Protestat kundër rritjes së kostos së jetesës në Francë janë përshkallëzuar, duke shkaktuar përleshje mes demonstruesve dhe policisë, arrestime masive dhe dëme të konsiderueshme materiale. Pas një nate të tensionuar, lideri i republikanëve, Bruno Retailleau, i ka kërkuar presidentit Emmanuel Macron shpalljen e gjendjes së jashtëzakonshme.
Sipas raportimeve, demonstratat kanë përfshirë disa qytete franceze, ku janë sulmuar ndërtesa publike, janë dëmtuar biznese dhe janë regjistruar akte plaçkitjeje. Autoritetet kanë raportuar qindra arrestime dhe dhjetëra policë të lënduar.
Retailleau kërkon masa të menjëhershme
Kreu i republikanëve, Bruno Retailleau, i ka bërë thirrje presidentit Macron dhe qeverisë që të ndërmarrin masa të jashtëzakonshme për të përballuar situatën.
“Përballë dhunës së përhapur, që po ndodh njëkohësisht në të gjithë vendin dhe që kërcënon të vazhdojë natë pas nate, masat e zakonshme nuk janë më të mjaftueshme”, ka deklaruar Retailleau.
Ai ka kërkuar thirrjen e menjëhershme të Këshillit të Ministrave dhe shpalljen e gjendjes së jashtëzakonshme, duke iu referuar edhe masave të ndërmarra në Francë në vitin 2005.
Macron: Dhuna nuk mund të justifikohet
Presidenti francez, Emmanuel Macron, ka dënuar ashpër aktet e dhunës dhe plaçkitjet e regjistruara gjatë protestave.
“Si mund t’ia bëjnë francezët këtë Francës?”, ka deklaruar Macron në një fjalim të dielën në mbrëmje, duke dënuar dhunën, të cilën e cilësoi të pajustifikueshme.
Ai ka theksuar se nuk duhet të ngatërrohen protestuesit që parashtrojnë kërkesa legjitime me personat që shkatërrojnë prona, shkaktojnë trazira dhe kryejnë plaçkitje.
Macron ka shprehur mbështetjen e tij të plotë për forcat e rendit, kryetarët e komunave, përfaqësuesit e zgjedhur dhe pronarët e bizneseve të dëmtuara.
“Ata që shkatërrojnë duhet të paguajnë, ndërsa ata që shkaktojnë dëme duhet t’i kompensojnë ato”, ka deklaruar presidenti francez.
Ai u ka bërë gjithashtu thirrje partive politike, organizatave profesionale dhe sindikatave që ta dënojnë pa ekuivok dhunën, duke theksuar se Franca meriton zgjedhje presidenciale dinjitoze dhe debate politike që zhvillohen mes partive, jo përmes dhunës në rrugë.
Macron paralajmëron ndalimin e disa tubimeve
Në fjalimin e tij, Macron ka bërë të ditur se prefektët, në bashkëpunim me kryetarët e komunave, do të marrin vendime për mbrojtjen e qyteteve, ndërtesave publike dhe bizneseve.
Sipas tij, masat mund të përfshijnë edhe ndalimin e disa tubimeve, nëse kjo konsiderohet e nevojshme, si dhe ndërmarrjen e të gjitha veprimeve të nevojshme me mjetet në dispozicion.
Ndërkohë, kryeministri francez, Sébastien Lecornu, ka deklaruar se protestat kanë shënjestruar edhe qendrat kryesore të pushtetit në Paris, përfshirë Pallatin Élysée, selinë e qeverisë dhe Asamblenë Kombëtare.
Ai ka dënuar nivelin e dhunës dhe ka bërë të ditur se autoritetet do të vazhdojnë të reagojnë ndaj sulmeve.
Njësia speciale policore angazhohet sërish në Paris
Njësia speciale CRS 8, e specializuar në përballimin e dhunës urbane, është angazhuar në Paris për të dytën ditë radhazi.
Sipas burimeve të cituara nga agjencia e lajmeve AFP, njësia është vendosur në zonën e Place de la République, ku janë regjistruar tensione dhe përplasje mes qindra personave dhe forcave të sigurisë.
Raportimet mediatike kanë bërë të ditur gjithashtu për raste të reja të plaçkitjeve, përfshirë dëmtimin e një dyqani veshjesh.
Bashkia e Limoges shkatërrohet nga zjarri
Një nga incidentet më të rënda është regjistruar në qytetin e Limoges, ku ndërtesa e bashkisë është përfshirë nga zjarri gjatë protestave të së shtunës.
Sipas raportimeve të AFP-së, zjarri ka shkaktuar dëme të mëdha në ndërtesë. Çatia është shembur mbi katet e poshtme, ndërsa një pjesë e konsiderueshme e fasadës është dëmtuar.
Prefekti i departamentit Haute-Vienne e ka cilësuar situatën si një katastrofë.
Përveç Limoges, incidente janë raportuar edhe në Lion, Marsejë dhe Lilë, ku janë dëmtuar ndërtesa publike, janë sulmuar biznese dhe janë zhvilluar përleshje me policinë.
Qindra arrestime dhe policë të lënduar
Sipas të dhënave të raportuara nga autoritetet franceze, gjatë protestave të së shtunës janë arrestuar qindra persona. Bilancet fillestare kanë ndryshuar gjatë raportimeve, ndërsa kryeministri Lecornu ka përmendur rreth 1.200 arrestime dhe 150 policë të lënduar.
Ministri i Brendshëm, Laurent Nuñez, ka fajësuar grupe të ekstremit të majtë për një pjesë të akteve të dhunës, ndërsa autoritetet kanë paralajmëruar reagim të vendosur ndaj personave përgjegjës për sulmet dhe shkatërrimet.
Protestat janë organizuar në mbarë Francën kundër kostos së lartë të jetesës dhe problemeve në sistemin arsimor. Sipas Ministrisë së Brendshme, në demonstratat mbarëkombëtare kanë marrë pjesë rreth 550 mijë persona, ndërsa organizatorët kanë pretenduar se numri ka arritur në 800 mijë.
Reagime edhe nga Shtetet e Bashkuara
Situata në Francë ka nxitur reagime edhe nga zyrtarë amerikanë. Nënpresidenti i SHBA-së, JD Vance, ka kritikuar politikat e emigracionit të vendeve perëndimore, duke i lidhur ato me trazirat.
Edhe presidenti amerikan, Donald Trump, ka reaguar përmes platformës së tij Truth Social, duke kërkuar mbylljen e kufijve francezë dhe duke fajësuar emigracionin për krizën.
Ndërkohë, në Belgjikë janë zhvilluar protesta kundër rritjes së kostos së jetesës, gjatë të cilave policia ka përdorur gaz lotsjellës dhe topa uji për të shpërndarë turmat.
Situata në Francë mbetet e tensionuar, ndërsa autoritetet po shqyrtojnë masa të mëtejshme për rivendosjen e rendit dhe parandalimin e incidenteve të reja.
