Një fëmijë dëmtoi një pikturë e cila vlerësohej 50 milionë euro

Për pikturën e dëmtuar, nuk është e qartë se kush duhet të jetë përgjegjës, shkruan SRF, përcjell albinfo.ch.

Një fëmijë dëmtoi një pikturë të artistit amerikan Mark Rothko (1903–1970) në Muzeun Boijmans Van Beuningen në Roterdam, e cila vlerësohej në 50 milionë euro.

E prekur është vepra e Rothkos “Gray, Portokalli mbi Gështenjë të Kafe, Nr. 8”, e cila u gërvisht në një “moment pakujdesie”, siç i tha një zëdhënës i muzeut gazetës holandeze Algemeen Dagblad javën e kaluar.

Zëdhënësi i muzeut i tha BBC-së se dëmi ishte “sipërfaqësor”, duke shtuar: “Gërvishtje të vogla janë të dukshme në shtresën e palyer të bojës në pjesën e poshtme të pikturës.” Muzeu nuk komentoi se kush do të mbahej përgjegjës për dëmtimin e pikturës. Thuhet se nuk është vepra e parë e Rothkos që pëson dëmtime: që në vitin 2012, vepra “Black on Maroon” e Rothkos u shkatërrua qëllimisht në Galerinë Tate Modern të Londrës.

359 mijë persona janë larguar nga Kosova deri në vitin 2023

Instituti GAP të mërkurën ka publikuar raportin e ri “Emigrimi dhe tregu i punës në Kosovë: Potenciali i papërdorur i fuqisë punëtore joaktive”, i cili hedh dritë mbi sfidat e mëdha që po përballet tregu i punës në vend.

Sipas raportit, deri në vitin 2023 rreth 359 000 persona janë larguar nga Kosova drejt vendeve të ndryshme të botës, ndërsa 99 000 janë kthyer ose janë të huaj që jetojnë në Kosovë, shkruajnë mediat vendore, përcjell albinfo.ch.

“Ky bilanc negativ i migrimit ka ndikuar ndjeshëm në mungesën e fuqisë punëtore në tregun vendor. Sipas të dhënave, nga rreth 1.1 milion persona në moshë pune, vetëm 43 % janë ekonomikisht aktivë, ndërsa 57 % janë joaktivë. Nga këta të fundit, 66 % janë gra dhe 34 % burra, duke theksuar pjesëmarrjen e ulët të grave në tregun e punës”, thuhet në të dhënat e GAP-it.

Raporti rekomandon disa masa për të adresuar këtë situatë, duke përfshirë trajnime të përshtatura me kërkesat reale të tregut të punës; politika që ndihmojnë gratë të hyjnë në tregun e punës; riorientim profesional për të rinjtë që nuk janë të angazhuar në arsim, punë apo trajnim (NEET); bashkëpunim të ngushtë mes arsimit dhe sektorit privat për përgatitje më të mirë profesionale; stimuj për punëdhënësit që punësojnë persona që kanë qenë jashtë tregut të punës për një kohë të gjatë; mbështetje për teknologjitë inovative; dhe avancim shkathtësish në fushën e energjisë së pastër.

Instituti GAP ka theksuar se rritja e përfshirjes në treg e personave që aktualisht janë joaktivë është zgjidhja më e qëndrueshme për të adresuar mungesën e fuqisë punëtore në Kosovë.

“Kjo kërkon angazhim të përbashkët nga institucionet publike, sektori privat dhe shoqëria civile për të krijuar një mjedis të favorshëm për punësim dhe zhvillim ekonomik”, vijon raporti.

Raporti

https://www.institutigap.org/documents/65083_Emigrimi%20dhe%20tregu%20i%20punes.pdf

Lajm i madh, Lara Colturi do të vazhdojnë për Shqipërinë

Skiatorja me origjinë italiane do të jetë pjesë e ekipit shqiptar në Lojërat Olimpike Milano–Cortina 2026, duke i dhënë Shqipërisë mundësinë historike për të garuar me katër skiatore në këtë ngjarje madhore.

Ky vendim u arrit pas këmbënguljes së ASF-së dhe mirëkuptimit të familjes Colturi, dhe tashmë të dyja palët po punojnë intensivisht për finalizimin e detajeve financiare dhe teknike të kontratës, shkruajnë mediat shqiptare, përcjell albinfo.ch.

“Një lajm i mirë për Shqipërinë dhe Federatën Shqiptare të Skive. Është arritur një marrëveshje që atletja Lara Colturi të vazhdojë të garojë për Shqipërinë edhe për sezonin 2025–2026.

Po punohet intensivisht për detajet e kontratës. I urojmë Larës suksese në shkollë këto ditë; përveç sportit, Lara mbyll këtë vit studimet e shkollës së mesme. Suksese Larës dhe Shqipërisë në Lojërat Olimpike,” shkruhet në njoftimin e Federatës së Skive.

Ajo në edicionin e fundit zuri tri herë vend në podium në garat e Kupës së Botës në skijim alpin.

Zvicra do të importoj numër të lartë të vezëve për shkak të mungesave

Konsumi i vezëve në Zvicër është rritur ndjeshëm, përcjell albinfo.ch.

Vetëm midis viteve 2023 dhe 2024, u konsumuan 198 vezë në vit për frymë — një rritje prej gati 5 përqind, krahasuar me vitet e mëparshme, tha qeveria në një njoftim për shtyp të mërkurën.

Në të njëjtën kohë, prodhimi zviceran i vezëve është rritur vetëm me 2.8 përqind — jo mjaftueshëm për të përmbushur kërkesën në rritje të konsumatorëve.

Kjo është arsyeja pse, nga 1 qershori 2025 dhe deri në fund të vitit, qeveria po jep dritën jeshile importit të deri në 10 000 tonë vezësh shtesë me tarifa doganore të reduktuara.

“Këshilli Federal e rriti kuotën për vezët me 48 përqind, në 31 000 tonë”, sipas njoftimit për shtyp. “Kjo masë do të lejojë importimin e afërsisht 158 milionë vezëve shtesë, me një normë të reduktuar të taksave doganore deri në fund të vitit, dhe do të sigurojë furnizimin e vendit me vezë gjatë vitit aktual.”

Si çdo gjë tjetër në Zvicrën e organizuar, vezët e importuara do të shpërndahen në mënyrë të rregullt: vëllimi shtesë do të ndahet në dy grupe — njëra do të shitet nga 1 qershori dhe tjetra nga shtatori — për të garantuar furnizimin me vezë për sezonin e Krishtlindjeve, “gjë që gjeneron qarkullim të konsiderueshëm.”

Prandaj, nga 1 qershori, “Zyra Federale e Doganave dhe Sigurisë Kufitare do të nxjerrë në ankand grupin e parë prej 6 500 tonësh në faqen e saj të internetit, ndërsa e dyta, që arrin 3 500 tonë, do të jetë e disponueshme nga 1 shtatori. Si zakonisht, kuota do të ndahet sipas rendit në të cilin pranohen deklaratat doganore.”

Qeveria nuk ka specifikuar se nga do të importohen këto grupe.

Shqipëria me eksodin me te lartë të njerëzve të arsimuar

Pse Shqipëria renditet një nga shtetet me numrin më të lartë të ikjeve:

  • 1.2 milionë shqiptarë jetojnë tani jashtë vendit (44 %)

  • 70 % e emigrantëve janë nën 34 vjeç

  • 47 % e emigrantëve në 4 vitet e fundit kanë diploma universitare

  • 3 500 mjekë janë larguar vetëm për në Gjermani!

  • 91.4 % e studentëve planifikojnë të largohen pas diplomimit, edhe të mos kthehen më

  • Shqipëria, së bashku me 9 vende të tjera afrikane, renditet në 10 vendet e para në botë me eksodin më të lartë të njerëzve të arsimuar

Ndryshe nga valët e mëparshme të emigrimit që ishin të nxitura nga varfëria, eksodi i sotëm përfshin mendjet më të arsimuara dhe ambicioze të Shqipërisë: mjekë, inxhinierë, studiues dhe zhvillues softuerësh.

Shqipëria ka shkallën më të lartë të emigrimit të njerëzve me arsim të lartë në Ballkanin Perëndimor, dhe 47 % e emigrantëve të sotëm kanë një diplomë universitare.

Shqipëria po përjeton jo vetëm një kolaps historik demografik, por edhe një kolaps intelektual.

Vetëm në 5 vitet e fundit, mbi gjysmë milioni shqiptarë kanë kërkuar azil, leje pune ose qëndrim në BE, duke e zbrazur vendin si nga të rinjtë ashtu edhe nga ekspertiza.

Anketat tregojnë se kjo nuk është vetëm ikje ekonomike, por është një braktisje morale. Korrupsioni është rrënjosur, normalizuar dhe shpesh lavdëruar. Meritokracia është një mit. Nepotizmi është rregull.

SBB teston konvertimin e “trenave që dridhen” me modele të reja

Së bashku me prodhuesin Alstom, SBB po përpiqet të stabilizojë trenat e saj me dy kate FV-Dosto, të njohur për dridhjet që përjetojnë pasagjerët në çdo drejtim gjatë ndërrimit të marshit.

Treni i parë do të transferohet këtë javë nga Cyrihu në Velim, në Republikën Çeke, ku do të pajiset me shasi të modifikuara të vendosura nën secilin vagon, për të parë nëse kjo do të siguronte një udhëtim më të qetë dhe pa dridhje.

Treni është planifikuar të kthehet në Zvicër në verën e vitit 2025, ku do të kryhen teste të ndryshme për të vlerësuar nëse ky “konvertim” është efektiv.

SBB, më pas në vjeshtë, do të vendosë nëse të gjithë trenat FV-Dosto duhet të modifikohen gjithashtu.

Cyrihu ul qiranë për apartamentet komunale

Akomodimet me çmime të përballueshme në Cyrih po bëhen realitet, përcjell albinfo.ch.

Por, rreth 10,000 qiramarrës të apartamenteve në pronësi të qytetit do të kenë fat: qiratë e tyre do të bëhen më të lira, njoftuan autoritetet komunale të martën.

Kjo për shkak të uljes së normës së interesit referues, nga 1.75 % në 1.5 %, më 3 mars.

Qiraja më e ulët do të hyjë në fuqi nga 1 korriku, varësisht nga marrëveshja e qirasë.

Trump krenohet me 100 ditëshin e tij në krye të SHBA-së

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, shënoi 100 ditët e tij në detyrë me një tubim në stilin e fushatës në Michigan.

Trump e përshëndeti fillimin e mandatit të tij të dytë si “100 ditët më të suksesshme të çdo administrate në historinë e vendit tonë”.

Ai përsëriti shumë nga pikat e tij të forta, duke lavdëruar politikat e tij të ashpra për imigracionin, duke përsëritur pretendimet e rreme se ai fitoi zgjedhjet e vitit 2020 dhe duke kritikuar ish-presidentin Joe Biden, gjyqtarët radikalë të majtë dhe median.

Ai gjithashtu vlerësoi angazhimin e administratës së tij ndaj çështjeve sociale, duke përfshirë njohjen vetëm të dy gjinive dhe ndalimin e atletëve transgjinorë nga sportet e grave, shkruan ATSH, transmeton albinfo.ch.

“I kam dhënë fund të gjitha marrëzive të paligjshme në lidhje me të ashtuquajturin diversitet, barazi dhe përfshirje, si në qeverinë federale ashtu edhe në sektorin privat,” theksoi Trump.

“Dhe e bëra politikë zyrtare të qeverisë së Shteteve të Bashkuara që të ketë vetëm dy gjini, mashkull dhe femër. Dhe zgjidhja më e thjeshtë, kjo ishte më e thjeshta që pata, ua ndalova burrave të garonin në sportet e grave,” shtoi ai.

Trump është zotuar të miratojë uljet më të mëdha të taksave në historinë amerikane në muajt e ardhshëm.

“Kjo do të përfshijë taksën mbi të ardhurat, taksën mbi Sigurimet Shoqërore dhe taksën mbi orët shtesë. Jemi vetëm në fillim. Nuk keni parë asgjë akoma,” shtoi ai.

Ndërprerja që solli kaos, sulm apo defekt

Një ndërprerje masive goditi Spanjën dhe Portugalinë në mesditë të hënën, duke e bllokuar Gadishullin Iberik. Kryeministri spanjoll Pedro Sanchez shpalli gjendje të jashtëzakonshme ndërsa afrohej mesnata dhe vetëm gjysma e energjisë elektrike të vendit ishte rikthyer.

Homologu i tij portugez, Luis Montenegro, tha se autoritetet po hetonin ndërprerjen. Megjithatë, nuk kishte asnjë shenjë të një sulmi kibernetik.

Skena kaotike treguan familje të ulura në shtëpitë e tyre, të ndriçuara nga drita e qirinjve, ndërsa trafiku ishte ndërprerë, mijëra njerëz mbetën të bllokuar në tunelet e metrosë, bizneset u mbyllën dhe njerëzit nuk ishin në gjendje të bënin thirrje në rrjetet celulare ose të paguanin pa para në dorë, shkruan Scan, transmeton albinfo.ch.

Qëndroni me ne ndërsa ju sjellim përditësimet e drejtpërdrejta ndërsa energjia elektrike po kthehet ngadalë në komunitete dhe autoritetet fillojnë të bashkojnë pjesët se çfarë mund të kishte shkaktuar ndërprerjen e përhapur.

Pothuajse e gjithë energjia elektrike është rikthyer në Spanjën kontinentale, sipas Red Electrica.

Operatori thotë se 99.16% e energjisë elektrike është rikthyer në të gjithë vendin. “Të gjitha nënstacionet në rrjetin e transmetimit janë funksionale. Ne vazhdojmë me punën e restaurimit”, thotë operatori.

Në Portugali, shumë njerëz janë ende të bllokuar të martën në mëngjes në Aeroportin e Faros në rajonin popullor të Algarves. Dhjetëra fluturime u anuluan të hënën, duke lënë qindra njerëz të kalojnë një natë të mjerueshme në aeroport.

Në Lisbonë, fluturimet në Aeroportin e Lisbonës janë rikthyer në normalitet pasi aeroporti u mbyll përkohësisht për më shumë se nëntë orë të hënën. Operatori shtetëror i trenave i Portugalisë, Comboios de Portugal, ka rivendosur faqen e tij të internetit, por ende nuk ka njoftuar ndonjë ndërprerje të shërbimit për të martën.

Rrjeti i metrosë në qytetin e Portos rifilloi operacionet në orën 6:00 të mëngjesit CET, sipas një postimi në mediat e tij sociale. Carris Metropolitana, rrjeti i autobusëve publikë që shërben Zonën Metropolitane të Lisbonës, nuk ka përditësime në faqen e tij të internetit në lidhje me operacionet, dhe metroja e Lisbonës vazhdon të ketë disa linja të mbyllura.

Më shumë nga Valencia, në bregun lindor të Gadishullit Iberik, ku Presidenti i komunitetit Carlos Mazón ka kërkuar përforcimin e forcave të sigurisë së komunitetit për të shmangur incidentet pas ndërprerjeve të energjisë. “Ne u kemi drejtuar këshillave të qytetit në mënyrë që policia lokale dhe policia rajonale të përforcohen në maksimum”, shkruan Mazón në X.

Ai njoftoi se qendrat shëndetësore, azilet e pleqve dhe qendrat sociale do të hapen si zakonisht. Më parë, raportuam se shkollat ​​do të jenë të hapura, por pa mësim, pasi shumë mësues po përpiqen të shkojnë në punë. Dje komuniteti i Valencias, i cili ka një popullsi prej mbi 5 milionë banorësh, përjetoi një humbje të plotë të energjisë elektrike.

Të gjitha komunat e Komunitetit të Madridit kanë rikuperuar energjinë elektrike, njoftoi qeveria rajonale rreth orës 9:00 të mëngjesit CET. Pjesa e fundit e rajonit mori energji rreth orës 3:00 të mëngjesit, thanë autoritetet. Pak pas mesnatës, 129 nga 179 komuna kishin energji elektrike.

Amazon kundër rritjes së çmimeve

Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, ka zhvilluar një telefonatë me themeluesin e Amazonit, Jeff Bezos, pas raportimeve se kompania planifikonte të njoftonte klientët për ndikimin e tarifave të reja tregtare mbi çmimet.

Pak orë më vonë, Amazon deklaroi se nuk do ta ndjekë më këtë plan.

Sipas një zëdhënësi të kompanisë, ideja ishte shqyrtuar vetëm për platformën Amazon Haul, një faqe me çmime të ulëta, e lançuar për të konkurruar me gjigantët kinezë Shein dhe Temu, por asnjëherë nuk ishte planifikuar për aplikim të gjerë.

“Kjo nuk u miratua kurrë dhe nuk do të ndodhë,” tha zëdhënësi Tim Doyle në një deklaratë për BBC-në, shkruan TCH, transmeton albinfo.ch.

Deklaratat vijnë pas raportimit të Punchbowl News, që citonte burime të brendshme, sipas të cilave Amazon kishte planifikuar të specifikonte tarifat e importit për produktet me origjinë nga Kina — lëvizje që mund të ndikonte ndjeshëm në opinionin publik për politikat tregtare të administratës Trump.

Në një konferencë për shtyp, sekretarja e shtypit e Shtëpisë së Bardhë, Karoline Leavitt, e quajti idenë e Amazonit “akt politik”.

Presidenti Trump e konfirmoi telefonatën me Bezos, duke theksuar se “Jeff ishte shumë i sjellshëm dhe e zgjidhi problemin shumë shpejt. Ai bëri gjënë e duhur.”

Amazon, një nga kompanitë më të mëdha të shitjeve me pakicë në botë, ka një pjesë të konsiderueshme të shitësve nga Kina. Me tarifat e reja që kapin 145% për disa produkte kineze dhe fundin e përjashtimit për dërgesat nën 800 dollarë, rritja e çmimeve është thuajse e pashmangshme, sipas analistëve.

Kosovë: Për 1 Maj nuk do të festohet, por do të protestohet

Mësohet se në Kosovë do të organizohet një marsh kundër padrejtësive ekonomike e shoqërore. Sindikata të punëtorëve në Kosovë, aktivistë e organizata të ndryshme do të protestojnë më 1 Maj – Ditën Ndërkombëtare të Punëtorit. Protesta është thirrur me fillim prej orës 12:00 në sheshin “Skënderbeu” në qendër të Prishtinës, përcjell albinfo.ch.

Nexhat Llumnica, nga Sindikata e Re e KEK-ut, ka thënë se kërkesa kryesore e tyre është ngritja e pagave konform shtrenjtimit të çmimeve të produkteve bazike dhe të rrymës.

“Çmimet po ngrihen, pagat po ulen në raport me inflacionin, dhe kërkesa jonë kryesore është rritja e pagave në bazë të inflacionit e të shtrenjtimit të rrymës e të tregut të punës”, ka thënë ai.

Për kushtet e punës është ankuar edhe Ibrahim Jonuzi, nga Sindikata e Pavarur e Minatorëve: “Ta shënojmë 1 Majin duke shprehur pakënaqësitë tona dhe duke bërë thirrje për të drejtat tona”.

Protesta do të organizohet edhe nga grupi protestues kundër shtrenjtimit të energjisë elektrike “Asnjë cent ma shumë”. “Kauzat janë të ndërthurura. Varfërimi i klasës punëtore ka shkuar bashkë me inflacionin dhe rritjen e çmimit të energjisë”, ka thënë një prej anëtarëve të këtij grupi.

“Siç nisi 1 Maji si revoltë e klasës punëtore, edhe ne organizohemi kundër sistemit kapitalist që shtyp punëtorët dhe ka primare profitin para punëtorit. Si pasojë e këtij sistemi po shohim lëndime, vdekje e shtypje që po ndodhin punëtorëve çdo ditë”, ka thënë një aktiviste nga Blloku Anti-Kapitalist, të cilin e prezantoi si strukturë organizative e grupeve të ndryshme.

Ndërkaq, në një komunikatë për media nga Kolektivi Feminist është thënë se “gjendja për punëtorët e punëtoret në Kosovë po bëhet gjithnjë e më e rëndë”.

“Janë të paktë ata/ato që paga ua mbulon shpenzimet mujore; shumë prej nesh paguhemi nën pagën minimale, nuk mund të marrim pushimin vjetor dhe punojmë më shumë se 40 orë në javë. Për punëtoret gra, që bëjnë punë të dyfishtë në shtëpi e në treg, marrëdhënia e punës së paguar mbetet armiqësore, ngacmuese dhe e dhunshme. Për grupet e ‘racializuara’ si romët, personat me aftësi të kufizuara e personat queer, tregu është edhe më shtypës. Për shumicën, puna e paguar mbetet hapësirë e pasigurtë, ku disa gjejnë edhe vdekjen. Viti 2025 shënon rekord me gjithësej nëntë të vdekur deri tash, pa kushte minimale të sigurisë dhe me trajtim çnjerëzor”, thuhet në komunikatë.

Ky kolektiv ka theksuar rastin e grave greviste në Kuvend, që u larguan nga puna për shkak të grevës. Aty po ashtu është vënë theksi te pozita e rëndë e pensionistëve.

“Këtë 1 Maj ne kumtojmë se këtyre shtypjeve mund t’i bëjmë ballë vetëm duke u organizuar politikisht, duke qëndruar në solidaritet me punëtorë e punëtore dhe kategori shoqërore të cënuara, dhe duke qenë të zëshëm në revoltën tonë. Bashkë denoncojmë sistemin që i ndëshkoi punëtoret teknike të Kuvendit të Kosovës për grevën e tyre, që na varfëron çdo ditë e më shumë e na i vjedh punën, jetën dhe dinjitetin për t’i pasuruar pronarët. Duke insistuar në nevojën për organizim ndërsektorial të punëtorëve/ëve me apo pa pagë, të vetëpunësuarve/ave, të papunësuarve/ave, pensionistëve/ëve e studentëve/ëve, thërrasim që 1 Majin ta manifestojmë këmbëngulësisht, me revoltë, shpresë e vendosmëri për ta mbrojtur dinjitetin tonë, jetën dhe për të bërë drejtësinë e barazinë parim të organizimit tonë shoqëror.”

Nga nesër zyrtarisht hiqen kontrollet kufitare mes Shqipërisë dhe Kosovës

Nesër rikthehet marrëveshja mes Qeverisë së Kosovës dhe asaj të Shqipërisë, e cila parashikon lehtësimin e procedurave kufitare për veturat me targa të dy shteteve, përcjell albinfo.ch.

Në bazë të kësaj marrëveshjeje, për automjetet kosovare dhe shqiptare nuk do të kryhen kontrolle kufitare, duke mundësuar lëvizje të shpejtë e të pakufizuar.

Marrëveshja e lëvizjes së lirë, e nënshkruar mes Kosovës dhe Shqipërisë në pranverën e vitit të kaluar, shmangu trafikun dhe lehtësoi lëvizjen kufitare gjatë sezonit veror.

Kurti: Fillimisht kuvendi, pastaj qeveria

Së fundmi, kryeministri në detyrë i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, ka deklaruar se konstituimi i Kuvendit do të ndodhë, megjithatë pa dhënë një datë të saktë se kur.

Deklarata e tij u dha gjatë një vizite në Istog, me rastin e vendosjes së gurthemelit për projektin e banimit të përballueshëm e social në këtë komunë.

“Fillimisht Kuvendi, pastaj qeveria,” u shpreh Kurti në një prononcim për mediat lokale.

Përveç tij, në këtë ngjarje morën pjesë edhe ministri në detyrë i Mjedisit, Planifikimit Hapësinor dhe Infrastrukturës, Liburn Aliu, si edhe zëvendësministri Jeton Raka.

Një adoleshent, i dyshuari kryesor për sulmin që la tre të vdekur në Suedi

Raportohet se policia suedeze ka arrestuar një adoleshent pas një sulmi me armë zjarri që ka lënë tre të vdekur në qytetin Uppsala të martën, përcjell albinfo.ch.

Sulmuesi thuhet se iku me një skuter pas sulmit në një sallon flokësh në qendër të qytetit, raporton BBC.

Policia ka konfirmuar të mërkurën se personi i arrestuar për të shtënat është nën moshën 18-vjeçare.

Ndërkohë, të tri viktimat janë të moshës midis 15 dhe 20 vjeç, ka thënë policia suedeze në një konferencë shtypi.

Policia po heton mundësinë që vdekjet të kenë lidhje me krimin e bandës, raportojnë mediat suedeze.

Një nga të vrarët në sallonin e flokëve thuhet se është i njohur për policinë, kanë raportuar mediat lokale.

Referuar raportimeve, viktima ishte përfshirë në një hetim policor për një sulm të planifikuar kundër një të afërmi të kreut të bandës Ismail Abdo. Personi nuk është akuzuar kurrë.

Abdo, i mbiquajtur ‘jordgubben’ ose ‘luleshtrydhe’, është një drejtues i njohur bande.

Një kapitull i ri, i dhunshëm në luftërat e bandave të Suedisë ka filluar kur nëna e Abdos është vrarë në vitin 2023 në shtëpinë e saj në Uppsala, në veri të Stokholmit.

Suedia është përballur me një valë të krimit të bandave të adoleshentëve në vitet e fundit, me të dyshuar të akuzuar për një sërë veprash, nga vandalizmi e deri në vrasje.

Qeveria suedeze ka propozuar një legjislacion të ri që do të lejojë policinë të përgjojë fëmijët nën moshën 15 vjeç në një përpjekje për të luftuar me këtë problem.

Në një konferencë shtypi të planifikuar paraprakisht mbi dhunën e bandave të mërkurën, ministri i Drejtësisë, Gunnar Strömmer, ka thënë se policia nuk do të kishte nevojë për prova konkrete për të kryer përgjimet.

Qeveria ka thënë gjithashtu se dëshiron të forcojë ligjet e vendit për armët.

Sulmi ka ndodhur në prag të festivalit të pranverës Walpurgis, kur turma të mëdha pritet të dalin në rrugët e Uppsala, një qytet universitar në veri të Stokholmit.

A është Zvicra prodhuesi më i madh i djathit në botë?

Për Francën e Zvicrën, të njohura për djathrat e tyre ikonë, prodhimi i djathit është një pjesë integrale e identitetit të vendit, përcjell albinfo.ch.

Por pavarësisht reputacionit të tyre, të dyja vendet nuk janë prodhuesi më i madh i djathit në botë.

Shtetet e Bashkuara i kanë tejkaluar ata për sa i përket vëllimit të madh. Çdo vit, SHBA prodhon më shumë se 5 milionë tonë djathë, duke tejkaluar shumë 2 milionë tonë që prodhon Franca. Pjesa më e madhe e prodhimit të djathit amerikan vjen nga dy shtete kryesore: Kalifornia dhe Wisconsin. Vetëm këto shtete përbëjnë më shumë se gjysmën e prodhimit total të djathit të vendit.

SHBA është shtëpia e një sërë djathërash të njohur, si krem djathi, çedër dhe gouda. Pavarësisht debateve nëse djathrat amerikanë mund të konsiderohen ” autentikë ” në krahasim me varietetet tradicionale evropiane, Shtetet e Bashkuara kanë fituar në mënyrë të pamohueshme pozicionin e tyre si prodhuesi më i madh i djathit në botë. Ndërsa mund të mos kryesojë në prodhimin total të djathit, Franca mbetet një qendër energjike përsa i përket diversitetit dhe konsumit të djathit. Vendi krenohet me mbi 1200 lloje djathi, duke e bërë atë lider në varietetin e djathit.

Dashamirët e djathit francez shijojnë një gamë të gjerë opsionesh, nga bri i butë deri te rokfori i athët, madje edhe kammberi i famshëm. Për më tepër, Franca mban numrin më të lartë të certifikatave AOP (Appellation d’Origine Protégée), me 56 të regjistruara, një shenjë autenticiteti që garanton origjinën dhe metodën e prodhimit të djathit. Kjo është pak përpara Italisë, e cila ka 55 certifikata AOP.

Pavarësisht se prodhon më pak ton djathë se vendet e tjera, angazhimi i Francës për të ruajtur origjinalitetin dhe trashëgiminë e djathrave të saj e ka ndihmuar vendin të ruajë reputacionin e tij si kryeqyteti i djathit në botë.

Ndërsa Franca mund të mbretërojë për sa i përket shumëllojshmërisë së djathit, është Gjermania ajo që kryeson në Evropë për prodhimin e djathit. Gjermanët prodhojnë afërsisht 2.3 milionë tonë djathë në vit, duke tejkaluar 2 milionë të Francës. Mesatarisht, gjermanët konsumojnë vetëm 13 kilogramë djathë për person çdo vit, gati gjysma e asaj që konsumojnë francezët.

Granit Xhaka mund të largohet nga skuadra e Bayer Leverkusenit në verë

Bëhet e ditur se Granit Xhaka mund të largohet nga skuadra e Bayer Leverkusenit në verë, përcjell albinfo.ch.

Për Xhakën ka shprehur interes gjiganti turk Fenerbahçe.

Mediumi turk “Aspor” ka raportuar të martën se menaxheri i Xhakës është në kontakt të vazhdueshëm me drejtuesit e Leverkusenit.

Te skuadra e Fenerbahçes dëshirojnë të bëjnë ndryshime në mesfushë dhe kanë nevojë për një lojtar si Xhaka.

Për ish-futbollistin e Arsenalit, më herët ka shprehur interesim edhe gjiganti tjetër turk, Galatasaray.

32-vjeçari Xhaka është lider i Leverkusenit. Me Leverkusenin ka fituar titullin e kampionit dhe Kupën e Gjermanisë në edicionin e kaluar.

Më herët, presidenti i Bayer Leverkusenit ka theksuar se Xhaka nuk do të largohet.

E reja shqiptare gjendet pa shenja jete në Itali

Raportohet se në Montecilfone, në Itali, një grua 27-vjeçare me origjinë shqiptare u gjet pa jetë mbrëmjen e së dielës, më 28 prill, transmeton albinfo.ch.

Trupi i saj u zbulua i lidhur në një pemë pranë zonës së njohur si “Ura e Sherifit”, përgjatë rrugës që lidh Larinon me Biferninën.

Prokuroria Publike e Larinos ka hapur një dosje hetimore dhe ka urdhëruar kryerjen e autopsisë, e cila është planifikuar për të premten, më 2 maj. Në terren, karabinierët po vijojnë hetimet për të zbardhur plotësisht rrethanat e vdekjes misterioze.

Ish-bashkëshorti i 27-vjeçares, një 51-vjeçar, ishte personi që dha alarmin, pasi shqetësohej se ajo mund të kryente një akt ekstrem. Pikërisht ai njoftoi autoritetet dhe shoqëroi karabinierët në vendin ku u gjet trupi i pajetë. Ai është marrë në pyetje për disa orë, por për momentin nuk ka persona zyrtarisht nën hetim, dhe hetuesit po ruajnë një diskrecion maksimal mbi rrëfimin e tij.

E ndjera, nënë e një djali 7-vjeçar, jetonte e vetme me fëmijën pas përfundimit të marrëdhënies me bashkëshortin. Sipas banorëve të fshatit, ajo ishte e njohur për përkushtimin në punën e saj në një qendër për emigrantët dhe për dashurinë e pakushtëzuar ndaj të birit, i cili përshkruhej si “qendra e jetës së saj”.

Komuniteti i Montecilfonos është në zi, i shokuar nga humbja e papritur dhe mënyra e rëndë në të cilën ndodhi ajo. Në rrjetet sociale janë shkruar mesazhe të dhimbshme nga miq dhe të afërm, të cilët e kujtojnë si një vajzë gjithmonë të buzëqeshur dhe të përkushtuar ndaj fëmijës së saj.

Vetëm rezultatet e autopsisë pritet të japin një përgjigje të qartë për shkaqet e vdekjes, ndërsa fshati pret me ankth të zbardhet e vërteta pas një ngjarjeje që ka lënë pas vetëm pikëpyetje dhe trishtim.

Fëmijët e rekrutuar në duart e krimit, Europol ngre alarmin

Agjencia europiane e policisë, Europol, njoftoi të martën se po krijon një bashkëpunim shumëkombësh për të përballuar problemin në rritje të bandave kriminale që rekrutojnë fëmijë për të kryer krime të dhunshme, përfshirë edhe vrasje.

Sipas Europol, bandat po përdorin gjuhë të koduar në rrjetet sociale dhe aplikacionet e mesazheve për të synuar dhe rekrutuar të mitur, duke u premtuar shuma të mëdha parash. Pasi rekrutohen, fëmijët shfrytëzohen për një gamë të gjerë “shërbimesh”, nga trafikimi i drogës te shantazhi i dhunshëm, madje edhe “vrasje me pagesë”, transmeton albinfo.ch.

Këto taktika u mundësojnë anëtarëve më të vjetër të bandave të shmangin hetimet, duke deleguar detyrat më të rënda tek të rinjtë.

Bashkëpunim me kompanitë teknologjike

Operacioni i koordinuar, i quajtur “GRIMM”, do të bashkëpunojë gjithashtu me kompani teknologjike për të identifikuar përpjekjet për rekrutimin e të rinjve përmes rrjeteve sociale dhe platformave të mesazheve.

Operacioni drejtohet nga Suedia dhe përfshin policinë e Belgjikës, Danimarkës, Finlandës, Francës, Gjermanisë, Holandës dhe Norvegjisë.

Këshilla për prindërit

Në të njëjtën kohë, Europol ka dhënë këshilla për prindërit që dyshojnë se fëmijët e tyre mund të jenë tërhequr drejt botës kriminale.

“Jini të vëmendshëm ndaj shenjave të fshehta, ndryshimeve të papritura në sjellje apo objekteve të shtrenjta pa shpjegim. Nëse fëmija juaj nuk kërkon më para, por duket se i ka, kjo nuk është pavarësi — është një sinjal alarmi,” thekson Europol. “Qëllimi nuk është të ndëshkohen fëmijët, por t’i rikthejmë ata përpara se krimi i organizuar t’i rrëmbejë.”

A po e zëvendëson teknologjia diplomën universitare?

Në një kohë kur një diplomë universitare dikur përfaqësonte çelësin për një të ardhme të sigurt profesionale, sot ajo po shihet nga të rinjtë si një relike e së shkuarës. Gjenerata Z, më shumë se çdo brez tjetër, po e vendos në pikëpyetje vlerën reale të arsimit të lartë – sidomos në një treg pune të dominuar gjithnjë e më shumë nga inteligjenca artificiale.

Një raport i fundit nga platforma e punësimit Indeed, i realizuar në bashkëpunim me Harris Poll, zbulon një tendencë të qartë: pothuajse gjysma (49%) e të rinjve nën moshën 27 vjeç besojnë se diploma e tyre ka humbur vlerë përballë teknologjive si ChatGPT dhe mjetet e tjera të IA-së. Ky perceptim bie ndjeshëm në brezat më të vjetër – vetëm 33% e mijëvjeçarëve dhe 20% e “baby boomers” ndajnë këtë mendim.

Një ndryshim paradigme në tregun e punës

Ndërsa kompanitë transformojnë strukturat e tyre për të përqafuar automatizimin dhe mësimin makinerik, diplomimi universitar nuk mjafton më. Praktika, adaptueshmëria dhe njohja e mjeteve digjitale po bëhen valutë e re në treg.

“Çdo punë e shpallur sot në Indeed është, në një mënyrë apo tjetër, e ndikuar nga inteligjenca artificiale”, thotë Lynsey Fagan, eksperte e strategjisë së talenteve. Ajo thekson se për një organizatë moderne nuk mjafton që vetëm ekspertët të njohin IA-në – çdo punonjës duhet të ketë së paku një kuptim bazë të saj.

Nga diploma te certifikatat digjitale

Tregues i kësaj zhvendosjeje janë edhe shifrat e rritjes së interesimit për platformat online. Vetëm vitin e kaluar regjistrimet në kurset për mësim automatik dhe programim u katërfishuan. Kompanitë teknologjike si Google dhe Microsoft nuk presin më që punonjësit të mësojnë në mënyrë tradicionale – ato po ofrojnë vetë trajnime për përgatitjen e fuqisë punëtore të së nesërmes.

Në këtë kontekst, arsimi tradicional po përballet me një sfidë ekzistenciale: të përshtatet ose të humbasë relevancën. Ndërkohë që disa universitete po rishikojnë programet e tyre për të përfshirë IA-në, pjesa më e madhe mbetet e lidhur me kurrikula të dala mode.

Një investim që po vihet në pikëpyetje

Për shumë nga të rinjtë e sotëm, investimi disavjeçar në universitet nuk sjell më garancinë e një të ardhme të sigurt. Gjysma e të anketuarve nga Gjenerata Z e shohin kolegjin si një kosto pa përfitim. Dhe kjo pyetje nuk është vetëm financiare – është filozofike: a duhet të matet vlera e arsimit vetëm me potencialin për punësim?

Sido që të jetë përgjigja, një gjë është e sigurt – inteligjenca artificiale nuk është më thjesht një trend teknologjik, por një faktor që po riformëson gjithë strukturën e tregut të punës dhe marrëdhënien tonë me dijen dhe kualifikimin.

Kirurgu i së ardhmes? Elon Musk parashikon robotë më të aftë se njerëzit deri në vitin 2030

Në një botë ku teknologjia po e sfidon natyrën njerëzore çdo ditë, Elon Musk ka bërë një tjetër parashikim tronditës: robotët, thotë ai, do të tejkalojnë edhe kirurgët më të shkathët brenda pesë viteve të ardhshme.

Njeriu pas Tesla-s, SpaceX dhe Neuralink-ut, bëri këtë deklaratë në rrjetin X, duke reaguar ndaj një postimi nga sipërmarrësi Mario Nawfal, që komentonte për testet e fundit të sistemeve robotike kirurgjikale.

“Mendoj se, brenda pak vitesh, robotët do të jenë më të mirë se kirurgët mesatarë. Dhe, brenda pesë vitesh, më të mirë se më të mirët ndër kirurgë,” shkroi Musk, duke sinjalizuar një epokë të re për mjekësinë, përcjell albinfo.ch.

Teknologjia që po e mund dorën e njeriut

Në fokus të diskutimit ishte një robot i quajtur “Hugo”, i zhvilluar nga kompania mjekësore Medtronic. Ai u testua në 137 operacione reale, duke përfshirë ndërhyrje të ndërlikuara në prostatë, veshkë dhe fshikëz. Rezultatet? Të mahnitshme: norma minimale e ndërlikimeve dhe një përqindje suksesi prej 98.5%.

Për Elon Musk, ky është vetëm fillimi. Ai kujton se edhe kompania e tij, Neuralink, është e varur nga saktësia e robotëve për implantimin e elektrodave në tru. “Saktësia e nevojshme është e paarritshme për njeriun,” thotë ai, duke e bërë të qartë se robotika nuk është më thjesht ndihmëse, por domosdoshmëri.

Njerëz dhe makineri – bashkë, përkohësisht

Nawfal, nga ana e tij, paralajmëron se, pavarësisht suksesit, nuk duhet pritur një zëvendësim i menjëhershëm i mjekëve me makina. Në vend të kësaj, ai sheh të ardhmen si një bashkëpunim midis kirurgëve dhe “asistentëve metalikë shumë të shtrenjtë”, siç i quan ai robotët.

Vetëm dy nga 137 operacionet përfunduan me ndërhyrje të plotë njerëzore – një për shkak të një defekti teknik dhe një tjetër për shkak të komplikacioneve specifike te pacienti.

Po i afrohemi një epoke ku kirurgjia nuk do të jetë më një art vetëm njerëzor, por një simfoni precize e teknologjisë dhe algoritmeve. A është kjo një përparim që duhet përqafuar, apo një paralajmërim për të ardhmen? Për momentin, mbetet një pyetje pa përgjigje, por që po bëhet gjithnjë e më urgjente.

Rregullorja e re e Eurovision 2025 ua ndalon artistëve të mbajnë flamuj LGBTQ+ në skenë

Një rregullore e re për Eurovisionin 2025 ka ndezur debat të ashpër për kufizimet që ajo vendos mbi simbolikat e komunitetit LGBTQ+. Sipas dokumenteve të publikuara nga organizatorët, artistëve pjesëmarrës nuk do t’u lejohet të mbajnë asnjë flamur përveç atij kombëtar – një ndalim që përfshin drejtpërdrejt edhe flamurin e krenarisë LGBTQ+.

Rregullorja, hartuar nga transmetuesi publik zviceran SRG SSR në bashkëpunim me EBU-në (European Broadcasting Union), zbatohet në të gjitha hapësirat zyrtare të eventit, përfshirë skenën, Dhomën e Gjelbër dhe Ceremoninë e Hapjes. Ky vendim, që vjen nën pretekstin e “qartësisë për audiencën”, po kritikohet si një formë censurë që godet drejtpërdrejt artistët queer dhe përkrahësit e të drejtave të njeriut.

Vitin e kaluar, Nemo deklaroi se i ishte ndaluar të ngrejë flamurin që përfaqësonte identitetin e tij gjinor. “Më është dashur ta fus fshehurazi sepse Eurovisioni tha ‘jo’. Dhe unë e bëra gjithsesi”, tha ai.

Këtë vit, të njëjtin kufizim do ta përjetojnë artistë si Miriana Conte (Malta), duoja austriake JJ dhe Erika Vikman (Finlanda), të njohur për përfshirjen e tyre në komunitetin LGBTQ+.

Rregullorja gjithashtu ndalon flamujt e tjerë që nuk janë kombëtarë, duke përfshirë ato të vendeve të tjera në shenjë solidariteti. Në këtë kontekst, flamuri ukrainas, i shfaqur nga artistë të ndryshëm vitet e fundit, nuk do të lejohet në skenë – një vendim që ngre pikëpyetje mbi standardet e dyfishta dhe mungesën e qëndrueshmërisë morale nga organizatorët.

Zëdhënës të konkursit theksojnë se politika është “në përputhje me evente të tjera ndërkombëtare”. Megjithatë, brenda rretheve të të drejtave të njeriut, kjo konsiderohet një hap prapa në përfaqësimin dhe përfshirjen në një platformë që prej dekadash shihet si strehë për artistët LGBTQ+.

Paradoksalisht, ndërkohë që rregullat për artistët janë forcuar, spektatorëve do t’u lejohet të mbajnë një sërë flamujsh dhe banderolash jashtë skenës – për sa kohë ato nuk bien ndesh me ligjet zvicerane. Kjo lëvizje shihet si përpjekje për të shmangur kritikat ndërkombëtare, por nuk zgjidh çështjen e lirisë së shprehjes në një nga eventet më të ndjekura kulturore në botë.

Ironikisht, edhe pse flamuri palestinez ishte ndaluar në Eurovision 2024, ai do të lejohet në arenën e Bazelit këtë vit – duke reflektuar një qasje të pasigurt dhe kontradiktore nga organizatorët për sa i përket simbolikës politike.

Eurovision 2025 pritet të zhvillohet më 13, 15 dhe 17 maj në Bazel. Por atmosfera e ngjarjes tashmë është turbulluar nga akuza për censurë, përjashtim dhe mungesë pozicionimi të qartë mbi të drejtat themelore.

Pse zvicranët paguajnë më shumë për pushimet në Itali?

Me ardhjen e sezonit të verës, shumë zviceranë po planifikojnë pushimet e tyre, por një studim i fundit ka zbuluar se ata po paguajnë shumë më tepër për akomodimin dhe makinat me qira në Itali krahasuar me përdoruesit nga vende të tjera.

Një test i realizuar nga NordVPN ka treguar se çmimet për shërbime të ndryshme udhëtimi në platforma si Booking.com janë ndjeshëm më të larta për ata që rezervojnë nga Zvicra, në krahasim me përdoruesit që rezervojnë nga shtete si Kroacia. Për shembull, një dhomë luksoze për dy persona në Toskanë kushton deri në 350 franga më shumë për ata që rezervojnë nga Zvicra sesa për ata nga Kroacia, transmeton albinfo.ch.

Çfarë ndikon në çmimet?

Çmimet ndryshojnë sipas vendndodhjes së përdoruesit, dhe kjo është për shkak të strategjive të çmimeve që përdorin platformat online. Këto platforma mund të ofrojnë çmime më të larta për përdoruesit nga shtetet e pasura, duke përfituar nga aftësia e tyre për të paguar më shumë për pushime dhe shërbime të tjera.

NordVPN shpjegon se këto ndryshime në çmime janë një pasojë e politikave të çmimeve dinamike që përdorin këto kompani, të cilat mbështeten në fuqinë blerëse të konsumatorëve në vende të ndryshme. Ata gjithashtu rekomandojnë përdorimin e një VPN për të simuluar vendndodhje të tjera dhe për të marrë çmime më të ulëta.

Si të kurseni?

Një mundësi e thjeshtë për të shmangur tarifat shtesë është përdorimi i një VPN, e cila mund t’ju ndihmojë të rezervoni me çmime më të ulëta, duke krijuar përshtypjen e kërkimit nga një vend tjetër. Gjithashtu, është e rekomanduar të përdorni modalitetin inkognito në shfletues për të shmangur ndikimin e historikut të kërkimeve në çmimet që shfaqen.

A është kjo praktikë e drejtë?

Praktika e ndryshimit të çmimeve sipas vendit të përdoruesit ka shkaktuar debate, me disa që e konsiderojnë të padrejtë. Sara Stalder, drejtoreshë e mbrojtjes së konsumatorëve, ka shprehur shqetësimin se kjo është një mënyrë për të shfrytëzuar gatishmërinë e zviceranëve për të paguar më shumë. Ajo sugjeron që përdoruesit të kontaktojnë hotelet direkt për të pyetur për çmimet, pasi shpesh mund të gjenden tarifa më të ulëta sesa ato që ofrohen në platformat online.

Në përfundim, për ata që duan të kursejnë në udhëtimet e tyre, përdorimi i një VPN dhe kërkimi i mundësive të tjera për të marrë çmime më të ulëta mund të jetë një mënyrë efektive për të shmangur tarifat e larta të udhëtimit.