Sa ndikon rënia e frangut në eksportin e mallrave zvicerane

Porositë hyrëse prej disa kohësh janë në rënie dhe monedha zvicerane e bën edhe më të vështirë eksportin e mallrave

Frangi i fortë po shkakton shqetësim në rritje për industrinë zvicerane: porositë hyrëse kanë qenë në rënie prej disa kohësh dhe monedha zvicerane, e cila u forcua në rekorde të reja në fund të vitit 2023, po e vështirëson edhe më shumë eksportin e mallrave. Prandaj, çështja e punës me kohë të shkurtër kthehet në plan të parë, shkruajnë mediat zvicerane, përcjell albinfo.ch.

Bystronic është një shembull i kësaj: kompania e inxhinierisë mekanike i konfirmoi agjencisë AWP se 170 nga 700 punonjësit në selinë e saj në Niederönz (BE) janë aktualisht në papunësi të pjesshme. “Ashtu si shumë kompani zvicerane, ne jemi prekur ndjeshëm nga frangu i fortë”, thotë kompania. “Vetëm në gjysmën e parë të 2023, mbiçmimi i frangut na kushtoi pothuajse 30 milionë franga të ardhura. Në përgjithësi, pritet një ndikim negativ në fitimin operativ prej disa milionësh.” Puna me kohë të shkurtër ka filluar që nga nëntori dhe do të vazhdojë deri në fund të janarit; një zgjatje e mundshme e masës do të vlerësohet më pas. Prodhimi dhe sektorët e lidhur janë të prekur.

Sipas Swissmem, organizimi i industrisë së përpunimit të metaleve dhe elektrike, papunësia e pjesshme është në rritje. “Duke filluar nga një nivel shumë i ulët verën e kaluar, numri i kompanive të prekura është rritur ndjeshëm”, theksoi Swissmem, megjithëse nuk kishte shifra të sakta. Trendi po vazhdon, gjë që nuk është befasuese duke pasur parasysh ngadalësimin në sektorin e teknologjisë. “Urdhrat hyrëse kanë rënë në mënyrë dramatike dhe eksportet në Gjermani, SHBA dhe Kinë vazhdojnë të bien”, thotë Swissmem. “Vlerësimi dramatik i frangut zviceran ka të ngjarë të përkeqësojë më tej situatën.”

Puna me kohë të shkurtër është gjithashtu rend i ditës në Phoenix Mecano (SH). Kompania e prodhimit të komponentëve e specializuar në sistemet e drejtimit të mobiljeve ose shtretërve spitalorë njoftoi se “për shkak të dobësisë së ekonomisë industriale, veçanërisht në Gjermani, vendet individuale të prodhimit po shqyrtojnë futjen e papunësisë së pjesshme. Njësia gjermane tashmë ka ndërmarrë veprime për këtë Në Georg Fischer (GF), “vetëm departamentet individuale janë prekur, me jo më shumë se 50% të punonjësve”. Për shembull, “luhatja sezonale e kërkesës në faqen tonë të Losone do të jetë në kontrast me papunësinë e pjesshme të përkohshme për pak javë”. Megjithatë, futja e përgjithshme e masës nuk është aktualisht në diskutim. Luhatjet e porosive përgjithësisht zbuten me masa të tjera, si reduktimi i pushimeve apo jashtë orarit.

Prej disa kohësh dihet gjithashtu se një pjesë e fuqisë punëtore të prodhuesit të zinxhirëve dhe aksesorëve luksoz Riri, nga Mendrisio, e cila është pjesë e grupit industrial Oerlikon që nga marsi i kaluar, i nënshtrohet punës me kohë të shkurtër. Kompania Feintool, e cila është shumë e fokusuar në industrinë e automobilave, përdor gjithashtu të njëjtin mjet, në fabrika si në Evropë ashtu edhe në Zvicër. E njëjta gjë ndodh edhe me Bossardin.

Swissmem kritikon sjelljen e autoriteteve. “Fatkeqësisht, disa autoritete kantonale japin vetëm autorizime jashtëzakonisht kufizuese për papunësinë e pjesshme: kjo mund t’i detyrojë kompanitë të bëjnë pushime nga puna.” Industria e teknologjisë eksporton 80% të produkteve të saj, kështu që vlerësimi i frangut është një barrë e madhe për pothuajse të gjitha kompanitë, transmeton tutje albinfo.ch.

Sekretariati Shtetëror për Çështje Ekonomike (Seco) po ashtu është dëshmitar i trendit të rritjes së punës me kohë të shkurtër. “Më shumë kompani e kanë kërkuar atë kohët e fundit”, tha dje Boris Zürcher, drejtor i divizionit të punës në Seco, në një konferencë shtypi pas publikimit të të dhënave më të fundit të tregut të punës. Për momentin përdorimi i shtesave në fjalë është ende i kufizuar: zyrtari i lartë megjithatë pret që ai të rritet në të ardhmen.

 

---