Punëdhënësit zviceranë ngrenë alarmin: Po dobësohen aftësitë bazë të nxënësve

Shoqatat ekonomike në Zvicër kërkojnë forcimin e mësimit të leximit, shkrimit dhe matematikës. Sipas një sondazhi, rënia e nivelit akademik të të rinjve po krijon vështirësi për kompanitë që trajnojnë praktikantë dhe rrezikon të dobësojë sistemin e arsimit profesional dual.

Performanca akademike e të rinjve zviceranë ka ardhur duke u përkeqësuar gjatë pesë deri në dhjetë viteve të fundit. Ky është përfundimi i një sondazhi të realizuar nga economiesuisse, Unioni Zviceran i Arteve dhe Zejeve (USAM) dhe Unioni Zviceran i Punëdhënësve.

Gjatë emisionit Forum, Cristina Gaggini, drejtoreshë për Zvicrën frankofone në economiesuisse, bëri thirrje për një veprim të përbashkët mes shkollave, kantoneve, politikës dhe bizneseve.

“Arsimi profesional dual është një forcë e vendit tonë, e admiruar në mbarë botën. Nëse po japim alarmin, nuk e bëjmë për të kritikuar, por për të kërkuar veprim të përbashkët mes shkollave, kantoneve, qarqeve politike dhe bizneseve”, tha Gaggini.

Kompanitë shqetësohen për nivelin e praktikantëve

Shoqatat e biznesit kërkojnë që shkollat t’i kushtojnë më shumë rëndësi aftësive themelore. Sipas sondazhit, shumë kompani që trajnojnë praktikantë po konstatojnë boshllëqe gjithnjë e më të mëdha në njohuritë e tyre, çka po ndikon edhe në gatishmërinë e bizneseve për të trajnuar të rinj në të ardhmen.

Rreth 59% e kompanive të anketuara i konsiderojnë aftësitë e shkrimit të praktikantëve të tyre të pamjaftueshme ose pjesërisht të pamjaftueshme. Tre të katërtat e kompanive besojnë gjithashtu se këto aftësi janë përkeqësuar.

Sondazhi evidenton edhe një “nevojë të qartë për përmirësim” në matematikë. 42% e kompanive kanë vlerësim negativ për aftësitë matematikore të praktikantëve, ndërsa 38% kanë një vlerësim pozitiv. Sa i përket aftësive të leximit, situata vlerësohet më mirë.

“Pasojat janë konkrete”

Sipas organizatave ekonomike, rënia e nivelit të nxënësve ka pasoja konkrete për kompanitë. Ajo e vështirëson gjetjen e praktikantëve të përshtatshëm dhe rrit ngarkesën për personat përgjegjës për trajnimin e tyre.

Tre të katërtat e kompanive deklarojnë se u ofrojnë praktikantëve mbështetje përmes masave të brendshme dhe/ose të jashtme.

Kjo ka edhe një kosto financiare. Dy nga pesë kompani thonë se masat e ndërmarra sjellin shpenzime shtesë. Në shumicën e rasteve, kostoja arrin deri në 2 mijë franga zvicerane në vit.

Rrezikohet sistemi i arsimit profesional dual?

Pavarësisht këtyre vështirësive, kompanitë thonë se duan të vazhdojnë të trajnojnë praktikantë. Megjithatë, një në pesë kompani deklaron se ka reduktuar numrin e praktikantëve që punëson ose synon të mos marrë më praktikantë në të ardhmen.

Ky zhvillim është veçanërisht problematik për ndërmarrjet e vogla dhe të mesme.

Kur nuk marrin aplikime të përshtatshme, kompanitë po rrisin kriteret e përzgjedhjes ose po i lënë vendet e praktikës të paplotësuara.

“Nëse kjo tendencë nuk përmbyset, numri i vendeve të praktikës mund të bjerë dhe sistemi i arsimit profesional dual të dobësohet”, paralajmërojnë economiesuisse, USAM dhe Unioni Zviceran i Punëdhënësve.

Kërkohet monitorim i sistemit arsimor

Përfaqësuesit e ekonomisë kërkojnë që leximi, shkrimi dhe matematika të rikthehen në qendër të arsimit të detyrueshëm.

Ata kërkojnë gjithashtu forcimin e aftësive ndërdisiplinore, si autonomia, motivimi personal, mendimi kritik dhe aftësitë analitike.

Meqë shkaqet e rënies së nivelit në aftësitë themelore nuk janë të qarta, tri organizatat kërkojnë krijimin e një sistemi monitorimi të arsimit. Sipas tyre, një mekanizëm i tillë do të mundësonte marrjen e vendimeve të bazuara në të dhëna dhe përdorimin më efikas të burimeve.

Konfederata investon 3 milionë franga në trajnimin në kompani

Në të njëjtën kohë, Konfederata Zvicerane ka vendosur të forcojë trajnimin profesional në kompani, duke vënë në dispozicion 3 milionë franga për përmirësimin e formimit të praktikantëve.

Programi synon të rrisë cilësinë e trajnimit të ofruar nga kompanitë dhe t’i inkurajojë ato të marrin më shumë praktikantë. Masa pason një vendim të marrë në Samitin Kombëtar për Arsimin Profesional në nëntor të vitit të kaluar, njoftoi Sekretariati Shtetëror për Arsimin, Kërkimin dhe Inovacionin (SEFRI).

Programi ka tri objektiva kryesore: ndërgjegjësimin e aktorëve për rëndësinë e trajnimit në kompani, forcimin e shkëmbimit të njohurive dhe mbështetjen e projekteve konkrete.

Vëmendje e veçantë do t’i kushtohet edhe formimit të vazhdueshëm të trajnerëve, mentorimit të të rinjve dhe përmirësimit të kushteve për kompanitë që ofrojnë trajnime.

“Me këtë masë mbështetëse, Konfederata po jep një kontribut shumë konkret për garantimin e cilësisë së lartë të arsimit profesional dual në planin afatgjatë”, deklaroi Rémy Hübschi, zëvendësdrejtor i SEFRI-së.

Mbështetja u drejtohet kryesisht kantoneve dhe organizatave profesionale. Grantet mund të përdoren, ndër të tjera, për projekte përgatitore, si dhe për iniciativa që lidhen me inovacionin, përhapjen e praktikave të mira dhe krijimin e rrjeteve të bashkëpunimit.

---