Rritje e diskriminimit në paga ndaj grave në Zvicër

Hendeku i përgjithshëm i pagave gjinore u ul midis viteve 2020 dhe 2022. Por pjesa e pashpjegueshme e kësaj diference vazhdon të rritet, sipas shifrave të fundit nga OFS.

Gratë fitojnë mesatarisht 16.2% më pak se kolegët e tyre meshkuj, sipas një analize të të dhënave të pagave nga Anketa Zviceriane e Strukturës së Pagave të kryer nga Zyra Federale e Statistikave (FSO).

Ky hendek pagash tenton të ulet gradualisht, pasi kjo përqindje arriti në 18% në 2020-ën dhe 19% në 2018-ën.

Paga mesatare e një burri në Zvicër është 8,398 franga në muaj krahasuar me 7,034 franga për një grua. Ka diferencë mujore prej 1,364 frangash në muaj,  arrin në 16,368 franga gjithsej në fund të vitit.

Elementët objektivë, si niveli i trajnimit, vjetërsia në kompani apo edhe funksioni hierarkik, i shpjegojnë pjesërisht këto pabarazi. Por një pjesë gjithnjë e më e madhe e këtij diferenci pagash nuk mund të justifikohet me diferencën në profil, as nga karakteristikat e pozicionit të zënë apo nga fusha e veprimtarisë. Kjo zhdukje e pashpjegueshme e pagës bëhet më pas diskriminim në pagë bazuar në gjini.

Në të gjithë sektorin privat, hendeqet gjinore të pagave janë ngushtuar me kalimin e kohës, në një mesatare prej 17.5% në 2022, nga 19.5% në 2020-ën.

Për sektorin publik (Konfederata, kantonet dhe komunat së bashku), hendeku është ulur gjithashtu: 13.8% mesatarisht në vitin 2022. Nga ana tjetër, pjesa e pashpjegueshme e këtij hendeku është më e lartë se në sektorin privat dhe është afër 50%.

Hendeku i pagave për gratë ndryshon në sektorët ekonomikë: për shembull, ato fitojnë 7.6% më pak në industrinë e hotelerisë dhe hotelierisë, 19.3% më pak në industrinë e makinerive dhe 29.4% më pak në aktivitetet financiare dhe të sigurimit.

Gratë në shitje me pakicë paguhen 17.4% më pak se homologët e tyre meshkuj, por gati 60% e kësaj diferencë pagash nuk mund të shpjegohet me faktorë objektivë. Në sektorin e transportit dhe magazinimit, më shumë se 89% e hendekut gjinor të pagave nuk ka asnjë justifikim.

Në sektorin dytësor, pjesa e pashpjegueshme e hendekut të pagave është më e madhe. Industria farmaceutike spikat fuqishëm me afro 73% të diferencës misterioze të pagave midis burrave dhe grave.

Duhet theksuar se sa më i lartë të jetë niveli hierarkik i zënë brenda kompanisë, aq më shumë zvogëlohet diferenca e pashpjegueshme e pagave. Në vitin 2022, ai përfaqësonte 50.5% të hendekut të pagave midis drejtuesve të lartë (55.2% në 2020) dhe 82.8% për punonjësit pa funksione hierarkike (81.8% në 2020). /RTS