William.

Për sa i përket përfitimeve tatimore, ekspertët e “Magic Towns” shpjegojnë se për pensionistët e huaj në Shqipëri, të ardhurat nga pensionet, përfshirë pensionet shtetërore, private dhe të huaja, janë zakonisht pa taksa.

Politika dhe kultura

Shqipëria ishte nën sundimin e një diktature komuniste nga viti 1946 deri në fillim të viteve 1990. Në atë kohë ajo ishte e mbyllur dhe e njohur si “Koreja e Veriut e Evropës”.

Gjërat kanë ndryshuar shumë që atëherë – dhe Shqipëria tani është një demokraci parlamentare – me një president si kreu i shtetit dhe një kryeministër në krye të qeverisë.

Kryeministër aktual është Edi Rama, i cili është në këtë rol që nga viti 2013.

Shqipëria është një vend laik pa fe zyrtare, por në regjistrimin e vitit 2023 të kryer nga Instituti i Statistikave, 53% e popullsisë identifikohen si myslimanë, 16% si të krishterë, 17% si jofetarë dhe 16% si të padeklaruar.

“Shqipëria vuan nga keqperceptimet e vjetruara. Njerëzit dëgjojnë “Shqipëri” dhe mendojnë – “A nuk ishte një vend komunist – a është akoma?”, tha Jennifer nga “International Living”.

“Megjithatë, Shqipëria ka qenë një shtet demokratik që nga fillimi i viteve ’90.  Është një vend miqësor për të vizituar – ku mund të shijoni një cilësi të lartë jetese për një çmim relativisht të ulët”, tha ajo.

“Vendi ka numrin më të lartë të kafeneve për frymë në botë”, tha Sara nga “Magic Towns”. Aeroporti i Tiranës ofron fluturime direkte për/nga aeroportet e Londrës, Luton dhe Stansted, si dhe drejt Birminghamit dhe Mançesterit.

Strehimi dhe ku të jetoni

Ekspertët në “Magic Towns” thonë se tregu i pronave në Shqipëri ofron një gamë të larmishme opsionesh – nga komplekset e apartamenteve luksoze deri te shtëpitë e stilit otoman italian.

Ata thonë se Tirana – kryeqyteti – dhe dy pika bregdetare – Vlora dhe Saranda – janë opsione të shkëlqyera për pensionistët.

Tirana

“Si kryeqytet, Tirana ka infrastrukturën më të mirë, shumë investime dhe mundësitë më të shumta të kujdesit shëndetësor dhe arsimit. Do të thosha se është një zgjedhje e shkëlqyer për pensionistët që gëzojnë një mënyrë jetese aktive – me shumë kafene, restorante, bare dhe ngjarje kulturore”, tha Sara nga “Magic Tows”.

Kostoja: Një apartament me një dhomë gjumi kushton rreth 400-700 euro në muaj në qendër të qytetit, ndërsa jashtë qendrës është afërsisht 250-500 euro.

Çmimet e pronave variojnë nga 1500-3000 euro për metër katror.

Vlora

“Vlora është një qytet bregdetar përgjatë Rivierës së famshme Shqiptare dhe destinacioni i përsosur për pensionistët që duan të jetojnë buzë detit. Ka një komunitet emigrantësh në rritje, një lungomare (shëtitore bregdetare) dhe akses të lehtë në disa nga plazhet më të bukura të Shqipërisë”, tha Sara nga “Magic Towns”.

“Është më e qetë se Tirana, ka gjithçka që ju nevojitet, duke përfshirë një qendër urbane. Në verë bëhet më e gjallë pasi mbushet me turistë të huaj dhe vendas”, shtoi ajo.

Kostoja: Çmimet ndryshojnë në bazë të afërsisë me detin, por pronat buzë detit mund të arrijnë 1200-2500 euro për metër katror.  Qiraja është përgjithësisht 20-30% më e ulët se Tirana.

Saranda

“Saranda është më e ngrohta nga të treja këto qytete dhe prej kohësh është e preferuara e pensionistëve”, shpjegon Sara.

“Ekziston një ndjesi e ngjashme me Vlorën, me pamje të mrekullueshme bregdetare dhe atmosferë të këndshme të një qyteti bregdetar”, shtoi ajo.

Kostoja: Çmimet ndryshojnë në bazë të afërsisë me detin, por pronat buzë detit mund të arrijnë 1200-2500 euro për metër katror. Qiraja është zakonisht 20-30% më e ulët se Tirana.

Kostoja e jetesës

Sipas “Numbeo”, kostoja mesatare e jetesës në Shqipëri është 50% më e ulët se në BM, ndërsa qiraja është rreth 70% më e ulët.

Kostoja e jetesës është gjithashtu 11% më e ulët në Spanjë, një destinacion popullor për pensionistët britanikë.

Sara shpjegon se një vakt në një restorant të nivelit të mesëm mund të kushtojë 8-15 euro për person, ndërsa kafeja zakonisht është rreth 1 euro.

Ajo shtoi se një çift mund të shpenzojë lehtësisht 250-400 euro në muaj – për produkte ushqimore, në varësi të stilit të jetesës, ndërsa energjia elektrike, uji dhe interneti zakonisht kushtojnë rreth 100 euro në muaj.

Kujdesi shëndetësor

“Shqipëria operon një sistem shëndetësor universal të financuar nga kontributet e detyrueshme dhe vullnetare, të plotësuara nga buxheti i shtetit”, tha William nga kompania “William Russell”.

“Kujdesi privat shëndetësor ka pasur rritje të konsiderueshme dhe objektet zakonisht sigurojnë një standard më të lartë kujdesi”, tha ai.

“Ne ramë në dashuri me njerëzit dhe bukurinë e vendit”

Banorët miqësorë dhe të përzemërt të Shqipërisë janë një nga arsyet që Deborah dhe James Riley, të dy në të 70-at, po shijojnë pensionin në një fshat jashtë qytetit port të Durrësit.

Ata u zhvendosën në Shqipëri nga Bloomington, Indiana, në vitin 2020.

“Sapo erdhëm këtu, gjetëm një ngrohtësi, dashuri dhe miqësi. Ne thjesht ramë në dashuri me njerëzit dhe bukurinë e vendit”, tha Deborah.

“Njerëzit këtu janë shumë mikpritës krahasuar me vende të tjera”, tha James.

Çifti shpjegoi se ata shpenzonin deri në 6,67 euro në ditë për ushqim, i cili përfshin ushqim për katër kafshët e tyre shtëpiake dhe kafshët e tjera në lagje.

“Të gjithë kanë shumë fruta dhe perime që rriten në oborret e tyre, dhe kështu çdo gjë është e freskët në dyqanet e vogla ku ne shkojmë të blejmë”, tha Deborah.

“Shqipëria është një nga vendet më të bukura që mund të keni parë ndonjëherë”, shtoi James.

Evropa përgatit terrenin për Inteligjencën Artificiale

Posted on by BR

Evropa mund të shohë një nivel rekord të qendrave të reja të të dhënave këtë vit, kjo sipas hulumtimit të CBRE Group, ndërsa kompanitë zgjerojnë aktivitetet e tyre të inteligjencës artificiale.

Kërkesa për qendrat e të dhënave është rritur ndjeshëm vitet e fundit, së bashku me energjinë e nevojshme për t’i fuqizuar ato, pasi kompanitë përdorin teknologji të reja për të drejtuar bizneset e tyre, shkruan Scan, transmeton albinfo.ch.

Tregu evropian mund të shohë se qendrat e të dhënave me kapacitet 937 megavat të bëhen realitet në vitin 2025, gjë që do të shënonte një rekord të ri për rajonin, tha CBRE, firma tregtare e shërbimeve të pasurive të paluajtshme dhe investimeve. Kjo do të ishte e barabartë me një rritje prej 282 MË, ose 43%, nga 655 MË në vitin 2024.

“Bumi i ndërtimit të qendrave të të dhënave do të vazhdojë i pandërprerë. Fuqia në dispozicion dhe toka e përshtatshme, stimujt e qeverisë dhe ambiciet hipershkallëzuese, janë faktorë kyç që po nxisin rritjen e shpejtë të tregjeve si Milano, po ashtu dhe zgjerimin e vazhdueshëm të tregjeve kryesore si Londra dhe Frankfurti”- thanë burimet zyrtare të kompanisë.

Mbi gjysma e kapacitetit të ri të pritshëm, ose 57%, pritet të shpërndahet në tregjet kryesore evropiane të qendrave të të dhënave, përkatësisht Frankfurt, Londër, Amsterdam, Paris dhe Dublin, sipas të dhënave.

Kërkesa e klientëve për kapacitet është rritur me shpejtësi, pavarësisht vështirësive për ofruesit në sigurimin e energjisë dhe tokës për objektet e reja. Sipas raportit, pritet rritje dyshifrore e ofertës në 5 nga 10 tregjet dytësore evropiane që ata ndjekin në vitin 2025. Shtatë prej tyre, përfshirë Milanon dhe Madridin, parashikohen të kenë 100 MË ose më tepër furnizim deri në fund të vitit.

Austri: Dështimi i bisedimeve të koalicionit do të sjellë lehtësim për të huajt dhe punëtorët

Posted on by albinfo.ch

Prishja e bisedimeve të koalicionit midis FPÖ-së së ekstremit të djathtë dhe ÖVP-së së qendrës së djathtë është më shumë se thjesht një bllokim politik – është një kujtesë se sa e vështirë është të sjellësh një parti ekstremiste në qeveri, madje edhe për ÖVP-në, e cila ndan pjesën më të madhe të bazës së votuesve të FPÖ.

Ndërsa një koalicion i udhëhequr nga FPÖ është gjithmonë shqetësues për të huajt dhe pakicat, shumë nga propozimet e tij më radikale do të ishin zbutur nga një partner koalicioni si ÖVP. Megjithatë, pavarësisht javëve të negociatave, të dy palët nuk arritën të bien dakord as për parimet themelore, e lëre më për detajet e politikës.

Më e habitshme ishte kolapsi i bisedimeve mbi politikën e jashtme.

Këmbëngulja e ÖVP-së për të ruajtur rolin e Austrisë si një anëtare e përkushtuar e BE-së, duke kundërshtuar ndikimin rus dhe për të luftuar ekstremizmin duhet të kishte qenë një “po” e lehtë. Megjithatë, për FPÖ, këto pozicione ishin pika kryesore e mosmarrëveshjes.

Fakti që këto mosmarrëveshje në fund të fundit çuan në dështimin e koalicionit tregon: FPÖ nuk është vetëm një parti e krahut të djathtë me tendenca populiste – ajo është një parti që lufton të rreshtohet me angazhimet thelbësore demokratike dhe gjeopolitike të Austrisë.

Por nëse dështimi i këtij koalicioni është një lehtësim, kjo nuk është vetëm sepse FPÖ nuk do të jetë në qeveri – është gjithashtu sepse ky kombinim i veçantë i FPÖ dhe ÖVP nuk do të jetë në krye.

Dy partitë kishin rënë dakord tashmë për planet buxhetore që do të kishin zhvendosur barrën e reformave ekonomike mbi punëtorët e rregullt. Buxheti i tyre i propozuar do të kishte definuar Dhomën e Punës të Austrisë (AK), e cila u ofron punonjësve mbështetje kritike ligjore dhe financiare. Ai përfshinte gjithashtu plane për të eliminuar Bildungskarenz (leje arsimore), për të shkurtuar disa përfitime sociale dhe për të reduktuar në mënyrë drastike fondet për transmetuesin publik ORF – një veprim veçanërisht shqetësues duke pasur parasysh renditjen tashmë të brishtë të lirisë së shtypit të Austrisë.

Ndërsa Austria ka nevojë për ndryshime buxhetore, këto propozime u përqendruan në uljen e mbështetjes për njerëzit që punojnë në vend që t’u kërkonin atyre që fitojnë më shumë ose korporatave të kontribuojnë më shumë.

Me koalicionin FPÖ-ÖVP zyrtarisht jashtë tryezës, vëmendja tani zhvendoset tek ajo që do të ndodhë më pas. Presidenti federal Alexander Van der Bellen ka bërë thirrje për veprim të shpejtë, duke sqaruar se nuk është i interesuar për negociata të zgjatura.

Pas takimit me krerët e Neos, të Gjelbërve, ÖVP dhe SPÖ, ai u ka dhënë palëve fundjavën për të zhvilluar bisedime. Njoftimi pritet që të hënën. Ndërsa detajet mbeten konfidenciale, Van der Bellen dhe drejtuesit e partisë kanë rënë dakord për një “shkëmbim të ngushtë”.

ÖVP thotë se është e hapur për bisedime me çdo partner të mundshëm, të Gjelbërit dhe Neos po bëjnë presion për bashkëpunim konstruktiv dhe SPÖ ka emëruar tashmë një ekip negociator për të çuar përpara diskutimet.

Pa një rrugë të qartë përpara, Austria tani përballet me mundësi të shumta: një koalicion të rinovuar ÖVP-SPÖ, një marrëveshje më të gjerë shumëpartiake, apo edhe formimin e një qeverie të udhëhequr nga ekspertët. FPÖ mbetet e vetmja parti që mbron hapur zgjedhjet e reja, por hapat e ardhshëm mbeten të pasigurt për momentin.

A mund të kthehet Austria në një Expertenregierung?

Me ngecjen e bisedimeve për koalicionin, një opsion është një Expertenregierung – një qeveri ekspertësh e përbërë nga specialistë jopartiakë deri në mbajtjen e zgjedhjeve të reja.

Austria e ka bërë këtë më parë: pas skandalit të Ibizës në 2019, Presidenti Alexander Van der Bellen emëroi një kabinet të udhëhequr nga Brigitte Bierlein, i cili qeverisi për shtatë muaj.

Kreu i SPÖ-së, Andreas Babler e mbështet këtë ide, duke bërë thirrje për një “qeveri personalitetesh që do të qëndrojë pranë Parlamentit”. Megjithatë, një Expertenregierung do t’i mungonte një shumicë parlamentare, që do të thotë se çdo vendim madhor do të kërkonte mbështetje të gjerë – duke e bërë atë një zgjidhje afatshkurtër dhe jo një zgjidhje të qëndrueshme.

Një opsion tjetër është Minderheitsregierung, një qeveri e pakicës në të cilën një parti qeveris pa shumicë dhe negocion mbështetjen për çdo ligj. ÖVP mund ta provojë këtë me NEOS, duke u mbështetur në SPÖ dhe të Gjelbrit për mbështetjen rast pas rasti. Por pa një shumicë të qëndrueshme, ajo do të mbetej e brishtë dhe e pambrojtur ndaj kolapsit.

Van der Bellen e ka bërë të qartë se ai preferon një “shumicë të qëndrueshme dhe të besueshme”. Ndërsa zgjidhjet e përkohshme janë të mundshme, palët austriake tani duhet të gjejnë një zgjidhje afatgjatë./The Local

 

Zgjedhjet në Gjermani: Si planifikojnë partitë të trajtojnë qiratë e larta dhe të krijojnë strehim të përballueshëm?

Posted on by albinfo.ch

Në tregjet e tensionuara të banesave, si në Berlin, Mynih dhe Frankfurt, përpjekja për të siguruar një strehim të përballueshëm për t’u vendosur po bëhet gjithnjë e më e vështirë.

Një studim i fundit nga Instituti Ekonomik Gjerman (IW) zbuloi se qiratë në Gjermani u rritën mesatarisht me 4.7 për qind nga viti në vit, me Berlinin që pa një rritje prej 8.5 për qind në fund të 2024 krahasuar me një vit më parë.

Nuk është çudi që strehimi është bërë një nga shqetësimet kryesore të votuesve në Gjermani. Dhe një gjë për të cilën të gjithë politikanët bien dakord është se duhet të ndërmerren veprime për të lehtësuar tregun e banesave.

Shumica e manifesteve zgjedhore thonë se kjo përfshin përparimin më të shpejtë me ndërtimin e shtëpive të reja. Mirëpo, mendimet janë të ndryshme për mënyrën sesi do të përballemi me qiratë gjithnjë në rritje në treg.

Me votimin e kombit më 23 shkurt, ne mbledhim premtimet e partisë për strehimin.

CDU/CSU

Kristian Demokratët e qendrës së djathtë (CDU) dhe partia e saj motër bavareze, CSU, janë kryesuesit në sondazhe, me rreth 29-30 përqind.

Siç qëndrojnë gjërat në zhvillimet aktuale të sondazheve, CDU/CSU – shpesh e referuar si Bashkimi – ndoshta do të udhëheqë një qeveri të ardhshme koalicioni me Social Demokratët (SPD) ose të Gjelbërit.

CDU/CSU po bëjnë presion për heqjen e pengesave burokratike në ndërtimin e banesave dhe promovimin e pronësisë së shtëpive, duke u zotuar për t’i bërë ndërtimet dhe banesat sërish të përballueshme.

Ndërkohë, në manifestin e tyre thuhet se vetëm ndërtimi i më shumë shtëpive ‘do të sigurojë qira më të favorshme’.

Kryeministri i shtetit të Bavarisë dhe kreu i Unionit Kristian Social (CSU) konservator Markus Soeder (R) qëndron krah për krah me kandidatin kryesor për kancelar dhe kreun e Unionit Kristian Demokrat (CDU) të Gjermanisë, Friedrich Merz në Berlin.

Kryeministri i shtetit të Bavarisë dhe kreu i Unionit Kristian Social (CSU) konservator Markus Soeder (R) qëndron krah për krah me kandidatin kryesor për kancelar dhe kreun e Unionit Kristian Demokrat (CDU) të Gjermanisë, Friedrich Merz në Berlin. Foto: John Macdougall / AFP

Blloku gjithashtu dëshiron të sigurohet që pronarët që paguajnë shumë më pak se qiraja krahasuese vendase të paguajnë më pak taksë. Kjo synon të krijojë një nxitje për të ofruar strehim të përballueshëm.

CDU/CSU nuk po bën thirrje për një kufi të qirasë ose Mietendeckel, por Unioni duket se është i hapur ndaj një lloj kontrolli të qirasë. Manifesti i tyre thotë: “Ne qëndrojmë për mbrojtje efektive dhe të përshtatshme të qiramarrësit – kjo përfshin gjithashtu rregullat për nivelet e qirasë.”

Unioni është gjithashtu në favor të ndihmës së atyre me të ardhura më të ulëta.

“Strehimi social duhet të subvencionohet në mënyrë solide dhe përfitimi i strehimit duhet të rregullohet rregullisht,” shtojnë palët.

SPD

Social Demokratët e qendrës së majtë, të cilët aktualisht pritet të jenë një partner i vogël koalicioni në një qeveri të ardhshme të udhëhequr nga CDU, kanë një fokus të madh në strehimin e përballueshëm në manifestin e tyre.

Partia thotë se dëshiron të “vënë frenat mbi rritjen e qirasë” dhe bën thirrje për një zgjatje të përhershme të Mietpreisbremse (frenave të qirasë), një instrument ligjor që mund të ndalojë qiradhënësit të rrisin shumë qiratë. Partia kërkon gjithashtu kufizime më të forta për rritjen e qirasë brenda ligjit.

“Frena e qirasë do të zbatohet për një kohë të pacaktuar dhe gjithashtu për pronat që u uzurpuan në vitin 2019 për të siguruar qira të qëndrueshme dhe të përballueshme në tregjet e ngushta të banesave në afat të gjatë”, thuhet në manifestin e tyre. Aktualisht, kufiri i qirasë vlen vetëm për banesat e ndërtuara para tetorit 2014.

SPD, e cila është e treta në sondazhe me kancelarin Olaf Scholz që kryeson fushatën zgjedhore, gjithashtu dëshiron të mbyllë zbrazëtirat në ligjet e kontrollit të qirasë dhe të sigurohet që marrëveshjet e qirasë të lidhura me indeksin gjithashtu të kufizohen.

Kancelari gjerman Olaf Scholz i drejtohet një ngjarjeje të fushatës zgjedhore më 28 janar 2025 në Festsaal Kreuzberg në Berlin.

Kancelari gjerman Olaf Scholz i drejtohet një ngjarjeje të fushatës zgjedhore më 28 janar 2025 në Festsaal Kreuzberg në Berlin. Foto: Tobias Schwarz / AFP

Social Demokratët po bëjnë gjithashtu presion për të lehtësuar qiramarrësit duke ulur “barrën e tatimit mbi pronën”.

Plus, ata duan strehim të përballueshëm për ata në arsim. “Ne duam të sigurojmë që studentët dhe kursantët të paguajnë jo më shumë se 400 € për një dhomë në një banesë të përbashkët nëse është e mundur,” thotë partia.

Ashtu si CDU/CSU, SPD dëshiron të reduktojë burokracinë për të përshpejtuar ndërtimin e banesave, me fonde të alokuara për ndërtimin e banesave sociale.

Partia dëshiron gjithashtu të përdorë një “Fond Gjerman” të ri publiko-privat – për t’u siguruar shoqatave të strehimit dhe kooperativave kapital për ndërtimin e banesave.

Gjelbrit

Të Gjelbrit janë në favor të një kombinimi të mbrojtjes së qiramarrësve dhe ndërtimit të qëndrueshëm të banesave. Partia e qendrës së majtë ndan disa synime me SPD-në. Për shembull, ata duan të “rregullojnë tregun e qirave në mënyrë që qiratë të mos vazhdojnë të kalojnë nga çatia”.

Ata thonë se do ta bëjnë këtë duke e zgjatur frenimin e qirasë, duke mbyllur zbrazëtirat dhe duke e përmirësuar atë.

Të Gjelbrit, me kandidatin për kancelar Robert Habeck, gjithashtu fokusohen në sigurimin e më shumë shtëpive – megjithëse theksojnë se ato duhet të jenë të mira për planetin.

“Ne duam të ndërtojmë shpejt, me kosto të përballueshme dhe në një mënyrë miqësore me klimën me një program ndërtimi realist, veçanërisht në ndërtesat ekzistuese”, thuhet në një përmbledhje të manifestit të partisë.

Ata sugjeruan që “shtimi i kateve në ndërtesat ekzistuese, shndërrimi i hapësirës së papërdorur të zyrave në hapësirë ​​banimi, konvertimi i papafingo dhe riaktivizimi i ndërtesave të lira” mund të ndihmojë në sigurimin e “disa milionë banesave”.

Të Gjelbrit thonë se ata gjithashtu duan të “ndihmojnë njerëzit për të blerë ose rinovuar pronën e banimit në mënyrë që ajo të mbetet e përballueshme”.

AfD

Partia kundër imigracionit Alternativa për Gjermaninë (AfD) është e dyta në sondazhe pas CDU-së, por nuk ka gjasa të hyjë në qeveri për shkak të ‘firewall-it’ që partitë kryesore kanë kundër punës me të djathtën ekstreme në Gjermani. Por meqenëse ata po mbledhin mbështetje, ja një vështrim në propozimet e tyre për strehim.

Kryesisht, partia e ekstremit të djathtë dëshiron të kthejë më shumë qiramarrës në pronarë shtëpish. Ai gjithashtu dëshiron t’u japë banorëve vendas privilegje ndaj blerësve ose qiramarrësve të jashtëm.

“Duhet të favorizohen vendasit kur bëhet fjalë për ndarjen e tokës dhe banesave”, thekson partia në manifestin e saj, duke shtuar se qiramarrësit me të ardhura të ulëta duhet të mbështeten me përfitimin e banesave.

Përveç kostove më të ulëta të ndërtimit, AfD dëshiron të shohë uljen e kostove ndihmëse të strehimit “për t’i bërë banesat sërish të përballueshme për qytetarët”.

Partia kërkon heqjen e taksës së kalimit të pasurive të paluajtshme për pronarët, taksën e pronës dhe tarifën e licencës ose Rundfunkbeitrag. Ndërkohë, AfD bën thirrje që taksa e transferimit të pasurive të paluajtshme për blerësit e huaj, rezidenca kryesore e të cilëve është jashtë BE-së, të rritet në 20 për qind.

Partia dëshiron gjithashtu të shohë ato që ajo i përshkruan si masa “të drejtuara nga ideologjia” të tilla si taksa EEG, taksa e CO2 dhe Ligji i Energjisë së Ndërtesave (GEG) të shfuqizuara.

Në manifestin e saj zgjedhor, AfD kundërshton çdo lloj rregullimi të qirasë. “AfD qëndron për ligjin e balancuar të qiramarrjes dhe refuzon mbirregullimin e qeverisë dhe pengesat e investimeve të tilla si frena e qirasë ose kufiri i qirasë,” thuhet në manifestin e partisë.

Demokratët e Lirë (FDP) janë në favor të përshpejtimit të procedurave të planifikimit dhe autorizimit për më shumë ndërtime banesash. Ai po fokusohet gjithashtu në promovimin e inovacionit në industrinë e ndërtimit dhe investimeve private.

FDP pro-biznesit thotë se dëshiron të heqë ligjin e frenimit të qirasë. Në manifestin e tyre thuhet: “Frena e çmimit të qirasë është dukshëm një frenim i investimeve. Kjo është arsyeja pse ne po e heqim atë gradualisht. Për të nxitur ndërtimin e ri që nevojitet urgjentisht, ne po thyejmë spiralen e rregullimit shtetëror në tregun e qirave.”

Për partinë e majtë (Die Linke), rregullimi i qirasë është më i rëndësishëm se ndërtimi i banesave të reja, megjithëse ato promovojnë ndërtimin e disa banesave të përballueshme. Partia po bën thirrje për shpronësimin e kompanive të mëdha të banesave dhe kufizimin e qirasë në mbarë vendin. “Si masë e menjëhershme, rritja e qirave duhet të përjashtohet në shkallë vendi për gjashtë vitet e ardhshme”, thotë partia. “Vetëm pronarët jofitimprurës që kanë vendosur më parë qira shumë të ulëta do të lejohen t’i rrisin pak për të mbuluar kostot.”

Aleanca e majtë/konservatore Sahra Wagenknecht (BSW) po bën thirrje që pjesë të mëdha të tregut të banesave të bëhen jofitimprurëse. Partia kërkon që kompanitë komunale të ndërtimit të banesave të marrin kredi të favorshme për ndërtimin e banesave. Kudo që strehimi i përballueshëm është në mungesë, qiratë duhet të ngrihen deri në fund të dekadës, kërkon BSW.

“Ne po bëjmë thirrje për një kufi të qirasë mbarëkombëtare në vend të një frenimi joefektiv të qirasë,” thotë BSW në manifestin e saj.

Vini re se nuk është e qartë në këtë fazë nëse këto parti do të kalojnë pengesën pesë për qind për të hyrë në Bundestag. /The Local

Nga një marsi në Zvicër do të hyjnë në qarkullim veturat pa shofer

Posted on by albinfo.ch

Automjetet e automatizuara, të cilat kontrollohen nga softueri dhe jo nga drejtuesit fizikë, u është dhënë drita jeshile për të operuar në rrugët zvicerane nga marsi i këtij viti. Çfarë ndikimi do të ketë kjo dhe a mund të presim që së shpejti të shohim një vërshim të makinave pa shofer?

Pas viteve të provave të kontrolluara, qeveria zvicerane ka vendosur që automjetet pa shofer mund të plotësojnë kërkesat e sigurisë në autostradë në kushte të caktuara (shih më poshtë).

Transporti autonom mirëpritet nga autoritetet zvicerane, pasi mund të sjellë përmirësime në sistemin e transportit publik dhe të shërbejë si një zgjidhje e mundshme ndaj bllokimeve të trafikut dhe aksidenteve të shkaktuara nga shoferët e pakujdesshëm. Shumë vende të tjera në mbarë botën kanë arritur në të njëjtin përfundim.

SWI swissinfo.ch shqyrton se ku qëndron Zvicra në transportin autonom dhe ku mund të na çojë ardhja e automjeteve pa shofer.

Çfarë do të ndryshojë në mars në rrugët zvicerane?

Në dhjetor 2024, qeveria miratoi një fazë të re në futjen graduale të automjeteve pa shofer.

Lexoni për përparimin e ngadaltë por të qëndrueshëm të autobusëve pa shofer

Nga 1 marsi 2025, makinat mund të operojnë në autostradat zvicerane duke përdorur sisteme të asistuara të drejtimit që lejojnë automjetin të drejtojë në mënyrë autonome dhe të kontrollojë shpejtësinë dhe frenimin. Por drejtuesit duhet të jenë vazhdimisht të gatshëm për të rimarrë kontrollin nëse është e nevojshme.

Kantonet do të kenë autoritetin për të miratuar rrugë të caktuara për automjetet e automatizuara që funksionojnë pa shofer njerëzor, të cilat monitorohen nga distanca nga një qendër kontrolli. Këto automjete zakonisht do të jenë autobusë, taksi ose furgonë.

Parkimi i automatizuar, pa praninë e shoferit, do të lejohet në parkingjet dhe zonat e përcaktuara të parkimit.

“Kufijtë janë zgjeruar për transportin autonom në Zvicër”, tha Bettina Zahnd, shefe e sigurisë së trafikut rrugor në grupin e konsulencës EBP Zvicër.

Si krahasohet Zvicra me vendet e tjera?

Projektet pilot të automjeteve autonome dhe përditësimet e legjislacionit kanë ndodhur gjithashtu në disa vende të botës, duke përfshirë shumicën e shteteve evropiane.

Kina dhe disa shtete dhe qytete në Shtetet e Bashkuara kanë qenë pioniere në prezantimin e automjeteve që funksionojnë pa shofer njerëzor (i ashtuquajturi automatizimi i nivelit 4, shih kutinë më poshtë).

Në vitin 2020, Waymo u bë operatori i parë që iu dha leja për të operuar një shërbim taksi pa shofer në Phoenix. Dy vjet më vonë, Baidu iu dha drita jeshile për të operuar flotën e saj në qytetet kineze të Wuhan dhe Chongqing.

Që atëherë, të dy vendet kanë parë një zgjerim të flotës së ndryshme që lëvizin në një numër në rritje qytetesh.

Në dy vitet e fundit Japonia, Singapori, Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Gjermania kanë parë gjithashtu licenca të lëshuara për automjetet e Nivelit 4 në rrugët publike.

Qeveria zvicerane ka dhënë leje për testet e automjeteve pa shofer Lidhje të jashtme nën kushte strikte sigurie që nga dhënia e licencave për Swisscom dhe Swiss Post në 2015.

Pas një rishikimi të Aktit të Trafikut Rrugor në vitin 2023, autoritetet federale tani ndihen rehat duke lejuar një gamë më të madhe të lëvizshmërisë autonome në rrugë.

Cilat janë hapat e ardhshëm në Zvicër?

26 kantonet e Zvicrës tani do të marrin përgjegjësinë për koordinimin e sistemeve të automatizuara të transportit krahas trafikut të rregullt të automjeteve.

“Ne po hyjmë në një fazë tranzicioni për të kuptuar se çfarë do të thotë kjo urdhëresë në praktikë. Është një gjë të shohësh se çfarë do të thotë në letër, por realiteti shpesh mund të jetë pak më ndryshe kur idetë vihen në vend, “tha Martin Neubauer, strateg kryesor në Shoqatën Zvicerane për Lëvizshmërinë e Automatizuar (SAAM).

Bettina Zahnd pajtohet se ka ende shumë për të mësuar në fazën tjetër të transportit të automatizuar. “Kjo hap rrugën për projekte pilot më të avancuara me automjete të vërteta të automatizuara për të fituar përvojë për mënyrën se si ato funksionojnë brenda topografisë, rrugëve, sinjalistikës dhe flukseve të trafikut në Zvicër,” tha ajo.

“Teknologjia e automatizuar e transportit në Zvicër është aktualisht një përshtatje e përkryer për përmirësimin e shërbimeve të transportit publik në rajone të largëta. Ndoshta do të duhet të presim disa vite përpara se ta shohim atë duke reduktuar bllokimet e trafikut dhe aksidentet,” shtoi Zahnd.

Neubauer, i cili luan një rol udhëheqës në projektin PostBus për futjen e autobusëve pa shofer në sistemin e transportit publik, thotë se Zvicra ka prioritete të ndryshme nga vendet e tjera.

“Fokusi është më pak te taksitë me breshëri, si në San Francisko, por te automjetet me ndarje që kanë sa më shumë pasagjerë të jetë e mundur,” tha ai.

A do të dominojnë ndonjëherë rrugët zvicerane makinat pa shofer?

Do të duhen edhe shumë vite përpara se makinat pa drejtues njerëz të bëhen një tipar i zakonshëm ose të kërcënojnë të kapërcejnë numrin e automjeteve konvencionale.

“Deri në vitin 2030 ne mund të kemi rreth 100 automjete autonome të nivelit 4 në rrugët publike zvicerane,” parashikon Neubauer. “Deri në vitin 2035 ky numër mund të ishte rritur në disa mijëra automjete. Ne ndoshta nuk do të shohim transportin plotësisht autonom të nivelit 5 deri në vitin 2035.

Një pjesë e arsyes është se ka ende shumë për të mësuar rreth ndikimit të një teknologjie të tillë në rrugë përpara se prodhuesit e makinave të jenë të gatshëm të bëjnë baste të mëdha për makinat e automatizuara.

Prodhuesit kinezë dhe amerikanë të makinave aktualisht janë duke udhëhequr garën për prodhimin e flotës së automjeteve të automatizuara, ndërsa homologët e tyre evropianë po mbeten prapa në prodhimin e automjeteve elektrike. Ata mund të luftojnë për të mbajtur ritmin me konkurrencën në sektorin e automjeteve të automatizuara.

Përplasja tjetër e mundshme e rrugës është pranimi publik i automjeteve pa drejtues.

Një sondazh i vitit 2017 i kryer nga EBP në emër të Shoqatës Zvicerane të Telekomunikacionit sugjeroi një pranim të përgjithshëm në mesin e popullatës së sistemeve që asistonin drejtuesit e mjeteve, por shumica dërrmuese e të anketuarve nuk e shihnin sensin e automjeteve pa drejtues.

Sjellja e udhëtarëve në Zvicër mund të ketë gjithashtu një ndikim në atë se sa njerëz përdorin makina pa shofer për udhëtimet e tyre private, tha Zahnd.

“Unë nuk mendoj se publiku po pret me frymë të lodhur për makina pa shofer,” tha ajo. “Pasagjerët e makinave nuk punojnë në laptopët e tyre si në trena. Zvicra ka një sistem shumë të mirë të transportit publik, kështu që nëse njerëzit duan të punojnë në tranzit, ata përdorin trenin në vend të makinës së tyre.”

Cilat janë të mirat dhe të këqijat e transportit autonom?

“Mjetet e automatizuara do ta bëjnë trafikun rrugor më të sigurt, do të përmirësojnë rrjedhën e trafikut dhe do të lejojnë përdorimin më efikas të kapaciteteve të disponueshme”, thuhet në një raport të Transportit të së Ardhmes 2060 të publikuar nga ministria e transportit Lidhja e jashtme në 2020.

Optimizimi i kapacitetit rrugor të Zvicrës është bërë edhe më i rëndësishëm që kur votuesit kundërshtuan planet e qeverisë për të zgjeruar rrjetin e autostradave nëntorin e kaluar.

Automjetet pa shofer mund të përmirësojnë gjithashtu transportin publik, veçanërisht në zonat e largëta, duke ofruar shërbime transporti për dhe nga stacionet e trenit, parashikon raporti.

Për më tepër, shpresohet se përdorimi i sistemeve të automatizuara të shoferëve do të zvogëlojë numrin e aksidenteve rrugore të shkaktuara nga gabimet njerëzore.

Por raporti vë në dukje edhe disa të meta të mundshme. “Mjetet e automatizuara do të zvogëlojnë, ndonëse nuk do ta zhdukin plotësisht, nevojën për drejtues mjetesh të rënda, autobusë dhe taksi”, thuhet në raportin e Transportit të së Ardhmes. Dhe efekti i dëshiruar i promovimit të bashkimit të makinave mund të ndikojë negativisht në shitjet e makinave duke reduktuar numrin e automjeteve në rrugë./Swissinfo

Banorët kthehen për dy orë në Brienz: Duket si vend fantazmë

Posted on by albinfo.ch

Banorët e fshatit malor të evakuuar Graubünden të Brienz/Brinzauls u lejuan të kthehen në shtëpitë e tyre për dy orë të shtunën. Vlerësimi aktual i rrezikut e lejon këtë, thanë autoritetet lokale në fillim të javës. Maksimumi dy persona të regjistruar për familje lejohen të hyjnë në një shtëpi. Si masë sigurie, ata duhet të regjistroheshin paraprakisht dhe të mbanin me vete një celular.

Kthimi i shkurtër ka ardhur për shkak të kërkesës së të prekurve, shkruan komuna e Albulës. Ata u kishin kërkuar autoriteteve që t’i lejonin të vizitonin fshatin e evakuuar për të kryer detyra të rëndësishme në shtëpitë e tyre, për të inspektuar dëme të reja ose për të marrë sende të rëndësishme.

Pas një vlerësimi përfundimtar në terren, ekspertët e shërbimit të paralajmërimit të hershëm dhanë dritën jeshile për hyrjen në fshat herët në mëngjes herët. “Grumbulli i rrënojave sipër ka tentuar të qetësohet disi në javët e fundit dhe reshjet e dy ditëve të fundit nuk kanë çuar në një përshpejtim të konsiderueshëm,” tha për SRF Stefan Schneider, kreu i shërbimit të paralajmërimit të hershëm.

Një nga familjet që u lejuan të ktheheshin në shtëpinë e tyre ishin Müllers. Ata kanë 13 javë që jetojnë në fshatin fqinj Lantsch/Lenz. Ata u përgatitën me përpikëri për vizitën, në mënyrë që asgjë të mos harrohej gjatë kësaj periudhe të shkurtër kohe. “Së shpejti do të jetë verë dhe ne kemi gjëra vetëm për sezonin e dimrit. Kjo është arsyeja pse ne duam të marrim biçikleta dhe skuter për fëmijët,” shpjegon Andrea Müller për SRF.

Inspektimi i parë i shtëpisë tregoi se të çarat në mure ishin bërë më të mëdha. “Dhe edhe ngrohja kishte pushuar së punuari”, raporton Andrea Müller. Ndihej si një shtëpi e përhumbur. Pas dy orësh, Müllers duhej të largoheshin nga fshati dhe të dilnin jashtë.

Bashkia Albula ka nxjerrë një “përfundim shumë pozitiv” pas vizitave. “Askush nuk erdhi me furgon,” tha Christian Gartmann, zyrtari i komunikimit për komunën e Albula, i pyetur nga agjencia e lajmeve Keystone-SDA. Përveç një biçiklete, nga shtëpitë janë marrë kryesisht dosje dhe sende të tjera të vogla.

Situata në Brienz mbetet shumë dinamike dhe shumë e rrezikshme, tha gjeologu Schneider për SRF. Pjesa e sipërme e grumbullit të rrënojave mbetet një shkak për shqetësim, pasi ajo rrëshqet me një shpejtësi deri në 13 centimetra në ditë – edhe më shpejt kur bie shi. Megjithatë, aksesi afatshkurtër ishte i mundur sepse ka mbetur kryesisht i thatë në javët e fundit.

“Pajisjet tona matëse tregojnë se nuk ka asnjë rënie të madhe shkëmbi lart. Ne ende duhet të monitorojmë situatën nga afër,” thotë Schneider. Gjatë orarit të vizitës, përgjegjësit kanë vendosur edhe një pajisje sigurie për monitorimin e vazhdueshëm të të dhënave të matjes.

Se sa do të zgjasë evakuimi i Brienz mbetet i paqartë. Është e qartë se shiu dhe shkrirja e borës së ardhshme do të kenë ndikim. Bashkia njoftoi në fillim të javës se për momentin nuk është e mundur heqja e evakuimit. Masat shkëmbore nuk kanë rrëshqitur ende, por mund të përshpejtohen në rast të reshjeve të mëdha. Qëndrimi në fshat atëherë do të ishte i rrezikshëm për jetën./SRF

Kurti flet me ministrin gjerman për marrëdhëniet në fushën e sigurisë dhe mbrojtjes

Posted on by albinfo.ch

Kryeministri i Republikës së Kosovës, Albin Kurti takoi mbrëmë ministrin e Financave të Gjermanisë, Jörg Kukies, në kuadër të Konferencës së Sigurisë në Mynih.

Diskutuan për marrëdhëniet e shkëlqyeshme ndërmjet Kosovës dhe Gjermanisë, përfshirë ato në fushën e sigurisë dhe mbrojtjes, dhe për mundësitë dhe rëndësinë e shtimit të shkëmbimeve tregtare, investimeve të huaja dhe bashkëpunimit ekonomik.

Gjatë bisedës, kryeministri Kurti veçoi zbatimin e 12 profileve të arsimit dual dhe planet për shtimin e 10 të tjerave, me synimin për të forcuar lidhjet ndërmjet shkollimit profesional dhe tregut të punës, përkatësisht arsimit me ekonominë. Ai theksoi gjithashtu rolin e diasporës sonë në forcimin e urave ndërmjet dy vendeve, progresin, ofertën për investitorët e huaj dhe përparësitë e sektorit të teknologjisë në Kosovë.

Si i vonojnë avokatët projektet e ndërtimit pavarësisht mungesës së banesave

Posted on by albinfo.ch

Ndërtimi i më shumë banesave do të ishte një zgjidhje e përshtatshme për mungesën e hapësirave të jetesës në qytete. Tani, gjatë të gjitha kohërave, ekziston një kërcënim i një grumbullimi të madh në lejet e ndërtimit në qytete. Arsyeja për këtë është “Isos”, inventari i peizazheve të qytetit të denjë për mbrojtje.

Aktualisht në Cyrih po zhvillohen shumë ndërtime. Tani për tani, por jo për shumë më gjatë? Shumë projekte ndërtimi që janë aktualisht në proces miratimi mund të pësojnë vonesa të gjata – ose ndoshta të mos ndërtohen fare.

Balz Roth zbriti lehtë. Ai dhe vëllai i tij duan të ndërtojnë një ndërtesë apartamentesh me 23 apartamente në pronën e tyre në Cyrih-Schwamendingen. Zona është përdorur si kantier ndërtimi prej vitesh.

Tani ata lejohen të ndërtojnë, por: “Ne e morëm lejen me gjashtë muaj vonesë. Kjo do të na kushtojë disa qindra mijëra franga,” thotë Roth.

Vonesa ka një emër: “Isos”, inventari i peizazheve të qytetit të denjë për t’u mbrojtur. Normalisht, bashkia lëshon lejen e ndërtimit dhe siguron që peizazhi i qytetit të ruhet. Megjithatë, nëse një strehë është planifikuar në një projekt, komuna duhet t’ia kalojë projektin kantonit ose qeverisë federale.

Në këtë rast, mbrojtja e peizazhit të qytetit duhet gjithashtu të vlerësohet veçmas – nga kantoni apo edhe nga një komision federal.

Kjo mund të zgjasë muaj ose vite. Absurde: nëse një fqinj ndërton një shtëpi pa strehë pranë saj, leja ‘Isos’ nga një autoritet më i lartë nuk është e nevojshme.

“Qeveria federale nuk duhet të ndërhyjë në vendime të tilla në sistemin tonë federal funksional”, thotë ndërtuesi Roth i indinjuar. Ai gjithashtu nuk e kupton pse mjedisi joftues duhet të mbrohet.

Projektet e mëdha të drejtuara nga kooperativat e strehimit janë veçanërisht të prekura. Asig, i cili dëshiron të ndërtojë 500 apartamente të tjera pas 15 vitesh planifikim të kujdesshëm, tani ka frikë se projekti do të vonohet ose mund të dështojë pak para dhënies së lejes së ndërtimit.

Për Martin Schneider nga qyteti i Cyrihut, situata është e paqëndrueshme: “Këto janë pikërisht projektet që na dëmtojnë më shumë. Ne kemi nevojë urgjente për strehim më të përballueshëm në Cyrih.”

Ai flet për 4000 apartamente që tani mund të bëhen objekt i një procedure të komplikuar.

Për Zyrën Federale përgjegjëse të Kulturës, është e qartë se duhet të ruajë sovranitetin mbi “Isos”, siç thotë Oliver Martin, kreu i Seksionit të Kulturës së Ndërtimit.

“Duhet të ekzistojë një standard i caktuar kombëtar në mënyrë që të ruhen peizazhet më të rëndësishme të qytetit.” Përndryshe, vendbanimet mund të sakrifikohen për projekte të rëndësishme për një komunitet, por që dëmtojnë trashëgiminë kulturore kombëtare.

Martin Schneider nga qyteti i Cyrihut, nga ana tjetër, do të dëshironte që komunat të mund të vlerësonin vetë mbrojtjen e peizazhit të qytetit në të gjitha rastet: “Ne do të donim që bashkive, të cilat kanë ekspertizën teknike, t’u besohej sërish zbatimi i ‘Isos’. Nuk ka nevojë për një autoritet më të lartë për këtë.”

Problemi i aplikacionit ‘Isos’ pritet të përhapet së shpejti edhe në qytete dhe komuna të tjera. Qyteti i Cyrihut është prekur rëndë, pasi 75 për qind e sipërfaqes së ndërtuar është e shënuar në inventarin e Isos, dhe pjesë të mëdha të qytetit shtrihen në zonën e ujërave nëntokësore. Ujërat nëntokësore janë një nga përgjegjësitë federale, ashtu si strehimoret, sistemet fotovoltaike dhe antenat e telefonave celularë./SRF

Sulmet në ATM: “Është vetëm çështje kohe kur do të ketë viktima”

Posted on by albinfo.ch

Bandat kriminale që veprojnë në të gjithë Evropën po bëhen gjithnjë e më të vendosura dhe burimet e tyre njerëzore dhe materiale duken të pakufishme. Kur sulmojnë ATM-të, ata përdorin më shumë eksplozivë. Për Fedpol-in, “është vetëm çështje kohe para se të ketë viktima”.

Një pëlhurë gome plastike mbulon vendin ku dikur ishte ATM në Oey, Diemtigtal (BE). Dega është e mbyllur që në shtator, kur kriminelët hodhën në erë ATM-në e bankës rajonale AEK.

Florian Lüthi kujton: “Isha aty, sipër bankomatit, kur ra shpërthimi i dytë”. Vala goditëse ngriti dyshemenë e banesës së tij. Babai thotë se nuk e kupton se si kriminelët do të rrezikonin jetën e të tjerëve në këtë mënyrë, vetëm për para, kur ata e dinë fare mirë që njerëzit jetojnë atje.

Në Wattenwil, afër Thun (BE), skenari ishte identik: dy të shtëna ranë në zyrën postare korrikun e kaluar. Roland Ambord i pa kriminelët në veprim jashtë dritares së tij. ‘Ata mbanin fenerë,’ thotë ai. ‘Banorët e katit të sipërm bërtisnin, dy fëmijë flinin pikërisht mbi bankomat. Por kriminelët nuk shqetësoheshin.

Krimet që përfshijnë eksploziv janë nën juridiksionin e Zyrës Federale të Policisë (Fedpol). “Eksplozivët janë mjetet më të rrezikshme dhe gjithashtu më efektive,” thotë zëdhënësja e Fedpol, Berina Repesa.

Dëmet po bëhen gjithnjë e më të rënda, çka lë të kuptohet se sasia e eksplozivit që po përdoret tani është më e madhe. “Është vetëm çështje kohe që të ketë një viktimë”, shpreh keqardhjen Berina Repesa.

Bandat kriminale holandeze thuhet se janë kryesisht përgjegjëse për shpërthimet. Thuhet se ata kanë lidhje me mafien marokene të drogës me bazë në Holandë, e njohur si “Mokro-mafia”. Në Gjermani prej vitesh hedhin në erë të paktën një bankomat në ditë. Sipas hetuesve, ata tani po shtojnë bastisjet e tyre në Zvicër. Paratë shpesh kthehen në trafikun e drogës.

Autorët tani punojnë shumë profesionalisht: ata udhëtojnë në Zvicër për periudha të gjata kohore, rezervojnë akomodimin dhe dhomat e hotelit. Sipas Berina Repesë, ata i ndajnë detyrat: skautët që identifikojnë bankat dhe rrugët e arratisjes, logjistikë, shoferë që blejnë automjete largimi me fuqi të lartë dhe dinamitrat. “Ata janë zakonisht të rinj, tmerrësisht të rinj,” thotë zëdhënësja e Fedpol.

Eksplozivët shpesh vijnë nga fishekzjarre ilegale. Në shumicën e rasteve, bandat godasin disa herë në të njëjtin rajon, sepse kostot e logjistikës duhet të jenë fitimprurëse.

Vitin e kaluar, trembëdhjetë të dyshuar u arrestuan në Francë me ndihmën e Zvicrës. Në dhjetor, katër holandezë u arrestuan në Lucern. Ata ishin fshehur më parë në rajonin e Interlaken (BE). Suksese për policinë, edhe nëse vazhdimisht shfaqen grabitës të rinj të bankomatit.

“Sipas shkëmbimit të informacioneve të policisë me Holandën, më shumë se 1000 persona besohet se janë përfshirë në shpërthimet e ATM-ve në Zvicër, Gjermani dhe Francë”, thotë zëdhënësja e Fedpol./RTS

Austri: Çka dihet për sulmin me thikë që la një të mitur të vdekur?

Posted on by albinfo.ch

Një 23-vjeçar sirian goditi kalimtarët në qendër të qytetit Villach të shtunën. Vdekja e një djali 14-vjeçar nga Villach është për t’u mbajtur zi. Ai nuk i mbijetoi sulmit me thikë nga një 23-vjeçar sirian. Katër persona, disa prej tyre në gjendje të rëndë, kanë mbetur të plagosur edhe nga njeriu që pasditen e së shtunës ka sulmuar papritur me thikë kalimtarët.

Gazeta “Krone” ka folur me dëshmitarët dhe personin që ka mundur të ndalojë autorin me automjetin e tij.

“Në fillim ai debatoi me njerëzit në një rrugë anësore, më pas filloi të godiste, ne fillimisht u përpoqëm ta mbanim. Më pas pamë thikën dhe u larguam,” përshkruan Mahir (29) sekondat tronditëse. “Ishte si një film!” Ai dhe shoku i tij Martin (36) punojnë dhe jetojnë shumë afër vendit të krimit dhe gjithashtu njohin shoferin e dërgesës së ushqimit i cili ishte në gjendje të parandalonte akte të mëtejshme të tmerrshme.

Siç u raportua, sulmi u ndal sepse 42-vjeçari Alaaeddin Alhalabi nuk hezitoi për asnjë sekondë: “Pashë një person të shtrirë në tokë, një burrë po sulmonte kalimtarët e tjerë – nuk u mendova dy herë dhe e drejtova me makinë”, tha siriani, i cili me siguri shpëtoi jetën e disa njerëzve në Villach.

“Ai donte të shkonte drejt qendrës së qytetit, kishte fëmijë në rrugë – nuk mund ta lejoja. Unë kam fëmijë vetë”, thotë Alaeddin Alhalabi në një intervistë për “Krone”. Ai është gjithashtu i tronditur thellë: “Po të kisha qenë më i shpejtë, 14-vjeçari mund të mos kishte vdekur…”

Mahiri ka vëzhguar skenat: “Ai (autori, shënim) është hedhur pak metra më tutje dhe i ka rënë thikën nga dora kur është goditur nga makina”. Më pas gjithçka ka ndodhur shumë shpejt: “Mesa duket është plagosur kur makina ka nisur lëvizjen, më pas ka qëndruar aty derisa ka mbërritur policia”. Mahir e përshkruan atë që ndodhi si “çmenduri”: “Nuk e di nëse ishte i dehur apo çfarë nuk shkonte me të! Ai sulmoi të gjithë”.

“Fatkeqësisht, në momentin që mbërriti shpëtimi, ishte tashmë tepër vonë për 14-vjeçarin. Jemi të shokuar dhe të pikëlluar që një i ri ka vdekur”, tha 29-vjeçari i tronditur./Krone