Cilat kantone zvicerane lejojnë vdekjen e asistuar në shtëpitë e kujdesit?

Zvicra ka pasur një ligj të asistuar për vetëvrasje mbi librat që nga viti 1942 – një e drejtë kushtetuese e çdo personi për të përcaktuar mënyrën e vdekjes së tij ose të saj. Por a e lejojnë edhe institucionet e kujdesit për të moshuarit këtë praktikë në ambientet e tyre?

Më 7 shkurt, qeveria kantonale e Cyrihut hodhi poshtë një masë të organizatave të së drejtës për të vdekur, për të lejuar vdekjen e asistuar në shtëpitë private të të moshuarve, së bashku me të gjitha objektet mjekësore.

Siç është rasti në disa kantone të tjera (shih më poshtë), Cyrihu tashmë u jep komunave të tij të drejtën për të ofruar këtë praktikë në institucionet publike të infermierisë, me shpenzimet e pacientëve.

Megjithatë, ajo refuzoi të detyronte institucionet e kujdesit në pronësi private të ndiqnin shembullin.

Sa i përket objekteve të kujdesit të përgjithshëm shëndetësor, drejtoresha e shëndetësisë e kantonit Natalie Rickli tha se “në dallim nga shtëpitë e pensioneve dhe pleqve, spitalet kanë një fokus kurativ – ato shërbejnë për të ruajtur dhe rivendosur shëndetin – dhe nuk i trajtojnë kryesisht njerëzit në fund të jetës së tyre”.

Prandaj, “iniciativa është shumë ekstreme dhe bie ndesh me mandatin e spitaleve për t’u ofruar pacientëve kujdesin më të mirë të mundshëm mjekësor”.

Cilat kantone të tjera e lejojnë këtë praktikë në institucionet e kujdesit në territorin e tyre?

Kantonet individuale kanë shumë fleksibilitet për të modifikuar legjislacionin ekzistues, për sa kohë që ato nuk bien ndesh me rregullat federale. (Kjo ka të bëjë me shumë ligje, dhe jo vetëm me atë që ka të bëjë me vetëvrasjen e asistuar), transmeton albinfo.ch.

Për sa i përket ndihmës me vdekjen, kjo do të thotë që kantonet duhet të respektojnë ligjin federal që përcakton se njerëzit duhet të kryejnë vetëvrasje me dorën e tyre, për shembull, duke marrë vetë ilaçe. Një mjek nuk mund të administrojë një injeksion vdekjeprurës pa qenë përgjegjës për ndjekje penale – kjo do të ishte eutanazia, e cila mbetet e paligjshme në Zvicër.

Njerëzit duhet gjithashtu të jenë të vetëdijshëm për veprimet që po ndërmarrin dhe të kenë marrë parasysh situatën e tyre.

Përveç kësaj, ata duhet të jenë vazhdimisht të sigurt se dëshirojnë të vdesin dhe, natyrisht, të mos jenë nën ndikimin e një personi tjetër ose grupi personash, shkruan thelocal.

Megjithatë, ligji federal nuk përcakton se ku mund të zhvillohen praktika të tilla dhe ato zakonisht ndodhin në ‘klinikat’ e vdekjes së asistuar të operuara nga organizata të tilla si Exit, Lifecircle dhe Dignitas.

Kjo është arsyeja pse një pjesë e vogël e kantoneve vendosën rregullore që lejojnë institucionet e kujdesit të ofrojnë gjithashtu këto shërbime.

Këto ligje dolën si rezultat i referendumeve, kur shumica e votuesve në çdo kanton miratuan këto masa.

Deri më sot, vetëm Gjeneva, Vaud, Neuchâtel dhe Valais kanë legjislacion që thotë se shtëpitë e të moshuarve, si dhe objektet e tjera të kujdesit dhe spitalet, nuk mund të mos përmbushin dëshirat e pacientëve për t’i dhënë fund jetës së tyre, ose të parandalojnë organizatat e ndihmuara që vdesin ta bëjnë këtë të mundur.

Dhe ndryshe nga Cyrihu, këto katër kantone e shtrijnë këtë të drejtë për pacientët në institucionet publike dhe private.

Kjo do të thotë që nëse një pacient në ndonjë nga këto institucione shpreh dëshirën për të vdekur, ajo nuk mund të mohohet, por duhet të ndërmerren hapa për ta bërë të mundur këtë brenda kufijve të ligjit – për shembull, duke lejuar grupet e të drejtës për të vdekur në ambiente.

---