Archives

Zgjedhjet në Shqipëri: Fletëvotimet e diasporës do të transportohen në 85 vende të botës

Posted on by erezzaademi

Zgjedhjet parlamentare në Shqipëri do të mbahen më 11 maj, teksa vota e emigrantëve shqiptarë do të shpërndahet në 85 shtete të botës ku ata jetojnë dhe punojnë, sipas grafikut të paracaktuar edhe nga KQZ për të gjithë aplikantët (kërkuesit) e aprovuar.

Një kompani private ndërkombëtare është ngarkuar për transportimin e votave, dhe ky shërbim ka një kosto që ka arritur deri në 40 euro për çdo votë. Qeveria në Shqipëri ka aprovuar një fond prej 10 milionë eurosh për të mbuluar shpenzimet e transportit të 245,808 zarfeve, transmeton albinfo.ch.

Për më tepër, votat nuk do të dërgohen thjesht në kutinë postare të votuesve. Postieri do të tentojë të dorëzojë votën personalisht, duke kërkuar një mjet identifikimi nga votuesi, teksa do të përdoret një procedurë që mund të përfshijë deri në 3 përpjekje për të arritur votuesit në adresat që ata kanë deklaruar.

Ky proces ka filluar dhe do të shqyrtohet më tej në Komisionin Qendror të Zgjedhjeve për miratim përfundimtar.

Kur do të vijë moti i ngrohtë i pranverës në Zvicër?

Posted on by erezzaademi

Retë, era dhe dielli i vogël: Moti nuk inkurajon saktësisht të paketoni xhaketën tuaj të mbushur. Sidoqoftë, sipas meteorologut të SRF, Simon Eschle, mund ta mbyllni atë deri në fund të javës – të paktën përkohësisht.

Nuk ka pothuajse asnjë ethe pranverore për momentin. Cilat janë kushtet e motit për të fajësuar?

Një sistem me presion të lartë po shkakton aktualisht mot me erë. Ndërsa nivelet më të larta në veri janë brenda mesatares afatgjatë, era do ta bëjë më të ftohtë. Kjo është veçanërisht e vërtetë të martën, për shkak të erërave të forta.

A po vijnë së shpejti ditët e ngrohta?

Duke filluar nga e mërkura, do të ngrohet dita-ditës. Nga e enjtja deri të shtunën do të priten temperatura maksimale ndërmjet 17 dhe 21 gradë Celsius në të gjithë Zvicrën, me shumë diell.

Pra, a mund ta paketoni me siguri xhaketën tuaj dimërore në fund të javës?

Padyshim që nga e mërkura e tutje nuk do t’ju duhet xhaketa dimërore pasdite. Megjithatë, mund të jetë ende e dobishme në orët e mëngjesit, pasi ftohet në mënyrë të konsiderueshme gjatë natës. Përndryshe, ju gjithashtu mund t’ia dhuroni bimëve xhaketën tuaj dimërore. Në netët në vijim do të ketë ngrica të përhapura në terren. Aktualisht, duket se duke filluar nga e diela do të vijë ajri më i ftohtë. Deri atëherë, më së voni, ne njerëzit do të kemi nevojë përsëri për një shtresë shtesë veshjesh, transmeton albinfo.ch.

Si krahasohet marsi i këtij viti me vitet e mëparshme?

Marsi i vitit 2025 ishte më i ngrohtë se mesatarja. Në shumicën e vendeve, temperatura mesatare ishte 1.5 deri në 2 gradë mbi mesataren afatgjatë. Për më tepër, marsi ishte dukshëm i thatë në anën veriore të Alpeve. Në shumë vende, reshjet ishin rreth 40 për qind e mesatares. Në anën jugore të Alpeve, megjithatë, ranë dukshëm më shumë reshje.

Një në 12 banorë zviceranë mbetet nën kufirin e varfërisë

Posted on by erezzaademi

Shkalla e varfërisë në vitin 2023 mbeti e qëndrueshme në Zvicër në 8.1%.

Varfëria prek veçanërisht njerëzit që jetojnë vetëm, ose në familje me një prind me fëmijë të vegjël, të papunët dhe ata me më pak kualifikime.

Shkalla e varfërisë në vitin 2023 është afërsisht e barabartë me atë të një viti më parë (8.2%). Shkalla e varfërisë në mesin e popullsisë së punësuar ishte 4.4% (176,000 njerëz), më e lartë se në vitet e mëparshme (2022: 3.8%; 2021: 4.2%), tha të hënën Zyra Federale e Statistikave (FSO), transmeton albinfo.ch.

Pragu i varfërisë është përcaktuar në bazë të standardeve të Konferencës Zvicerane të Institucioneve të Mirëqenies Sociale (CSIAS), përcjell swissinfo. Në vitin 2023, ai ishte mesatarisht 2,315 CHF në muaj për një person beqar dhe 4,051 CHF për dy të rritur që jetojnë me dy fëmijë.

Në 12 muajt para anketës, 6.3% e popullsisë kishte rënë në të paktën dy lloje pagesash të prapambetura dhe 5.5% ishte dashur të braktiste mallrat, shërbimet dhe aktivitetet sociale të rëndësishme për arsye financiare.

Çfarë mund të mësojë Ukraina nga misioni paqeruajtës i NATO-s në Kosovë?

Posted on by erezzaademi

Njëzet e gjashtë vjet pas luftës, prania e trupave të NATO-s në Kosovë mbetet thelbësore për garantimin e paqes dhe sigurisë në vend. Banorë lokalë, shqiptarë dhe serbë, e duan ende praninë e tyre. Derisa i cilësojnë jetikë paqeruajtësit, qytetarë të Kosovës vlerësojnë se një mision i ngjashëm do të mund të kontribuonte për paqe në Ukrainë.

Zoran Spasiq i kalon mëngjeset me shpezët që i mban në oborrin e shtëpisë së tij, në Rubofc të Lipjanit.

Për serbin 56-vjeçar, jeta në këtë fshat, 35 kilometra larg kryeqytetit kosovar, është shumë më e qetë se 26 vjet më parë, kur Kosova sapo kishte dalë nga lufta me Serbinë – një konflikt që la mbi 13.500 të vrarë.

Pas përfundimit të luftës, tensionet ndëretnike midis shumicës shqiptare dhe pakicës serbe u përshkallëzuan.

Këto tensione u fashitën pas hyrjes së trupave paqeruajtëse të misionit të NATO-s në Kosovë, KFOR.

“KFOR-i menjëherë pas mbërritjes patrullonte nëpër fshat. Falë tyre, arritëm të mbetemi në shtëpitë tona”, thotë Zorani për Radion Evropa e Lirë.

Një kontingjent paqeruajtësish u vendos edhe në fshatin Rubofc, për t’u mundësuar banorëve lokalë rikthimin në jetën e tyre dhe vijimin e punëve bujqësore.

Zorani thotë se ushtarët e KFOR-it i përcillnin edhe kur i blinin ushqimet për nevojat e tyre dhe derisa kryenin punët bujqësore.

“Gjatë korrjeve dhe mbjelljeve, ata vinin në fusha me makinat e tyre dhe na siguronin mbrojtje, duke na mundësuar t’i kryenim të gjitha punët tona me ndihmën e tyre”, thotë ai.

Në vitet e pasluftës, KFOR-i luajti një rol kyç në parandalimin e incidenteve ndëretnike.

Kosova themeloi institucionet e saj, dhe më 2008 shpalli pavarësinë, duke e bërë Policinë e Kosovës përgjegjësen kryesore për sigurinë.

Jeta me fqinjët

“A je lodhur? Çka je duke bërë, po përgatitesh a?” – kështu e përshëndet Zorani në gjuhen shqipe fqinjin e tij shqiptar, Nuredin Zaskokun, i cili po bënte gati traktorin për të nisur mbjelljet e pranverës.

Nuredini ishte tetë vjeç kur, në vitin 1999, në fshatin e tij hynë trupat paqeruajtëse të KFOR-it.

Teksa e kujton atë kohë shprehet i lumtur që NATO-ja dërgoi trupat e saj në Kosovë.

“KFOR-i që ka ardhur ka qenë shumë mirë, sepse ka qenë një siguri edhe për neve, edhe për këta [serbët e Kosovës], se ka mundur edhe pas luftës, ndoshta, të ketë për ta ndonjë kërcënim prej dikujt tjetër, ose diçka”, thotë Zaskoku.

Ai shton se KFOR-i u ndihmoi me shumëçka për t’iu kthyer jetës në normalitet.

Kthimi dhe çarmatosja

Forcat paqeruajtëse të KFOR-it, si mision i udhëhequr nga NATO-ja, u dërguan në Kosovë më 12 qershor 1999.

Kjo e bëri të mundur kthimin në shtëpitë e tyre të më shumë se 800 mijë shqiptarëve, të cilët ishin larguar me dhunë nga forcat serbe, si dhe kthimin e qindra serbëve që u larguan pas çlirimit të Kosovës, transmeton albinfo.ch.

Kujtim Gjevori, teksa ec mbi urën në Han të Elezit, e kujton ende qartë ditën kur aty zbriti nga helikopteri i KFOR-it bashkë me trupat ushtarake që hynë nga Maqedonia e Veriut.

“Ka qenë një moment, një dridhje, një rrëqethje emocionale, që kurrë në jetën time nuk mund ta harroj”, thotë Gjevori.

Në atë kohë ai ishte 21 vjeç, dhe kishte shërbyer si përkthyes për forcat britanike të KFOR-it.

“I keni dy minuta që t’i dorëzoni armët. Nëse nuk i dorëzoni, ne do të detyrohemi t’i marrim me forcë”, ky ishte një urdhër i gjeneralit britanik që Gjevori duhej t’ia përkthente Policisë Serbe.

Në atë moment, ai thotë, njësia speciale Gurkat u përgatitën dhe policia vendosi t’i lëshojë të gjitha armët në tokë, dhe të çarmatosur u larguan nga Kosova për në Serbi.

Agim Çeku, ish-ushtarak dhe ish-kryeministër i Kosovës, vlerëson se prania e KFOR-it mbetet ende e nevojshme për vendin.

Sipas tij, pavarësisht se ka një situatë të qëndrueshme të sigurisë, KFOR-i do të jetë i pranishëm në Kosovë derisa vazhdon të ekzistojë kërcënimi nga Serbia.

“KFOR-i do të jetë këtu derisa të normalizohen marrëdhëniet, derisa të bëhet njohja e ndërsjellë, derisa të vlerësohet që nuk ka rrezik të ripërtëritjes së konfliktit”, thotë Çeku.

Sfidat e KFOR-it në Kosovë

Situata e sigurisë në Kosovë është përmirësuar gjatë 25 vjetëve të fundit. Megjithatë, Kosova dhe Serbia ende nuk e njohin njëra-tjetrën, dhe prej vitesh zhvillojnë dialog për normalizimin e marrëdhënieve, të ndërmjetësuar nga Bashkimi Evropian.

Gjatë viteve kanë ndodhur edhe incidente të rënda, ku KFOR-i ka luajtur rol kyç në ruajtjen e paqes, por është kritikuar për dështimin në ndalimin e dhunës, si gjatë trazirave të vitit 2004. Ato u nxitën nga thashetheme të rreme se tre fëmijë shqiptarë etnikë ishin mbytur si rezultat i veprimeve të serbëve, duke shkaktuar 19 viktima, mes tyre 11 shqiptarë dhe 8 serbë.

Së fundi, KFOR-i është përballur me dhunë nga serbët lokalë, si në majin e 2023-tës, në veri të Kosovës.

Në vitet e para pas luftës, KFOR-i kishte 50.000 trupa, por, pas vlerësimeve të vazhdueshme të sigurisë, ky numër sot ka rënë në rreth 4.600 ushtarë. Prania e trupave në Kosovë është rritur sa herë që situata ka qenë e tensionuar, sikurse pas sulmit të armatosur në Banjskë, në shtator të vitit 2023.

Aktualisht, pjesë e misionit të KFOR-it janë 29 shtete anëtare të NATO-s.

Çfarë forcash mund të vendosen në Ukrainë?

Liderë nga më shumë se 30 vende u takuan më 27 mars në Paris për të biseduar për gjetjen e një mënyrë se si ta forcojnë pozicionin e Ukrainës brenda dhe jashtë fushëbetejës. Ata premtuan ndihmë të re për Kievin dhe shqyrtuan propozimet për vendosjen e forcave evropiane në Ukrainë, në rast të ndonjë marrëveshje për paqe.

“Do të ketë një forcë sigurie që do të veprojë në Ukrainë, duke përfaqësuar disa vende”, tha presidenti i Francës, Emmanuel Macron.

“Nuk është Rusia ajo që mund të vendosë nëse një forcë sigurie mund të vendoset në Ukrainë”, nguli këmbë ai.

Ai shtoi se, tani për tani, nuk ka njëzëshmëri për dërgimin e një force të udhëhequr nga Evropa dhe se jo të gjithë anëtarët janë pajtuar të marrin pjesë, megjithëse theksoi se kjo nuk është e nevojshme për të ecur përpara.

Duke folur një ditë para samitit me presidentin e Ukrainës, Volodymyr Zelensky, Macron tha se kjo forcë sigurie nuk do të dërgohej në vijën e parë të luftës dhe nuk do të kishte për detyrë mbikëqyrjen apo zbatimin e ndonjë armëpushim.

Sipas tij, një detyrë e tillë mund t’i caktohet paqeruajtësve të OKB-së.

Mësimet nga Kosova…

Përvoja prej një çerek shekulli e Kosovës me paqeruajtësit ndërkombëtarë, besohet se mund të ofrojë njohuri të vlefshme.

Ivan Vejvoda, bashkëpunëtor i lartë në Institutin për Shkenca Humane në Vjenë, thotë se, së pari, çdo mision paqeruajtës në Ukrainë duhet të përfshijë të gjitha palët.

“Të gjithë akterët duhet të jenë pjesë e këtij procesi – natyrisht agresori, Rusia, vendi që u pushtua, Ukraina, Bashkimi Evropian, Shtetet e Bashkuara, NATO-ja”, thotë Vejvoda për Radion Evropa e Lirë.

“Pra, ka shumë pjesë të këtij pazlli për një mision paqeruajtës të suksesshëm”, thekson ai.

“Ajo që mund të mësohet është nevoja për të forcuar themelet e paqes dhe për të treguar vullnet politik. Por, natyrisht, në kushte të drejta – veçanërisht për Ukrainën, një shtet sovran evropian që u pushtua pa asnjë arsye nga fqinji i saj me armë bërthamore, Rusia”, nënvizon Vejvoda.

Ai po ashtu shtoi se ngjarjet e marsit të vitit 2004 në Kosovë, bënë që trupat e NATO-s ta “rimendonin strategjinë për ruajtjen e paqes dhe rendit”.

“KFOR-i mësoi një leksion të rëndësishëm dhe komandantët kuptuan që rreziqet ishin më të mëdha sesa mendonin në vitin 1999”, shton ai.

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, gjatë një vizite në Kosovë, më 11 mars, tha se dërgimi eventual i forcave paqeruajtëse të udhëhequra nga Evropa në Ukrainë mund të ndikojë në rishikimin e pranisë së trupave edhe në Ballkanin Perëndimor.

Pavarësisht nëse do të arrihet pajtim për të dërguar mision ushtarak paqeruajtës në Ukrainë, serbë dhe shqiptarë të Kosovës besojnë se një forcë paqeruajtëse do t’i krijonte kushtet për paqe mes ukrainasve dhe rusëve.

Zorani thotë se “pa praninë e trupave paqeruajtëse nuk do të ishte e mundur të vendosej paqja e vërtetë”, ashtu sikurse edhe fqinji i tij, Nuredini që thotë se “në çdo shtet që ka luftë nevojitet një forcë si KFOR-i” për stabilizimin e gjendjes./REL

Cilat janë markat më të besuara në Zvicër?

Posted on by BR

Reflektori vjetor NIQ GfK Business Reflector publikohet çdo vit – dhe për të dytin vit radhazi, Twint ka dalë në krye si marka më e besueshme.

Në vendin e dytë është prodhuesi i mishrave të freskët Zweifel, dhe karamelet Ricola janë të tretat, duke zënë vendin e Migros – tani e katërta.

Kompanitë e tjera në listë janë shumë nga bankat kantonale, Hekurudhat Federale Zvicerane, Coop, ndërsa Digitec është përfshirë për herë të parë, në vendin e shtatë, transmeton albinfo.ch.

Lista e plotë:

  1. Twint (e pandryshuar)

  2. Zweifel (i pandryshuar)

  3. Ricola (+1 vend)

  4. Migros (-1 vend)

  5. Lindt & Sprüngli (+4 vende)

  6. Coop (+2 vende)

  7. Digitec Galaxus (i ri)

  8. Bankat kantonale (+5 vende)

  9. SBB (-4 vende)

  10. Geberit (i pandryshuar)

  11. Landi (+7 vende)

  12. Die Mobiliar (-5 vende)

  13. Rivella (-7 vende)

  14. Raiffeisenbank (i pandryshuar)

  15. Logitech (-4 vende)

  16. Nespresso (+5 vende)

  17. Suva (-5 vende)

  18. Swisscom (-2 vende)

  19. Rolex (+8 vende)

  20. Posta Zvicerane (+5 vende)

Zyrat e zbrazëta mbushin qytetet zvicerane

Posted on by erezzaademi

Gati një milion metra katrorë hapësirë ​​për zyra mbetën bosh në qytetet kryesore të Zvicrës në fund të vitit 2024. Dhe vendet e lira janë ende në rritje.

Një shesh me brinjë të përmasave një kilometër: Kjo është zona që do të krijohej nëse dikush do të shtonte hapësirën e zbrazët të zyrës në pesë tregjet më të mëdha të zyrave të Zvicrës – qytetet e Cyrihut, Gjenevës, Bernës, Bazelit dhe Lozanës – në fund të vitit 2024. Dhe vendet e lira të punës do të priren të rriten, sipas një studimi të konsulentit Jonesle (LaLLng) nga real est. Furnizimi me zyra është rritur pothuajse vazhdimisht gjatë viteve të fundit. Krahasuar me numrin e vogël të vendeve të lira në tregun e banesave, kjo është shumë hapësirë ​​bosh, shpjegon Daniel Stocker nga JLL. Megjithatë, Zvicra ka një pjesë të vogël në krahasim me vendet e tjera, transmeton albinfo.ch.

Më shumë vende të lira pune në vitet e ardhshme: “Në vitet e ardhshme, vëllimet do të rriten përsëri çdo vit,” thotë Daniel Stocker nga JLL, pjesërisht sepse do të ndërtohen më shumë hapësira për zyra. Robert Weinert i Wüest Partner gjithashtu e pret këtë. Megjithatë, ka dallime të mëdha rajonale. Në mënyrë të konsiderueshme më shumë hapësira për zyra pritet të ndërtohet në Gjenevë dhe Bernë, në veçanti, sipas studimit të JLL. Në të kundërt, më pak ka të ngjarë të ndërtohet në Cyrih dhe Bazel deri në vitin 2027 sesa në vitet e fundit. Megjithatë, normat e vendeve të lira të punës në Cyrih do të rriten sepse hapësira ekzistuese tani po del në treg, shkruan SRF.

Më shumë hapësirë ​​​​boshe për zyra është e barabartë me më shumë probleme për qytetet? Jo domosdoshmërisht. Normat e vendeve të lira të punës në qendrat e qyteteve janë shumë të ulëta, me përjashtim të Bazelit, dhe zyrat në vendet kryesore janë gjithmonë të kërkuara, thotë Daniel Stocker nga JLL. Hapësira e re për zyra ka më shumë gjasa të ndërtohet në periferi të qyteteve ose në qytete. Për sa kohë që është i lidhur mirë, i qëndrueshëm dhe gjithashtu i përshtatshëm për forma të reja pune, një hapësirë ​​e tillë është e kërkuar. Megjithatë, vendet e lira janë duke u zhvendosur. Nuk janë zyrat e reja ato që janë bosh, por ndërtesat gjithnjë e më të vjetra, të vendosura periferike që kërkojnë investime dhe konvertimi i të cilave është i vështirë. Vende të lira pune më të mëdha po ndodhin lokalisht në qytete ose në periferi të qyteteve. Të dy ekspertët e pasurive të paluajtshme përmendin rajonin e aeroportit të Cyrihut si shembull.

A do të përkeqësojë më shumë hapësira për zyra mungesën e banesave në qytete? Një qytet që është tërheqës për punëtorët është gjithashtu i kërkuar si një vend për të jetuar, thotë Hansmartin Amrein, kreu i Zyrës së Çështjeve Ekonomike të Qytetit të Bernës. “Punët e mira mund të jenë edhe një burim i vogël i mungesës së strehimit.” Por mungesa e banesave dhe hapësira e zbrazët e zyrave nuk duhet të luhen kundër njëra-tjetrës. Dhe konvertimi i zyrave bosh në apartamente nuk do të lehtësojë mungesën, thotë Daniel Stocker nga JLL. Konvertimi është shpesh i vështirë, ndër të tjera për shkak të zonimit dhe rregulloreve të ndërtimit. Për më tepër, ai duhet të jetë gjithashtu fitimprurës për investitorët.

A do të ndihmojë tryeza e rrumbullakët e Këshillit Federal në luftimin e mungesës së banesave? Këshilli Federal gjithashtu dëshiron të lehtësojë rregullat e ngurta të ndërtimit dhe në këtë mënyrë të kundërshtojë mungesën e hapësirës së jetesës në qytete. Pak po ndodh në këtë drejtim, thotë urbanistja Jeanette Beck. “Diskutimi në nivelin më të lartë politik është i mirë”, por ndryshimet janë të ngadalta. Qytetet mezi presin që diçka të ndodhë “në krye”. Ata duhet të jenë krijues. Disa ligje të ndërtimit dhe planifikimit duhet të ndryshohen në mënyrë që shoqëria të vazhdojë të marrë atë që i nevojitet në të ardhmen. “Ky është arti,” thotë Hansmartin Amrein: parashikimi i ndryshimeve sociale duke zgjidhur njëkohësisht nevojat dhe problemet aktuale përmes planifikimit urban.

Për pesë vjet Marine Le Pen nuk mund të kandidojë për poste publike, përfshirë zgjedhjet presidenciale

Posted on by erezzaademi

Marine Le Pen, udhëheqësja e “Tubimit Kombëtar” në Francë, për pesë vjet nuk mund të kandidojë për poste publike.

Ajo u largua nga gjykata përpara se të lexohej vendimi, teksa u shpall fajtore për një rast përvetësimi të fondeve të Bashkimit Evropian.

Le Pen u dënua gjithashtu me katër vjet burg, prej të cilëve dy vjet me kusht. Megjithatë, është e paqartë nëse ajo do të vuajë ndonjë dënim me burg, transmeton albinfo.ch. Kjo ndalesë i shuan asaj shpresat për të kandiduar për zgjedhjet presidenciale në vitin 2027.

Udhëheqësja e ekstremit të djathtë dhe 24 zyrtarë të tjerë nga partia e saj u akuzuan për devijimin e më shumë se 3 milionë eurove nga fondet e Parlamentit Evropian, për të paguar stafin me bazë në Francë midis viteve 2004 dhe 2016. Gjykatësja dha vendime fajësie edhe për tetë anëtarë të tjerë aktualë ose ish-anëtarë të partisë së Le Pen, të cilët, si ajo, më parë kanë shërbyer si deputetë në Parlamentin Evropian.

Rekord: 200 mijë bileta për Festivalin në Zvicër shiten për 13 minuta

Posted on by BR

Biletat për Paléo u shitën për vetëm 13 minuta – një rekord i ri.

Kjo përbën 200,000 bileta – ose 256 në sekondë.

Festivali do të mbahet më 22–27 korrik 2025.

Dita më e kërkuar ishte e marta, që përfshin artistë si Macklemore, Justice, Skunk Anansie dhe Simple Minds.
Ato bileta u shitën për vetëm 5 minuta. Katër minuta më vonë, u shit edhe e diela – dita e dytë më e kërkuar – me David Guetta dhe fituesin e Eurovizionit, Nemo, në skenë për natën e fundit.

Falë teknologjisë, biletat nuk mund të rishiten përveçse përmes shkëmbimit zyrtar të biletave – i cili hapet të mërkurën e ardhshme, transmeton albinfo.ch.

1,500 bileta do të dalin në shitje çdo ditë gjatë festivalit – vetëm për atë ditë.

Si adoleshentët në Austri po “shkëmbejnë” birrën dhe cigaret me varësi të reja

Posted on by erezzaademi

A po bëjnë adoleshentët e Austrisë zgjedhje më të shëndetshme – apo thjesht të ndryshme?
Një raport i ri thekson ndryshimin e modeleve të sjelljes dhe rolin në rritje të shëndetit mendor.

Adoleshentët në Austri po ndezin më pak cigare dhe po reduktojnë alkoolin, por kjo nuk do të thotë se ata janë duke u larguar krejtësisht nga zakonet e varësisë. Në vend të kësaj, shumë po kthehen drejt produkteve më të reja si cigaret elektronike dhe qeskat e nikotinës – dhe një numër i konsiderueshëm po lufton me çështje të shëndetit mendor që mund të nxisin sjellje të rrezikshme.

Këto janë disa nga gjetjet kryesore nga sondazhi i fundit i ESPAD mbi nxënësit e shkollave austriake, i cili paraqet një pamje komplekse se si qëndrimet dhe zakonet e të rinjve rreth përdorimit të substancave po ndryshojnë në vitin 2024.

Më pak alkool, por ende i përhapur

Përdorimi i alkoolit në mesin e 14 deri në 17-vjeçarëve është ende mjaft i zakonshëm, me 60 për qind të studentëve që thonë se kanë pirë alkool në muajin e fundit. Rreth një në pesë raportoi se kishte pirë gjashtë ose më shumë herë në muaj ose ishte dehur shumë të paktën një herë gjatë asaj kohe, përcjell albinfo.at.

Megjithatë, ekziston një prirje e qartë afatgjatë drejt më shumë adoleshentëve që shmangin plotësisht alkoolin. Midis 2007 dhe 2024, numri i të rinjve që nuk kanë konsumuar kurrë alkool është katërfishuar dhe përqindja e atyre që nuk kanë pirë në 30 ditët e fundit është dyfishuar.

Me fjalë të tjera, ndërsa pirja është ende pjesë e kulturës rinore, maturia është në rritje – dhe për disa adoleshentë po bëhet normë, jo përjashtim.

Cigaret elektronike dhe qeskat e nikotinës po zëvendësojnë cigaret

Zakonet e pirjes së duhanit kanë ndryshuar në mënyrë dramatike në dy dekadat e fundit. Në vitin 2003, gati gjysma e adoleshentëve kishin pirë një cigare konvencionale. Në vitin 2024, kjo shifër ka rënë në 23 për qind.

Megjithatë, kjo nuk do të thotë se përdorimi i nikotinës po zhduket.

Përkundrazi, e-cigaret janë rritur në popullaritet, me përdorimin e studentëve që është katërfishuar nga 7 në 29 për qind. Për herë të parë, më shumë adoleshentë austriakë përdorin cigare elektronike sesa ato tradicionale, sipas gjetjeve të ESPAD.

Qeset e nikotinës – thasë të vegjël, pa duhan, të vendosura midis buzës dhe çamçakëzit – po fitojnë gjithashtu terren, duke reflektuar një tendencë më të gjerë të produkteve të reja me nikotinë që hyjnë në treg.

Gjithsej, 57 për qind e studentëve kanë provuar të paktën një produkt me nikotinë (përfshirë cigaret elektronike, qeskat, ngrohësit e duhanit ose tubacionet e ujit); mbi një e treta e kanë përdorur një në 30 ditët e fundit dhe gati një në pesë i përdorin ato çdo ditë ose pothuajse çdo ditë.

Shëndeti mendor dhe varësia janë të lidhura ngushtë

Të dhënat e ESPAD theksojnë gjithashtu lidhjen midis mirëqenies mendore dhe përdorimit të substancave. Një në katër adoleshentë raportoi nivele të ulëta të mirëqenies dhe rreth 10 për qind tregonin shenja të stresit të lartë psikologjik – me vajzat më të prekura se djemtë.

Adoleshentët që raportuan stres psikologjik kishin gjithashtu më shumë gjasa të përfshiheshin në sjellje të lidhura me varësinë, duke përfshirë përdorimin e tepërt të mediave sociale, konsumimin e substancave dhe përdorimin e pilulave të gjumit dhe qetësuesve.

Përafërsisht një e treta e adoleshentëve thanë se luajnë lojëra dixhitale çdo ditë, me djemtë dukshëm më të prirur për të raportuar lojëra problematike. Vajzat, nga ana tjetër, raportuan më shpesh çështje që lidhen me mbipërdorimin e mediave sociale.

Edhe pse 10 për qind e nxënësve kishin marrë pjesë në lojëra të fatit të paktën një herë, vetëm një numër shumë i vogël thanë se e bënin këtë çdo javë.

Sondazhi ESPAD i vitit 2024, bazuar në përgjigjet e 7,735 nxënësve të klasës së nëntë dhe të dhjetë në Austri, është pjesë e një studimi më të gjerë evropian që përfshiu 37 vende. Gjetjet austriake u përpiluan nga Gesundheit Österreich GmbH (GÖG) në emër të Ministrisë së Shëndetësisë, siç përshkruhet nga Die Presse.

SBB fokusohet në linjat kryesore ndërsa ridizajnon trafikun rajonal

Posted on by erezzaademi

Kompania kombëtare hekurudhore SBB dëshiron të riorganizojë rrjetin e saj për të përmirësuar shpejtësinë e trenave dhe rrjedhën e trafikut hekurudhor.

Ideja është t’u jepet përparësi linjave kryesore, duke reduktuar shërbimin në stacione më të vogla, duke ofruar ende një mjet transporti brenda një rrezeje prej 15 minutash, transmeton albinfo.ch.

Arsyeja e kësaj qasjeje, sipas Monika Ribar, kryetare e Bordit të Drejtorëve të SBB-së, është se rrjeti, siç është tani, ka arritur kufijtë e tij.

“Treni më i ngadalshëm përcakton shpejtësinë e të gjithë sistemit”, theksoi ajo në një intervistë me transmetuesin publik RTS. Me fjalë të tjera, trenat rajonalë, për shkak të ndalesave të tyre të shpeshta, ngadalësojnë të gjithë trafikun hekurudhor.

Për të adresuar këtë, SBB po shqyrton një strategji afatgjatë që synon reduktimin e ndalesave në stacione të caktuara të vogla, por duke ofruar alternativa të tilla si autobusët në këto shtrirje, për të siguruar transportin midis zonave të banuara dhe stacioneve kryesore.

Refugjatët do të ndjekin universitetet zvicerane për të luftuar mungesën e fuqisë punëtore

Posted on by erezzaademi

Qeveria dëshiron që refugjatët “të cilët kanë potencialin e nevojshëm” të jenë në gjendje të përfitojnë nga arsimi i lartë në Zvicër, njoftoi të premten Këshilli Federal.

Prandaj, Sekretariati Shtetëror për Migracionin (SEM) po fillon projekte në disa pjesë të vendit “për t’u mundësuar refugjatëve të kualifikuar qasjen në institucionet e arsimit të lartë gjatë katër viteve të ardhshme”.

“Programi ka për qëllim refugjatët nga të gjitha rajonet gjuhësore të Zvicrës dhe ka të bëjë me të gjitha llojet e institucioneve të arsimit të lartë – universitar, të specializuar ose arsimimin e mësuesve,” tha SEM, përcjell albinfo.ch.

Ai do të përfitojë jo vetëm refugjatët, por edhe ekonominë e vendit, pasi programi “synon të kundërshtojë mungesën e fuqisë punëtore të kualifikuar në Zvicër duke promovuar potencialin e fuqisë punëtore të saj shtëpiake”, sipas qeverisë.

Një buxhet prej 1.5 milionë frangash është caktuar për këtë projekt gjatë tre viteve të ardhshme, i cili synon të kundërshtojë mungesën e fuqisë punëtore të kualifikuar në Zvicër, duke promovuar potencialin e fuqisë punëtore vendase të vendit.

Banorët e Zvicrës kanë fuqi blerëse më të lartë se fqinjët e tyre

Posted on by erezzaademi

Shumica e mallrave dhe shërbimeve janë më të shtrenjta në Zvicër sesa në Gjermani dhe Austri, kështu që mund të jetë befasuese që fuqia blerëse për frymë e popullsisë zvicerane është mjaft më e lartë se në vendet e tjera gjermanishtfolëse.

Kjo është ajo që del nga sondazhi i Fuqisë Blerëse 2025, i kryer nga kompania e kërkimit të tregut GfK, e cila shqyrtoi të ardhurat e disponueshme të banorëve të vendeve DACH – një akronim gjerman për Gjermaninë, Austrinë dhe Zvicrën, transmeton albinfo.ch.

Ai tregon se, mesatarisht, fuqia blerëse për frymë e Zvicrës është 49,724 franga (53,011 euro) – një shumë dukshëm më e lartë se në Austri (29,852 euro – 28,000 franga) dhe Gjermani (29,566 euro – 27,732 franga).

Për më tepër, Zvicra shënoi rritjen më të fortë të fuqisë blerëse në krahasim me vitin e kaluar: të ardhurat neto të disponueshme të popullsisë do të rriten me 2.3 për qind në vitin 2025, ndërsa shkalla e rritjes në Austri dhe Gjermani do të jetë 2 për qind.

Gjithçka që ndryshon në Austri nga muaji prill

Posted on by erezzaademi

Nga reformat e mëdha tatimore dhe rregullat e reja të udhëtimit deri te festimet e Pashkëve dhe zgjedhjet komunale në Vjenë, prilli sjell një gamë të gjerë ndryshimesh në të gjithë Austrinë. Ja çfarë të presësh.

Zgjedhjet komunale të Vjenës më 27 prill

Vjena mban zgjedhjet e saj shtetërore dhe rajonale më 27 prill. Qytetarët austriakë të moshës 16 vjeç e lart mund të votojnë për këshillin e qytetit dhe kryetar bashkie. Qytetarët e BE-së të moshës 16 vjeç e lart me vendbanim kryesor në Vjenë mund të votojnë në zgjedhjet e këshillit të qarkut.

Fushata është duke u zhvilluar në mbarë qytetin dhe në ditën e zgjedhjeve priten ndërprerje të transportit publik pranë qendrave të votimit.

Votuesit me Wahlkarte (kartë votimi) mund të votojnë personalisht ose me postë. Rezultatet paraprake do të publikohen të njëjtën mbrëmje, transmeton albinfo.at.

Ndryshimet e mëdha tatimore dhe ekonomike hyjnë në fuqi

Një sërë masash sipas Aktit të Sanitimit të Buxhetit 2025 hyjnë në fuqi më 1 Prill. Norma e TVSH-së 0 për qind për sistemet fotovoltaike përfundon, me TVSH-në standarde prej 20 për qind që tani zbatohet për shitjet, importet dhe instalimet. Gjithashtu, automjetet elektrike nuk do të përjashtohen më nga taksa e sigurimit të motorit.

Rritjet e taksave të duhanit hyjnë gjithashtu në fuqi. Akciza minimale për cigaret rritet në 175 € për 1000 njësi. Duhani i ngrohur tani do të taksohet me 339 euro për kilogram, nga 197 euro. Këto ndryshime përshtatin më shumë tatimet për produktet e duhanit.

Një tarifë e re bastesh prej 5 për qind (nga 2 për qind) do të zbatohet për të gjitha bastet e vendosura nga 1 prilli. Gjithashtu, norma më e lartë e tatimit mbi të ardhurat prej 55 për qind për të ardhurat mbi 1 milion euro do të zgjatet deri në vitin 2029, shkruan thelocal.

Udhëtimi në Mbretërinë e Bashkuar: ETA kërkohet nga 2 prilli

Duke filluar nga 2 prilli, shtetasit austriak dhe të tjerë të BE/ZEE duhet të marrin një Autorizim Elektronik Udhëtimi (ETA) përpara se të hyjnë në MB.

Heqja e vizave ETA kushton rreth 10 €, është e vlefshme për dy vjet ose derisa të skadojë pasaporta e udhëtarit dhe lejon vizita deri në gjashtë muaj.

Udhëtarët duhet të aplikojnë online disa ditë përpara. Kjo skemë në Mbretërinë e Bashkuar është e ndarë nga sistemi i ardhshëm ETIAS i BE-së, i cili nuk është ende në fuqi.

Përfundimi i pushimit arsimor me mbështetje nga shteti

Bildungskarenz (leje arsimore) dhe Bildungsteilzeit (leje arsimore me kohë të pjesshme) të Austrisë përfundojnë më 31 mars. Duke filluar nga 1 prilli, aplikantët e rinj nuk do të marrin më kompensimin e trajnimit AMS (Weiterbildungsgeld).

Marrëveshjet ekzistuese ose lejet e miratuara mbeten të vlefshme nëse janë finalizuar në kohë.

Qeveria përmendi kostot e larta dhe ndikimin e kufizuar të punësimit si arsye për shkurtimin. Një model i ri i pushimit arsimor pritet në të ardhmen, por asnjë zëvendësim nuk është planifikuar para vitit 2027.

Ngrirja e rritjes së qirasë zgjatet deri në prill 2026

Qiratë e rregulluara për apartamentet në Altbau, banesat bashkiake dhe banesat e kooperativës nuk do të rriten më 1 prill.

Qeveria federale zgjati ngrirjen e qirave me bazë inflacionin për një vit tjetër, duke mbuluar qiratë udhëzuese (Richtwert) dhe kategoritë (Kategorie).

Pa këtë masë, qiratë do të ishin rritur me rreth 3 deri në 5 për qind. Rritja e radhës është planifikuar tani për 1 prill 2026 dhe do të kufizohet në bazë të inflacionit të vitit 2025. Ngrirja nuk vlen për qiratë e tregut privat.

Kontrollet kufitare mbeten në disa vendkalime lindore

Austria do të mbajë kontrollet kufitare të Shengenit në kufijtë e saj tokësorë me Sllovakinë dhe Republikën Çeke deri më 15 prill. Pas kësaj, rregullat normale të udhëtimit pa kufij mund të rifillojnë nëse qeveria nuk e zgjat masën.

Kontrollet në kufijtë e Hungarisë dhe Sllovenisë mbeten në fuqi deri më 11 maj.

Afatet kryesore tatimore në prill

Data 30 Prill është afati i fundit për dorëzimin e deklaratave të tatimit mbi të ardhurat e vitit 2024 nëse depozitohen në letër. Ata që depozitojnë në mënyrë elektronike përmes FinanzOnline kanë afat deri më 30 qershor.

Afati vlen vetëm për personat e detyruar të depozitojnë, si p.sh. punëtorët e vetëpunësuar, pasi punonjësit që paraqesin vullnetarisht për një rimbursim kanë deri në pesë vjet.

Bizneset gjithashtu duhet të dorëzojnë deklaratat e TVSH-së për tremujorin e parë të vitit 2025 ose për TVSH-në mujore të marsit deri më 15 prill.

Festat publike dhe festimet e Pashkëve

Pashkët vijnë vonë këtë vit, me të dielën e Pashkëve më 20 prill dhe të hënën e Pashkëve (një festë publike) më 21 prill. E Premtja e Mirë, më 18 Prill, nuk është festë publike, por shumë zyra, banka dhe tregje mund të mbyllen.

Austria feston Pashkët me tubime familjare, shërbime fetare dhe tregje sezonale.

Tregu i Pashkëve Schönbrunn funksionon nga 27 mars deri më 21 prill. Tregje të tjera të njohura në Vjenë përfshijnë ato në Freyung dhe Am Hof.

Shkollat ​​në të gjithë Austrinë janë në pushimin e Pashkëve nga 12 deri më 21 prill. Shumë familje udhëtojnë gjatë kësaj kohe dhe disa zyra mund të funksionojnë me staf të reduktuar.

A kushtojnë ekstra thirrjet për një numër zviceran jashtë vendit?

Posted on by albinfo.ch

Në Zvicër, kur telefononi një numër celular zviceran që ndodhet jashtë vendit, nuk ka tarifa roaming për telefonuesin.

Nëse telefononi një numër celular zviceran, edhe nëse ai ndodhet jashtë vendit, ju paguani vetëm tarifën standarde të brendshme zvicerane (sipas planit tuaj të tarifave). Nuk ka kosto roaming për ju. Personi që ka numrin zviceran, por ndodhet jashtë vendit, paguan tarifa roaming për thirrjet hyrëse, përveç nëse ka një paketë roaming që i mbulon ato, përcjell albinfo.ch.

Sqarim nga ofruesit kryesorë të shërbimeve:

Sunrise/Yallo: Telefonuesi në Zvicër nuk paguan asnjë tarifë roaming për thirrjen e një numri zviceran jashtë vendit.

Swisscom/Wingo: Telefonuesi paguan vetëm tarifën standarde për thirrje brenda Zvicrës.

Salt/Lidl Connect/Post Mobile/GoMo: Telefonatat drejt numrave zviceranë faturohen si thirrje vendase, për sa kohë që telefonuesi ndodhet në Zvicër.

Kur zbatohen tarifat roaming?

Nëse telefononi nga jashtë me një numër celular zviceran, do të paguani tarifa roaming për thirrjet dalëse, përveç nëse keni një abonim me roaming të përfshirë.

Nëse pranoni një telefonatë ndërsa jeni jashtë Zvicrës, do të paguani tarifa roaming për thirrjen hyrëse, përveç nëse keni një paketë roaming për vendin ku ndodheni, shkruan SRF.

Nëse ndodheni në Zvicër dhe telefononi një numër zviceran, nuk ka tarifa shtesë, pavarësisht se ku ndodhet fizikisht marrësi i thirrjes. Kostoja shtesë (roaming) bie mbi marrësin e thirrjes nëse ndodhet jashtë Zvicrës, transmeton albinfo.ch.

Britania e Madhe kërkon regjistrim paraprak për turistët nga 2 prilli 2025

Posted on by albinfo.ch

Nga 2 prilli 2025, të gjithë vizitorët në Britaninë e Madhe do të duhet të aplikojnë për një Autorizim Elektronik të Udhëtimit (ETA) përpara udhëtimit. Zyra e Brendshme Britanike rekomandon që aplikimi të dorëzohet të paktën tri ditë pune përpara hyrjes në vend.

Leja e hyrjes kushton rreth 12 franga zvicerane dhe është e vlefshme për dy vjet ose deri në skadimin e pasaportës së udhëtarit. Aplikimi kërkon të dhëna personale si profesioni, kontakti, adresa e banimit, si dhe informacione mbi historikun penal, transmeton albinfo.ch.

Sipas autoriteteve britanike, kjo masë synon rritjen e sigurisë duke identifikuar paraprakisht individët që mund të përbëjnë kërcënim. Sisteme të ngjashme janë në përdorim edhe në SHBA dhe Australi, ndërsa BE-ja pritet të zbatojë ETIAS në tetor 2025.

Aplikimi për ETA mund të plotësohet përmes smartphone-it, duke përdorur një aplikacion të dedikuar. Leja e hyrjes regjistrohet automatikisht në sistemin kufitar, duke eliminuar nevojën për ta printuar, shkruan SRF.

Përjashtohen nga kjo kërkesë qytetarët britanikë, shtetasit irlandezë dhe individët me vizë të vlefshme për Mbretërinë e Bashkuar, përcjell albinfo.ch.

Deficiti buxhetor i Austrisë arrin në 4.7% në 2024

Posted on by albinfo.ch

Në vitin 2024, deficiti i qeverisë së Austrisë ka arritur në 4.7 për qind të Produktit të Brendshëm Bruto (PBB), një nivel që tejkalon në mënyrë të qartë pragun e Mastrihtit prej 3 për qind, sipas të dhënave të publikuara nga Statistika Austria. Kjo rritje e deficitit vjen si pasojë e rritjes së shpenzimeve me 8.8 për qind, shumë më e lartë se rritja e të hyrave, e cila ishte vetëm 4.9 për qind.

Përveç kësaj, borxhi kombëtar i Austrisë ka arritur në 81.8 për qind të PBB-së, duke theksuar nevojën për një ristrukturim të financave publike. Holger Bonin, CEO i IHS, ka bërë thirrje që të përfshihen edhe familjet private në këtë ristrukturim, duke theksuar se, ndonëse individët kanë më shumë para në dispozicion, prodhimi ekonomik është tkurrur. Ai theksoi se qeveria duhet të punojë për të përmirësuar këtë situatë, përcjell albinfo.ch.

Bonin gjithashtu ka sugjeruar se shtetet dhe bashkitë duhet të kontribuojnë për të përballuar deficitin dhe ka shprehur mbështetje për mundësinë e nisjes së një procedure të deficitit të BE-së, duke e konsideruar këtë një mundësi të nevojshme për të adresuar sfidat ekonomike. Në fushën e politikave klimatike, ekonomisti ka bërë thirrje për përcaktimin e objektivave afatgjata, të cilat do të kontribuonin në një zhvillim më të qëndrueshëm dhe të balancuar të financave publike, shkruan krone.at.

Këta faktorë përcaktojnë Pensionin AHV në Zvicër

Posted on by albinfo.ch

Sistemi i pensioneve në Zvicër është i bazuar në kontributet e detyrueshme në AHV (Sigurimi i Pleqërisë dhe i të Mbijetuarve).

Masa e pensionit varet nga disa faktorë kyç:

Vitet e kontributeve – Për të marrë një pension të plotë, duhet të kontribuohet për 44 vite, duke filluar nga viti pas ditëlindjes së 20-të deri në moshën e pensionit. Çdo vit i munguar ul pensionin me rreth 2.3%;

Të ardhurat e fituara – Pensioni maksimal jepet nëse të ardhurat mesatare vjetore kanë qenë së paku 90,720 CHF gjatë jetës aktive. Pensioni minimal është i vlefshëm për ata me të ardhura të ulëta;

Kreditet për kujdesin e fëmijëve dhe personave të tjerë – Prindërit që kujdesen për fëmijët nën 16 vjeç mund të përfitojnë kredi kontributesh prej 45,360 CHF në vit, të ndara proporcionalisht mes prindërve;

Statusi martesor dhe ndarja e të ardhurave – Për çiftet e martuara ose të divorcuara, të ardhurat gjatë martesës ndahen në mënyrë të barabartë midis partnerëve, duke ndikuar në llogaritjen e pensionit të secilit. Pensioni maksimal i përbashkët për çiftet është 3,780 CHF në muaj;

Shuma e pensioneve:

  • Pensioni maksimal: 2,520 CHF/muaj

  • Pensioni minimal: 1,260 CHF/muaj

  • Pensioni maksimal për çiftet: 3,780 CHF/muaj

Mungesa e viteve të kontributeve sjell ulje të pensionit. Për shembull, një person që nuk ka paguar kontribute për pesë vite do të marrë rreth 290 CHF më pak në muaj, shkruan Blick.

Kjo strukturë e pensioneve bën që çdo vit i kontribuar të jetë i rëndësishëm për sigurimin e një pensioni të qëndrueshëm në pleqëri, përcjell albinfo.ch.

Disa vende evropiane të shqetësuara për qytetarët e tyre që udhëtojnë në SHBA

Posted on by albinfo.ch

Disa vende evropiane kanë përditësuar këshillat e tyre të udhëtimit për në Shtetet e Bashkuara, pas shtrëngimit të politikave të imigracionit dhe kufizimeve sociale nga administrata Trump. Ato paralajmërojnë se turistëve mund t’u refuzohet hyrja në vend, edhe pse kanë një vizë ose autorizim udhëtimi të vlefshëm.

Danimarka këshillon qytetarët e saj transgjinorë dhe jobinarë që të kontaktojnë ambasadën amerikane përpara udhëtimit, ndërsa Franca, Norvegjia dhe Finlanda lëshojnë rekomandime për grupet në rrezik, përfshirë komunitetin LGBTQIA+. Gjermania, nga ana e saj, kujton se leja e udhëtimit nuk garanton automatikisht hyrjen në SHBA.

Raste të refuzimit të hyrjes janë raportuar në disa aeroporte amerikane. Një studiues francez u detyrua të kthehej në Paris, pasi mesazhet në telefonin e tij u interpretuan si “armiqësore ndaj Donald Trump”. Autoritetet amerikane mohojnë këtë version. Turistë nga Kanadaja, Britania dhe Gjermania gjithashtu janë ndaluar dhe më pas dëbuar.

Sipas një raporti të Tourism Economics, numri i udhëtarëve në SHBA pritet të bjerë me më shumë se 5% këtë vit. Në Zvicër, agjencitë turistike raportojnë një interes të ulët për SHBA-në, me disa klientë që zgjedhin Kanadanë si alternativë, shkruan RTS.

Pavarësisht këtyre zhvillimeve, Federata Zvicerane e Udhëtimeve thekson se jo të gjitha anulimet lidhen me qëndrime negative ndaj SHBA-së, transmeton albinfo.ch.

Gjermani: Shqyrtohet mundësia e heqjes së shtetësisë për ata që konsiderohen antisemitistë

Posted on by albinfo.ch

Gjatë negociatave për formimin e qeverisë së re federale në Gjermani, mes partive CDU/CSU dhe SPD, është diskutuar mundësia e heqjes së nënshtetësisë për persona me shtetësi të dyfishtë që konsiderohen mbështetës të terrorizmit, antisemitizmit ose ekstremizmit. Kjo ide ka ngjallur debate të ashpra, duke reflektuar ndasi të thella midis partnerëve negociues. Dokumenti konsultues i propozuar synon të shqyrtojë nëse është e mundur, nga pikëpamja kushtetuese, që personave me shtetësi të dyfishtë t’u hiqet pasaporta gjermane nëse bien në një nga kategoritë e përmendura.

Kritikët argumentojnë se një ligj i tillë do të krijonte një sistem të nënshtetësisë me dy klasa, duke e bërë më të pasigurt statusin e qytetarëve me shtetësi të dyfishtë. Për më tepër, shqetësimi kryesor qëndron te përkufizimi i paqartë i antisemitizmit dhe mënyra se si mund të interpretohet në praktikë. Në veçanti, disa frikësohen se ky ligj mund të përdoret për të ndëshkuar individë që mbështesin kauza pro-palestineze ose kritikojnë politikën e Izraelit, duke cenuar kështu lirinë e shprehjes. Kjo ka ngjallur reagime nga aktivistë, akademikë dhe politikanë të majtë, të cilët e shohin këtë si një masë diskriminuese që synon grupe të caktuara, veçanërisht personat me prejardhje arabe dhe myslimane, transmeton albinfo.ch.

Ndërkohë, Unioni CDU/CSU ka insistuar për masa më të ashpra ndaj atyre që konsiderohen rrezik për rendin demokratik dhe sigurinë e shtetit. Nga ana tjetër, SPD ka arritur të mbrojë mundësinë e shtetësisë së dyfishtë dhe kriteret e lehtësuara për marrjen e shtetësisë gjermane, por nuk ka arritur të ndalojë përfshirjen e kësaj mase në dokumentin konsultues.

Një çështje tjetër që ka ngjallur polemika është fakti se antisemitizmi në Gjermani nuk është një vepër penale më vete, por duhet të klasifikohet si nxitje e urrejtjes popullore për të qenë i ndëshkueshëm. Për këtë arsye, ekziston frika se ky ligj mund të zbatohet në mënyrë selektive dhe subjektive, shkruan DW. Gjithashtu, shumë pyesin se kush do të vendosë përfundimisht nëse një person është antisemitist ose mbështetës i terrorizmit dhe nëse ai duhet të humbasë nënshtetësinë.

Pavarësisht qëndrimeve të ndryshme, drafti aktual duket se ka një ndikim të fortë nga partitë e djathta dhe ka shtuar shqetësimet se mund të përdoret si një mjet për të përjashtuar grupe të caktuara nga shoqëria gjermane. Megjithatë, para se të hyjë në fuqi, ky propozim do të duhet të kalojë shqyrtimin kushtetues dhe të përballet me debat të gjerë politik dhe ligjor, transmeton albinfo.ch

Zvicër: 19% e pensionistëve marrin pension të reduktuar

Posted on by albinfo.ch

Numri i pensionistëve të rinj me pension të reduktuar po rritet, duke prekur veçanërisht ata që kanë ndërprerje në historikun e tyre të punës për arsye si emigrimi, studimet, aksidentet apo punësimi i padeklaruar.

Sipas analizave të Federatës së Sindikatave, rreth 19% e pensionistëve të rinj kanë boshllëqe në kontributet e tyre, një shifër që është dyfishuar në 15 vitet e fundit. Kjo do të thotë se shumë persona nuk mund të sigurojnë një pension të plotë, çka ndikon ndjeshëm në të ardhurat e tyre mujore. Për çdo vit të humbur kontribute, pensioni ulet me 2.3%, duke shkaktuar një mungesë prej mbi 200 frangash në muaj për një pjesë të madhe të të prekurve, përcjell albinfo.ch.

Federata e Sindikatave propozon tre masa kryesore për të adresuar këtë problem:

Deklaratë vjetore e detyrueshme e AHV – çdo person i siguruar të marrë automatikisht një përmbledhje vjetore të kontributeve të tij;

Këshillim falas për punonjësit – krijimi i një shërbimi këshillimi që ndihmon individët të identifikojnë boshllëqet dhe të ndërmarrin veprimet e duhura;

Pagesa e kontributeve të prapambetura – mundësi më fleksibile për të mbuluar boshllëqet e krijuara jo për fajin e individit.

Disa masa po shqyrtohen tashmë nga qeveria zvicerane, duke përfshirë krijimin e një platforme digjitale për qasje më të lehtë në informacionet e pensioneve.shkruan Blick. Kjo reformë mund të jetë një hap i rëndësishëm drejt një sistemi më transparent dhe të drejtë për pensionistët e ardhshëm.

Rritja e çmimit të energjisë elektrike ngjall shqetësim te bizneset në Kosovë

Posted on by albinfo.ch

Propozimi për rritjen e çmimit të energjisë elektrike me 15% ka ngjallur shqetësim të madh te bizneset në Kosovë, të cilat paralajmërojnë se kjo masë do të ndikojë drejtpërdrejt në prodhim dhe konsum. Përfaqësues të sektorëve të ndryshëm ekonomikë kërkojnë ndërhyrje nga qeveria për të zbutur ndikimin e kësaj rritjeje, përfshirë heqjen e përkohshme të TVSH-së për energjinë elektrike, shkruajn mediat në Prishtinë.

Ahmet Kuçi, pronar i fabrikës së këpucëve “Solid” në Suharekë, e cilësoi këtë rritje si një barrë të rëndë për prodhuesit, duke theksuar se marzhet e fitimit në sektorin e tij janë të ulëta. Ai argumentoi se një rritje e tillë e çmimit të energjisë do të reflektohet menjëherë në çmimet e produkteve.

“Ne të gjithë e dimë se çfarë do të thotë 15% rritje e shpenzimeve. Për prodhuesit, kjo është një ngarkesë tepër e madhe. Çmimi i lëndës së parë tashmë është rritur dhe kjo vetëm sa e përkeqëson situatën. Një ndihmë e madhe do të ishte heqja e përkohshme e TVSH-së për energjinë,” u shpreh Kuçi.

Ndërkohë, Suad Berisha, pronar i kolegjit “Universum”, tha se rritja e çmimit të energjisë do të ndikojë rëndë te qytetarët dhe bizneset, duke qenë se shumë sektorë janë të varur nga furnizimi stabil me energji elektrike. Ai e vlerësoi si hap pozitiv vendimin për liberalizimin e tregut të energjisë në Kosovë, duke e parë atë si një mundësi për të shmangur monopolin e furnizimit.

Sipas tij, pavarësisht avantazheve afatgjata të liberalizimit të tregut, bizneset do të përballen me vështirësi në periudhën e tranzicionit. Prandaj, ai sugjeroi që qeveria të ndërmarrë masa lehtësuese, siç është përjashtimi i përkohshëm nga TVSH-ja për energjinë elektrike, derisa tregu i lirë të stabilizohet, përcjell albinfo.ch.

Zvicra fton qytetarët për numërimin e mbetjeve plastike

Posted on by albinfo.ch

Qytetarët zviceranë janë ftuar të marrin pjesë në një aksion kombëtar për të numëruar çdo copë ambalazhi plastik të hedhur gjatë kësaj jave. Kjo iniciativë synon të evidentojë sasinë e mbetjeve plastike dhe të nxisë veprime për reduktimin e tyre, shkruan RTS.

Aksioni, i cili përfshin familjet, shkollat dhe bizneset, do të zgjasë deri më 6 prill. Pjesëmarrësit do të regjistrojnë të dhënat e tyre përmes një formulari online dhe do të marrin një analizë të gjurmës së tyre plastike. Rezultatet e përgjithshme do të publikohen në maj.

Kjo fushatë organizohet nga Gallifrey Foundation, Earth Action for Impact dhe Greenpeace Switzerland, me mbështetjen e më shumë se njëzet organizatave të tjera. Greenpeace thekson se Zvicra është një nga prodhuesit më të mëdhenj të mbetjeve plastike për një përdorim në botë, me një mesatare prej 127 kilogramësh plastikë për frymë në vit. Rreth 14.000 ton plastikë ndotin ujërat dhe tokat zvicerane çdo vit, përcjell albinfo.ch.

Fushata bazohet në modelin e suksesshëm britanik “Big Plastic Count”, ku që nga viti 2022, rreth 472.000 njerëz, përfshirë 22.000 klasa shkollore, kanë numëruar mbi 11 milionë copë plastike për një përdorim. Rezultatet tregojnë se familjet britanike hedhin 1.7 miliardë copë plastikë çdo javë.

Organizatorët shpresojnë që edhe në Zvicër ky aksion të ndikojë në hartimin e politikave më të rrepta për menaxhimin e mbetjeve plastike dhe mbrojtjen e mjedisit.