“Kimikatet përgjithmonë” janë zbuluar në gjysmën e zonave të ujërave nëntokësore zvicerane

@pixabay

Ndotësit e vazhdueshëm janë të përhapur në ujërat nëntokësore të Zvicrës, sipas një studimi teksa vlerat kufitare u tejkaluan vetëm në një stacion matës, në Ticino, shpjegoi të enjten Zyra Federale për Mjedisin, FOEN, shkruan RTS.

Uji nëntokësor është burimi kryesor i ujit të pijshëm të Zvicrës, duke siguruar 80% të ujit që pihet ndërsa në vitin 2021, Observatori Kombëtar i Ujërave Nëntokësore, NAQUA kreu një studim pilot mbi substancat per- dhe polifluoroalkil, PFAS, aditivë kimikë që janë prodhuar për dekada dhe janë përdorur në shumë produkte.

Të dëmshme për shëndetin, PFAS kanë një jetëgjatësi shumë të gjatë dhe vështirë se degradohen në mjedis. Megjithëse disa prej tyre tani janë të ndaluara në Zvicër, mbetjet gjenden ende, veçanërisht në ujërat nëntokësore, përcjell albinfo.ch.

Mostrat janë marrë në më shumë se 500 stacione matëse NAQUA dhe rezultatet konfirmojnë praninë e PFAS në pothuajse gjysmën e stacioneve.

Sipas gjendjes aktuale të njohurive, inputet e rëndësishme të PFAS në ujërat nëntokësore vijnë nga shkumat kundër zjarrit të përdorura në vendet e stërvitjes për shuarjen e zjarrit dhe në vendet e trajnimit në terrenet e mbrojtjes civile, si dhe në zonat industriale, rezervuarët ose hekurudhat.

Ujërat nëntokësore janë gjithashtu të kontaminuara me PFAS nga burime të tjera, të tilla si deponitë dhe ujërat e zeza.

Problemet e shkaktuara nga substancat kimike të qëndrueshme janë të njohura, shton FOEN në komunikatën e saj për media. Në përgjigje të ndërhyrjeve parlamentare, zyra po shqyrton nevojën për një plan veprimi.

Ndotës të vazhdueshëm janë zbuluar në disa trupa dhe rrjedha ujore të Chablais Vaudois. Megjithatë, autoritetet kantonale kanë konsideruar kohët e fundit, duke pasur parasysh vlerat e matura, se nuk është e nevojshme të jepen rekomandime për peshkim dhe not rekreativ.

Në Ticino, departamenti i territorit kantonal shkroi të enjten se tejkalimet e vlerave të PFAS janë të njohura dhe se masat janë duke u studiuar. Megjithatë, nuk ka nevojë të vendosen kufizime për ujin e pijshëm.