Pse shoferët nga Kosova paguajnë më shumë se zviceranët për sigurimin e veturave

Krahasuar me një prim mesatar për një shofer zviceran (1,912 franga në vit), shoferët nga Kosova paguajnë 3,178 franga, ata nga Maqedonia e Veriut 3,169 franga dhe njerëzit nga Turqia 3,127

Këto janë faktet: të huajt e rinj, veçanërisht shtetasit e disa vendeve, paguajnë dukshëm më shumë për sigurimin e tyre të automjeteve në Zvicër.

Shoferët nga Kosova, Maqedonia e Veriut dhe Turqia, për shembull, paguajnë deri në 74 përqind më shumë se zviceranët, sipas mjetit të krahasimit online Comparis, i cili shqyrtoi hendekun e primeve midis shoferëve zviceranë dhe atyre nga tetë popullatat më të mëdha të huaja në vend, shkruan The Local, transmeton albinfo.ch.

Kompanitë e sigurimeve e justifikojnë këtë sistem duke theksuar se bazohet në statistika: në përcaktimin e primeve, ato marrin parasysh kritere të tilla si mosha, historiku i drejtimit, lloji i makinës dhe, po, edhe kombësia.

Të gjithë këta faktorë ndikojnë në probabilitetin e një aksidenti dhe të dhënat tregojnë se disa të huaj janë të përfshirë në më shumë aksidente sesa të tjerët, thonë ofruesit e sigurimeve.

Po, por a është kjo e ligjshme?

Rezulton se është.

Ndërsa duket diskriminuese, sipas një eksperti ligjor nga organizata e automobilave TCS e cituar në media, kjo praktikë është plotësisht e ligjshme.

Bashkojeni këtë me parimin e ‘lirisë ekonomike’ i cili është i sanksionuar në Kushtetutën Zvicerane dhe i cili lejon kompanitë private (por padyshim jo publike) – duke përfshirë transportuesit e sigurimeve – të përcaktojnë lirisht primet e tyre të sigurimit privat.

“Në sigurimin e makinave, përveç gjinisë, moshës dhe vendbanimit, kombësia merret gjithashtu parasysh në llogaritjen e primeve”, thekson eksperti. “Kjo lejohet nëse siguruesi mund të justifikojë objektivisht kriteret dalluese.”

Për shembull, kompania mund të citojë statistikat e aksidenteve për të shpjeguar pse shoferët e një kombësie të caktuar paguajnë prime më të larta se homologët e tyre zviceranë (ose të huaj të tjerë).

Çfarë do të thotë kjo në terma parash?

Krahasuar me një prim mesatar për një shofer zviceran (1,912 franga në vit), shoferët nga Kosova paguajnë 3,178 franga, ata nga Maqedonia e Veriut 3,169 franga dhe njerëzit nga Turqia 3,127.

Kjo është shumë më e lartë se normat e sigurimit për shoferët nga BE-ja – duke filluar nga 2,304 për portugezët në 1,910 për gjermanët.

Megjithatë, ligjshmëria e kësaj praktike nuk u jep siguruesve dritën jeshile për diskriminim të pajustifikuar, abuziv ose arbitrar bazuar në kombësinë e klientit (ose faktorë të tjerë si mosha ose gjinia, për këtë çështje).

Cilat rregulla duhet të marrin në konsideratë ofruesit e sigurimeve?

Zyra Federale e Drejtësisë ka përcaktuar rregulla për kriterin e çmimit të kombësisë, duke përfshirë këto:

Siguruesit nuk mund të përjashtojnë individët vetëm bazuar në kombësinë e tyre. Nëse ata përdorin ‘kombësinë’ si kriter vlerësimi, duhet ta zbatojnë atë për të gjithë mbajtësit e policave, dhe jo vetëm për të huajt.

Ata duhet të mbajnë statistika të qarta mbi kriteret e tyre të vlerësimit.

Faktori ‘kombësi’ duhet të përdoret vetëm bazuar në konsiderata faktike të lidhura me rrezikun.

Monitoroni dhe përshtatni rregullisht kriteret e kombësisë ndërsa dalin të dhëna të reja për rrezikun.

Erërat e ndryshimit

Siguruesit e makinave i kanë përdorur këto modele çmimesh për një kohë të gjatë, por sipas një propozimi të ri që tani është para parlamentit, primet nuk do të bazohen më në shtetësinë, moshën ose gjininë e shoferëve.

Ky ndryshim do ta sillte Zvicrën në përputhje me rregulloret që tashmë janë në fuqi në Bashkimin Evropian.

A u jepet e njëjta liri veprimi edhe siguruesve të tjerë?

Për sa kohë që janë privatë, atëherë po.

Ofruesit e sigurimeve shëndetësore falas, si dhe të politikave familjare, të përgjegjësisë dhe policave të tjera opsionale, janë të lirë të zbatojnë kriteret e kombësisë në të njëjtën bazë (të justifikuar) si siguruesit e automjeteve, megjithëse nuk ka asnjë tregues se ata e bëjnë këtë.

I vetmi përjashtim i dukshëm është sigurimi shëndetësor i detyrueshëm (KVG/LaMal) i cili, ndërsa shitet nga siguruesit privatë, rregullohet rreptësisht nga qeveria.

Faktorët e vetëm që përcaktojnë primet e KVG/LaMal janë grupmosha juaj, vendi juaj i banimit, zbritja vjetore e zgjedhur dhe modeli specifik i sigurimit shëndetësor që zgjidhni.

---