Lajme
Dritat veriore mbi Zvicër, “ndezjet” diellore mund të kenë pasoja të rënda për Tokën
Dritat shumëngjyrëshe veriore janë vërejtur kohët e fundit në qiellin e natës zvicerane – një fenomen i rrallë në pozitën e vendit. Shkak për këtë është bërë aktiviteti i lartë i diellit, i cili aktualisht po i afrohet maksimumit të tij njëmbëdhjetëvjeçar. Dielli po përjeton një numër në rritje stuhish diellore, gjatë të cilave sasi të mëdha të grimcave të ngarkuara hidhen në hapësirë. Kur këto godasin fushën magnetike të tokës, mund të shihen dritat veriore. Dhe, sa më të forta të jenë shpërthimet, aq më shumë ka të ngjarë që dritat veriore të mund të vërehen në gjerësi të butë si mbi Zvicër, shkruan SRF.
Dëme të mundshme: Grimcat e ngarkuara të emetuara nga dielli gjatë shpërthimeve të mëdha mund të dëmtojnë satelitët. Kjo nga ana tjetër mund të ndikojë në sistemin e pozicionimit GPS. Avionëve gjithashtu mund t’u duhet të ndryshojnë rrugët e tyre për të shmangur rrezatimin më të fortë. “Grimcat e emetuara nga dielli – elektronet ose protonet – mund të shkaktojnë qarqe të shkurtra në pajisjet elektrike”, shpjegon astrofizikantja nga Universiteti i Bernës, Lucia Kleint. Megjithatë, njerëzit nuk do të rrezikoheshin drejtpërdrejt, sepse në sipërfaqen e tokës fusha magnetike e tokës na mbron nga rrezatimi më i fortë.
Masat e mundshme: Dielli po vëzhgohet vazhdimisht nga ekipet kërkimore në të gjithë botën. Shpërthimet diellore regjistrohen menjëherë dhe mund të bëhen parashikime në lidhje me probabilitetin e ngjarjeve të rrezatimit në Tokë. Kjo zakonisht lë tetë deri në 48 orë për të marrë masa paraprake – të tilla si fikja e përkohshme e pajisjeve kritike për të parandaluar qarqet e shkurtra. “Nëse një kompjuter nuk funksionon, rrjedha e energjisë elektrike nuk ndikon shumë në të”, thotë ajo.
Nuk ka mbrojtje pa një fushë magnetike: Pajisjet – apo edhe njerëzit – që nuk janë nën fushën magnetike mbrojtëse të tokës janë veçanërisht të rrezikuara nga rrezatimi diellor dhe stuhitë. Kjo prek astronautët, për shembull, të cilët një ditë do të fluturojnë përsëri në hënë ose do të qëndrojnë atje për një periudhë më të gjatë. Astronautët në Stacionin Ndërkombëtar të Hapësirës, nga ana tjetër, janë kryesisht të mbrojtur nga fusha magnetike e tokës, sepse ISS rrotullohet rreth tokës në një lartësi prej vetëm rreth 400 kilometra, transmeton albinfo.ch.
Cikli diellor: Dielli ynë ka një cikël aktiviteti rreth njëmbëdhjetë vjet. Gjatë periudhës së aktivitetit maksimal, në sipërfaqen e diellit mund të shihen më shumë të ashtuquajturat njolla diellore se zakonisht. Qendrat e ndezjeve diellore zakonisht ndodhen pranë këtyre njollave diellore, megjithëse intensiteti i tyre ndryshon shumë. “Sastatistikisht, ne duhet të presim ndezje diellore shumë më të forta çdo disa mijëra vjet”, thotë Kleint. Studimet e unazave të pemëve kanë treguar se shpërthime masive diellore kanë ndodhur në mënyrë të përsëritur në të kaluarën.
Aktiviteti vazhdon të rritet: Cikli aktual diellor vazhdon të ecë drejt maksimumit të tij, i cili do të arrihet në rreth dy vjet. Pas kësaj, aktiviteti diellor do të ulet përsëri. Prandaj, duhet të presim më shumë shpërthime diellore dhe pasoja të mundshme në dy vitet e ardhshme, thotë astrofizikani: “Kjo do të thotë se mundësia për të parë dritat veriore në veriun e largët është shumë e lartë. Por askush nuk mund të parashikojë nëse dritat veriore do të të shihen sërish në Zvicër”.
E-Diaspora
-
Dënohet me 15 vjet burg studenti që sulmoi me thikë fëmijët në Cyrih Dy vjet më parë, ai kishte plagosur rëndë tre fëmijë në Cyrih. Ai kishte sulmuar një... -
Parlamenti debaton Ligjin e Përfshirjes mbi nismën e drejtuar nga Islam Alijaj -
Ekstradohet nga Franca në Kosovë një person i dënuar me 4 vjet burgim për armëmbajtje pa leje -
Tubim në Cyrih kundër padrejtësisë ndaj ish-krerëve të UÇK-së -
Nga fëmijë refugjat nga Kosova në autore: Lena Rexhepi sjell historinë e saj në tri gjuhë
Jeta në Austri
-
Zbulohen mbi 18 kilogramë drogë: Arrestohen një shqiptar dhe një austriak U sekuestruan gjithsej 1.496,7 gramë kokainë, 16.952,4 gramë marihuanë, 58,8 gramë metamfetaminë kristalore, 160 euro para... -
Austri
Shqiptari dënohet me gjashtë vjet burg në Austri për nëntë vjedhje -
Një person nga Salzburgu fiton 111,5 milionë euro në EuroMillions -
Austri: Rregulli i ri i pensioneve duhet të sjellë më shumë para për të gjithë në të ardhmen -
Çdo i dyti nxënës në shkollat vjeneze nuk flet gjermanisht










