Shkurt.ch
Së shpejti rroba të bëra me mbeturinat e kafshëve të ngordhura
Rrobat që prodhojnë ngrohtësi do të mund të bëhen falë trupave të kafshëve të ngordhura: ja pra një gjë që mund të bëhet së shpejti realitet në saje të studiuesve në ETH (Institutit Federal të Teknologjisë) në Zurich. Këta të fundit kanë arritur të prodhojnë “lesh” me me xhelatinë, një substancë biodegradable.
Ky material është i përbërë prej fibrave shumë të holla që shkencëtarët e Institutit Federal të Teknologjisë në Zurich kanë arritur ta hollësojnë. Në sipërfaqe këto fibra janë të buta dhe të ndriçueshme që të kujtojnë mëndafshin. Ky material i ri tregon përparësi të tjera: ai ka aftësi izoluese të ngjashme me ato prej leshi tradicional.
Ideja për të bërë tekstile nga xhelatina nuk ka asgjë të re. Ajo ka lindur para 100 vjetësh, kujton përfaqësuesi i shkollës së lartë. Ai shpjegon se fibrat artificiale të naftës patën marrë tregun pas Luftës së Dytë Botërore. Materiale pra që pa dyshim nuk janë biodegradable dhe nuk vijnë nga burimet natyrore të ripërtëritshme, thekson eksperti.
Përdorimi i mbeturinave nga thertoret
Xhelatina prodhohet falë kolagjenit, komponenti kryesor i lëkurës, të eshrave dhe nyjave. Kemi të bëjmë me sasi të mëdha të mbeturinave në thertore. Duke eksperimentuar, doktoranti Philipp Stossel ka zbuluar se xhelatina e prodhonte një masë kur ajo përzihej me një produkt tretës (solvant), gjë që mundëson bërjen e fijeve pa vështirësi.
Studiuesi pastaj ka zhvilluar një metodë në bashkëpunim me laboratorin federale të Zvicrës për materialet dhe kërkime shekncore dhe teknologjike (EMPA) në St. Gallen. Falë kësaj metode, transmeton albinfo.ch, ai ka arritur të prodhojë fije me një diametër me vetëm 25 mikronë. Sa për krahasim, një fije floku e njeriut është dy herë më e trashë se fija në fjalë.
Procesi është në përmirësim e sipër dhe është paraqitur nga studenti dhe profesori i tij, Wendelin Stark, në revistën shkencore Biomacromolecules. Të dy shkencëtarët kanë një patentë për këtë produkt para dy vjetësh. Atyre tani u duhet të gjejnë një partner industrial dhe ca fonde në mënyrë që të angazhohen në një prodhim me masë.
Të tjera nga Shkurt.ch
E-Diaspora
-
Rame Lahaj dhe Fondacioni Rame Lahaj, zëri botëror në shërbim të një misioni kombëtar Lahaj flet për rrugëtimin e tij drejt skenave më prestigjioze ndërkombëtare, për Fondacionin Rame Lahaj si... -
Magazina albinfo.ch pranë lexuesit – edhe mbi re, me Chair Airlines -
Londër
Diaspora dhe institucionet britanike mbështesin Fakultetin e Mjekësisë në Prishtinë me manuale klinike -
Francë
Lea Ypi mbajti leksionin inaugurues në Collège de France më 12 shkurt 2026 -
Paris
Komuniteti shqiptar organizon festë për Pavarësinë e Kosovës në Paris
Jeta në Austri
-
I papunë në pushime, AMS me gjoba të ashpra Vitin e kaluar pati 162,391 sanksione nga AMS. Përfitimet e papunësisë dhe ndihma emergjente u anuluan... -
Vjenë
Ministrja Spiropali e ftuar nderi në mbrëmjen tradicionale të Operës në Vjenë -
75,000 euro të marra nga kasaforta në Vjenë, vjedhja e shpikur -
Raporti i Eurostat: Çmimet e shtëpive në BE janë rritur me 53% që nga viti 2010 -
Austri: Këto cigare po bëhen më të shtrenjta












