Vendimi i papritur për vendosjen e tarifave amerikane ka shkaktuar valë pasigurie në mesin e kompanive zvicerane, sidomos në sektorin e inxhinierisë mekanike, elektrike dhe metalike. Shoqata e industrisë Swissmem reagoi menjëherë, duke hapur një linjë telefonike të përkohshme për të ndihmuar bizneset me pyetje mbi çështjet doganore.

Linja është përballur me mbi 100 thirrje në vetëm pak ditë, sipas Jean-Philippe Kohl, shefit të politikave ekonomike në Swissmem. “Për herë të fundit kemi parë një valë të tillë shqetësimi gjatë shpërthimit të pandemisë së koronavirusit,” deklaroi ai nga selia e organizatës në Cyrih West, transmeton albinfo.ch.

Shumë nga pyetjet kanë qenë tepër specifike. Një kompani zvicerane, për shembull, kërkoi sqarime për një dërgesë të mbërritur në SHBA më 7 prill – vetëm dy ditë para hyrjes në fuqi të tarifës 31 për qind. Aplikimi i normës së saktë tarifore varet nga koha e saktë kur mallrat hynë në sistemin amerikan të doganës. Sipas Kohl, nëse ato ndodheshin në zonën tranzitore më 7 prill, aplikohet tarifa e mëparshme prej 10 për qind – një ndryshim i rëndësishëm për faturat përfundimtare.

Megjithëse tarifa 31 për qind u pezullua brenda ditës dhe tani është pezulluar për 90 ditë, kompanitë mbeten të paqarta për të ardhmen. “Nëse një kompani amerikane porosit një makinë sot, dorëzimi mund të ndodhë pas disa muajsh – dhe askush nuk e di se çfarë do të ndodhë me tarifat deri atëherë,” shpjegon Kohl.

Ai shton se, ndryshe nga situata me COVID-19, këtë herë nuk ishte një pandemi, por një vendim politik që goditi industrinë. “Është si të qëllosh veten në të dyja këmbët. Ne duhet të punojmë për mirëqenie dhe zhvillim, jo për të vështirësuar tregtinë,” theksoi ai me zhgënjim, shkruan SRF.

Pasiguria, sipas Swissmem, pritet të vazhdojë në muajt e ardhshëm, me shumë kompani që përballen me sfida dokumentacioni, planifikimi dhe logjistike – në një kohë kur stabiliteti do të ishte çelësi për zhvillim, transmeton albinfo.ch.

Vetëm tre vjet pasi hyri në fuqi, kantoni i Gjenevës do të ndryshojë sërish kalendarin shkollor. Këshilltarja Shtetërore për Arsimin Publik, Anne Hiltpold, njoftoi të premten se një version i ri i orarit shkollor do të hyjë në fuqi në fillim të vitit akademik 2026.

Vendimi vjen pas kritikave të shumta ndaj kalendarit aktual, i cili u zbatua që prej vitit shkollor 2022 dhe riktheu nxënësit në shkollë që në mesin e gushtit, nën temperatura përvëluese, siç ndodhi në vitin 2023, transmeton albinfo.ch.

Për të adresuar pakënaqësitë, autoritetet organizuan një sondazh të gjerë me rreth 47,000 pjesëmarrës, përfshirë nxënës, prindër, mësues dhe partnerë të tjerë të Departamentit të Arsimit Publik (DIP). Nga pesë opsionet e ofruara, u zgjodh ai që gëzoi mbështetjen më të madhe.

Sipas kalendarit të ri, pushimet verore do të zgjasin disa ditë më shumë, pasi viti shkollor do të rifillojë të enjten e tretë të gushtit, dhe jo të hënën siç ishte praktika e deritanishme. Në anën tjetër, pushimet e Pashkëve do të shkurtohen në rreth dhjetë ditë, duke filluar në prag të së Premtes së Madhe, në vend të dy javëve aktuale.

Gjithashtu, nxënësit do të përfitojnë një pushim më të gjatë gjatë Geneva Fast. Megjithatë, numri i përgjithshëm i ditëve të pushimit mbetet i pandryshuar, shkruan RTS.

Zyrtarët kantonalë shprehen optimistë se ky kalendar i ri do të sjellë stabilitet dhe do të shmangë diskutimet e përsëritura që kanë shoqëruar çdo ndryshim të orarit shkollor në vitet e fundit. Megjithatë, hyrja në fuqi e tij mbetet e kushtëzuar me mungesën e “vështirësive për partnerët tanë”, theksoi DIP në njoftimin për shtyp, transmeton albinfo.ch.

Qytetarët e 24 prej 45 komunave të kantonit të Gjenevës do t’u drejtohen kutive të votimit këtë të dielë për raundin e dytë të zgjedhjeve për ekzekutivin komunal. Në garë janë ende 99 kandidatë, mes tyre 31 gra, për pozitat udhëheqëse në komunat ku nuk u arrit shumicë absolute më 23 mars, shkruan RTS.

Në kryeqytetin e kantonit, gara është e nxehtë: e majta e bashkuar përfaqësohet nga katër kandidatët kryesorë – Christina Kitsos dhe Joëlle Bertossa nga Partia Socialiste, si dhe Alfonso Gomez dhe Marjorie de Chastonay nga Të Gjelbërit. Ata kryesuan në raundin e parë, por asnjëri nuk arriti shumicën absolute, transmeton albinfo.ch.

E djathta, megjithëse mori shumicën në këshillin bashkiak, hyn në raundin e dytë e fragmentuar dhe pa një aleancë të qartë. Marie Barbey-Chappuis (Qendra), Natacha Buffet-Desfayes (PLR), Vincent Schaller (UDC) dhe kandidatë të pavarur do të garojnë të ndarë për vendet në Këshillin Administrativ.

Edhe në komunat e tjera, pritet betejë e ngushtë. Në Vernier, tre kandidatët në largim nga PS, Të Gjelbërit dhe FDP kanë bashkuar forcat për të sfiduar Thierry Cerutti nga MCG. Në Lancy dhe Onex, PLR kërkon të rimarrë kontrollin me mbështetjen e UDC dhe MCG, ndërsa në Meyrin, gara zhvillohet mes kandidatëve të PS-Green, Qendrës dhe të djathtës ekstreme, shkruan RTS.

Tre komuna – Carouge, Bellevue dhe Soral – do të mbajnë zgjedhjet në heshtje këtë të dielë. Ndërkohë, 18 bashki i kishin zgjedhur drejtuesit e tyre që në raundin e parë, shtatë prej tyre pa garë.

Rezultatet e para priten rreth orës 12:45, ndërsa mandati i ri legjislativ në nivel komunal do të nisë më 1 qershor, transmeton albinfo.ch.

Mijëra njerëz – 6,000 sipas organizatorëve – demonstruan në disa qytete të Zvicrës në mbështetje të Grevës Klimatike. Ata kritikuan qeverinë zvicerane për faktin se dëshiron të modernizojë Traktatin e Kartës së Energjisë, por pa u tërhequr prej tij.

Ky traktat është kritikuar prej kohësh nga organizatat mjedisore. “Modeli është i qartë: Traktati i Kartës së Energjisë lejon kompanitë të padisin shtetet që miratojnë dispozita mjedisore ose objektiva klimatike”, ankohet Philippe Schrämli nga dega e Bernës e Climate Strike, cituar në një njoftim për shtyp.

Traktati i Kartës së Energjisë, një marrëveshje ndërkombëtare detyruese, u krijua për të mbrojtur investimet në projektet e gazit, naftës dhe qymyrit. Ai tani duhet t’i përshtatet sfidave të reja mjedisore, ndryshimeve klimatike dhe qëndrueshmërisë, praktikës aktuale të traktateve të mbrojtjes së investimeve dhe kontekstit gjeopolitik në zhvillim, shkruan albinfo.ch.

Ndërsa shumë shtete aktualisht po vendosin të tërhiqen nga traktati, Zvicra planifikon të mbetet palë. Protestuesit kërkuan ndryshim sistemik dhe jo ndryshim klimatik, duke kërkuar veprim politik të menjëhershëm.

Në Bernë, qindra njerëz u mblodhën në Bundesplatz për të kërkuar tërheqjen e menjëhershme të Zvicrës nga traktati. Pas fjalimeve fillestare, rreth 2,000 njerëz, sipas vëzhgimeve të agjencisë së lajmeve Keystone-ATS, morën pjesë në një procesion nëpër qytet.

Në Cyrih, sipas organizatorëve, 2,500 pjesëmarrës kërkuan me zë të lartë respektimin e objektivave klimatike për kufizimin e ngrohjes globale në +1.5 gradë. Por deri në vitin 2025, temperaturat pritet të jenë rritur me 1.55 gradë, paralajmëron Climate Strike nga Cyrihu.

Në Lucern, rreth njëqind çiklistë demonstruan për një politikë transporti shoqërisht të përgjegjshme dhe miqësore me mjedisin. “Kriza klimatike po shtypet, harrohet dhe po mënjanohet nga politikanët”, deklaroi një folës nga Greva e Klimës në Zvicrën Qendrore.

Protestuesit kërkuan më shumë shtigje biçikletash, lidhje të mira hekurudhore dhe të autobusëve, vendkalime të sigurta për këmbësorë, zona të përshtatshme për banim dhe një gatishmëri për të “lëvizur shpejt shumë gjëra”. Më pas ata u drejtuan me biçikleta për në Vögeligärtli për demonstratën përmbyllëse.

Demonstrata të tjera u zhvilluan në Aarau, sipas Climate Strike. Në Neuchâtel dhe Solothurn, grupet rajonale organizuan demonstrata të ndryshme dhe një natë filmi.

Një nismë federale që kërkon të sigurojë përparësinë e ligjit kombëtar zviceran mbi të drejtën ndërkombëtare nuk arriti të merrte mbështetjen e nevojshme.

Komisioni nismëtar njoftoi se nisma e sovranitetit (për mbrojtjen efektive të të drejtave kushtetuese) nuk kishte mbledhur mjaftueshëm nënshkrime.

Lëvizja qytetare Miqtë e Kushtetutës, lëvizja anti-vax Mass-Voll dhe Aufrecht Schweiz janë prapa tekstit, së bashku me Partinë e Piratëve dhe anëtarët e parlamentit nga Partia Popullore Zvicerane.

Sipas nismëtarëve, teksti synon të mbrojë demokracinë, e cila është “gërryer masivisht vitet e fundit”, shkruan swissinfo, transmeton albinfo.ch.

Objektivat e tyre janë Bashkimi Evropian dhe mbi të gjitha Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH), “të cilat po e mbajnë Zvicrën në mbytje”.

Komiteti nisi nismën në tetor të 2023-ës dhe kishte 18 muaj për të mbledhur 100,000 nënshkrime.

Banorët në një kanton zviceran janë vënë në shënjestër të faturave të rreme tatimore që i urdhërojnë ata të paguajnë detyrimet e prapambetura dhe gjobat. Dhe nuk është i vetmi mashtrim që njerëzit në Zvicër duhet të dinë.

Policia kantonale në Vaud ka dhënë alarmin për një mashtrim që aktualisht synon tatimpaguesit.

Shumë njerëz kanë raportuar se kanë marrë fatura të rreme të dërguara me postë, që përmbajnë një kod QR për një llogari mashtruese.

Në letrat, gjoja nga organet tatimore kantonale, thuhet se marrësi nuk ka paguar taksat e vitit 2024 dhe kërkon një transferim të menjëhershëm prej 5000 frangash, përveç interesit dhe tarifave administrative, për një total prej 5430 frangash.

Policia thotë se ndërsa letra mund të duket (të paktën për disa viktima), e vërtetë, nuk është.

Një dhuratë e sigurt është se nëse skanoni kodin QR, do të shihni se numri dhe adresa IBAN nuk është ai i kantonit, por i një entiteti të paidentifikuar.

Një tjetër e dhënë: numri i tatimpaguesit i përmendur në letër është i pasaktë.

Policia thotë se çdo banor i Vaud-it që ka marrë këtë letër duhet ta shpërfillë atë.

Jo i vetmi mashtrim i lidhur me taksat në qarkullim

Kjo është përpjekja e fundit, por aspak e vetme për të zhvatur para nën pretekstin e taksave.

Disa përpjekje të mëparshme, siç u sinjalizuan nga Qendra Kombëtare e Sigurisë Kibernetike (NCSC) në 2024 dhe më 27 janar 2025, përfshinin e-mail në emër të Administratës Federale të Taksave.

Marrësit u informuan se ata kanë paguar më shumë taksat e vitit të kaluar dhe duhet të japin informacionin e llogarisë së tyre bankare për rimbursim të plotë, shkruan thelocal, përcjell albinfo.ch.

Por NCSC u bën thirrje atyre që të mos e bëjnë këtë.

“Ju lutemi injoroni këto e-mail, mos u përgjigjeni atyre, mos klikoni në lidhje, mos skanoni kodin QR dhe mos futni asnjë të dhënë personale në faqen e phishing,” kërkoi NCSC.

Nëse keni dyshime për legjitimitetin e ndonjë letre të lidhur me taksat, kontaktoni zyrën tuaj lokale të taksave për të kontrolluar.

Mashtrime të tjera janë të shumta edhe në Zvicër

Local publikon rregullisht artikuj rreth përpjekjeve të ndryshme të phishing.

Njëri, nga shkurti i vitit 2025, i paralajmëroi lexuesit që të mos binin në oferta të dyshimta për qira, duke përfshirë hile të tilla si listat e rreme të pronave dhe pronarët joekzistues.

Disa skema madje kanë synuar në mënyrë specifike banorët e huaj.

Në një kohë, gjithnjë e më shumë shtetas të huaj merrnin email me dërguesit swissimmigration@consultant ose eu_immigration@consultant — të gjithë duke pretenduar se ishin një autoritet zviceran i imigracionit.

“Në shumicën e rasteve ofrohet një punë fiktive në industrinë e hotelerisë, ku dërguesit kërkojnë një pagesë prej 300 deri në 1000 euro për një leje në Zvicër dhe për sigurimin shëndetësor dhe aksidental”, tha Sekretariati Shtetëror për Migrim (SEM).

E dhëna e parë që ky email nuk erdhi nga SEM, i cili është një autoritet i qeverisë zvicerane, ishte se po kërkonte pagesë në euro. Nëse mashtruesit do të ishin më të zgjuar, ata do të kërkonin franga.

Dhe shumë rezidentë të huaj morën gjithashtu një email që u thoshte atyre se të drejtat e tyre të qëndrimit në Zvicër ishin revokuar, dhe për këtë arsye “leja juaj e qëndrimit nuk është më e vlefshme”.

Dhe më pas, kishte edhe emaile drejtuar të huajve, që gjoja vinin nga SEM, ose autoritetet kufitare zvicerane, apo edhe nga Zyra Federale e Policisë (Fedpol).

Ata kërcënuan se do t’i revokonin lejen e qëndrimit të marrësit ose do t’i dëbonin fare nga vendi nëse nuk paguanin një shumë të caktuar parash në një llogari anonime.

Në shumë vende nuk ka rënë fare shi që nga fillimi i muajit. Nga e shtuna do të ketë lagështi në zona të izoluara, ndërsa të dielën priten reshje të mëdha shiu.

Natyra dhe fermerët duhet të jenë të kënaqur: pas një periudhe të gjatë, përsëri bie shi në Zvicër. Që nga pasditja e së shtunës, një mur shiu ka lëvizur në të gjithë Zvicrën nga perëndimi, duke sjellë fillimisht reshje shiu kryesisht në Ticino dhe Valais, dhe më vonë në rajonin e Bernës dhe Zvicrën qendrore, raporton 20minuten, përcjell albinfo.ch.

Reshje më të dendura shiu priten në mbrëmje, sidomos rreth orës 18:00 në Yverdon-les-Bains (VD) dhe Neuchâtel, ndërsa pjesa tjetër e vendit do të duhet të presë deri të dielën për reshje më të mëdha. Në fillim të gjysmës së dytë të fundjavës, reshjet e shiut do të jenë veçanërisht të përhapura në veriperëndim të Zvicrës.

Kah pasditja pritet të ketë reshje shiu edhe në Zvicrën lindore, veçanërisht në dy rajonet e Apenzelit.

Ndryshe, moti ditën e dielë pritet të jetë përgjithësisht i këndshëm: në Zvicrën qendrore dhe lindore, si dhe në Graubündenin verior dhe qendror, erërat e forta do të sjellin periudha të përsëritura me diell. Temperaturat maksimale do të arrijnë nga 16 deri në 20 gradë Celsius në veri dhe rreth 14 gradë Celsius në jug.

Një bllokim trafiku 14 kilometra i gjatë u formua para anës veriore të tunelit Gotthard. Fillimi i pushimeve shkollore në disa kantone po bllokon autostradën drejt Ticinos, teksa TCS rekomandon rrugën alternative përmes tunelit San Bernardino.

Sipas raportimeve, pritjet për shkak të kolonës shkonin në afro dy orë, ndërsa arsyeja e bllokimit të trafikut midis Erstfeld UR dhe Göschenen UR është fillimi i pushimeve në shumë kantone, tha shërbimi i informacionit për trafikun Viasuisse për Keystone-SDA, transmeton albinfo.ch.

Në përgjithësi, në ditët në vijim priten vëllime më të larta të trafikut, veçanërisht gjatë fundjavës dhe Pashkëve. Në faqen e saj të internetit, Touring Club Switzerland (TCS) rekomandon rrugën alternative përmes A13 dhe tunelit San Bernardino.

TCS raportoi gjithashtu një bllokim trafiku prej 2 kilometrash përpara Portalit Jugor të Gotthardit, midis Quinto dhe zonës së pushimit në Airolo. Vonesa ishte 20 minuta.

Ka pasur probleme gjatë ngritjes së avionit të ri të Këshillit Federal në kryeqytetin turk, Ankara.

Fluturimi me ministrin e Jashtëm, Ignazio Cassis, në bord mundi të vazhdonte, por avioni do të qëndrojë në Antalia për momentin. Ekuipazhi zbuloi një parregullsi gjatë nisjes së Bombardier Global 7500 nga Ankaraja për në Antalia, tha Ushtria Zvicerane.

Cassis dhe ekipi i tij më pas arritën në destinacion të sigurt dhe pa incidente të mëtejshme, transmeton albinfo.ch.

Analiza e të dhënave të fluturimit zbuloi më vonë se kishte një “ulje të shkurtër të fuqisë në një nga motorët” gjatë ngritjes. Shkaku tashmë po hetohet në detaje në bashkëpunim me Bombardier.

Avioni i Këshillit Federal në shërbim që nga shkurti

Avioni i ri i Këshillit Federal, Bombardier, ka qenë në shërbim që nga shkurti. Ai zëvendëson Cessna Citation Excel 560XL 23-vjeçare në flotën e Shërbimit të Transportit Ajror. Avioni i ri ka 19 vende. Me një distancë prej 13,000 kilometrash, Bombardier mund të udhëtojë pothuajse dy herë më shumë se paraardhësi i tij, Cessna.

Për arsye sigurie, Shërbimi Federal i Transportit Ajror vendosi të dërgojë një avion zëvendësues në Antalia për fluturimin e kthimit në Zvicër, shtoi ai. Delegacioni zviceran tani do të kthehet me një Falcon 900, shkruan 20minuten.

Forumi i Traktatit të Miqësisë dhe Diplomacisë

Cassis udhëtoi për në Turqi të premten. Në Ankara ai festoi 100-vjetorin e nënshkrimit të Traktatit të Miqësisë mes Zvicrës dhe Turqisë. Ndër të tjera, ai hapi ekspozitën e shkrimtares dhe fotografes zvicerane, Annemarie Schwarzenbach.

Më pas, ai udhëtoi për në Forumin e Diplomacisë në Antalia. Parregullsia ka ndodhur gjatë këtij fluturimi. Në qytetin jugor turk, në brigjet e Mesdheut, ministri i Jashtëm synonte të zhvillonte bisedime mbi sfidat gjeopolitike dhe të takohej me homologun e tij turk, Hakan Fidan.