Sa do t’ju kushtojë pagesa e pensionit të 13-të në Zvicër?

Në mars të këtij viti, votuesit zviceranë miratuan një masë për të paguar një pension shtetëror shtesë për një muaj për pensionistët. Nëse jeni ende duke punuar, sa mund të prisni të kontribuoni në këtë skemë?

Votuesit zviceranë mbështetën me shumicë dërrmuese një propozim për të rritur pagesat e pensioneve, një lëvizje e përshëndetur si “historike” nga mbështetësit në një kohë kur popullsia në plakje e vendit përballet me shpenzime në rritje të jetesës, transmeton albinfo.ch.

Shuma e kësaj pagese të 13-të, që do të hyjë në fuqi në vitin 2026, do të korrespondojë me shtyllën e parë të rregullt mujore (pensioni AHV/AVS).

Megjithatë, jo të gjithë në Zvicër ishin të lumtur kur rezultatet e referendumit (58.2 për qind votuan “po”) u bënë të njohura.

Midis tyre ishte popullsia më e re që punonte, e cila argumentoi se fatura vjetore prej 4.2 miliardë frangash e nevojshme që skema të funksionojë deri në vitin 2030 do të duhet të mbështetet prej tyre.

Ndërkohë qeveria tha se do të shqyrtojë mundësi të ndryshme për të financuar muajin e 13-të të pensionit pa penalizuar ata që janë ende të punësuar – me fjalë të tjera, duke mos e ngarkuar fuqinë punëtore aktuale me shumë përgjegjësi financiare, raporton thelocal.

Tashmë dihet se pensioni i 13-të nuk do të financohet nga kontributet më të larta sociale nga popullsia në punë, por nga rritja e Tatimit mbi Vlerën e Shtuar (TVSH) – taksa fikse që i shtohet kostos së artikujve që blini.

Këtë javë, ministrja Elisabeth Baume-Schneider, e cila është përgjegjëse për skemën e sigurimeve shoqërore dhe kompensimit, tha se paratë shtesë do të vijnë nga taksa më e lartë mbi konsumin.

Megjithëse nuk dihet ende se cila do të jetë rritja e saktë – si rezultat i një referendumi, TVSH-ja zvicerane u rrit nga 7.7 në 8.1 për qind në janar të vitit 2024. (Edhe me këtë rritje, TVSH-ja standarde në Zvicër është ende më e ulët se në vendet fqinje: është 19 për qind në Gjermani, 20 për qind në Francë dhe Austri dhe 22 për qind në Austri).

Tani për tani, Baume-Schneider tha se rritja do të jetë pak mbi 0.4 për qind – me shumë mundësi midis 0.5 dhe 0.7 për qind, e cila do të përdoret për pagesën shtesë të pensionit.

Ajo tha se kjo mënyrë financimi është më e drejtë, sepse do të thotë të gjithë do të kontribuojnë në rritjen e arkës së pensioneve, përfshirë edhe vetë pensionistët.

Çfarë do të thotë për ju?

TVSH-ja është tarifa shtesë që i shtohet kostos së shumicës së blerjeve, nga ushqimi dhe pijet tek veshja. E thënë thjesht, sa më shumë të shpenzoni, aq më i lartë do të jetë kontributi juaj i TVSH-së.

Për shembull, sipas Frank Marty, ekspert i taksave në organizatën ombrellë të biznesit Economiesuisse, “në një familje mesatare [që në Zvicër do të thotë të ardhura prej 80,000 frangash në vit], 0.5 për qind shtesë për TVSH-në rezulton 250 franga në TVSH në vit”, bazuar në shpenzimet e familjeve.

Nëse paga juaj tejkalon pagën mesatare, atëherë ka të ngjarë të kontribuoni me 450 franga në vit dhe vetëm 200 franga nëse jeni paga të ulëta (dhe për rrjedhojë një shpenzues më i ulët).

Ndoshta nuk besoni se TVSH-ja e lartë do të ketë një ndikim pozitiv në financat tuaja – pasi kjo do të thotë se kostoja tashmë e lartë e jetesës do të rritet më tej.

Sidoqoftë, kini parasysh se do të përfitoni pasi të dilni në pension dhe do të merrni edhe këstin e 13-të.

Dhe nëse vendosni të largoheni nga Zvicra, kontributet tuaja të pensionit shkojnë me ju – një procedurë e thjeshtë nëse jeni shtetas i BE/EFTA, dhe pak më e komplikuar (por e realizueshme megjithatë) nëse ktheheni në vendin e tretë.

---