Lajme
Fëmijët trevjeçarë duhet të mësojnë gjermanisht në Zvicër
Një në pesë fëmijë të vegjël në Zvicër flet rrallë ose fare gjermanisht. Gjithnjë e më shumë kantone dhe komuna po zhvillojnë testime gjuhësore për fëmijët trevjeçarë.
Edhe pse lindin në Zvicër, shumë fëmijë nuk mësojnë asnjë fjalë gjermanisht në shtëpi. Kjo ua vështirëson ndjeshëm komunikimin në kopsht. Të dhënat e reja nga Universiteti i Bazelit, siguruar ekskluzivisht nga SRF, tregojnë se 55 për qind e fëmijëve flasin një ose më shumë gjuhë të huaja në shtëpi, dhe një në pesë fëmijë të vegjël flet shumë pak ose aspak gjermanisht.
Testime gjuhësore nga kantonet dhe komunat
Për këtë arsye, gjithnjë e më shumë kantone dhe komuna kanë filluar të kryejnë testime gjuhësore. Një pyetësor vlerëson njohuritë e gjuhës gjermane te fëmijët para se të hyjnë në kopsht. Nëse niveli i gjuhës është i pamjaftueshëm, fëmijët detyrohen të ndjekin kurse gjermane para fillimit të kopshtit, transmeton albinfo.ch.
“Nëse nuk mund të komunikosh me fjalë, duhet të bërtasësh ose të godasësh për të tërhequr vëmendjen”, thotë Cornelia Bosshart, udhëheqëse e një grupi lojërash.
Shanaya, që flet portugalisht në shtëpi, ndjek dy herë në javë grupin e lojës “Purzelbaum” në Matzingen, kantoni i Thurgau. Aty ajo mëson gjermanisht për t’u përshtatur më lehtë më vonë në kopsht.
Në Thurgau, 25% e fëmijëve të testuar kishin njohuri të dobëta të gjermanishtes. Sipas Bosshart, kur fëmijët nuk e kuptojnë gjuhën, ata shpesh shfaqin sjellje të vështira. “Kjo ka ndikim të madh edhe në arsimimin e tyre të mëvonshëm.”
Gjermanishtja ndihmon edhe në zhvillimin emocional
Marina Jambreus nga Universiteti i Bazelit, e cila ka bashkëzhvilluar pyetësorët, thekson: “Kur fëmijët hasin për herë të parë në gjermanisht vetëm në kopsht, ata mbeten prapa të tjerëve. Është e vështirë të kapin ritmin.” Sipas saj, gjuha ndihmon edhe në përpunimin emocional: “Fëmijët që mund të shprehin emocionet përmes gjuhës, dinë edhe t’i kontrollojnë ato më mirë. Të tjerët përjetojnë stres ose tërhiqen shoqërisht.”
Njohuri të dobëta në gjermanisht, edhe pse me pasaportë zvicerane
Në Thurgau, 25% e fëmijëve të testuar kishin njohuri të pamjaftueshme të gjermanishtes. Në disa komuna, si Bischofszell, deri në 47% e këtyre fëmijëve kishin pasaportë zvicerane. Kjo ka befasuar edhe autoritetet.
Beat Brüllmann, shef i Zyrës për Shkollat Popullore, thotë: “Edhe neve na habiti. Mendojmë se kjo ndodh për shkak të martesave me persona që flasin gjuhë të huaja.” Edhe pse prindërit flasin gjermanisht, shumë fëmijë rriten me gjyshërit dhe komunikojnë me ta në një gjuhë tjetër.
Promovimi i hershëm i gjuhës lehtëson punën në kopsht
Vizitat në çerdhe dhe grupe loje për fëmijët trevjeçarë me mangësi në gjermanisht i kushtojnë kantonit Thurgau rreth 2 milionë franga në vit. Fillimisht ishte planifikuar që prindërit të paguanin, por Gjykata Federale e ndaloi këtë masë.
E-Diaspora
-
Vjosa Osmani dhe Lumir Abdixhiku nesër takim me mërgatën shqiptare në Zvicër Tubimi me bashkatdhetarët do të mbahet të shtunën në Winterthur, në kuadër të aktiviteteve të partive... -
Gjermani
Kosova me ligj të ri për shtetësinë, lehtësohen procedurat për diasporën në Gjermani -
Vjosa Osmani të dielën në Zvicër, takon mërgatën shqiptare -
Në Vjenë promovohet libri i Zef Mazit për diplomacinë e Kosovës gjatë viteve 1991–1999 -
Baleti Kombëtar i Kosovës shkëlqen në Kolumbi me “Carmina Burana”
Jeta në Austri
-
Ulje e TVSH-së në Austri: Blerje disa cent më lirë Të enjten u vendos ulja e TVSH-së. Qeveria flet për lehtësim - por klientët do të... -
Piktori shqiptar Haxhi Fejzullahu hap ekspozitën “Dheu nuk njeh kufi” në Austri -
Mijëra njerëz protestojnë në Vjenë kundër pjesëmarrjes së Izraelit në Eurovision -
Shqipëria sonte në skenën e Eurovisionit, Alis performon me këngën “Nan” -
Nis sonte Eurovision 2026 në Vjenë














