Lajme

A do të vendosë vërtet Zvicra etiketa për “mizorinë” në mish?

Pretendimi se Zvicra do të vendosë etiketa të frikshme për “mizorinë ndaj kafshëve” në produktet e mishit është i rremë. Bëhet fjalë për një masë reale ligjore, por ajo është shtrembëruar në mënyrë të konsiderueshme në postime virale në rrjetet sociale.

Një pretendim që ka marrë mijëra reagime në Instagram thotë se “Zvicra është bërë vendi i parë dhe i vetëm në botë që kërkon etiketa për mizorinë ndaj kafshëve”. Postimet shoqërohen me imazhe tronditëse të paketimeve të mishit, ku shfaqen paralajmërime të mëdha.

Megjithatë, realiteti është shumë më ndryshe.

Postimet, të publikuara fillimisht nga një llogari që shpërndan lajme pozitive për mirëqenien e kafshëve, e thjeshtojnë në mënyrë të tepruar një vendim të Këshillit Federal zviceran. Madje, disa detaje ngrenë dyshime: imazhet duket se janë krijuar me inteligjencë artificiale dhe shfaqin çmime në euro për produkte që pretendohet se shiten në Zvicër. Ndërkohë, ndryshimet në rregullore datojnë që nga maji i vitit 2025.

Një ligj që synon kryesisht produktet e importuara

Në të vërtetë, nuk do të ketë etiketa tronditëse me fjalën “MIZORI”.

Zyra Federale për Sigurinë Ushqimore dhe Çështjet Veterinare (OSAV) ka konfirmuar se termi “etiketë e mizorisë” është i pasaktë. Ligji parashikon një detyrim deklarimi, me qëllim informimin e konsumatorëve nëse produkte ushqimore, si mishi, vezët apo qumështi, vijnë nga kafshë që i janë nënshtruar “praktikave që shkaktojnë dhimbje, pa anestezi”.

Shumica e këtyre praktikave janë tashmë të ndaluara në Zvicër. Për këtë arsye, masa synon kryesisht të rrisë transparencën për produktet e importuara dhe standardet e përdorura në prodhimin e tyre.

Sipas Unionit Zviceran të Fermerëve, kjo mund të ndihmojë konsumatorët të identifikojnë “praktikat problematike të prodhimit” të konkurrentëve të huaj.

Megjithatë, transparenca e re do të jetë e kufizuar. Së pari, deklarimi do të jetë relativisht diskret dhe synon kryesisht konsumatorët që duan të informohen më në detaje. Së dyti, ai nuk do të tregojë saktësisht se cila praktikë është përdorur, për shembull kastrimi apo heqja e brirëve.

Në vend të kësaj, do të përdoret një formulim i përgjithshëm: “Prodhuar duke përdorur metoda që shkaktojnë dhimbje, pa anestezi paraprake.”

Çfarë do të shkruhet konkretisht në produkte?

Larg paralajmërimeve dramatike që shfaqen në postimet virale, formulimi zyrtar do të jetë shumë më i thjeshtë.

Për mishin që i nënshtrohet kësaj kërkese, do të shkruhet:

“Prodhuar duke përdorur metoda që shkaktojnë dhimbje, pa anestezi paraprake.”

Për foie gras do të përdoren formulimet:

“Nga pata e ushqyer me forcë” ose “Nga rosa e ushqyer me forcë”.

Rregullorja federale përcakton në mënyrë të detajuar produktet dhe praktikat që mbulohen nga kjo kërkesë:

Mishi i gjedhit dhe qumështi i lopës: heqja e brirëve ose kastrimi pa anestezi;

Mishi i derrit: prerja e bishtit, prerja e dhëmbëve ose kastrimi pa anestezi;

Mishi i shpendëve dhe vezët: prerja e sqepit pa anestezi;

Këmbët e bretkosave: nëse priten pa trullosje paraprake;

Foie gras: ushqyerja me forcë e patave dhe rosave.

Në Zvicër, këto praktika janë ose të ndaluara, ose duhet të kryhen nën anestezi. Për rrjedhojë, produktet zvicerane, në parim, nuk do t’i nënshtrohen këtij detyrimi deklarimi.

Kur do të shfaqet deklarimi?

Edhe pse ligji ekziston që nga viti 2025, mungesa e këtyre shënimeve në raftet e dyqaneve është normale.

Kompanitë kanë afat deri më 1 korrik 2027 për ta zbatuar detyrimin në paketimet e produkteve, në tabelat informuese dhe madje edhe në menutë e restoranteve.

Zvicra, një rast i veçantë në Evropë

Zvicra nuk është i vetmi vend evropian që po ndërmerr masa për informimin e konsumatorëve rreth mirëqenies së kafshëve. Megjithatë, qasja e saj ndryshon nga sistemet e përdorura në vende të tjera.

Në Gjermani, një etiketë shtetërore e detyrueshme, “Tierhaltungskennzeichnung”, klasifikon mishin e derrit në pesë nivele, nga mbarështimi intensiv standard deri te produktet organike (“Bio”).

Në Holandë, sistemi “Beter Leven” (“Jetë më e mirë”) përdor nga një deri në tri yje për të vlerësuar kushtet e jetesës së kafshëve, përfshirë hapësirën dhe aksesin në ambientet e jashtme.

Në Francë, një nismë private e mbështetur nga organizata joqeveritare përdor një shkallë nga A në E për të vlerësuar mirëqenien e kafshëve.

Pra, pretendimi viral se Zvicra do të vendosë etiketa të mëdha “mizorie” mbi paketimet e mishit është mashtrues. Masa ligjore ekziston, por ajo parashikon një deklarim të thjeshtë për praktika të caktuara të përdorura kryesisht në prodhimin e produkteve të importuara. Zbatimi i plotë i saj do të nisë deri më 1 korrik 2027/albinfo.ch/