Toka do të vazhdojë të ngrohet

Dokumenti analizon hendekun midis rrjedhës aktuale të emetimeve globale dhe nivelit që duhet për të arritur objektivat ndërkombëtare të klimës

Toka rrezikon të ngrohet me 2.8 gradë Celsius deri në fund të shekullit, nëse nuk merren masa shtesë për reduktimin e emetimeve të gazeve serrë, sipas Raportit Vjetor të Hendekut të Emetimeve 2025, të publikuar nga Programi i Kombeve të Bashkuara për Mjedisin (UNEP). Dokumenti analizon hendekun midis rrjedhës aktuale të emetimeve globale dhe nivelit që duhet për të arritur objektivat ndërkombëtare të klimës.

Dhjetë vjet pas miratimit të Marrëveshjes së Parisit, raporti vlerëson se pakti ka luajtur një rol kyç në uljen e projeksioneve të temperaturës globale dhe në nxitjen e energjive të rinovueshme. Megjithatë, përparimi i ngadaltë i vendeve në reduktimin e emetimeve e bën të mundshëm tejkalimin e kufirit prej 1.5 gradësh Celsius mbi nivelet paraindustriale, ndoshta brenda kësaj dekade, shkruan Scan, transmeton albinfo.ch.

Sipas marrëveshjes, vendet duhet të dorëzojnë çdo pesë vjet kontributet e përcaktuara në nivel kombëtar, që përcaktojnë planet për reduktimin e emetimeve dhe përshtatjen me ndryshimet klimatike.

Deri më 30 shtator 2025, vetëm 64 vende nënshkruese, që përfaqësojnë 63% të emetimeve globale, kishin dorëzuar ose shpallur plane me objektiva për vitin 2035. Vetëm 13 shtete, që përbëjnë më pak se 1% të emetimeve botërore, i kishin përditësuar objektivat e tyre. Raporti thekson gjithashtu një hendek të madh në zbatim: shumica e vendeve nuk janë në rrugën e duhur për të përmbushur as objektivat për vitin 2030, e jo më ata për 2035.

Nëse të gjitha kontributet do të zbatoheshin plotësisht, temperatura mesatare globale do të rritej me 2.3 deri në 2.5 gradë Celsius deri në fund të shekullit, një përmirësim i vogël krahasuar me parashikimin e vitit të kaluar prej 2.6–2.8 gradësh. Por nëse mbeten vetëm politikat aktuale, ngrohja do të arrijë 2.8 gradë, pak më pak se 3.1 gradë të parashikuara më parë.

Zbatimi i plotë i të gjitha masave deri në vitin 2035 do të ulte emetimet me 12%–15% krahasuar me nivelet e vitit 2019. Nëse Shtetet e Bashkuara do të qëndronin jashtë Marrëveshjes së Parisit, shifra do të tkurrej në 9%–11%. Numrat mbeten shumë larg objektivave: një ulje prej 35% do të kufizonte ngrohjen në 2 gradë Celsius, ndërsa një reduktim prej 55% do ta mbante brenda kufirit prej 1.5 gradësh Celsius.

---