Pesë ligje zvicerane që ndikojnë më shumë te banorët e huaj

Disa pjesë të legjislacionit të Zvicrës janë të destinuara për të gjithë popullsinë, ndërsa të tjerat janë specifike për emigrantët. Ja ato që kanë të bëjnë vetëm me shtetasit e huaj.

Kryesisht, ligjet e orientuara drejt të huajve përcaktojnë të drejtat dhe detyrimet që kanë të bëjnë posaçërisht me banorët ndërkombëtarë, çfarë kanë të drejtë (ose jo) ndërsa jetojnë në Zvicër.

Ndërsa disa kanë të bëjnë vetëm me kombësi të caktuara, të tjerat janë më gjithëpërfshirëse, pra prekin të gjithë të huajt.

Marrëveshja për Lëvizjen e Lirë të Personave (AFMP)
Ky legjislacion është një shembull i një ligji të orientuar drejt një grupi të zgjedhur të të huajve, përkatësisht qytetarëve të Bashkimit Evropian. Në fuqi që nga viti 2002, AFMP heq kufizimet për qytetarët e BE-së që dëshirojnë të jetojnë ose të punojnë në Zvicër, sipas qeverisë. E drejta e lëvizjes së lirë plotësohet nga njohja reciproke e kualifikimeve profesionale, e drejta për të blerë pronë dhe koordinimi i sistemeve të sigurimeve shoqërore.

Kjo marrëveshje ka qenë shtylla kryesore e politikës së imigracionit të Zvicrës për më shumë se dy dekada. Një pakt i ngjashëm ekziston ndërmjet Bernës dhe Norvegjisë, Islandës dhe Lihtenshtajnit (EFTA). Një nga dispozitat kryesore të këtij ligji është se shtetasit e këtyre vendeve kanë të njëjtat të drejta në punësim dhe akses në tregun e punës si qytetarët zviceranë.

Akti i Shtetasve të Huaj dhe Integrimit (FNIA)
Në fuqi në formën e tij aktuale që nga viti 2008, ky ligj përcakton kushtet ligjore për pranimin, qëndrimin dhe integrimin e emigrantëve në Zvicër. Ligji përfshin kërkesat për marrjen e vizave dhe lejeve të qëndrimit, përshkruan të drejtat dhe detyrimet e shtetasve të huaj që jetojnë e punojnë në Zvicër dhe përcakton rregullat për qëndrim të vazhdueshëm. Ai gjithashtu përfshin dispozita për ribashkimin familjar.

FNIA është ligji më gjithëpërfshirës, pasi rregullon të gjitha aspektet që kanë të bëjnë me lejet e punës dhe qëndrimit.

Akti Federal mbi Shtetësinë Zvicerane
Ky ligj, në fuqi që nga viti 2018, përcakton kërkesat për të gjitha çështjet që lidhen me shtetësinë. Ai përfshin mënyrat e fitimit të shtetësisë zvicerane, si nga lindja apo prejardhja, dhe sidomos kriteret dhe procesin e natyralizimit për të huajt.

Akti Federal mbi Shkëmbimin Automatik Ndërkombëtar të Informacionit në Çështjet Tatimore (AEOI)
Pavarësisht emrit të gjatë, qëllimi i këtij ligji është i thjeshtë. Që nga viti 2018, ai rregullon shkëmbimin e informacionit mes Zvicrës dhe autoriteteve tatimore të vendeve të tjera për të luftuar evazionin fiskal global. Nëse i përmbaheni rregullave tatimore, nuk keni arsye për shqetësim. Ky ligj synon ata që i shmangen detyrimeve.

Lex Koller
Ky ligj vendos kufizime për disa shtetas të huaj që duan të blejnë pasuri të paluajtshme në Zvicër. Qëllimi është të parandalojë kalimin e pronave zvicerane në duar të huaja. Megjithatë, qytetarët e BE/EFTA-s dhe mbajtësit e lejes C nuk i nënshtrohen këtyre kufizimeve. Ndërsa shtetasit e vendeve të treta mund të kenë nevojë për leje për blerje, varësisht nëse prona është për banim parësor, dytësor apo për qira.

Këto janë ligjet kryesore federale që rregullojnë praninë dhe jetesën e të huajve në Zvicër. Nëse po pyesni mbi çfarë baze ligjore duhet të mbështeteni gjatë qëndrimit tuaj në vend, ky përmbledhje mund t’ju ndihmojë.

---