Zvicra mund të miratojë një partneritet civil për të gjitha çiftet

Në Zvicër po shqyrtohet një reformë e re ligjore që do t’u lejonte çifteve të krijojnë një partneritet civil (PACS) pa u martuar. Kjo nismë është e bazuar në modelin francez dhe synon t’u japë mbrojtje ligjore çifteve që nuk dëshirojnë martesë, por duan të kenë të drejta dhe detyrime të qarta ndaj njëri-tjetrit.

Komisioni për Çështje Ligjore i Këshillit të Shteteve ka hapur projektligjin për konsultim publik të mërkurën, dhe procesi do të zgjasë deri më 17 shtator. Projektligji bazohet në një iniciativë të senatorit Andrea Caroni (FDP/AR).

Çfarë është PACS?

PACS (Pakti i Solidaritetit Civil) u mundëson çifteve të krijojnë një bashkëjetesë të formalizuar jashtë martesës. Ky model nuk e zëvendëson martesën dhe as bashkëjetesën e zakonshme, por ofron një formë të ndërmjetme mbrojtjeje ligjore.

Ai u drejtohet kryesisht personave që nuk janë të martuar, nuk duan të martohen ose nuk janë më të martuar, por dëshirojnë të mbrojnë njëri-tjetrin ligjërisht. Në disa raste, mund të shërbejë edhe si hap paraprak drejt martesës.

Të drejtat dhe detyrimet

Sipas propozimit, partnerët në PACS do të kenë në parim të drejta dhe detyrime të ngjashme me bashkëjetuesit. Statusi civil i personave nuk do të ndryshojë nga ky regjistrim.

Personat e martuar, si dhe të miturit ose ata pa aftësi juridike, nuk do të kenë të drejtë të hyjnë në një PACS. Pasuria e partnerëve do të mbetet e ndarë, dhe secili do të përgjigjet për borxhet e veta.

Si regjistrohet partneriteti

Komisioni propozon dy mënyra për regjistrim:

Te noteri, ku kontrata vërtetohet dhe çiftet këshillohen ligjërisht;

Në zyrën e gjendjes civile, si një procedurë më e thjeshtë dhe me kosto më të ulëta.

Në të dy rastet, PACS duhet të regjistrohet zyrtarisht në regjistrin civil.

Zgjidhja e partneritetit

Shkëputja e PACS duhet të jetë e thjeshtë dhe pa procedura gjyqësore. Ajo mund të bëhet me marrëveshje të përbashkët ose edhe në mënyrë të njëanshme përmes një deklarate në zyrën e gjendjes civile.

Megjithatë, kur ka fëmijë, parashikohen masa më të forta mbrojtëse, veçanërisht për banesën familjare dhe kujdestarinë. Në rast mosmarrëveshjeje, kompetente do të jetë gjykata civile.

Zbatimi në kantone

Partneritete të tilla ekzistojnë tashmë në kantonet Gjenevë dhe Neuchâtel, ndërsa Franca e ka këtë sistem prej vitesh. Sipas propozimit, këto forma kantonale mund të shndërrohen në PACS federal ose të mbahen siç janë, ndërsa në të ardhmen nuk do të lejohen forma të reja kantonale.

Partneritetet e lidhura jashtë vendit, në parim, do të njihen në Zvicër.

---