Në total, rreth 40,000 shtetas të huaj marrin shtetësi zvicerane çdo vit. Por ku është shkalla e natyralizimit më e lartë dhe më e ulët?

Platforma e lajmeve 20Minuten ka përdorur të dhëna zyrtare për të treguar se cilat kantone dhe komuna u japin pasaporta zvicerane shumicës së aplikantëve.

Le t’i shohim së pari kantonet.

Në këtë drejtim, rajonet më “ndërkombëtare” të vendit janë në krye: shkalla e natyralizimit e Gjenevës është 2.84 për 100 individë të kualifikuar, dhe ajo e Cyrihut 2.16 për qind.

Vaud vjen menjëherë pas me 1.95 për qind, Zug me 1.88, Berna me 1.79 dhe Basel-Stadt me 1.74 për qind.

Kantonet që natyralizojnë më pak të huaj – më pak se 1 përqind të të gjithë individëve të kualifikuar – janë Jura (0.44 përqind), Neuchâtel (0.63), Nidwalden (0.65), si dhe Valais dhe Obwalden (0.8 përqind).

Si duken këto shifra në nivel komunal?

Shanset tuaja më të mira për t’u bërë zviceran janë nëse jetoni në komunitatt e Provence (Vaud) dhe Schupfart në kantonin Aargau, ku 13.8 dhe 13.6 përqind e 100 personave të kualifikuar, përkatësisht, janë të natyralizuar.

Më pas është Jussy në Gjenevë (10.6 përqind), e ndjekur nga Boltigen, kantoni i Bernës, (9.8 për qind), Flühli, Lucernë, (9.1 për qind) dhe Silenen (Uri) – 8.5 përqind, transmeton albinfo.ch.

Dhe nëse shpresoni të bëheni zviceran, mos u zhvendosni në Jura, ku disa komunitete – duke përfshirë Haute-Ajoie, Bure dhe Courtedoux – kanë një shkallë natyralizimi zero përqind, shkruan thelocal.

Në Valais, Bourg-St-Pierre dhe Hérémence, si dhe Bergün dhe Sils në Graubünden kanë të njëjtën normë zero, që do të thotë se ose nuk kanë asnjë të huaj që jeton në mes tyre, ose thjesht nuk u japin asnjë shtetësi.

Votuesit në Cyrih kanë miratuar një plan për të ulur koston e një karte udhëtimi vjetore në transportin publik lokal (ZVV) në 365 franga (1 franga në ditë) nga çmimi aktual prej mbi 800 frangash. A do të ndodhë vërtet dhe si do të funksionojë?

Sa do të kushtojë kjo biletë?

Një biletë vjetore sezonale për zonën 110 (e cila mbulon qendrën e qytetit, stacionin qendror të trenit dhe lagjet urbane) do të kushtojë vetëm 365 franga në klasin e dytë për të rriturit – ekuivalenti i 1 franga në ditë.

Çmimi aktual është 809 franga, që do të thotë një ulje e konsiderueshme prej 444 frangash.

Bileta do të bjerë ndjeshëm edhe për fëmijët dhe të rinjtë: në vend të 586 frangave që është aktualisht, ata do të paguajnë vetëm 185 franga në vit.

A do të jenë në gjendje të përfitojnë të gjithë në Cyrih nga këto bileta të lira?

Sipas planit, të gjithë banorët e Cyrihut do të kenë të drejtë të marrin dhe përdorin kartën e udhëtimit me zbritje – pavarësisht nga të ardhurat e tyre.

Megjithatë, njerëzit që udhëtojnë për në qytet për punë, por jetojnë jashtë tij, do të vazhdojnë të paguajnë çmimin e rregullt.

Kur do të hyjë në fuqi abonimi i ri?

Autoritetet e Cyrihut tani kanë një vit për të planifikuar dhe paraqitur një propozim konkret zbatimi në Këshillin Bashkiak.

“ZVV do të punojë me Qytetin për të gjetur zgjidhjet më të thjeshta të mundshme”, tha kompania e transportit publik, transmeton albinfo.ch.

Dhe në varësi të detajeve – me fjalë të tjera, çfarë lloj plani do të përpunohet përfundimisht – propozimi mund t’i nënshtrohet një referendumi tjetër.

Siç e shpjegojnë autoritetet e qytetit, “në varësi të dizajnit të tij, propozimi i zbatimit do t’i nënshtrohet një referendumi të detyrueshëm ose opsional”. Kjo mund të ndodhë, me fjalë të tjera, nëse projekti përfundimtar do të ndryshojë nga plani origjinal.

Pra, mos prisni ndonjë ndryshim në të ardhmen e afërt, shkruan thelocal.

Kush do të financojë çmimet e zbritura?

Qyteti i Cyrihut – domethënë, taksapaguesit vendas – do të sigurojë financimin.

Kantoni e ka mandatuar ZVV-në të arrijë një normë mbulimi të kostos prej të paktën 60 përqind.

Paratë shtesë, nga Qyteti i Cyrihut, vlerësohen në 40 milionë franga në vit.

A është qyteti i kënaqur me këtë projekt?

Jo.

Arsyeja është se “kjo i paraqet Qytetit të Cyrihut sfida financiare dhe operative”, shpjeguan autoritetet komunale.

Së pari, rreth 140 milionë franga të ardhura nga taksat tani duhet të shpenzohen çdo vit për të subvencionuar biletat vjetore.

Ka edhe logjistikë që duhet të përpunohen.

“Sfidat operative qëndrojnë në faktin se sovraniteti i biletave nuk i përket Qytetit të Cyrihut, por edhe ZVV-së. Nëse banorët e Cyrihut do të marrin një kupon transporti publik në të ardhmen, për shembull, apo nëse blerjet e tyre të biletave ZVV do të rimbursohen më pas nga qyteti, mbetet për t’u sqaruar.”

Tregu zviceran i punës dhe veçanërisht industritë e orientuara drejt eksportit si farmaceutika dhe prodhimi i orëve është nën presion për shkak të tarifave të larta amerikane. Por shumë kompani vazhdojnë të punësojnë megjithatë.

Nëse nuk arrihet një marrëveshje më e mirë tregtare me administratën amerikane, tarifat prej 39 përqind mund ta dobësojnë ndjeshëm ekonominë e Zvicrës – sipas Institutit Ekonomik KOF, 19,000 njerëz që punojnë në sektorë që eksportojnë shumë në Shtetet e Bashkuara mund të mbeten të papunë deri në vitin 2026.

“Edhe pse shumë kompani të prekura rëndë nga shoku i tarifave të SHBA-së lejohen përkohësisht të zbatojnë punë me kohë të shkurtër, pritet një rritje e papunësisë në tremujorët e ardhshëm”, tha KOF, transmeton albinfo.ch.

Por, megjithëse këto industri të prekura mund të mos punësojnë personel të ri për momentin, situata është më pak e rëndë në sektorë të tjerë.

Në raportin e tij të fundit të punës, instituti i kërkimit të tregut të punës x28 tregon se ku po shpallen aktualisht vendet e lira të punës dhe në cilët sektorë kompanitë po rekrutojnë në mënyrë aktive personel të ri.

Këtu janë shanset më të mëdha për të gjetur një punë.

Numri më i lartë i mundësive të punës është në kantonin e Zug-ut, me 44.95 pozicione të shpallura për 1,000 banorë.

Kantonet e Obwalden (33.66), Lucern (32.07), Graubünden (30.83) (dhe Cyrih (29.64)) janë të radhës.

Në të kundërt, ka shumë pak vende të lira pune në Ticino, me 4.64 pozicione të shpallura për 1,000 banorë, si dhe në Vaud (9.76) dhe Gjenevë (9.27).

Cilët sektorë po rekrutojnë punonjës të rinj?

Profesionistët e infermierisë janë shumë më të kërkuar në të gjitha rajonet – me 5,735 pozicione të shpallura aktualisht.

Pastaj janë elektricistët: 5,353 vende pune janë të disponueshme në këtë sektor.

Më pas, 3,423 vende të lira pune janë shpallur në shitje me pakicë, të ndjekura nga marangozët (3,152) dhe ndihmësit e kujdesit shëndetësor (3,109).

Cilat kompani po kërkojnë të punësojnë?

Studimi tregon se zinxhirët e shitjes me pakicë kanë më shumë nevojë për personel të ri.

Coop aktualisht po rekruton shumë më tepër punonjës – 374, e ndjekur nga Lidl (86).

Pastaj është shërbimi i shpërndarjes së gazetave Presto Presse-Vertriebs AG, i cili dëshiron të punësojë 80 persona.

Ndër rekrutuesit më interesantë është CERN (Organizata Evropiane për Kërkime Bërthamore) në Gjenevë, e cila po kërkon 33 punonjës të rinj.

Mbi 3,000 persona u mblodhën të enjten pranë stacionit hekurudhor në Gjenevë për të shprehur solidaritetin me Palestinën dhe konvojin humanitar për Gaza, i ndërprerë nga Izraeli. Procesioni i kësaj demonstrate spontane dhe jo të autorizuar u bllokua nga policia në Ura Mont Blanc, ku ndodhën disa përplasje. Demonstrata të tjera u zhvilluan në disa qytete zvicerane.

“Liri, liri për Palestinën,” brohoritën protestuesit në Sheshin Lise Girardin, pranë stacionit Cornavin, vonë pasdite. Ata gjithashtu dënuan “komplicitetin zviceran” dhe kërkuan “lirimin e menjëhershëm” të pasagjerëve të konvojit humanitar Global Sumud, të ndërprerë nga Izraeli, transmeton albinfo.ch.

Në mbrëmje, disa persona ndezën goma në mes të sheshit, duke lëshuar tym të zi. Nën mbikëqyrjen e policisë, tubimi bllokoi trafikun e rëndë në atë orë. Disa motorristë të irrituar përdorën trotuaret për të vazhduar rrugëtimin e tyre.

Procesioni i bllokuar

Procesioni u drejtua më pas drejt qendrës së qytetit, por u ndalua në fund të Urës Mont Blanc nga disa automjete policore, raportoi një gazetar i Keystone-ATS nga vendi i ngjarjes. Protestuesit filluan të hedhin objekte ndaj policisë, e cila përdori gaz lotsjellës për të parandaluar që procesioni të arrinte në bregun e majtë.

Në Gjenevë ndodhën përplasje mes disa protestuesve dhe policisë pas bllokimit të procesionit në mbështetje të konvojit Global Sumud për Gaza. Deri në orën 20:30, demonstrata filloi të shpërndahej, megjithëse disa qindra persona mbetën në vend, rrethuar nga policia.

Demonstrata në qytete të tjera

Edhe në Bernë, disa qindra persona dolën në rrugë për të shprehur solidaritetin me konvojin, duke kërkuar lirimin e anëtarëve të ekuipazhit të arrestuar. Demonstrata spontane u planifikuan gjithashtu në qytete të tjera zvicerane, përfshirë La Chaux-de-Fonds, Lucernë, Basel, Zyrih dhe Lugano. Në Fribourg, një procesion i madh u nis nga stacioni hekurudhor dhe kaloi përmes rrugëve të qytetit.

Kantoni i Cyrihut si punëdhënës dëshiron të krijojë dhe të ruajë kushte pune tërheqëse, prandaj stafit do t’i jepet një kompensim i plotë për inflacionin, sipas vendimit të qeverisë të publikuar të enjten, raporton Tages-Anzeiger.

Për vitin aktual, qeveria kishte vendosur një rritje të çmimeve prej 1.1 përqind, në vitin 2024 kompensimi për inflacionin ishte 1.6 përqind, në vitin 2023 3.5 përqind, shkruan albinfo.ch.

Sipas statusit të indeksit kombëtar të çmimeve të konsumit nga gushti, Këshilli Qeveritar e cakton lejimin e inflacionit deri më 1 janar të vitit pasardhës.

Një hulumtim i fundit ka zbuluar një problem shqetësues në sistemin shëndetësor zviceran: disa mjekë të huaj, të cilëve u janë revokuar licencat për ushtrimin e profesionit në vendet e tyre, vazhdojnë të punojnë në klinika dhe spitale në Zvicër.

Arsyeja kryesore lidhet me faktin se Zvicra nuk është pjesë e sistemit të paralajmërimit të Bashkimit Evropian, që njofton vendet për rastet e mjekëve të suspenduar. Kjo boshllëk ligjor dhe administrativ i lejon disa profesionistë të shëndetit të gjejnë mundësi punësimi në Zvicër, pavarësisht ndalimeve që kanë në vendet e tyre të origjinës.

Sipas raportimit, një pjesë e tyre janë përfshirë më parë në skandale të rënda profesionale ose madje edhe në shkelje ligjore. Kjo ngre pyetje serioze mbi sigurinë e pacientëve dhe mekanizmat e kontrollit të cilësisë së kujdesit shëndetësor.

Ekspertët kërkojnë që të forcohet verifikimi i dokumenteve dhe licencave nga autoritetet kantonale dhe të shqyrtohet mundësia e integrimit të Zvicrës në sisteme ndërkombëtare paralajmërimi. Organizatat e pacientëve paralajmërojnë se mungesa e një monitorimi më të rreptë mund të sjellë pasoja të rënda, duke dëmtuar besimin e publikut në sistemin shëndetësor.

Ky rast është pritur me shqetësim edhe në rrafshin politik, ku disa deputetë kanë bërë thirrje për masa urgjente dhe transparencë më të madhe nga ana e autoriteteve shëndetësore. shkruan Blue News, përcjell albinfo.ch.

Një ngjarje e rëndë ka ndodhur sot në Dietikon (ZH), ku një polic ka humbur jetën gjatë një operacioni në lumin Limmat.

Sipas autoriteteve, polici u përfshi në një ndërhyrje shpëtimi kur papritur vetë ra në ujë dhe nuk arriti të shpëtonte.

Ekipet e emergjencës ndërhynë me shpejtësi, por përpjekjet për ta rikthyer në jetë rezultuan të pasuksesshme. Ngjarja ka shkaktuar tronditje të madhe në polici dhe reagime të shumta nga opinioni publik, i cili ka shprehur solidaritet me familjen dhe kolegët e viktimës, shkruan SRF, përcjell albinfo.ch.