A po rikthehet kriza globale e naftës? Paralajmërime nga zhvillimet e fundit

@pixabay

Tregu global i naftës sot paraqitet dukshëm më i larmishëm dhe më kompleks krahasuar me periudhën e viteve 1970. Ndryshe nga viti 1973, kur vendet e OPEC-ut dominonin furnizimin duke mbuluar më shumë se gjysmën e prodhimit botëror, sot pjesa e tyre ka rënë në rreth 36 për qind.

Në të njëjtën kohë, Shtetet e Bashkuara kanë konsoliduar pozicionin e tyre si një ndër prodhuesit më të mëdhenj në botë. Gjatë dekadës së fundit, prodhimi amerikan i naftës është rritur ndjeshëm, duke ndikuar në balancimin e tregut global dhe në uljen e varësisë nga furnizuesit tradicionalë.

Megjithatë, tensionet e fundit në Lindjen e Mesme dhe rritja e shpejtë e çmimeve të naftës kanë rikthyer shqetësimet për një skenar të ngjashëm me krizat energjetike të viteve 1973 dhe 1979. Në atë kohë, vendet arabe reduktuan ndjeshëm eksportet e naftës, duke shkaktuar rritje të menjëhershme të çmimeve dhe një tronditje të fortë ekonomike në vendet perëndimore.

Si pasojë, shumë shtete u detyruan të ndërmarrin masa drastike kursimi. Një nga shembujt më të njohur ishte Gjermania, e cila vendosi ndalimin e qarkullimit të automjeteve për katër javë, në përpjekje për të përballuar krizën energjetike.

Edhe pse rrethanat aktuale janë të ndryshme dhe tregu është më i shpërndarë, ekspertët paralajmërojnë se zhvillimet gjeopolitike mund të kenë ndikim të menjëhershëm në çmimet e energjisë, duke mbajtur të hapur mundësinë e një krize të re globale të naftës.