Cyrihu nis lagjen pilot me zero energji zero

Qyteti zviceran i Cyrihut po zbaton një lagje zero-emetimesh në zonën Binz dhe Alt-Wiedikon. Gjatë gjashtë viteve të ardhshme, banorët, bizneset dhe shkollat ​​do të testojnë qasje të reja ndaj mbrojtjes së klimës dhe qëndrueshmërisë.

Qyteti po përdor fillimin e fazës së zbatimit për iniciativa të tilla si stacionet e reja të karikimit elektronik dhe kutitë e pakove për të zvogëluar trafikun e shpërndarjes, tha këshilli i qytetit në një deklaratë të hënën.

Shërbimet e konsulencës janë gjithashtu në dispozicion për të ndihmuar pronarët të rinovojnë dhe optimizojnë sistemet e tyre të ngrohjes. Dhe nga 21-23 nëntori, një “climathon” do të zhvillohet në rreth për të zhvilluar zgjidhje për mbrojtjen e klimës, transmeton albinfo.ch.

Zero-emetime deri në vitin 2040

Qëllimi i projektit është të testojë se si qyteti, ekonomia dhe popullsia mund të arrijnë zero-emetimesh hap pas hapi, shkruan swissinfo. “Mbrojtja e klimës ka sukses kur bëhet pjesë e jetës së përditshme”, tha kryetarja e bashkisë Corine Mauch e Social Demokratëve.

Rrethi pilot është pjesë e strategjisë së klimës zero-emetimesh të qytetit deri në vitin 2040, e cila u miratua nga 75% e popullsisë në një votim të vitit 2022. Në shkurt të vitit 2024, parlamenti i qytetit miratoi një buxhet prej gati 8 milionë CHF (10 milionë dollarë) për projektin gjashtëvjeçar.

Shëndeti mendor, një sfidë e kushtueshme për kompanitë zvicerane

Stresi kronik, lodhja ose depresioni: shëndeti mendor në punë është bërë një shqetësim i rëndësishëm në Zvicër. Sipas vlerësimeve të fundit, çrregullimet mendore i kushtojnë ekonomisë së vendit rreth 20 miliardë franga në vit, një shifër që pasqyron rritjen e vazhdueshme të lejeve mjekësore që lidhen me shqetësimin psikologjik.

Një studim ndërkombëtar nga Axa tregon se Zvicra është vendi i industrializuar ku aktiviteti profesional ka ndikimin më të madh në mirëqenien mendore. Pothuajse 17% e punëtorëve përjetojnë paaftësi të përkohshme për punë për arsye psikologjike, shkruan RSI, transmeton albinfo.ch.

Këto mungesa, shpesh për shkak të ngarkesave të tepërta të punës, afateve shumë të shkurtra ose mungesës së njohjes, ndikojnë në të gjithë sektorët.

Tensionet në vendin e punës janë shkaku kryesor i mungesave për shkak të sëmundjeve me origjinë psikologjike, përgjegjëse për 57% të rasteve sipas një studimi të kohëve të fundit. Këto mungesa janë gjithashtu më të gjatat: mesatarisht 218 ditë, ose më shumë se shtatë muaj, dhe në 95% të rasteve është një ndërprerje me kohë të plotë.

Përballë këtij realiteti, një numër në rritje i kompanive zvicerane investojnë në parandalim: punëtori mbi menaxhimin e stresit, kurse trajnimi mbi rreziqet psikosociale ose programe mbështetjeje psikologjike. Por, pavarësisht këtyre përpjekjeve, shëndeti mendor mbetet një çështje e ndjeshme, shpesh e vështirë për t’u trajtuar hapur në sferën profesionale.

Zgjedhjet në Maqedoni të Veriut: Katër gra janë zgjedhur kryetare të komunave

Në Zgjedhjet lokale në Maqedoni të Veriut, që janë mbajtur dje, katër gra kanë arritur ta marrin besimin e qytetarëve dhe të zgjedhen kryetare në komunat e tyre, një në rrethin e parë dhe tre në rrethin e dytë.

Në rrethin e parë, kryetarja e vetme e zgjedhur ishte Beti Stamenkoska Trajkovska nga VMRO-DPMNE, e cila do ta udhëheq Komunën e Kisella Vodës.

Në rrethin e dytë, mandat të dytë fitoi Sonja Stamenkova në Komunën e Makedonska Kamenicës, e mbështetur nga Koalicioni “Zgjedhje lokale 2025 – LSDM”.

Mandat të kryetares në rrethin e dytë fituan edhe kandidatet e Koalicionit “Maqedonia Jote” – VMRO-DPMNE”, Marija Naceva në Komunën e Negotinës dhe Natalia Dimitrieva në Komunën e Demir Kapisë, shkruan INA, transmeton albinfo.ch.

Në këto zgjedhje kishte gjithsej 309 kandidatë për kryetarë komunash, nga të cilat vetëm 32 ishin gra (10.35%). Më shumë kandidate, tre kishte në Prilep, ndërsa nga dy kanë kandidatuar në Manastir, Veles, Karposh, Kisella Vodë, Negotinë dhe Qendër.

Në 16 komuna dhe Qytetin e Shkupit kishte vetëm nga një grua kandidate.

Në pjesën më të madhe të komunave gratë nuk ishin fare të pranishme në fletëvotime.

Fillon gjyqi në Zvicër kundër dy burrave me akuza për terrorizëm në lidhje me Kosovën

Dy burra nga Ballkani do të paraqiten sot para Gjykatës Federale Penale Zvicerane në Bellinzona, të akuzuar për mbështetje dhe pjesëmarrje në një grup ekstremist që kishte planifikuar të destabilizonte një rajon të Kosovës.

Të dy të akuzuarit janë një 37-vjeçar kosovar dhe një 34-vjeçar me shtetësi të dyfishtë, Zvicër dhe Maqedoni. Me bazë në rajonin e Gjenevës, ata u arrestuan në shtator 2022 pas një mbikëqyrjeje të gjatë dhe që atëherë janë në burg.

Akuzat e ngritura nga zyra e Prokurorit të Përgjithshëm janë serioze: pjesëmarrja dhe mbështetja për një organizatë terroriste, ryshfet ndaj zyrtarëve të huaj publikë, pastrim parash, pengim i procedurave penale, falsifikim dokumentesh dhe mashtrim tregtar, ndër të tjera. Të dy burrat prezumohen të pafajshëm.

Të dy burrat akuzohen se kanë mbështetur dhe financuar një organizatë islamike në Kosovë, Vëllezërit Vitia. Midis viteve 2014 dhe 2022, ata drejtuan degën e saj zvicerane, të ashtuquajturit Vëllezërit e Gjenevës, e cila ishte aktive në zonën e Liqenit të Gjenevës. Ai mblodhi burra kryesisht nga qyteti kosovar i Vitisë dhe, në një masë më të vogël, nga Maqedonia e Veriut, shkruan swissinfo, transmeton albinfo.ch.

Pasi rekrutuan besimtarë rreth xhamisë në Petit-Saconnex, Gjenevë, duke filluar nga viti 2016, Vëllezërit e Gjenevës u përqendruan në financimin e organizatës kosovare.

Sipas aktakuzës, fondet e mbledhura përmes abonimeve dhe donacioneve, por mbi të gjitha përmes sigurimeve shoqërore dhe mashtrimit me kredi Covid, arritën në një shumë midis 64,000 CHF dhe 77,000 CHF. Këto janë vetëm shumat e dërguara në Kosovë.

Shteti Islamik dhe ligji i Sheriatit

Qëllimi i Vëllezërve Vitia ishte të përfitonin nga destabilizimi politik në Kosovë për të marrë pushtetin në një rajon dhe për të imponuar një shtet islamik të qeverisur nga ligji i Sheriatit, sipas prokurorisë. Paratë e mbledhura në Gjenevë u përdorën për të blerë armë dhe për të korruptuar gjyqtarët e thirrur për të gjykuar anëtarët e grupit.

Në vitin 2016 në Kosovë, dy burrat dyshohet gjithashtu se kanë ndihmuar në ruajtjen e katër pushkëve sulmuese kalashnikov, një pistoletë dhe 3,000 fishekëve në një shtëpi të sigurt. Ata dyshohet gjithashtu se kanë organizuar takime indoktrinimi në Gjenevë. Për këtë qëllim, thuhet se ata kanë ftuar dhe pritur disa imamë.

Zvicra detyrohet t`i trajtojë studentët nga BE, sikur vendësit

Në të ardhmen, universitetet zvicerane do të detyrohen t’u ngarkojnë studentëve nga vendet e BE-së të njëjtat tarifa shkollimi si studentët vendas – shtesat nuk do të lejohen më.

Pothuajse një e pesta e studentëve në universitetet zvicerane vijnë nga vendet e BE-së. Sipas marrëveshjeve të reja të BE-së, universitetet nuk do të jenë më në gjendje t’u ngarkojnë qytetarëve të BE-së tarifa shkollimi më të larta se ato për studentët vendas, raportohet nga gazetat CH Media.

Kjo kërcënon humbje në miliona franga: të ardhura që arrijnë në total pothuajse 41 milionë franga zvicerane do të humbasin, sipas shifrave të publikuara nga qeveria federale, transmeton albinfo.ch. Ky “mosdiskriminim” po shkakton shqetësim. “Shumë universitete do të përballen me sfida të konsiderueshme financiare dhe strukturore”, paralajmëron Swissuniversities, konferenca e rektorëve të universiteteve zvicerane.

Dy ETH (universitetet politeknike) , Zurich dhe Lozanë, janë veçanërisht të goditura rëndë, pasi vetëm kohët e fundit kanë futur tarifa më të larta shkollimi për studentët ndërkombëtarë. Kjo rezultoi në një humbje prej 23.6 milionë frangash zvicerane në të ardhura shtesë.

Universitetet e St. Gallenit dhe Luganos do të preken gjithashtu, me humbje prej 7.6 milionë dhe 7.7 milionë frangash zvicerane, përkatësisht. Universitete të tjera, si ai i Bazelit, Bernës, Gjenevës dhe Lozanës, tashmë nuk ngarkojnë pothuajse fare ose vetëm një mbishpagim minimal për tarifat e shkollimit për qytetarët e BE-së.

Për katër vitet e para, qeveria federale synon të mbulojë humbjet e universiteteve të prekura. Në rastin e dy Instituteve Federale të Teknologjisë (ETH Zurich dhe ETH Zurich), të cilat i zotëron, ajo do të marrë përsipër kostot e plota. Për universitetet kantonale, ajo planifikon të paguajë gjysmën dhe t’ia lërë pjesën tjetër vetë kantoneve. Ka pakënaqësi të veçantë në Ticino dhe St. Gallen, ku qeveria federale po kërkon mbulim të plotë të kostove.

Zvicër: Shkalla vjetore e inflacionit shënoi rënie në tetor

Mallrat dhe shërbimet në Zvicër kushtuan mesatarisht 0.1 përqind më shumë në tetor sesa një vit më parë. Kjo do të thotë që inflacioni vjetor ra me 0.1 pikë përqindjeje krahasuar me shtatorin, duke u rikthyer në të njëjtin nivel si në qershor, transmeton albinfo.ch.

Konkretisht, norma vjetore e inflacionit në tetor ishte 0.1 përqind, nga 0.2 përqind muajin e kaluar.

Kjo shifër tani është në të njëjtin nivel si në qershor, pas të cilit mbeti në +0.2 përqind për tre muaj rresht. Në maj, ajo madje ra pak për pak kohë në territor negativ.

Ky informacion u publikua nga Zyra Federale e Statistikave, të hënën.

Ndërsa mallrat vendase u bënë përsëri pak më të shtrenjta, mallrat e importuara në fakt u bënë më të lira, raporton srf.ch.

Indeksi kombëtar i çmimeve të konsumit ka shënuar rënie me 0.3 për qind krahasuar me muajin e kaluar, duke u ndalur në 107.2 pikë.

Ndër të tjera, janë ulur çmimet në sektorin e hotelerisë dhe për pushimet e paketuara jashtë vendit . Veshjet dhe këpucët, për shembull, u bënë më të shtrenjta.

Prodhimi i orëve dhe sfidat me të cilat përballet

Dobësimi i kërkesës globale, tarifat amerikane dhe rritja e çmimeve të arit po ushtrojnë presion mbi industrinë zvicerane të orëve në disa fronte. Megjithatë, inovacioni në orë, proceset e tyre të prodhimit dhe shërbimet po i mundëson sektorit të përballojë këtë situatë sfiduese.

“Tarifat vijnë në një kohë tkurrjeje, pas euforisë pas Covid-it. Gjatë bumeve ekonomike, industria tenton të mbiprodhojë dhe të grumbullojë inventarë”, shpjegon Elvis Gonzalez, drejtor menaxhues i konsulencës së prodhimit të orëve M&BD Consulting. “Kjo ndikon vazhdimisht në tregjet gri, veçanërisht në internet, ku disa modele orash shiten me zbritje të mëdha.” “Ndikimi i taksave të reja në SHBA është i diskutueshëm dhe ndryshon nga marka në markë, disa prej të cilave kanë liri veprimi të konsiderueshme”, thotë Gonzalez. “Racionalizimi i prodhimit, por edhe negocimi me furnizuesit dhe shpërndarësit, janë mënyrat e preferuara për të ulur kostot.”

“Kriza me të cilën përballet industria e prodhimit të orëve është ciklike. Ndryshe nga viti 2016, kur grupet kishin zbatuar plane sociale, përdorimi i punës me kohë të shkurtër tregon se prodhuesit duan të shmangin humbjen e ekspertizës së tyre dhe po mbështeten në një rimëkëmbje”, shton Benjamin Gietzendanner, një ekspert në firmën konsulente BearingPoint. Kjo reflektohet në shifrat e punësimit, me sektorin që ruan një fuqi punëtore të qëndrueshme, sipas shifrave nga Federata e Industrisë së Orëve (FH). Megjithatë, viti 2025 duket sfidues: “Sektori ka parë rritje të fortë për tre vjet dhe rënia ka të ngjarë të vazhdojë për një ose dy vjet të tjerë, por bazat janë të forta, të paktën për segmentin e çmimeve mbi 5,000 franga”, beson eksperti. Rritja e qëndrueshme e numrit të milionerëve, veçanërisht në Kinë dhe Indi, dhe kërkesa jashtëzakonisht e fortë për orët e përdorura janë disa shenja optimizmi, transmeton albinfo.ch.

Një sfidë është çmimi i arit, i cili është rritur me gati gjysmën që nga fillimi i vitit. “Rritja e shpejtë dhe e ndjeshme e çmimit të arit përbën një sfidë të madhe për prodhuesit e orëve: kalimi i kostos së plotë është delikat, pasi një rritje shumë e papritur e çmimit mund të ulë kërkesën, veçanërisht me presionin e shtuar të tarifave të reja amerikane. Prandaj, markat po i rregullojnë gradualisht çmimet, duke rritur edhe efikasitetin e tyre”, thekson Jean-Philippe Bertschy, një analist në Bank Vontobel. “Klientët tanë të prodhimit të orëve po kërkojnë zgjidhje për çmimin e arit”, rrëfen një specialist i kërkimit dhe zhvillimit anonim në një furnizues të industrisë. Kompania e tij kohët e fundit përdori printimin 3D për një klient, një metodë që lejon “të zvogëlohet pesha e kornizës së orës duke ruajtur vëllimin e saj”. Për këtë klient të njohur, i cili ofron orë midis 40,000 dhe 240,000 frangave, kjo ka bërë të mundur “zvogëlimin e peshës së arit të kërkuar me një të tretën”, shpjegon ai.

“Që nga fillimi i krizës, grupet kryesore të prodhimit të orëve kanë ruajtur ose edhe kanë rritur buxhetet e tyre të kërkimit dhe zhvillimit. Këto projekte synojnë kryesisht rritjen e produktivitetit (automatizimi, dixhitalizimi i punishteve) duke mbështetur njëkohësisht përmirësimin e gamës së modeleve për të ruajtur marzhet dhe diferencimin”, shton Bertschy. “Markat rrisin çmimet e tyre me 3% deri në 4% çdo vit, gjë që shpjegon pse nuk ndiejnë presion për të automatizuar. Përkundrazi, rreziku i dëmtimit të imazhit të markës duket të jetë më i madh”, vëren Gietzendanner, duke vënë në dukje se kostot e prodhimit përfaqësojnë “rreth 20% të çmimit të një ore” dhe se “markat nuk janë përpjekur kurrë t’i ulin ato”. Kjo është gjithashtu arsyeja pse industria mbetet prapa sektorëve të tjerë kur bëhet fjalë për inovacionin: “Automatizimi është një dilemë, sepse nga njëra anë, lejon uljen e kostove dhe shpesh përmirësimin e cilësisë, por në të njëjtën kohë, bie ndesh me imazhin e orëndreqësit artizanal, i cili është baza e suksesit të orëve zvicerane.”

Nëse industria zvicerane e orëve dëshiron të ruajë epërsinë e saj ndërkombëtare, diferencimi është thelbësor: “Përballë konkurrencës në rritje nga India dhe Kina, artizanati dhe tradita janë çelësi i diferencimit”, shpjegon Gietzendanner. “Titan, një degë e Grupit Tata, prodhon më shumë se 15 milionë orë në vit, një pjesë gjithnjë e në rritje e të cilave janë modele mekanike”, thotë ai. “Ka dy fabrika orësh, 200 mekanizma të zhvilluar dhe eksporton në 30 vende, kryesisht në Azi dhe Lindjen e Mesme”. “Sa i përket ndërlikimeve, shumë mundësi janë eksploruar tashmë, por në dizajnin e orëve, idetë janë të shumta”, shpjegon eksperti i kërkimit dhe zhvillimit. “Trendi i madh janë ndryshimet e ngjyrave për metalet”. Nuanca të reja po zhvillohen për markat që shpesh ruajnë ekskluzivitetin e tyre për një periudhë të caktuar. Nga ana e tij, përdorimi i printimit 3D në bizhuteri dhe orë dore po hap gjithashtu mundësi të reja në aspektin e dizajnit të orëve.

Analizat gjenetike treguese për parandalimin e sëmundjeve kronike

Specialistja e Gjenetikës Mjekësore në Spitalin e Fakultetit të Mjekësisë të Universitetit “Biruni” në Stamboll, Zeynep Ocak tha se struktura gjenetike ndikon drejtpërdrejt në suksesin e trajtimit në sëmundjet kronike dhe se identifikimi i shënuesve gjenetikë ofron avantazh të rëndësishëm për trajtimin në kohë.

Në një deklaratë të lëshuar nga spitali, Ocak vuri në dukje se analizat gjithëpërfshirëse gjenetike mund të parashikojnë shkencërisht trendet shëndetësore afatgjata të një individi.

Ajo tha se ADN-ja tani zbulon se si trupi do t’i përgjigjet trajtimit, cilat ilaçe do të jenë efektive dhe cilat rreziqe shëndetësore mund të hasen në të ardhmen, shkruan ATSh, transmeton albinfo.ch.

Pasi shpjegoi se ADN-ja është bërë një nga përcaktuesit më themelorë që ndikojnë në përgjigjen e trupit ndaj ilaçeve dhe suksesin e trajtimit, Ocak tha se “fusha e farmakogjenetikës bën të mundur parashikimin se cilat ilaçe do të jenë efektive në cilat doza bazuar në përbërjen gjenetike të një individi”.

Sipas saj “antidepresivët mund të jenë joefektivë te disa pacientë ndërsa mund të shkaktojnë efekte anësore tek të tjerët. Arsyeja e këtyre ndryshimeve janë ndryshimet tona gjenetike. Epoka e trajtimeve të ngjashme për çdo sëmundje tani po zëvendësohet nga një epokë e trajtimit të personalizuar”.

Specialistja Ocak thekson rëndësinë e informacionit gjenetik në mjekësinë parandaluese për sëmundjet multifaktoriale si hipertensioni, diabeti, migrena dhe sëmundjet kardiovaskulare.

“Kur identifikohet predispozita gjenetike, individët përmes të ushqyerit, ushtrimeve, menaxhimit të stresit dhe kontrolleve të rregullta mund të marrin masa parandaluese përpara se sëmundja të zhvillohet. Interpretimi i saktë i informacionit gjenetik mbështet jo vetëm trajtimin, por edhe ruajtjen e një jete të shëndetshme”, tha ajo duke shtuar:

“Analizat gjithëpërfshirëse gjenetike zbulojnë predispozita gjenetike për gjendje të tilla si mpiksja e gjakut, çrregullimet e metabolizmit të kolesterolit dhe dobësia e muskujve të zemrës në sëmundjet kardiovaskulare”.

Më tej Ocak kujton se disa sëmundje neurologjike, të tilla si sëmundja e Alzheimerit dhe Huntingtonit, janë të lidhura ngushtë me ndryshimet gjenetike.

Ajo thekson se sëmundje të tilla nuk mund të parandalohen plotësisht përmes ndryshimeve të stilit të jetës, por identifikimi i shënuesve gjenetikë siguron avantazh të rëndësishëm në aspektin e diagnostikimit të hershëm, monitorimin e afërt dhe trajtimin në kohë.

“Çdo individ mund të reagojë ndryshe ndaj të njëjtit plan ushqimi ose ushtrimesh. Një dietë që i sjell dobi një personi mund të jetë joefektive për një tjetër dhe kjo ndodh sepse gjenet përcaktojnë përdorimin e energjisë, ruajtjen e yndyrës, strukturën e muskujve dhe metabolizmin e vitaminave”, tha Ocak.

Ajo nënvizon se profilet gjenetike mund të zbulojnë se ndaj cilave grupe ushqimore një individ reagon më mirë, ndjeshmërinë e tyre ndaj kafeinës ose laktozës dhe kapacitetin e tyre antioksidues.

“Edhe prodhimi i kolagjenit, ndjeshmëria ndaj diellit dhe shëndeti i lëkurës formohen nga ndryshime të vogla në ADN-në tonë. Njohja e këtyre ndryshimeve ofron bazë shkencore për planifikimin e një jete të shëndetshme”, shtoi Ocak.

Sulm me thikë në një tren në Angli: Asgjë nuk tregon se ishte akt terrorist

Dhjetë persona u plagosën në një sulm me thikë në një tren në Mbretërinë e Bashkuar

Policia britanike deklaroi të dielën se nuk ka asnjë tregues “në këtë fazë” që sulmi me thikë, i cili la të paktën dhjetë të plagosur në një tren në lindje të Anglisë të shtunën, të ketë qenë akt terrorist. Nga dy personat e arrestuar fillimisht, vetëm njëri konsiderohet tani si i dyshuar.

Sulmi ndodhi të shtunën në një tren që ishte nisur në orën 18:25 me orën lokale nga Doncasteri (veri i Anglisë) drejt stacionit King’s Cross në Londër.

Autoritetet u njoftuan për incidentin rreth orës 19:40 pas aktivizimit të sistemit të alarmit dhe ndërhynë në stacionin Huntingdon, afër qytetit universitar të Kembrixhit, rreth 120 kilometra në veri të kryeqytetit.

Sipas Policisë së Transportit Britanik (BTP), oficerët lokalë “hipën në tren dhe arrestuan dy persona”. E gjithë ndërhyrja përfundoi brenda tetë minutash.

Mediat zvicerane shkruajnë për Loredanën, polemikat dhe përplasjet e saj në skenën muzikore

Loredana, reperja e njohur me prejardhje nga Kosova dhe e vendosur në Lucern të Zvicrës, ka reaguar ashpër ndaj kritikave të koleges gjermane Ikkimel. Mediat zvicerane raportojnë se përplasjet verbale midis dy artisteve kanë marrë hov, me Loredanën që e ka quajtur Ikkimel “rast të humbur” gjatë një transmetimi live, transmeton albinfo.ch

Ikkimel kishte kritikuar së fundmi këngën më të fundit të Loredanës, duke e përshkruar tekstin si “shumë të dobët dhe pa origjinalitet”. Loredana, 30 vjeçe, tha se nuk e kupton pse reperja nga Berlini ndjehet e prekur: “As që kisha menduar për të. Nuk është në mendjen time apo në jetën time,” u shpreh ajo.

Reagime ndaj Shirin David

Por Loredana nuk ndalet vetëm me Ikkimel. Ajo ka kritika edhe për reperen gjermane Shirin David, pasi një varg i këngës së saj “Ich bin nicht so eine” duket se i referohet Loredanës. Këngëtarja kosovare-zvicerane theksoi se nuk do të komentojë më tej për këtë çështje, duke thënë: “Ky emër nuk do të përmendet në këtë shtëpi.”

Loredana është një nga artistet më të ndjekura nga komuniteti shqiptar në diasporë, dhe mediat zvicerane vazhdojnë ta mbulojnë çdo lëvizje të saj në skenën muzikore ndërkombëtare.

 

 

Eurobarometri: Shumica e spanjollëve mbështesin anëtarësimin e Kosovës në BE

Një sondazh i ri i publikuar nga Eurobarometer ka treguar se shumica e qytetarëve në disa vende të Bashkimit Evropian, të cilat ende nuk e kanë njohur pavarësinë e Kosovës, e shohin pozitivisht mundësinë që Kosova t’i bashkohet BE-së.

Sipas rezultateve, 53 për qind e qytetarëve të Spanjës janë në favor të anëtarësimit të Kosovës në Bashkimin Evropian, ndërsa 27 për qind janë kundër dhe 20 për qind mbeten neutralë. Në Rumani, 52 për qind shprehen pro, ndërsa 36 për qind janë kundër.

Përqindja e mbështetjes është më e ulët në disa shtete të tjera që nuk e njohin Kosovën: në Sllovaki arrin në 46 për qind, në Greqi 44 për qind dhe në Qipro 40 për qind, transmeton klankosova përcjell albinfo.ch.

Në përgjithësi, kur merren për bazë pesë shtetet mosnjohëse, mesatarja e mbështetjes për Kosovën është 47 për qind, krahasuar me 40 për qind që janë kundër. Në nivel të përgjithshëm të BE-së, përkrahja për integrimin e Kosovës arrin në 43 për qind.

Ky rezultat është cilësuar si befasues, veçanërisht në rastin e Spanjës – një vend që nuk e njeh shtetësinë e Kosovës, por ku opinioni publik shfaqet më pozitiv ndaj anëtarësimit të saj në BE sesa mesatarja evropiane.

 

 

Gjermani: Ulje e ndjeshme e kërkesave për azil

Numri i personave që kanë kërkuar azil në Gjermani ka vijuar të bjerë ndjeshëm. Gjatë dhjetë muajve të parë të këtij viti janë regjistruar 97 277 kërkesa, krahasuar me 199 947 në të njëjtën periudhë të vitit të kaluar, sipas të dhënave nga Ministria e Brendshme gjermane.

“Politikat tona të reja për migracionin po japin rezultate. Ne kemi arritur të ulim ndjeshëm faktorët që e bëjnë Gjermaninë tërheqëse për emigrantët,” deklaroi ministri i Brendshëm, Alexander Dobrindt, për gazetën gjermane Bild.

Një zëdhënës i ministrisë theksoi gjithashtu se janë shtuar kontrollet kufitare, duke shtuar se “që nga muaji maj, rreth 18 600 persona janë ndaluar të hyjnë ose janë kthyer mbrapsht në kufijtë gjermanë”.

Pas marrjes së detyrës në maj, Dobrindt kishte dhënë udhëzime që aplikimet për azil të refuzohen në kufi, nëse nuk përmbushin kriteret.

Reduktimi i numrit të kërkesave lidhet edhe me masat e marra nga vendet e Ballkanit, si dhe me ndryshimet në situatën në Siri, prej nga vinte më parë numri më i madh i azilkërkuesve. Regjimi i Bashar al-Assad u rrëzua në dhjetor, duke ndikuar në uljen e fluksit të refugjatëve.

Deri në ora 15:00 kanë votuar mbi 30% të votuesve, më pak se në raundin e parë

Në raundin e dytë të zgjedhjeve lokale në Maqedoni të Veriut, deri në orën 15:00, kanë dalë për të votuar më pak qytetarë se në raundin e parë.

Numri i qytetarëve që kanë shfrytëzuar të drejtën e votës në raundin e dytë të zgjedhjeve lokale deri në orën 15:00, ka shkuar deri në 30,26%, krahasuar me zgjedhjet në raundin e parë ishte 31,16%, transmeton albinfo.ch.

Komisioni Shtetëror i Zgjedhjeve ka deklaruar se në raundin e dytë jehona e votuesve është më e vogël për afër 1%.

Çfarë domethënie kanë nivele të ndryshme alarmi për motin në Zvicër?

Qeveria zvicerane lëshoi ​​një alarm ‘niveli 3’ për reshje të dendura dëbore dhe erëra të forta në disa zona javën që po shkon. Çfarë nënkuptojnë saktësisht paralajmërimet e motit të Zvicrës dhe pse duhet t’u kushtoni vëmendje atyre?

Kategoritë e fatkeqësive natyrore, të numëruara nga 1 deri në 5, përcaktohen nga organet e specializuara qeveritare.

Në Zvicër, ato janë përgjegjësi e Zyrës Federale të Meteorologjisë (MeteoSchweiz), e cila shpjegon se këto numra bazohen në “rrethanat mbizotëruese në aspektin e rreziqeve të tyre të mundshme”.

Me muajt e dimrit që po afrojnë, ja çfarë do të thotë çdo nivel alarmi i lidhur me sezonin për kategori të ndryshme të fatkeqësive (çdo alarm fillon në nivelin 2):

Borë

Niveli 2: Rrezik i moderuar

Ekziston rreziku i kushteve të akullta për shkak të rrugëve të mbuluara me dëborë.

Niveli 3: Rrezik i konsiderueshëm

Udhëtimi rrugor, hekurudhor dhe ajror mund të ndërpritet.

Sipas agjencisë, “degët mund të thyhen nën peshën e dëborës dhe përdorshmëria e rrugëve mund të përkeqësohet ndjeshëm”, shkruan thelocal, transmeton albinfo.ch.

Niveli 4: Rrezik i rëndë

Ka gjasa të ketë ndërprerje në udhëtimin ajror dhe hekurudhor.

Priten vonesa në trafikun rrugor dhe një rrezik në rritje për aksidente për shkak të kushteve të akullta, shtresave të borës dhe dukshmërisë së dobët.

Degët mund të thyhen nën peshën e borës dhe disa pemë mund të rrëzohen.

Furnizimi me energji elektrike dhe/ose rrjeti i komunikimeve telefonike mund të pësojnë ndërprerje.

Niveli 5: Rrezik shumë i rëndë

Ky është niveli më i lartë i rrezikut, me ndikime të mëdha në popullsi.

Midis tyre, udhëtimi rrugor, hekurudhor dhe ajror mund të ndalet plotësisht; ekziston një rrezik i lartë për aksidente rrugore për shkak të kushteve të akullta, shtresave të borës dhe dukshmërisë së dobët; degët mund të thyhen nën peshën e borës dhe pemë të tëra mund të rrëzohen; dhe furnizimi me energji, si dhe rrjeti i komunikimeve telefonike mund të prishen plotësisht.

Rrugë të rrëshqitshme

Niveli 2: Mesatar

Rrezik rrëshqitjeje dhe rënieje.

Niveli 3 i rrezikut: Rrezik i konsiderueshëm

Rrugët e akullta janë të vështira për t’u përdorur dhe udhëtimi rrugor dhe ajror ka të ngjarë të ndërpritet.

Niveli i Rrezikut 4: Rrezik i rëndë

Përveç rreziqeve të listuara në nivelet 2 dhe 3, kjo kategori rreziku përfshin gjithashtu ndalimin e udhëtimit rrugor, hekurudhor dhe ajror, si dhe ndërprerjen e furnizimit me energji elektrike dhe/ose rrjetit telefonik.

Niveli i rrezikut 5: Rrezik shumë i rëndë

MeteoSchweiz nuk ka një përkufizim specifik të nivelit 5 të rrezikut kur bëhet fjalë për rrugët rrëshqitëse, për shkak të faktit se “formimi i përhapur i akullit në rrugë gjatë një periudhe të zgjatur është një dukuri e rrallë në Zvicër”, thotë ai.

Era

Niveli 2: Rrezik i moderuar

Objektet që nuk janë të siguruara ose të siguruara në mënyrë të pamjaftueshme mund të rrëzohen dhe degët më të vogla të pemëve mund të thyhen.

Niveli 3 dhe 4: Rrezik i rëndësishëm dhe i rëndë

Përveç rreziqeve të nivelit 3, objektet e mëdha të siguruara lehtë, si tendat dhe skelat, mund të përmbysen; udhëtimi rrugor, hekurudhor dhe ajror mund të ndërpritet; dhe ekziston një rrezik në rritje i aksidenteve rrugore për shkak të erërave të forta anësore.

Niveli 5: Rrezik shumë i rëndë

Përveç niveleve 2, 3 dhe 4, prisni këto efekte shumë serioze:

Pemët, grupe të tëra pemësh ose seksione pylli, si dhe shtyllat/shtyllat e energjisë elektrike, mund të rrëzohen.

Ndërtesat mund të dëmtohen seriozisht.

Udhëtimi rrugor, hekurudhor, ujor dhe ajror mund të ndërpritet ose të ndalet plotësisht.

Automjetet e mëdha dhe të zbrazëta mund të përmbysen.

Objekte të mëdha dhe të siguruara mirë, siç janë tendat ose skelat, si dhe objektet e pavarura, siç janë mobiljet e kopshtit, gjithashtu mund të rrëzohen ose të rrëzohen nga era.

Valët e larta mund të shpërthejnë mbi brigjet e liqeneve.

Furnizimi me energji elektrike dhe rrjeti i komunikimeve telefonike mund të pësojnë ndërprerje në zona të mëdha dhe për periudha të gjata kohore.

Dhe të mos harrojmë një rrezik tjetër të shpeshtë në Alpet Zvicerane: ortekët.

MeteoSchweiz nuk i klasifikon ato sipas niveleve të rrezikut, por ka një sistem të gjerë paralajmërimi kundër praktikimit të sporteve dimërore në zonat e prirura ndaj ortekëve.

Rama në ceremoninë përkujtimore për Fatos Nanon: E quajtën tradhtar për takimin me Millosheviç, e vërteta do dalë

Kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, gjatë ceremonisë përkujtimore për ish-kryeministrin, Fatos Nano, të mbajtur në Tiranë, ka vlerësuar figurën dhe rolin historik të tij.

Në fjalimin e tij, Rama deklaroi se jeta dhe veprimtaria e Nanos përbëjnë një kapitull të pazëvendësueshëm në historinë e Partisë Socialiste dhe të Shqipërisë demokratike.

Ndër të tjera, ai kujtoi edhe periudhat më të vështira të jetës politike të Nanos, duke theksuar se pavarësisht kritikave dhe goditjeve, ai mbeti një figurë që mishëroi krenarinë dhe qëndrueshmërinë e Partisë Socialiste.

“PS nuk lëvizi asnjë moment, e bëri PS krenare për qenien e saj, promotore e interesave madhore të kombit. Ata që e nderuan kryetarin tonë, ishin po ata që e ngritën dhe e ulën tradhtar për takimin me Millosheviqin, dhe për plot të tjera që nuk ia vlen t’i kujtojmë”, u shpreh ai, transmeton albinfo.ch.

Në lidhje me takimin e shumëpërfolur të Fatos Nanos me ish-presidentin serb Sllobodan Millosheviq, Rama tha se historia do të tregojë se ai veprim ishte i motivuar nga ndjenja atdhetare, jo nga tradhtia.

“E kam dëgjuar prej tij bisedën me kasapin e Beogradit. Në atë takim nuk ka asgjë prej tradhtari, por kur të dalin në dritë fjalët e thëna në atë takim dhe bisedat me patriotët, atëherë askush nuk do vërë në dyshim se kontributi i tij e rendit Fatos Nanon në rreshtat e nderit”, tha Rama.

Qeveria ndërhyn nëse nuk zgjidhet kryetari pas balotazhit

Në Maqedoninë e Veriut sot po mbahet rrethi i dytë i zgjedhjeve lokale, në të cilin qytetarët votojnë për kryetarë komunash në 32 komuna dhe në Qytetin e Shkupit.

Në tre vendvotime në Komunën e Shuto Orizarës do të përsëritet votimi edhe për këshilltarë.

Në raundin e dytë marrin pjesë dy kandidatët të cilët në raundin e parë kanë marrë më së shumti vota, ndërsa për kryetar komune zgjidhet kandidati i cili ka marrë numër më të madh të votave, njofton Portalb.mk.

Sipas Kodit Zgjedhor, nëse edhe pas raundit të dytë për çfarëdo arsye nuk bëhet zgjedhja e ndonjë kryetari komune, komisioni zgjedhor në afat prej 15 ditësh nga përfundimi i zgjedhjeve e njofton Qeverinë, e cila pastaj emëron komisar për ushtrim të punëve nga kompetenca e kryetarit të komunës. Qeveria është e obliguar që në afat prej 15 ditësh pas emërimit të komisarit ta informojë kryetarin e Kuvendit për shpallje të zgjedhjeve të reja.

Nga Komisioni Shtetëror i Zgjedhjeve (KSHZ) informuan se rezultatet fillestare nga zgjedhjet të marra përmes mënyrës elektronike do të publikohen në mënyrë të njëpasnjëshme, ndërsa rezultatet në bazë të procesverbaleve nga komisionet zgjedhore komunale dhe Komisioni zgjedhor i Qytetit të Shkupit do të bëhen të ditur në afat prej 12 orëve pas mbylljes së vendvotimeve, transmeton albinfo.ch.

Rezultatet përfundimtare, KSHZ-ja do t’i publikojë menjëherë pas përfundimit të tyre, ndërsa më së voni në afat prej 24 orëve.

Luvri: Të dyshuar të tjerë në paraburgim

Pas vjedhjes me thyerje në muzeun Luvër të Parisit, autoritetet franceze kanë hapur një hetim kundër dy të dyshuarve të tjerë. Ata akuzohen për vjedhje të organizuar dhe/ose ndihmë dhe inkurajim të një vjedhjeje të tillë, dhe tani janë në paraburgim, transmeton albinfo.ch.

Sipas zyrës së prokurorit publik të Parisit, të dy individët mohojnë çdo përfshirje në grabitje. Burri dhe gruaja janë arrestuar të mërkurën, së bashku me tre të dyshuar të tjerë. Këta të tre janë liruar që atëherë, shkruan srf.ch duke ju referuar mediave franceze.

Më 19 tetor, autorë të maskuar vodhën bizhuteri me vlerë 88 milionë euro nga Luvri.

Drejtuesja e dehur e makinës përplaset në ndërtesën në Schinznach, Aargau

Në Schinznach Dorf, në kantonin e Aargaut, një shofere ka përplasur makinën e saj me një shtyllë në cep të një ndërtese herët në mbrëmje të premten. Sipas policisë, gruaja 51-vjeçare ishte e dehur, transmeton albinfo.ch.

Gruaja po drejtonte makinën në Unterdorfstrasse pak pas orës q7:30, raportoi policia kantonale e Aargaut të shtunën. Në pjesën e drejtë të rrugës, ajo doli nga rruga dhe makina e saj u përplas me forcë me shtyllën, shkruansda.ch

Ajo duhej të dorëzonte patentën e saj pasi u përcoll në spital.

Shoferja pësoi lëndime të lehta, sipas raportimeve. Policia deklaroi se gruaja ishte gjetur “shumë e dehur”.

Policia ia konfiskoi patentën e 51-vjeçares ndërsa ajo ishte ende në spital. Mostrat e gjakut dhe të urinës iu morën asaj. Policia paraqiti një raport në zyrën e prokurorit publik dhe nisi një hetim mbi rrethanat e sakta të aksidentit.

Fillimisht, nuk ishte e qartë nëse ndërtesa ishte në rrezik shembjeje si pasojë e aksidentit, sipas një njoftimi për shtyp, përcjell albinfo.ch. Megjithatë, një inxhinier strukturor dha leje, tha policia. Ndërtesa nuk kishte nevojë të sigurohej.

Galeria e Bazelit ekspozon skulpturën problematike të Trumpit

Një skulpturë që përshkruan presidentin amerikan, Donald Trump në një pozë kryqëzimi, do të ekspozohet në Bazel duke filluar nga e shtuna (sot). Figura është e veshur me një kostum burgum ngjyrë portokalli, transmeton albinfo.ch.

Përgjegjësit e galerisë ku po ekspozohet kjo skulpturë theksojnë se skulptura ka për qëllim të ngrejë pyetje rreth moralit, fesë dhe pushtetit. Priten reagime.

Vepra, e titulluar “Shenjt apo Mëkatar”, nga artisti britanik Mason Storm, është shitur tashmë, sipas galerisë, raporton srf.ch. Vlera e saj e siguruar është në shuma të larta gjashtëshifrore.

Galeria Gleis 4 po e ekspozon këtë vepër ekskluzivisht. Një vendndodhje e planifikuar në stacionin e trenit u braktis për arsye sigurie.

Vepra artistike është e siguruar me GPS dhe sensorë.

Fitimet e Bankës Qendrore Zvicerane u rritën nga rritja e çmimit të arit

Banka qendrore e Zvicrës raportoi të premten një fitim prej 12.6 miliardë frangash zvicerane (15.7 miliardë dollarë) për nëntë muajt e parë të vitit 2025, i nxitur nga çmimet në rritje të arit dhe tregjet në rritje të aksioneve.

Aksionet e Bankës Kombëtare Zvicerane në ar mbetën të pandryshuara, por vlera e tyre u rrit ndjeshëm ndërsa investitorët nxituan të blinin metalin e çmuar, pasi pasiguritë ekonomike dhe gjeopolitike i çuan çmimet në nivele rekord.

Në fund të shtatorit, çmimi i një kilogrami ari ishte 98,024 franga zvicerane, krahasuar me 76,011 franga në fund të dhjetorit 2024, duke përfaqësuar një fitim vlerësimi prej 22.9 miliardë frangash për aksionet e saj në ar, tha SNB në një deklaratë, transmeton albinfo.ch.

SNB regjistroi 23.1 miliardë franga zvicerane në fitime çmimesh për letrat me vlerë dhe instrumentet e aksioneve. Ky fitim ndihmoi në kompensimin e humbjeve të lidhura me kursin e këmbimit që arritën në total 46.3 miliardë franga.

Ashtu si ari, franga zvicerane konsiderohet një aset i madh i sigurt. Në mes të klimës së pasigurisë, monedha zvicerane është vlerësuar ndjeshëm që nga fillimi i vitit, veçanërisht kundrejt dollarit.

Në vitin 2024, fitimet e SNB-së arritën në 62.5 miliardë franga zvicerane pas nëntë muajve të parë dhe më pas u rritën në 80.7 miliardë franga deri në fund të vitit.

Arturo Bris, një profesor i financave në Institutin Ndërkombëtar për Zhvillimin e Menaxhimit në Lozanë, ka shprehur shqetësime në lidhje me një flluskë të mundshme teknologjike të inteligjencës artificiale.

Sipas llogaritjeve të tij, duke përdorur shifra nga Komisioni i Letrave me Vlerë i SHBA-së, gjashtë aksione teknologjike (Nvidia, Microsoft, Apple, Amazon, Alphabet dhe Meta) vetëm përbëjnë më shumë se 48 miliardë dollarë në portofolin e SNB-së.

Për të diversifikuar rezervat e saj, portofoli i aksioneve të bankës qendrore zvicerane përdor një strategji pasive që pasqyron indekset e tregut të aksioneve në vend që të zgjedhë aksione për të gjeneruar fitime.

Vetëm këto gjashtë aksione kryesore janë përgjegjëse për një pjesë shumë të madhe të rritjes në tregun e aksioneve të SHBA-së, tha Bris për AFP-në.

“Si ekonomist, nuk mund të flasësh për një flluskë para se të ndodhë,” vetëm pasi të ketë shpërthyer, tha ai.

Megjithatë, “ka një mbivlerësim të konsiderueshëm të këtyre aksioneve”, dhe nëse IA është një flluskë që shpërthen dhe shkakton një përplasje, “rreziku është shumë i lartë” për SNB-në, paralajmëroi ai.

Oda Amerikane shpreh shqetësim për miratimin e buxhetit nga Qeveria në detyrë

Oda Ekonomike Amerikane në Kosovë (OEAK) ka thënë se ndien “shqetësim të thellë” për vendimin e Qeverisë në detyrë për të miratuar dhe çuar në Kuvend projektligjin për buxhetin e vendit për vitin 2026, duke thënë se vendi ende nuk ka qeveri të re pas zgjedhjeve të 9 shkurtit.

Qeveria në detyrë e miratoi buxhetin për vitin 2026 të premten, i cili kap një shifër rekorde prej rreth 4 miliardë euro, me gjithë pasigurinë se Kuvendi mund ta shqyrtojë miratimin e tij pas kundërshtimeve të shumta.

Të shtunën, Oda Amerikane theksoi në një komunikatë se vendimet me ndikim të drejtpërdrejtë në politikat fiskale dhe ekonomike të vendit duhet të merren nga “një qeveri me mandat të plotë dhe legjitimitet demokratik”.

“Legjislacioni aktual qartazi kufizon fushëveprimin e një qeverie në detyrë, duke i lejuar asaj vetëm aktivitete të domosdoshme dhe përmbushjen e obligimit teknik për paraqitjen e projektbuxhetit, por jo miratimin ose inicimin e masave të reja fiskale që krijojnë detyrime të reja afatgjata për financat publike”, tha ajo.

Partitë tjera shqiptare dhe shoqëria civile e kanë vënë menjëherë në pikëpyetje ligjshmërinë e vendimit, duke thënë se Qeveria në detyrë nuk mund dhe nuk ka kompetenca për të propozuar buxhet për miratim në Kuvendin e ri.

Por, kryeministri në detyrë i Kosovës, Albin Kurti, nguli këmbë gjatë miratimit të tij se Qeveria e tij në detyrë “mund të propozojë buxhetin vjetor para Kuvendit sikurse është e përcaktuar me ligj”, si dhe i bëri thirrje Kuvendit ta votojë.

OAEK për rritjen e pagës minimale: Mund ta rrezikojë stabilitetin e tregut të punës

Oda Amerikane gjithashtu e komentoi edhe vendimin e Qeverisë në detyrë për ta rritur pagën minimale në 500 euro duke filluar nga janar.

Paga minimale, e cila është 350 euro, do të rritet në dy faza, fillimisht në 425 euro në janar, ndërsa në korrik do të bëhet 500 euro në muaj për të gjithë punëtorët me orar të plotë.

OAEK nënvizoi se çdo vendim i tillë duhet të bazohet në analiza gjithëpërfshirëse të tregut të punës, produktivitetit dhe kapaciteteve reale të sektorit privat, në mënyrë që të sigurohet një baraspeshë ndërmjet mirëqenies së punonjësve dhe konkurrueshmërisë së bizneseve.

“Vendimet e tilla mund të rrezikojnë stabilitetin e tregut të punës dhe të krijojnë pasiguri për komunitetin e biznesit”, tha ajo.

Oda Amerikane paralajmëroi gjithashtu se miratimi i politikave të reja të shpenzimeve publike në këtë fazë “mund të cenojë stabilitetin makroekonomik, të rrisë ngarkesën buxhetore për vitet në vijim dhe të çrregullojnë tregun e punës, duke rritur pritshmëritë për paga më të larta në sektorin privat dhe duke ndikuar kështu në konkurrueshmërinë e përgjithshme të ekonomisë”.

Profesori i ekonomisë në Universitetin e Prishtinës, Mejdi Bektashi, i tha Radios Evropa e Lirë të premten se vendimet e Qeverisë në detyrë për buxhetin e ri dhe rritjen e pagës minimale e pensionit dhe beneficioneve, do të sjellin pasoja të shumta për qëndrueshmërinë financiare të Kosovës.

“Ky buxhet nuk mund ta përballojë këtë kosto që e ka propozuar sot Qeveria. Dhe, mospërballimi do të ndikojë në rritjen e taksave, në rritjen e kontributeve të tjera, që duhet t’i paguajnë njerëzit për ta mbushur buxhetin, ose për t’i paguar këto rritje”, tha Bektashi./REL

Zvicër, dy të arrestuar për tentativë vrasjeje

Raportohet se dy zviceranë, 29 dhe 30 vjeç, u arrestuan në kantonin e Ticinos nën dyshimin për tentativë vrasjeje ndaj një 24-vjeçari, përcjell albinfo.ch.

Sipas autoriteteve, viktima dyshohet se është mbajtur rob, rrahur dhe therur në këmbë me një armë të mprehtë në apartamentin e 29-vjeçarit në Lugano. Ai u paraqit më 24 tetor në një qendër shëndetësore me lëndime të rënda, por jo kërcënuese për jetën.

Hetimet identifikuan dy të dyshuarit, të cilët u arrestuan më pas në kohë të ndryshme. Akuzat përfshijnë tentativë vrasjeje, sulm të rënduar, shtrëngim dhe rrëmbim personi, shkruan Blick.

Për më shumë detaje –https://www.blick.ch/schweiz/tessin/entfuehrung-bei-lugano-zwei-schweizer-29-30-wegen-versuchten-mordes-angeklagt-id21380606.html