Ajo që ne i besojmë inteligjencës artificiale nuk mbetet sekret

Ata duken empatikë dhe neutralë  por chatbot-et e AI ruajnë, analizojnë dhe përdorin gjithçka që shkruajmë.

“I dashur ChatGPT, ndihem i pamotivuar dhe i trishtuar dhe po e lë pas dore punën time. Çfarë duhet të bëj?”

Një pyetje që ndoshta është bërë në një formë ose në një tjetër nga shumë chatbot të AI. Në fund të fundit, AI vepron si një mik dhe ndihmës empatik, i paanshëm. Përdoruesit zbulojnë shumë informacione: emra, vendndodhje, mendime intime ose sekrete biznesi. Për disa, AI madje shërben si një zëvendësim për terapinë.

Edhe nëse sisteme të tilla AI duken të besueshme, ato nuk janë të matura. Shumica e chatbot-eve ruajnë të gjitha të dhënat tona dhe ua transmetojnë zhvilluesve të tyre për analizë, shpesh në serverë jashtë vendit.

Angela Müller, drejtoreshë menaxhuese e OJQ-së Algorithm Watch CH, e cila mbron AI për të mirën e përbashkët, thotë: “Kompanitë e AI kanë nevojë për këto të dhëna për të trajnuar sistemet e tyre. Me kontributin tonë, ne po kontribuojmë vullnetarisht në zhvillimin e vazhdueshëm të sistemeve.”

Për të marrë të dhëna, zhvilluesit shpesh përdorin truket psikologjike, thotë Angela Müller: “Chatbotet e AI u japin përdoruesve ndjenjën e ndërveprimit me një njeri. Kjo i lejon përdoruesit të zhvillojnë një lidhje të fortë me një sistem të caktuar, tërësisht në interes të kompanisë.” Kjo gjithashtu ul pragun e frenimit për ndarjen e përmbajtjes intime ose të ndjeshme, transmeton albinfo.ch.

Përmbajtje që mund të përdoret për të krijuar profile të detajuara të personalitetit  për shembull, për të shfaqur reklama të personalizuara për përdoruesit. Por këto të dhëna, të cilat mund t’i caktohen qartë një personi, mund të jenë gjithashtu me interes për hakerat ose shtetet autoritare, shkruan SRF.

Veçanërisht kritike është se shumë njerëz nuk janë as të vetëdijshëm se të dhënat e tyre po ruhen dhe analizohen. Shumica e kompanive të AI mbështeten në politikat e privatësisë “opt-out” sesa “opt-in”: Ata që nuk duan të grumbullohen të dhëna duhet ta specifikojnë këtë në cilësimet e tyre.

Transparenca në vend të shkronjave të vogla

Në fillim të majit, Komisioneri Federal për Mbrojtjen e të Dhënave dhe Informacionit (FDPIC) deklaroi se Akti Zviceran për Mbrojtjen e të Dhënave është gjithashtu i zbatueshëm drejtpërdrejt për AI. Eksperti i mbrojtjes së të dhënave David Rosenthal komentoi: “Përdoruesit e një shërbimi chatbot duhet të jenë në gjendje të shohin se si do të përdoret dhe ruhet ajo që ata futin nga ofruesi.”

Kjo mund të bëhet, për shembull, me një njoftim në politikën e privatësisë. Megjithatë, vështirë se dikush i lexon këto tekste. Do të ishte më mirë nëse ofruesit do të paralajmëronin gjithashtu audiencën drejtpërdrejt në chatbot,  për shembull, me një paralajmërim kur futen të dhëna veçanërisht të ndjeshme.

Jo një mik, por një mbledhës i të dhënave

Por David Rosenthal nuk mendon se chatbot-et e AI-së kërkojnë një ndryshim në ligjin zviceran për mbrojtjen e të dhënave: “Ligji është formuluar në një mënyrë neutrale ndaj teknologjisë dhe kjo na ka shërbyer mirë.” Më e rëndësishmja, ai beson se aftësitë e AI vazhdojnë të zhvillohen. “Ne e dimë këtë nga fusha të tjera: brenda pak vitesh, vështirë se do të kujtojmë problemet me të cilat po luftojmë sot, sepse gjithçka do të ketë evoluar.”

Përdoruesit kanë gjithashtu një përgjegjësi: në vend që t’i besojnë AI sekretet e tyre më të thella, ata duhet të jenë të vetëdijshëm se një chatbot nuk është një mik i besueshëm   por një sistem teknik që mbledh të dhëna në emër të një kompanie.

---