Shtëpitë në Zvicër janë të dobëta në rast tërmeti

Më shumë se 300,000 ndërtesa u shembën gjatë tërmeteve të forta në Lindjen e Mesme në fillim të vitit.

Në Zvicër, është ndërkohë e paqartë se sa mirë janë të mbrojtur nga tërmetet në shumë shtëpi, kushtet e tokës mund të jenë gjithashtu një faktor shkatërrues, shkruan 20minuten.

Një tërmet më i fortë gjithashtu mund të shkaktojë dëme shkatërruese në Zvicër.

Për shkak se standardet moderne të ndërtimit kanë ekzistuar vetëm që nga viti 2003, 80 për qind e ndërtesave në Zvicër janë ndërtuar para kësaj kohe.

Sipas ekspertëve, një tërmet i fortë si ai i Bazelit në 1356 mund të ketë pasoja shkatërruese.

Paolo Bergamo nga ETH Cyrihu ka studiuar tërmete më të vogla gjatë 20 vjetëve të fundit dhe ka arritur në përfundimin se toka e butë mund t’i përforcojë tërmetet deri në dhjetë herë, përcjell albinfo.ch.

Pas tërmeteve të forta në fillim të shkurtit, pjesë të mëdha të Turqisë jugore dhe Sirisë veriore dhe perëndimore u shkatërruan.

Rreth 60,000 njerëz humbën jetën nga tërmeti dhe qindra mijëra të tjerë mbetën të pastrehë me një goditje të vetme. Për shkak se lëkundjet shkaktuan shembjen e më shumë se 300,000 ndërtesave në të dy vendet, duke përfshirë ndërtesa të reja të supozuara rezistente ndaj tërmeteve, ku më parë ishin bërë kursime në material dhe ekspertizë, shkruan 20minuten.

Tërmetet e forta kanë shkaktuar shqetësim edhe tek pronarët e shtëpive zvicerane. Siç thotë Pia Hannewald, Presidente e Shoqatës për Inxhinierinë e Tërmeteve SGEB, pas katastrofës natyrore në Lindjen e Mesme ka pasur kërkesa në rritje se si shtëpitë mund të kontrollohen për sigurinë nga tërmeti.

“Shumë pronarë ndërtesash nuk janë ende të vetëdijshëm se ata janë përgjegjës për sigurinë e stokut të tyre të ndërtesave dhe si rrjedhim edhe për sigurinë nga tërmetet,” tha Hannewald për SRF News, përcjell albinfo.ch.

Rajonet e Valais ose Bazel, për shembull, do të ishin përjashtime sepse ekziston një rrezik më i lartë i tërmeteve atje.

Tërmetet me magnitudë të atyre në Turqi dhe Siri, të cilët ishin 7.8 dhe 7.3 të shkallës Rihter, nuk janë veçanërisht të mundshëm në Zvicër. Por edhe në këtë vend, të ashtuquajturit “tërmete të dëmshme” mund të ndodhin rreth çdo 100 vjet, siç shkruan shërbimi i tërmeteve SED.

Hera e fundit që pati një tërmet të tillë ishte në Sierre në vitin 1946. Katër njerëz vdiqën dhe dëmtimi i ndërtesave në komunën Valais kushtoi miliona. Nëse një tërmet i tillë me magnitudë 5.8 do të ndodhte në vitin 2023, dëmi mund të ishte shumë herë më i madh, shkruan 20minuten.

Kjo për shkak se kantoni i Valais kishte një dendësi të popullsisë prej 28 njerëz për kilometër katror në vitin 1941, kjo është pothuajse trefishuar deri në vitin 2021 (68 njerëz për km²), në rajone të tjera të Zvicrës popullsia është rritur shumë në krahasim me 80 vjet më parë.

Zona e vendbanimit është zgjeruar gjithashtu për të përfshirë dheun, pronat e të cilave, në rastin më të keq, mund të intensifikojnë masivisht tërmetet, përcjell albinfo.ch.

Rajonet Valais dhe Bazel konsiderohen të jenë veçanërisht të rrezikuara nga tërmetet – përveç kësaj, shumë zona të vendbanimeve kanë lindur pranë lumenjve dhe liqeneve në dekadat e fundit, ku rreziku është rritur jashtëzakonisht shumë nga toka e butë.

Shqetësim paraqesin edhe apartamente të reja banimi në pjesë toka jashtëzakonisht të rrezikshme. Këtë e thotë Paolo Bergamo, i cili kaloi pesë vjet duke vlerësuar tërmetet më të vogla nga 20 vitet e fundit në Shërbimin Sizmologjik SED.

Ai zbuloi se një tërmet në tokë të butë mund të përforcohet deri në dhjetëfish. Të prekura janë zona mbi lumenj apo liqene – në këto zona janë ndërtuar shumë zona banimi, veçanërisht në periudhën e pasluftës, shkruan “SRF News”, përcjell albinfo.ch.

 

---