Diaspora që mban gjallë Kosovën: Pushimet që shndërrohen në investim për ekonominë vendore

Përtej vizitave familjare, mërgimtarët sjellin jetë në mijëra biznese të vogla, duke e kthyer verën në sezonin më të rëndësishëm ekonomik për Kosovën.

Çdo verë, rrugët e Kosovës mbushen me vetura me targa zvicerane, gjermane, austriake, franceze, belge e nga shumë vende të tjera ku jetojnë shqiptarët. Për mijëra familje, korriku dhe gushti nuk janë thjesht muaj pushimesh. Janë muajt e rikthimit në vendlindje.

Ata vijnë për të përqafuar prindërit, për të takuar të afërmit, për të marrë pjesë në dasma e ahengje familjare dhe për të kaluar disa javë në vendin që, pavarësisht viteve të jetës jashtë, vazhdon të mbetet shtëpia e tyre.

Por, përveç emocioneve, diaspora sjell edhe diçka tjetër me vlerë të jashtëzakonshme: gjallërimin e ekonomisë së Kosovës.

Ky ndikim shpesh nuk matet vetëm me remitencat që regjistrohen në statistika. Ai ndihet çdo ditë në rrugët e qyteteve dhe fshatrave, në lokalet plot, në dyqanet e veshjeve, marketet, furrat, pastiçeritë, restorantet, autolarjet, servisët, parukeritë, sallonet e bukurisë dhe qindra biznese të tjera të vogla që përjetojnë muajt më të mirë të vitit pikërisht falë ardhjes së mërgimtarëve.

 

 

Një ekonomi që merr frymë ndryshe gjatë verës

Pronarët e bizneseve e dinë mirë se sezoni i diasporës është periudha kur qarkullimi rritet ndjeshëm.

Një mërgimtar nuk shpenzon vetëm për veten. Ai blen dhurata për familjarët, rinovon shtëpinë, investon në mobilie, pajisje shtëpiake, kryen riparime, frekuenton kafene e restorante, viziton destinacione turistike, organizon festa familjare dhe konsumon produkte vendore.

Çdo euro e shpenzuar prej tij krijon një zinxhir ekonomik që prek dhjetëra sektorë.

Në shumë raste, bizneset e vogla realizojnë një pjesë të konsiderueshme të xhiros vjetore pikërisht gjatë muajve korrik dhe gusht.

 

 

Më shumë se remitenca

Kur flitet për diasporën, zakonisht përmenden remitencat që çdo vit arrijnë në qindra milionë euro.

Megjithatë, ekonomistët shpesh theksojnë se ndikimi i diasporës është shumë më i madh sesa transfertat bankare.

Paratë që shpenzohen drejtpërdrejt gjatë qëndrimit në Kosovë nuk pasqyrohen gjithmonë në statistikat e remitencave, por ato përbëjnë një injeksion të rëndësishëm për ekonominë vendore.

Konsumi rritet, bizneset punojnë me kapacitete më të larta, krijohen vende të përkohshme pune dhe shumë familje sigurojnë të ardhura shtesë falë sezonit veror.

 

 

Pushimet në vendlindje, një zgjedhje me zemër

Shumë prej bashkatdhetarëve kanë mundësi financiare që pushimet t’i kalojnë në resortet më luksoze të Mesdheut, Azisë apo Amerikës.

Megjithatë, pjesa më e madhe zgjedhin Kosovën.

Kjo nuk është vetëm një zgjedhje ekonomike, por një lidhje emocionale me vendin, familjen dhe rrënjët.

Në vend që paratë e tyre të mbesin në destinacione të tjera turistike, ata zgjedhin t’i shpenzojnë në vendlindje, duke mbështetur ekonominë lokale dhe bizneset që shpesh varen nga ky sezon.

 

 

“Infuzioni” i ekonomisë së Kosovës

Shprehja se “diaspora është infuzioni i Kosovës” nuk lidhet vetëm me remitencat.

Ajo pasqyron një realitet që shihet çdo verë.

Kur mërgimtarët mbërrijnë, rrugët gjallërohen, bizneset punojnë më shumë, turizmi merr hov dhe ekonomia fiton një ritëm tjetër.

Për shumë biznese të vogla, kjo periudhë është vendimtare për ecurinë e gjithë vitit.

 

Një kapital që shkon përtej parave

Kontributi i diasporës nuk matet vetëm me eurot që sjell.

Ai matet me besimin që vazhdon ta ketë te vendlindja, me investimet në prona e biznese, me promovimin e Kosovës jashtë vendit dhe me dëshirën për të ruajtur lidhjen me atdheun brez pas brezi.

Në fund të fundit, ardhja e mërgimtarëve nuk është vetëm një sezon pushimesh.

Është periudha kur zemra dhe ekonomia e Kosovës rrahin më fort, duke dëshmuar edhe një herë se diaspora mbetet një nga shtyllat më të rëndësishme të zhvillimit të vendit./Nga redaksia e albinfo.ch

 

---