Feja vazhdon “të zbehet” në Zvicër

Feja, si shumë tipare shoqërore, formësohet nga mjedisi përreth

Çdo brez, me sa duket, është pak më pak fetar se ai i mëparshmi. Shifrat e reja nga Zyra Federale e Statistikave Zvicerane (FSO) sugjerojnë se, megjithëse prindërit mbeten kanali kryesor i përkatësisë fetare, transmetimi po dobësohet me kalimin e kohës.

Shërbesat e Krishtlindjeve ende tërheqin turma të respektueshme. Megjithatë, për pjesën më të madhe të pjesës tjetër të vitit, bankat janë gjithnjë e më të zbrazëta. Pjesëmarrja në kishë në Zvicër ka qenë në rënie për dekada, pjesë e një procesi më të gjerë të sekularizimit që tani po hyn në një fazë më të dukshme, transmeton albinfo.ch.

Feja, si shumë tipare shoqërore, formësohet nga mjedisi përreth. Ajo që ka ndryshuar është vendi i ndikimit. Aty ku feja dikur përforcohej nga komuniteti më i gjerë, tani ajo transmetohet kryesisht – ose jo – brenda familjes.

Sipas të dhënave zyrtare, rreth 92% e prindërve ua kalojnë përkatësinë e tyre fetare fëmijëve nën 15 vjeç. Midis të rriturve, më shumë se 70% ende ndajnë të njëjtën përkatësi si të paktën një prind. Megjithatë, trashëgimia po dobësohet vazhdimisht. Mesatarisht, fëmijët janë më pak fetarë se prindërit e tyre, pavarësisht nëse matet nga besimi, praktika apo identifikimi.

Ky erozion ka qenë në proces për afërsisht një shekull. Ai u zhvillua në heshtje sepse sekularizimi tenton të vazhdojë në faza. Së pari vjen një rënie në praktikën fetare, siç është shkuarja e rregullt në kishë. Pastaj vetë besimi dobësohet. Vetëm më vonë bie përkatësia formale, pasi njerëzit ndalojnë së identifikuari plotësisht me një besim fetar.

Zvicra tani ka hyrë në këtë fazë të tretë. Rreth 30% e popullsisë raporton se nuk ka përkatësi fetare, një përqindje që është rritur ndjeshëm vitet e fundit. Përqindja rritet në gati 45% midis 15-24-vjeçarëve. Midis prindërve, përqindja pa asnjë identitet fetar është më shumë se dyfishuar në një dekadë, duke arritur rreth 10%. Prandaj, ndërrimi i brezave po përshpejtohet – dhe po bëhet më i vështirë për t’u injoruar.

Modeli nuk është unik për Zvicrën. Në pjesën më të madhe të botës, grupet më të reja janë më pak fetare se të moshuarit e tyre. Megjithatë, ka përjashtime. Në disa vende, feja është rikthyer në kohë krize. Rusia dhe Gjeorgjia, për shembull, panë ringjallje fetare mes kolapsit ekonomik, trazirave politike ose luftës. Kur institucionet laike lëkunden, feja mund të rifitojë tërheqjen e saj – të paktën për një kohë. Në mungesë të tronditjeve të tilla, trendi afatgjatë në Zvicër duket i qartë. Besimi, gjithnjë e më shumë, është një çështje familjare. Dhe me çdo brez, një pak më i dobët.

---