Çfarë ndikimi mund të ketë mbi ju referendumi i Zvicrës për pensionet?

Votuesit zviceranë do të shkojnë në qendrat e votimit më 25 shtator për të vendosur mbi tre çështje, duke përfshirë një që mund të prekë pensionistët aktualë dhe të ardhshëm

Në raundin e tretë të referendumeve kombëtare në vitin 2022, votuesit do të peshojnë mbi tre çështje, duke përfshirë bujqësinë industriale dhe tatimin në burim.

Megjithatë, kryesori ndër to është ai që kërkon të reformojë skemën e OASI.

Çfarë është në rrezik?

OASI është një term për sigurimin e pleqërisë dhe të të mbijetuarve, i cili, sipas qeverisë, “është gurthemeli i sistemit zviceran të sigurimeve shoqërore. Ai jep pensione të dy llojeve bazë: pensionet e pleqërisë për personat në moshë pensioni [AHV/AVS] dhe të ashtuquajturat pensione të të mbijetuarve për bashkëshortët ose fëmijët në ngarkim të një personi të siguruar të vdekur”.

Kjo reformë e propozuar nga qeveria do të parashikonte një taksë më të lartë mbi vlerën e shtuar – aktualisht në 7.7 për qind – për financimin e skemës, përcjell albinfo.ch.

Nëse miratohet, legjislacioni i ri do të ndryshojë edhe ligjin ekzistues për AHV/AVS, veçanërisht në lidhje me rritjen e moshës së pensionit për gratë nga 64 në 65 vjeç, njësoj si për burrat. Edhe ky veprim shihet si i nevojshëm për të mbajtur në këmbë skemën AHV/AVS financiarisht pasi jetëgjatësia në Zvicër po rritet dhe njerëzit kërkojnë përfitime pensioni më gjatë se në të kaluarën.

A duhet të shqetësoheni nga rezultati i këtij votimi?

Nëse planifikoni të qëndroni në Zvicër pasi të ndaloni së punuari, atëherë po.

Siç shpjegon Këshilli Federal, “reforma në synon të garantojë pensionet e OASI-t për rreth dhjetë vitet e ardhshme”.

Në fakt, kjo çështje është e rëndësishme për këdo që punon dhe planifikon të dalë në pension në Zvicër, pasi pa një fluks të ri fondesh, sistemi zviceran i pensioneve mund të zhytet në të kuqe brenda pak vitesh, “sepse bebe boomers po arrijnë moshën e pensionit dhe jetëgjatësinë. po rritet”, thotë Këshilli Federal.

Kush e kundërshton propozimin?

Ndërsa qeveria rekomandon që votuesit ta pranojnë këtë reformë, sindikatat dhe e majta politike janë kundër saj, duke argumentuar se sistemi i ri, veçanërisht mosha më e lartë e pensionit, do të ishte “i dëmshëm për gratë” dhe njerëzit me të ardhura të ulëta.

“Është një shuplakë e vërtetë e shkaktuar nga lobi i sigurimeve dhe miqtë e tij në parlament”, sipas sindikatës më të madhe të punëtorëve të Zvicrës, UNIA.

Sa i përket Partisë së Gjelbër, ajo argumenton se një “rritje e moshës së pensionit për gratë do të ishte vetëm fillimi. Nëse reforma kalon, do të lërë të hapur për të gjithë dyert e daljes në pension në moshën 67 vjeç”.

Megjithatë, qeveria nuk ka plane të tilla.

A do të pranohet apo refuzohet ky referendum?

Ndërsa askush nuk e di me siguri, bazuar në sondazhet e fundit të kryera më 7 shtator, duket se votuesit ndoshta do të mbështesin qeverinë. Sipas sondazhit më të fundit të kryer nga grupi mediatik Tamedia, si rritja e TVA-së ashtu edhe reforma e përgjithshme e OASI-t (dy çështje të veçanta brenda të njëjtit referendum) fitojnë një shumicë të ngushtë votash, përkatësisht me 55 dhe 56 për qind.

---